پاسخ به:روانشناسی خانواده
چهارشنبه 27 بهمن 1389 11:03 AM
نقش(Role)
|
تعریف نقش
|
| نقش ، به رفتاری اطلاق میشود که دیگران از فردی که پایگاه معینی را احراز کرده است، انتظار دارند. نقشهای مناسب به صورت بخشی از فرایند اجتماعی شدن به فرد آموخته میشود و سپس او آنها را میپذیرد. |
بخش مهمی از جامعه پذیری از طریق یادگیری نقشهای اجتماعی صورت میگیرد. هر فرد باید در طول زندگی خود ایفای نقشهای کودک ، دانش آموز ، پدر و مادر ، کارمند ، عضو یک طبقه اجتماعی معین ، شهروند و بسیاری دیگررا بیاموزد، بطور کلی آموختن یک نقش ، حداقل دو وجه میتواند داشته باشد یکی اینکه یادگیری انجام دادن وظایف و تکالیف نقش و ادعای امتیازات و حقوق مرتبط با آن ، و دیگری کسب نگرشها ، احساسات و انتظارات متناسب با نقش.
آنهایی که برحسب جنس ، سن ، نژاد یا سایر ویژگیها به فرد محول میشوند به عبارتی دیگر شیوهای که جامعه از ما انتظار دارد که نقش خود را آنچنان ایفا کنیم.
آنهایی که از طریق انتخاب و تلاش فردی ، محقق میشوند، به عبارتی دیگر شیوهای که فرد در حال حاضر بر طبق آن ایفای نقش میکند. در جوامع سنتی و متجانس قدیم ، اغلب نقشها و پایگاهها ، از نوع محول بودند، در حالی که در جوامع پیچیده و پیشرفته امروز ، بیشتر آنها ، غالبا از نوع محقق یا کوشاورد میباشند. یادگیری بعضی از نقشهای خانوادگی و اجتماعی ، در دوران کودکی و غالبا ناآگاهانه و بطور غیر مستقیم صورت میگیرد.
نقشهای اجتماعی در شکل دادن به شخصیت اهمیت زیادی دارند. حتی از لحاظ جامعه شناسی ، شخصیت را میتوان به عنوان ترکیب و تلفیق نقشهایی تصور کرد که فرد در مناسبات اجتماعی خود عهده دار آنهاست. نقش را جامعه تعریف میکند و فرد در مورد تعریف مسئولیتها و امتیازات نقش خود ، چندان سهمی ندارد. از همان اوان کودکی ، نقشهای گوناگون و فزایندهای متناسب با جنس و سن ، به فرد محول میشود و انتظار میرود که بطور معقول و به درستی آنها را ایفا کند.
بطور کلی نقش و شخصیت با یکدیگر روابط متقابل دارند. بدین معنا که برخی ویژگیهای شخصیتی موجب میشوند که فرد به ایفای نقشهای اجتماعی خاصی علاقه داشته یا بر عکس ، از ایفای آنها بیزار باشد. نقشهای اجتماعی به نوبه خود ، برشخصیت موثر واقع میشوند، مثلا ، برای یک شخصیت برون گرا ، سازگاری با شغل فروشندگی آسان و مطلوب است. برعکس ، کارهای عادی و روزمره شغل فروشندگی کمک میکند که فرد ، به تدریج ، شخصیت برون گرا پیدا کند. پس همیشه بین نقش و شخصیت کنش متقابل برقرار است.
