منظومه شمسي عبارت است از ستاره مادرخورشيد و هشت سياره آن كه با نظمي خاص هركدام بر روي مدارهايي به دورخورشيد مي گردند . اين هشت سياره به ترتيب عبارتنداز : عطارد ، زهره ، زمين ، مريخ ، مشتري، زحل ، اورانوس ، نپتون وسياره ي اخراجي پلوتو .



طبق يك نظريه جهان با انفجاري بزرگ به نام مهابنگ ( Big Bang ) بوجود آمد . دراين هنگام تمام جرم عالم درنقطه اي بسيارچگال وكوچك جمع شده بود كه هنوز ماهيت آن جسم اوليه مشخص نيست.آنگاه انفجار بزرگ روي داد و مواد به بيرون پراكنده شدند . ابتدا سبكترين ذرات عالم مانند كواركها ، الكترونها و پروتونها شكل گرفتند سپس سبكترين كازها مانند هيدروژن و هليوم پديد آمدند و طي مراحلي عناصر سنگين ترشكل گرفتند مانند كربن ، كوكرد، آهن و … كه اين عناصر مواد اوليه شكل گيري كيهان هستند . جهان از آن نقطه ي كوچك به ابرچرخان و داغ بزرگي تبديل شد كه تحت تاثير عواملي تكه تكه شده و به ابرهاي كوچكتري تقسيم شد . آنگاه درون هر تكه ابرگازي فعل و انفعالاتي روي داد و نقاطي با چگالي و جرم بيشتر به صورت ستارگان بزرگ در مركز درآمدند و كهكشانهارا بوجودآوردند . كهكشان مايعني كهكشان راه شيري نيزشكل گرفت كه درون آن منظومه شمسي ما نيزتشكيل شد . حال به چگونگي پيدايش منظومه شمسي مي پردازيم و سپس سيارات آن را مورد بررسي قرارمي دهيم . الگوهاي احتمالي تشكيل منظومه شمسي اساسا الگوهاي سحابي گونه هستند. اساس اين الگوها اين است كه درآنها خورشيد و سپس سيارات از يك ابرناشي ازگاز و گرد و غبار ميان سياره اي شكل گرفتند كه خورشيد درمركز يك ابرمسطح و سيارات از قرص از بوجود آمدند . اگردماي سحابي به سرعت از مركز به طرف بيرون كاهش يابد ، چگاليها و تركيبات سيارات مي توانند به خوبي با تسلسل تراكم توضيح داده شوند منظومه شمسي عبارت است از ستاره مادرخورشيد و نه سياره آن كه با نظمي خاص هركدام بر روي مدارهايي به دورخورشيد مي گردند . اين نه سياره به ترتيب عبارتنداز : عطارد ، زهره ، زمين ، مريخ ، مشتري، زحل ، اورانوس ، نپتون ، پلوتو . ديناميك منظومه شمسي ساختاري منظم را نشان مي دهد . اكر از بالاي قطب شمال خورشيد به منظومه شمسي نكاه كنيم قواعد زير را به ما نشان مي دهد: 1 - سيارات در خلاف جهت حركت عقربه هاي ساعت به دور خورشيد در حركتند و خورشيد نيز به دور خودش اين گونه مي چرخد . 2 مدارهاي سيارات به دور خورشيد تقريبا هم صفحه هستند . بجز عطارد و پلوتو كه صفحات آنها شيب كمي با صفحه دايره البروج دارد. 3 سيارات درمدارهايي بسيار شبيه دايره به دورخورشيد مي گردند بجزعطارد و پلوتو كه بيضي آنها كشيده تر است . 4- سيارات بطور پادساعتگرد به دورخود مي چرخند مانند حركت مداريشان به دور خورشيد ، بجز زهره و اورانوس . 5- فواصل مداري سيارات از خورشيد داراي نظم خاصي است به طور تقريبي هر سياره در فاصله اي دو برابر فاصله سياره قبلي تا خورشيد قرار مي گيرد . 6- اكثر قمرها در همان جهتي مي گردند كه سيارات مادرشان به دور خود مي چرخند و در نزديكي صفحات استوايي سيارات قرار دارند ، عطارد و زهره قمر ندارند . 7- فواصل مدارهاي برخي قمرها داراي يك قاعده منظم مي باشد . 8- مجموع اندازه حركت زاويه اي سيارات از اندازه حركت زاويه اي خورشيد بيشتر است . ) v * r ( m = p * r = L - سه عدد از سيارات مشتري گون داراي حلقه هستند . سيارات در منظومه شمسي به دو دسته تقسيم مي شوند : 1) سيارات داخلي : سياراتي كه از زمين به خورشيد نزديكترند مانند عطارد و زهره . 2) سيارات خارجي : سياراتي را مي گويند كه از خورشيد نسبت به زمين در فاصله دورتري قرار دارند ، كه سيارات مريخ تا پلوتو مي باشند . حركات سيارات داخلي آنگونه كه در آسمان شب مشاهده مي شوند با حركات سيارات خارجي كاملا متفاوت هستند . همانطور كه عطارد و زهره فقط در آسمان صبحگاهي و شامگاهي در افق مشرق يا مغرب ديده مي شوند . عطارد ، زهره ، مريخ ، مشتري و زحل با چشم غير مسلح قابل ديدن هستند . مسير مجازي طي شده توسط خورشيد دايره البروج ناميده مي شود كه در پشت سر آن رشته مخصوص صورتهاي فلكي دوازده گانه منطقه البروج قرار دارند . كه سيارات ، خورشيد و ماه نسبت به ستارگان در داخل نوار منطقه البروج در آسمان حركت مي كنند . يك تقسيم بندي ديگر نيز در سيارات منظومه خورشيدي وجود دارد كه عبارت است از : سيارات خاكي و سيارات مشتري گون . سيارات خاكي مواد تشكيل دهنده آنها آهن ، نيكل و منيزيم در هسته و سنگ و مواد جامد ديگر مانند سيليكاتها در پوسته است . عطارد ، زهره ، زمين و مريخ از اين دسته اند . سيارات مشتري گون بيشتر مواد تشكيل دهنده شان گازي است و ساختاري شبيه خورشيد دارند . مشتري ، زحل ، اورانوس و نپتون از اين دسته اند .