خودسرانه ماساژ درمانی نكنید
چهارشنبه 8 دی 1389 1:20 AM
آیا شده درد شدیدی وجودتان را فرا بگیرد و تا جایی پیش برود كه محدودیت هایی را هم برای شما ایجاد كند؟
آیا شده درد شدیدی وجودتان را فرا بگیرد و تا جایی پیش برود كه محدودیت هایی را هم برای شما ایجاد كند؟
در آن صورت عضلاتتان می گیرد، راحت نمی توانید راه بروید، كار كنید و... علت های مختلفی چنین دردهایی را به دنبال دارند، شاید هم تصادف یا بیماری مشكلاتی را برای حركات و توانایی شما ایجاد كند.
به هر حال هستند كسانی كه به دلیل نوعی ناتوانی هایی خاص نمی دانند چگونه باید با آنها كنار بیایند و روزگار بگذرانند.
آنچه مسلم است این كه هیچ كس دوست ندارد با ناتوانی و محدودیت و درد، زندگی كند، اما متاسفانه به دلایل مختلف با این مشكلات روبه رو هستیم و اگر ندانیم شیوه درست مقابله یا كنار آمدن با آنها چیست ضرر بزرگی كرده ایم.
دكتر سیدمنصور رایگانی، متخصص طب فیزیكی و توانبخشی در این باره به «جام جم» می گوید: «با توجه به بروز بیماری ها در سیستم های مختلف بدن، رشته های مختلف تخصصی پزشكی شكل گرفته و در طول زمان تكمیل تر شده و می شوند.
سیستم اسكلتی ـ عضلانی هم یكی از سیستم های مهم بدن ما است كه بیماری ها، دردها، محدودیت ها و ناتوانایی هایی كه در بدن انسان به وجود می آید، گاهی به دلیل مشكلات این سیستم است.
بنابراین تخصص های متنوعی ازجمله جراحی مغز و اعصاب، ارتوپدی، طب فیزیكی و توانبخشی و... برای كمك به انسان هایی كه با مشكلی در این سیستم مواجه هستند، به وجود آمده اند.»
سیستم اسكلتی ـ عضلانی در صورت بروز مشكل، می تواند اختلالاتی را برای بدن ایجاد كند كه در مرحله اول به صورت درد و اختلال در انجام فعالیت های روزمره بروز كرده و در مراحل پیشرفته منجر به معلولیت و ناتوانی می شود.
وظایف طب فیزیكی و توانبخشی
این استاد دانشگاه علوم پزشكی شهید بهشتی با اشاره به تعریف سه حیطه برای تخصص طب فیزیكی و توانبخشی می افزاید: «حیطه اول، حیطه تشخیصی است به معنای تشخیص اولیه بیماری ها.
در این مرحله پزشك متخصص با گرفتن شرح حال و انجام معاینات بالینی و در مراحل بعد با روش های تشخیصی الكترودیاگنوز (نوار عصب و عضله) اقدام به تشخیص بیماری های این سیستم می كند.»
وی با اشاره به حیطه دوم كه حیطه درمان است، توضیح می دهد: «در سیستم اسكلتی ـ عضلانی دردهای ناشی از آرتروز، بیرون زدگی دیسك مهره های كمر و گردن، كشیدگی تاندون ها، گرفتگی عضلات، ضایعات و صدمات ورزشی یا شغلی در قسمت های مختلف بدن مانند مفاصل زانو، شانه، لگن، دست و ستون فقرات به وجود می آید. این اختلالات به صورت درد در ناحیه كمر، گردن، زانو و... خود را نشان می دهند.
بنابراین باید با تجویز و انجام روش های درمانی غیرجراحی این مشكلات را كنترل كرد.»
دكتر رایگانی می افزاید: «علاوه بر روش های درمان دارویی و تزریق در مكان مبتلا به درد، در این رشته از ورزش های اختصاصی، انجام درمان دستی در بیماری ها و اختلالات ستون فقرات و مفاصل محیطی و همچنین به كارگیری و تجویز روش های فیزیكی برای درمان بیماری ها نیز استفاده می شود. یعنی با استفاده از گرما، سرما، نور و دستگاه های الكتریكی برای درمان بیماری ها ومقابله با بروز آنها و تقویت سیستم های اسكلتی ـ عضلانی اقداماتی صورت می گیرد.»
وی می گوید: «حیطه سوم كه اهمیت زیادی نیز دارد، حیطه توانبخشی است.
در این مرحله سعی می شود بیمارانی كه به دلیل برخی بیماری های ناتوان كننده مانند سكته مغزی، ضربه مغزی، قطع اندام یا ضایعات نخاعی و اختلالاتی كه به نحوی منجر به از دست دادن توانایی برای فعالیت های روزمره می شود، با شرایطی به زندگی معمولی و طبیعی خود بازگردند یا حداقل بتوانند فعالیت های روزمره خود را انجام دهند.»
دكتر رایگانی با تاكید بر این نكته كه در حیطه توانبخشی عملكرد به صورت گروهی است،
توضیح می دهد: «بیماری كه به هر دلیلی فعالیت و عملكردش مختل شده است، در گروهی متشكل از پزشكان متخصص طب فیزیكی و توانبخشی، سایر پزشكان متخصص، همكاران فیزیوتراپ، كاردرمان، گفتاردرمان، ارتوپدی فنی، روان شناس بالینی، پرستار توانبخشی، متخصص تغذیه و... قرار می گیرد.
با ارزیابی شرایط بیمار و بررسی مشكلات، روش های مورد نظر برای بازگرداندن وی به زندگی عادی به او آموزش داده می شود.»
دكتر رایگانی با اشاره به اهمیت پیشگیری از بروز چنین مشكلاتی یادآور می شود: «تجویز روش های مناسب ورزشی و شیوه مناسب به كارگیری اندام ها در زمان انجام فعالیت های روزمره، راهی موثر برای جلوگیری از بیماری ها و اختلالات اسكلتی ـ عضلانی است.»
ماساژ، راهی برای درمان بیماری
هرچند ماساژ روشی است با كاركردهای مختلف نظیر پیشگیری از درد و یا ایجاد آرامش، اما دكتر رایگانی با تاكید بر این نكته كه مردم باید بدانند هر فردی به دنبال درد، ناراحتی یا محدودیت در قسمتی از بدن نباید بدون تجویز پزشك از ماساژ استفاده كند، یادآور می شود: «زمانی كه فرد احساس درد و بیماری می كند، برای استفاده از ماساژ به عنوان شیوه ای برای كاهش درد باید حتما به پزشك مراجعه كند.
پزشك ناراحتی و مشكل را تشخیص داده، براساس آن و در صورت نیاز از ماساژ هم استفاده می شود. مردم باید بدانند در مواردی ممكن است ماساژ بدون نظر متخصص حتی بیماری های موضعی را شدیدتر كند.
به همین دلیل تنها به دلیل وجود درد در اندام ها نباید بدون تجویز پزشك از ماساژ استفاده شود.»
نیلوفر اسعدی بیگی
گزارش : جام جم آنلاین (www.jamejamonline.ir)