حدیث روز

« احترام مهمان، پدر و معلم »

امیرالمؤمنین علی سلام الله عليه :

أكرِم ضَيفَكَ وإن كانَ حَقيرًا، وقُم عَن مَجلِسِكَ لِأَبيكَ ومُعَلِّمِكَ وإن كُنتَ أميرًا؛

مهمانت را گرامى بدار؛ هرچند كوچك باشد و از جاى خود به احترام پدر و آموزگارت برخيز؛ هرچند فرمانروا باشى.

علم و حكمت ج 2، ص 626

« خلاصه‌ی دنیا! »

امام باقر سلام الله عليه :

قامَ أبو ذَرٍّ ـ رَحمَةُ اللّهِ عَلَيهِ ـ عِندَ الكَعبَةِ فَقالَ: . . . اِجعَلِ الدُّنيا كَلِمَتَينِ : كَلِمَةً في طَلَبِ الحَلالِ، وكَلِمَةً لِلآخِرَةِ، وَالثّالِثَةُ تَضُرُّ ولا تَنفَعُ لا تُرِدها؛

ابوذر ـ رحمت خدا بر او ـ كنار كعبه برخاست و گفت: « . . . دنيا را دو چيز خلاصه كن؛ كلمه اى در جست و جوى حلال، و كلمه اى براى آخرت . سوم، همه زيان است و سودى ندارد؛ آن را طلب مكن».

خصال : ۴۰ / ۲۶؛ توسعه اقتصادي بر پايه قرآن و حديث ج 1، ص 260

« مشورت، راه رشد »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

ما مِن رَجُلٍ يُشاوِرُ أحَدا إلّا هُدِيَ إلى الرُّشدِ؛

هيچ مردى نيست كه با كسى مشورت كند، مگر آن كه به راه درست [براى حلّ مشكل خود]، ره‌نمون مى‌شود.

مجمع البيان : ج ۹ ص ۵۱؛ گزيده حكمت نامه پيامبر اعظم صلّي الله عليه و آله و سلّم ص 1072

« از آداب تعلیم و تعلّہم »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

اُطلُبوا مَعَ العِلمِ السَّكينَةَ والحِلمَ، لينوا لِمَن تُعَلِّمونَ ولِمَن تَعَلَّمتُم مِنهُ، ولا تَكونوا مِن جَبابِرَةِ العُلَماءِ فَيَغلِبَ جَهلُكُم عِلمَكُم؛

همراه با دانش، آرامش و بردبارى را هم بجوييد. در برابر آنكه به او ياد مى دهيد و آنكه از او ياد مى گيريد، نرمش به خرج دهيد و از دانشمندان متكبّر مباشيد كه نادانيتان به دانشتان چيره گردد.

الفردوس : ۱ / ۷۹ / ۲۳۸؛ علم و حكمت ج 1، ص 360

 

 

« از آثار نفاق »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

ثَلاثَةٌ لا يَستَخِفُّ بِهِم إلاّ مُنافِقٌ بَيِّنٌ نِفاقُهُ: ذو شَيبَةٍ فِي الإِسلامِ، و مُعَلِّمُ الخَيرِ، و إمامٌ عادِلٌ؛

سه نفر را هيچ كس سبك نمى شمرد، جز منافقى كه نفاقش آشكار شده است: كسى كه موى خود را در اسلام سپيد كرده است و آموزگار نيكى و فرمانرواى عادل.

تاريخ بغداد : ۸ / ۲۷ ؛ علم و حكمت ج 2، ص 626

 

 

«بهترین مردم »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

المُعَلِّمونَ خَيرُ النّاسِ كُلَّما أخلَقَ الذِّكرُ جَدَّدوهُ، أعطوهُم ولا تَستَأجِروهُم فَتُحرِجوهُم؛

آموزگاران بهترين مردم اند . هرگاه ياد [خدا] كهنه مى شود، تجديدش مى كنند . به آنان عطا كنيد ولى آنها را به مزدورى نگيريد كه بر آنان سخت مى آيد.

الفردوس : ۴ / ۱۹۳ / ۶۵۹۷ . علم و حكمت ج 2، ص 626

« علم و علم‌آموزی »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

إِنَّ المُعَلِّمَ إذا قالَ لِلصَّبِيِّ : قُل بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحيمِ فَقالَ، كَتَبَ اللّهُ بَراءَةً لِلصَّبِيِّ وبَراءَةً لِلمُعَلِّمِ وبَراءَةً لِأَبَوَيهِ مِنَ النّارِ؛

آموزگار آن گاه كه به كودك مى گويد : بگو : «بسم اللّه الرحمن الرحيم» و او بگويد، خداوند رهايى از آتش را براى كودك و آموزگار و پدر و مادر كودك مى نويسد.

الفردوس : ۴ / ۱۹۳ / ۶۵۹۷؛ علم و حكمت ج 2، ص 626

« سفارش به صبر و ... »

امام باقر سلام الله عليه :

عَلَيكَ بِالصَّبرِ، وطَلَبِ الحَلالِ، وصِلَةِ الرَّحِمِ؛

بر تو باد شكيبايى و جُستنِ حلال و پيوند با خويشان.

الكافي : ۲ / ۴۸۸ / ۱؛ توسعه اقتصادي بر پايه قرآن و حديث ج 1، ص 260

 

 

« خدایا مرا در دین و آخرت، یاری نما »

رسول خدا صلى الله عليه و آله :

اللّهُمَّ أعِنّي عَلي ديني بِدُنياي وعَلي آخِرَتي بِتَقواي؛

خدايا مرا با دنيايم بر دينم و با تقوايم بر آخرتم کمک فرما.

مصباح المتهجد، ص ۱۷۲ ؛ سعادت و شادکامي از ديدگاه اسلام، ص 25

 

 

«فرمان از آفریدگار »

امام هادی سلام الله عليه :

مَن أطاعَ الخالِقَ لَم يُبالِ سَخَطَ المَخلوقِينَ؛

هر كه از آفريدگار فرمان بَرد، از خشم آفريدگان پروا ندارد.

ميزان الحکمه ج 4 ص 389، گزيده تحف العقول، صفحه 65

« پرهیز از گناه »

امیرالمؤمنین علی سلام الله عليه :

اِحذَروا الذُّنوبَ ؛ فَإنَّ العَبدَ يُذنِبُ الذَّنبَ فَيُحبَسُ عَنهُ الرِّزقُ؛

از گناهان بپرهيزيد؛ زيرا روزىِ بنده اى كه دست به گناه آلايد، بند آيد.

خصال ص 620؛ ميزان الحکمة ج 4 ص 286

 

 

« حزب الله »

امیرالمؤمنین علی سلام الله عليه :

أيَسُرُّكَ أن تَكونَ مِن حِزبِ اللّهِ الغالِبينَ ؟ اِتَّقِ اللّهَ سُبحانَهُ وأحسِن في كُلِّ اُمورِكَ ؛ فَإِنَّ اللّهَ مَعَ الَّذينَ اتَّقَوا وَالَّذينَ هُم مُحسِنونَ؛

آيا مى خواهى كه از حزب پيروز خداوند باشى؟ از خدا پروا كن و كارها را درست انجام بده؛ چرا كه خداوند با كسانى است كه تقوا پيشه‌اند و آنانى كه كارها را نيكو (بى عيب و نقص) انجام مى‌دهند.

غرر الحكم : ح ۲۸۲۸ ؛ حكمت نامه جوان : ج 1 ص 162