پلنگ برفی

پلنگ برفی (Snow Leopard)، گربه‌سانی است که به دلیل ظاهر منحصر به فرد و زیبایش شناخته می‌شود. خز سفید و متراکم بسیار زیبا، پوستی به رنگ زرد کمرنگ و خال‌های زرد و مشکی از ویژگی‌های ظاهری اصلی پلنگ‌های برفی به شمار می‌آید. رنگ سفید این پستاندار به استتار آن و شکار بهتر کمک بسیاری می‌کند. این گربه‌سانان، پنجه‌هایی بسیار بزرگ و دم بلندی داشته و قادرند تا به خوبی در نقاط سرد و خشک زندگی کنند. پنجه‌های این جانوران بسیار قدرتمند بوده به طوری که می‌توانند تا ۱۵ متر نیز بپرند! طول بدن پلنگ‌های برفی به ۱/۲ تا ۱/۵ متر می‌رسد و طول دم آن‌ها به تنهایی حدود ۹۱ سانتی‌متر است. وزن این گربه‌سانان از  ۲۷ تا ۵۴ کیلوگرم متغیر است.

رژیم غذایی

پلنگ‌های برفی که در مناطق سرد و کوه‌های آسیای مرکزی زندگی می‌کنند، غالبا از گوسفندان، قوچ‌ها و بزهای تبت و هیمالیا تغذیه می‌کنند. همانطور که پیش‌تر گفته شد، پلنگ‌های برفی پنجه‌های بسیار قدرتمندی دارند به طوری که می‌توانند حیواناتی با سه برابر وزن خود را نیز از پا در بیاورند! لازم به ذکر است که پلنگ‌های برفی از پرندگان و جانوران کوچک‌تر نیز تغذیه می‌کنند.

جمعیت

جمعیت این گربه‌سانان در مناطقی که یافت می‌شوند بسیار کم است. تخمین زده می‌شود که در کل حیات وحش تنها بین ۳۵۰۰ تا ۷۰۰۰ پلنگ برفی وجود دارد و حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰ عدد از این گربه‌سانان نیز در باغ وحش‌ها وجود دارند. به دلیل خجالتی بودن این گربه‌سانان و گریزشان از انسان‌ها، تعداد دقیق پلنگ‌های برفی در حیات وحش را نمی‌شود به درستی محاسبه کرد؛ اما در این مسئله شکی نیست که نسل این گونه از گربه‌سانان رو به کاهش است و آن‌ها شدیدا در خطر انقراض هستند.

عادات طبیعی

پلنگ‌های برفی معمولا تمایل دارند تا در مناطق سرد و خشک و در نقاط سنگی همانند کوه‌ها و دره‌ها زندگی کنند. اینگونه محیط‌ها فرصت استتار بیشتری برای شکار در اختیار آن‌ها می‌گذارد. این گربه‌سانان بیشتر در زمان طلوع و غروب خورشید در فعالیت هستند و به همین دلیل دیدن آن‌ها در طبیعت کار چندان آسانی نخواهد بود. بر خلاف سایر گربه‌سانان بزرگ، پلنگ‌های برفی قادر به غرش کردن نیستند! این گربه ‌سانان غالبا تنها زندگی و منزوی هستند و تنها در فصول جفتگیری در کنار یکدیگر زندگی می‌کنند.

تولید مثل

پلنگ برفی ماده هر سال دو الی سه توله به دنیا می‌آورد. توله‌های پلنگ برفی در هنگام تولد خز متراکمی دارند. توله‌ها تا سه ماه اول زندگی در کنار مادر می‌مانند و نحوه شکار را از او می‌آموزند. سپس مادر اولین زمستان پیش روی کودکان را در کنار آن‌ها سپری می‌کند و پس از آن توله‌ها به صورت مستقل رشد می‌کنند.

کجا پلنگ برفی ببینیم؟

پلنگ‌های برفی را تنها می‌توان در ارتفاعات بسیار بالا مشاهده کرد. این گربه‌سانان در افغانستان تا قزاقستان و روسیه در شمال تا هند و چین در شرق پخش شده‌اند. نکته جالب در مورد مکان زندگی این گربه‌سانان این است که ۶۰% از پلنگ‌های برفی در چین زندگی می‌کنند!

حقایق

• نام علمی پلنگ برفی«Unica Unic» است.
   
• از آنجایی که این پستانداران به سرما عادت دارند، در فصل تابستان، پلنگ‌های برفی به ارتفاعات بالاتری خواهند رفت. این ارتفاع گاهی به ۵۰۰۰ متر از سطح دریا هم می‌رسد!
   
• بر خلاف سایر گربه‌سانان بزرگ که اغلب چشم‌های زرد یا طلایی رنگ دارند، رنگ چشمان پلنگ‌های برفی سبز روشن یا خاکستری است!
   
• پلنگ‌های برفی پنجه‌های بسیار بزرگی دارند که در مناطق برفی نقش چکمه را برای آنان ایفا می‌کند. از سویی دیگر، پنجه‌های آن‌ها کاملا با خز متراکم پوشیده شده است تا این گربه‌سانان احساس سرما نکنند.
   
• ضخامت خز روی شکم پلنگ‌های برفی بیش از ۱۲ سانتی‌متر است!
   
• طول دم پلنگ‌های برفی تقریبا به اندازه طول بدنشان است و خز روی دم این گربه‌سانان بسیار ضخیم و متراکم است. این ویژگی به این دلیل است که پلنگ‌های برفی گاها از دم خود به عنوان عایقی از سرما بر روی دهان و دماغ خود استفاده می‌کنند.
   
• پلنگ‌های برفی معمولا تمایلی به درگیر شدن با انسان‌ها ندارند و در صورت دیدن انسان‌ها فرار می‌کنند اما اگر احساس خطر کنند واکنش نشان داده و حمله خواهند کرد.
   
• همانند دیگر گربه‌سانان و دیگر جانوران، پلنگ‌های برفی بر روی توله‌های خود شدیدا حساس بوده و اگر حس کنند که خطری توله‌ها را تهدید می‌کند، به سرعت واکنش نشان می‌دهند.