آرزو
1. سرمایه احمقان
ایاك و الاتكال علی المنی؛ فانها بضائع النوكی، و العقل حفظ التجارب، و خیر ما جربت ما وعظك .(نامه 31)
از تكیه بر آرزوها بر حذر باش كه سرمایه احمقان است، كار عاقلانه نگه داری تجربه هاست و بهترین تجربه آن است كه تو را پند دهد.
2. فریب آرزو
اعلموا ان الامل یسهی العقل، و ینسی الذكر. فاكذبوا الامل فانه غرور و صاحبه مغرور .(خطبه 86)
بدانید كه آرزو، عقل را گمراه می كند و یاد خدا را به فراموشی می سپارد، پس از آن را دروغ پندارید؛ چرا كه آرزو، فریب است و آرزومند فریب خورده .
3. مهلت زندگی
اعلم یقینا انك لن تبلغ املك، و لن تعدو اجلك .(نامه 31)
یقین بدان هرگز به همه آرزوهایت نخواهی رسید و از مهلت زندگی ات تجاوز نخواهی كرد.
4. رها كردن لجام آرزو
من جری فی عنان امله، عثر باجله .(حكمت 19)
آن كس كه لجام آرزوهایش را رها كرد، با مرگ به زمین خواهد خورد.
5. تو چنین مباش!
لا تكن ممن یرجو الاخره بغیر العمل، و یرجی التوبه بطول الامل، یقول فی الدنیا بقول الزاهدین، و یعمل فیها بعمل الراغبین .(حكمت 150)
از آنانی مباش كه بدون كار نیك، امید سعادت آخرت را دارند و با درازی آرزو امیدوار به توبه هستند، در دنیا همچون زاهدان سخن گویند، ولی مانند دنیا پرستان عمل می كنند.
6. برترین بی نیازی
اشرف الغنی ترك المنی .(حكمت 211)
برترین بی نیازی، ترك آرزوهاست.
7. عامل كوری دل
الامانی تعمی اعین البصائر، و الحظ یاتی من لا یاتیه .(حكمت 275)
آرزوها، چشم دل ها را كور می كند و بهره به جانب كسی می آید كه به سراغش نمی رود.
8. عاقبت آرزوی طولانی
من اطال الامل، اسا العمل. (حكمت 36)
آن كه رشته آرزو را دراز كند به كار بد آغاز كند.
9. فرا رسیدن مرگ و سر آمدن آرزو
انما هلك من كان قبلكم بطول امالهم و تغیب اجالهم، حتی نزل بهم الموعود الذی ترد عنه المعذره، و ترفع عنه التوبه، و تحل معه القارعه و النقمه .(خطبه 147)
به راستی كه پیشینیان و گذشتگان شما به خاطر آرزوهای طولانی و پنهان بودن پایان زندگیشان، هلاك شدند تا آن كه مرگشان فرا رسید، مرگی كه عذرها را رد می كند و توبه را در آن راهی نیست و كوبندگی و درد را به همراه دارد.