محمدرضا شَفیعی کَدکَنی
زادروز	۱۹ مهر۱۳۱۸ ایران
محل زندگی	ایران
ملیت	ایرانی
سبک	سبک نو(سبک نیمایی)
مذهب	شيعه
آثار	تازیانه‌های سلوک، موسیقی شعر، صور خیال در شعر فارسی، مجموعهٔ اشعار هزاره دوم آهوی کوهی و در کوچه باغ‌های نشابور، در اقلیم روشنایی، تصحیح اسرارالتوحید و غيره

محمدرضا شَفیعی کَدکَنی، زاده ۱۹ مهر سال ۱۳۱۸ از نویسندگان و شاعران امروز ایران است. تخلص وی در شعر م. سرشک است.

[ویرایش] زندگی

دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی در سال ۱۳۱۸ دربخش کدکن شهرستان نیشابور ^[۱] در استان خراسان رضوی، چشم به جهان گشود. شفیعی کدکنی دوره‌های دبستان و دبیرستان را در مشهد گذراند و چندی نیز به فراگیری زبان و ادبیات عرب، فقه، کلام و اصول سپری کرد. او مدرک کارشناسی خود را در رشتهٔ زبان و ادبیات پارسی از دانشگاه فردوسی و مدرک دکتری را نیز در همین رشته از دانشگاه تهران گرفت . او از جمله دوستان نزدیک مهدی اخوان ثالث شاعر خراسانی به شمار می‌رود و دلبستگی خود را به اشعار وی پنهان نمی‌کرد.

دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی، پنجشنبه ۵ شهریور ۱۳۸۸ تهران را به مقصد آمریکا ترک کرد. او برای استفاده از یک فرصت مطالعاتی به دانشگاه پرینستون رفت و پس از نزدیک به 9 ماه دوری از وطن به ایران بازگشت و پس از بازگشت به ایران بر سر کرسی تدریس خود در دانشگاه تهران حاضر شد.

[ویرایش] کتاب‌ها واشعار

وی سرودن شعر را از جوانی به شیوهٔ کلاسیک آغاز کرد. ولی پس از چندی به سوی سبک نو مشهور به نیما یوشیج روی آورد .او با نوشتن در کوچه باغ های نیشابور به نام‌آوری رسید. آثار شفیعی را می‌توان به دو گروه انتقادی و مجموعه اشعار خود وی تقسیم کرد. آثار انتقادی این نویسنده، شامل تصحیح آثار کلاسیک فارسی و نگارش مقالاتی در حوزه نظریه ادبی می‌شود، که بخشی از آن‌ها در زیر آورده شده‌اند. در میان آثار نظری شفیعی کدکنی کتاب موسیقی شعر جایگاهی ویژه دارد و در میان مجموعه اشعار در کوچه باغ‌های نشابور آوازه بیشتری دارد.

[ویرایش] بررسی آثار

شفیعی کدکنی را باید در زمره شاعران اجتماعی بدانیم. او در اشعار خود تصویری از جامعه ایرانی در دههٔ ۴۰ و ۵۰ خورشیدی را بازتاب می‌دهد و با رمز و کنایه آن دوران را به خواننده نمایانده، دلبستگی و گرایش فراوان به آیین وفرهنگ اسلامی و بخصوص خراسان را نشان می‌دهد.

[ویرایش] نمونه اشعار

• شعر سفر به خیر که از مجموعه در کوچه باغ‌های نشابور گزیده شده است:

به کجا چنین شتابان؟

گون از نسیم پرسید

- دل من گرفته زاین جا

هوس سفر نداری

ز غبار این بیابان؟

- همه آرزویم اما

چه کنم که بسته پایم.

به کجا چنین شتابان؟
 

- به هر آن کجا که باشد

به جز این سرا، سرایم

- سفرت به خیر اما تو و دوستی، خدا را

چو از این کویر وحشت به سلامتی گذشتی

به شکوفه‌ها، به باران

برسان سلام ما را

• شعر دیگری از وی:
  • « پیش از شما / به سان شما / بیشمارها / با تار عنکبوت / نوشتند روی باد / کین دولت خجستهٔ جاوید زنده باد».

[ویرایش] کتاب شناسی

[ویرایش] مجموعه اشعار

1. ۱۳۴۴ - زمزمه‌ها
2. ۱۳۴۴ - شبخوانی
3. ۱۳۴۷ - از زبان برگ
4. ۱۳۵۰ - درکوچه باغ های نیشابور
5. ۱۳۵۶ - بوی جوی مولیان
6. ۱۳۵۶ - از بودن و سرودن
7. ۱۳۵۶ - مثل درخت در شب باران
8. ۱۳۶۷ - هزاره دوم آهوی کوهی

[ویرایش] آثار نظری و انتقادی و تصحیح و ترجمه

1. صور خیال در شعر فارسی
2. موسیقی شعر
3. تصحیح اسرارالتوحید نوشتهٔ محمد بن منور
4. تصحیح تاریخ نیشابور نوشتهٔ حاکم نیشابوری
5. تصحیح آثار عطار نیشابوری

• • تصحیح مختارنامه
  • تصحیح مصیبت نامه
  • تصحیح منطق‌الطیر
  • تصحیح اسرارنامه
  • تصحیح دیوان عطار
  • تصحیح تذکره الاولیاء (هنوز به چاپ نرسیده است)

1. تصحیح آفرینش و تاریخ در دو جلد
2. مفلس کیمیا فروش دربارهٔ شعر انوری
3. زبور پارسی نگاهی به زندگی و غرل های عطار
4. تازیانه‌های سلوک در بارهٔ قصاید سنایی
5. در اقلیم روشنایی تفسیر چند غزل حکیم سنایی
6. شاعر آیینه ها بررسی سبک هندی و شعر بیدل دهلوی
7. آن سوی حرف و صوت
8. میراث عرفانی ایران (چهار جلدی):

• • دفتر روشنایی (در شرح سخنان و افکار بایزید بسطامی)
  • نوشته بر دریا (در بیان میراث عرفانی ابوالحسن خرقانی)
  • چشیدن طعم وقت (در شرح عرفان و افکار ابوسعید ابوالخیر)
  • حالات و سخنان ابوسعید (در شرح عرفان و افکار ابوسعید ابوالخیر)

1. ادوار شعر فارسی از مشروطه تا سقوط سلطنت
2. زمینهٔ اجتماعی شعر فارسی
3. شعر معاصر عرب
4. قلندریه در تاریخ سیر دگردیسی یک اندیشه
5. ترجمه تصوف اسلامی و رابطه انسان و خدا نوشته رینولد نیکلسون
6. تصحیح غزلیات شمس تبریز
7. مقدمه‌نویسی و انتشار تصویر نسخه خطی منظومهٔ علی‌نامه

[ویرایش] پیوند به بیرون

مجموعه‌ای از گفتاوردهای مربوط به محمدرضا شفیعی کدکنی در ویکی‌گفتاورد موجود است.

[نمایش] ن • ب • و شاعران اهل نیشابور   قرن سوم هجری قمری طاهر ذوالیمینین   قرن چهارم هجری قمری خبازی نیشابوری • رضی‌الدین نیشابوری • نصر بن منصور   قرن پنجم هجری قمری ابوسعید ابوالخیر • ثعالبی • ابوالقاسم قشیری • ابن درست • ابوالحسن باخرزی • ابوالفضل میکالی • ابوالقاسم باخرزی• ابوالحسن واحدی • ابن همماه رامشی • عمر خیام • ابوالفرج رونی • عبدالملک برهان   قرن ششم هجری قمری ابن ابوسعید • علی بن احمد سیفی • اشهری • ابوالفضل میدانی • محیی‌الدین بن محمد   قرن هفتم هجری قمری صدر‌الدین محمد نظامی • عطار نیشابوری • سراج‌الدین سگزی   قرن هشتم هجری قمری حسن متکلم • شریف نیشابوری   قرن نهم هجری قمری میر مخدوم • محمود برسه • محمد کاتبی • قنبری نیشابوری • محمد بن یحیی سیبک • ابن خطیب نیشابوری • عبدالله برهان   قرن دهم هجری قمری ابن جلال نیشابوری • امیر صنعی • امیر واقفی • امیر ضیائی • غیاث‌الدین احمد سامی • محمد مؤمن امین • نویدی نیشابوری • واثقی نیشابوری • زین‌العابدین بن علی • محمد حسین نظیری • وقوعی نیشابوری • شعوری نیشابوری   قرن یازدهم هجری قمری امامقلی خاکی • کریما • مقیما • واثق نیشابوری • خلیل بیات   قرن دوازدهم هجری قمری ابوالمعالی عالی • عظیما • عبدالقادر فخری • صادق گویا • نواب   قرن سیزدهم هجری قمری محمدامین بیدل نیشابوری • ادیب نیشابوری   قرن چهاردهم هجری قمری ادیب ثانی • حیدر یغما • محمدحسن فرحبخشیان • فریدون گرایلی • فرخ تمیمی   قرن پانزدهم هجری قمری محمدرضا شفیعی کدکنی • امید مجد • خدابخش صفادل • علی‌رضا بدیع • محمد پروانه • هادی خورشاهیان • جواد محقق نیشابوری • جواد کلیدری • نوشین گنجی • نرگس کاظمی زاده • مهناز فضلعلی • نیلوفر غریب • مریم عمارلو • الهام دیداریان • فاطمه سوقندی • زهرا باقری • مصطفی ارشادنیا • مرتضی آخرتی • علی‌رضا بیان • داود محمدی • پیام بخشعلی   شاعران اهل نیشابور،درباره نیشابور

• بخش ویژهٔ تألیفات و آثار مربوط به دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی - سایت کتابنامه

[ویرایش] پانویس

[ویرایش] منابع

• درباره شفیعی کدکنی در سایت خبرگزاری میراث فرهنگی
• درباره شفیعی کدکنی در سایت آفتاب
• ادبیات فارسی (۲)-کتاب درسی دبیرستان-، دفتر برنامه ریزی و تألیف کتب درسی، شرکت چاپ افست ISBN 964-05-0327-4
• خبرگزاری مهر به تاریخ ۲۰ فروردین