مقالات منابع طبیعی
| پژوهش و سازندگي بهار 1387; 21(1 (پي آيند 78) در منابع طبيعي):167-176. |
| عصري محمود,طبري كوچكسرايي مسعود*,علوي پناه سيدكاظم,مهدوي رضا |
| * گروه جنگلداري، دانشکده منابع طبيعي نور، دانشگاه تربيت مدرس |
|
به منظور بررسي رشد و توسعه نهال هاي يک ساله بلند مازو Quercus castaneifolia C.A.Mey، آزمايشي با سطوح متفاوت آبياري (2 روزه، 4 روزه، 6 روزه و ديم يا شاهد) در قالب طرح کاملا تصادفي روي يک خاک شني اراضي ساحلي دانشکده منابع طبيعي نور انجام گرفت. نتايج نشان داد که در نخستين دوره رويشي، نهال هاي رشد يافته در شرايط ديم از کمترين ميزان زنده ماني، قطر يقه، سطح برگ، طول بند دوم رويشي و تعداد گره در بند دوم برخوردار بودند. با اين وجود، طول ريشه، طول ساقه، تعداد بند، طول بند اول و تعداد گره در بند اول در سطوح مختلف آبياري متفاوت نبود. همچنين هر يک از پارامترهاي آزمايش شده، تفاوت معني داري را بين رژيم هاي آبياري 2، 4 و 6 روزه نشان ندادند. چنانچه پرورش نهال با رشد بالا مد نظر باشد، بهتر است جهت تقليل هزينه ها، در نخستين دوره رويش، آبياري به صورت 6 روزه (به جاي 2 و 4 روزه) انجام پذيرد. اگر چه در اين شرايط بهتر است نهال ها در پناه (سايه) قرار گيرند. |
| كليد واژه: آبياري، بلند مازو، رشد، زنده ماني، نهال |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي بهار 1387; 21(1 (پي آيند 78) در منابع طبيعي):192-199. |
| زارع چاهوكي محمدعلي*,جعفري محمد,آذرنيوند حسين |
| * دانشکده منابع طبيعي، دانشگاه تهران |
|
براي مديريت اکوسيستم اولين قدم، تعيين عوامل موثر بر پراکنش گونه ها و تنوع گونه اي است. در اين تحقيق رابطه بين تنوع گونه اي مراتع پشتکوه استان يزد با عوامل محيطي بررسي شده است. براي اندازه گيري اطلاعات پوشش گياهي و عوامل محيطي از تلفيق نقشه هاي شکل زمين، زمين شناسي و پوشش گياهي نقشه واحدهاي همگن نمونه برداري تهيه شد. سپس در هر واحد، نمونه برداري در طول 3 تا 5 ترانسکت 300 تا 500 متري انجام شد. در طول هر ترانسکت 10 پلات با ابعادي که به روش حداقل سطح تعيين گرديد، به فاصله 50 متر قرار داده شد. هر پلات نوع و تعداد گونه هاي موجود و درصد پوشش گياهي تعيين شد. همچنين در ابتدا و انتهاي هر ترانسکت پروفيل حفر و از دو عمق 0-30 و 80-30 سانتي متر نمونه خاک برداشت شد. از خصوصيات خاک درصد سنگريزه، رس، سيلت، شن، رطوبت قابل دسترس، ماده آلي، اسيديته، آهک، گچ، هدايت الکتريکي و املاح محلول (پتاسيم، سديم، کلسيم، منيزيم، کلر، کربنات، بي کربنات و سولفات) اندازه گيري شدند. بعد از جمع آوري اطلاعات، شاخص هاي تنوع گونه اي شانون - وينر و سيمپسون تعيين گرديدند. براي تعيين مهمترين عوامل تاثيرگذار بر تغييرات تنوع گونه اي تجزيه مولفه هاي اصلي استفاده شد. نتايج نشان داد که از بين عوامل مورد بررسي بافت، رطوبت قابل دسترس و هدايت الکتريکي خاک بيشترين تاثير را بر تنوع گونه اي دارند. |
| كليد واژه: تنوع گونه اي، مراتع پشتکوه يزد، تجزيه مولفه هاي اصلي، عوامل محيطي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي بهار 1387; 21(1 (پي آيند 78) در منابع طبيعي):177-185. |
| جامي الاحمدي مجيد*,كافي محمد,نصيري محلاتي مهدي |
| * دانشکده کشاورزي، دانشگاه بيرجند |
|
به منظور برآورد ضريب استهلاک نور و بررسي کارايي مصرف نور گياه Kochia scoparia (جارو) در واکنش به تنش شوري، مطالعه اي در شهرستان بيرجند با استفاده از سه سطح شوري آب آبياري به ترتيب معادل 1.5، 8.6 و 28.2 دسي زيمنس بر متر و در سه تکرار انجام شد. در طول فصل رشد اندازه گيري هاي متعددي براي محاسبه کسر نور عبور يافته از تاج پوشش و نيز شاخص سطح برگ و تجمع ماده خشک گياه انجام شد. ضريب خاموشي نور با تصحيح کسر جذب نور گياه براي کل طول روز محاسبه شد و سپس با استفاده از تجمع ماده خشک، ميزان کارايي مصرف نور گياه در هر سطح شوري بدست آمد. نتايج نشان داد که ضريب خاموشي نور گياه جارو معادل 0.75 براي کل طول روز بود. با افزايش شاخص سطح برگ، ميزان جذب نور افزايش يافت و در شاخص سطح برگي معادل 4 تا 5، 95 درصد تشعشع توسط گياه جذب شد. بيشترين ميزان ماده خشک و شاخص سطح برگ در سطح شوري 8.6 دسي زيمنس بر متر به دست آمد. به طور کلي افزايش شوري باعث تاخير در نمو اول فصل گياهان شد و در انتهاي فصل پيري گياه را تسريع نمود. اين امر سبب شد که در شوري 28.2 دسي زيمنس بر متر، درصد تاج پوشش با تاخير به حداکثر کسر جذب نور دست يابد. افزايش کم از 1.5 به 8.6 دسي زيمنس بر متر، موجب اندکي افزايش در کارايي مصرف نور از 2.4 به 2.5 گرم بر مگاژول تشعشع فعال فتوسنتزي دريافتي شد که با افزايش شوري مجددا کاهش پيدا کرد، هر چند تفاوت معني داري بين سطوح مختلف شوري از نظر کارايي مصرف نور مشاهده نشد. بنابراين به نظر مي رسد که در شوري 8.6 دسي زيمنس بر متر، تاج پوشش گياه جارو تشعشع دريافتي را با کارايي بيشترين به ماده خشک تبديل مي کند. |
| كليد واژه: گياه جارو، ضريب خاموشي نور، کارايي مصرف نور، شاخص سطح برگ، شوري |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي بهار 1387; 21(1 (پي آيند 78) در منابع طبيعي):186-191. |
| كارگرفرد ابوالفضل*,نوربخش امير |
| * موسسه تحقيقات جنگل ها و مراتع کشور |
|
هدف از اين تحقيق، بررسي امکان استفاده از سرشاخه هاي حاصل از هرس درختان انگور در لايه مياني تخته خرده چوب ساخته شده از صنوبر بوده است. لذا با استفاده از 80، 70، 60 و 50 درصد ذرات چوب انگور در لايه مياني و 20، 30، 40 و 50 درصد چوب صنوبر در لايه سطحي و استفاده از 2 ميزان چسب 10 و 12 درصد اوره فرم آلدئيد (UF)، اقدام به ساخت تخته هاي آزمايشگاهي گرديد و خواص فيزيکي و مکانيکي آنها اندازه گيري شده و نتايج حاصل مورد تجزيه و تحليل آماري قرار گرفت. تجزيه و تحليل نتايج نشان داده است که مقاومت خمشي (MOR) و مدول الاستيسيته (MOE) تخته ها با افزايش ميزان مصرف چسب و افزوده شدن چوب صنوبر به ترکيب ماده چوبي در سطح معني داري بهبود يافته است. بطوريکه اين دو ويژگي براي تخته هاي ساخته شده در شرايط مصرف چسب 12 درصد و 50 درصد چوب انگور و 50 درصد چوب صنوبر در حد استاندارد DIN آلمان بوده است. نتايج حاصل از اندازه گيري چسبندگي داخلي (IB) تخته ها نشان داد که افزايش ميزان مصرف چسب و چوب صنوبر در ترکيب ماده چوبي باعث بهبود چسبندگي داخلي گرديده است، و تخته هاي ساخته شده با استفاده از 60 و 50 درصد سرشاخه انگور و 12 درصد چسب داراي بالاترين چسبندگي داخلي بوده اند. در اين شرايط، حداقل واکشيدگي ضخامت در تخته ها مشاهده گرديد. نتايج اين بررسي نشان داده است که مي توان بيش از 50 درصد از ماده چوبي مورد استفاده در ساخت تخته خرده چوب را از سرشاخه هاي حاصل از هرس درختان انگور تامين کرد. و با کاربرد آن در لايه مياني، تخته هايي در حد استاندارد توليد نمود. |
| كليد واژه: تخته خرده چوب، ضايعات هرس درختان انگور، چوب صنوبر، ميزان مصرف چسب، ويژگي هاي فيزيکي و مکانيکي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):2-8. |
| سهرابي پور جلوه*,ربيعي رضا |
| * مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي استان هرمزگان |
|
Gracilariopsis longissima (Papenfuss) Stentoft, Farnham & Irvine از گونه هاي خانواده Gracilariaceae از شاخه جلبكهاي قرمز و از انواع آگاروفيت مهم در سطح جهاني مي باشد كه محتوي آگار آن داراي كميت و كيفيت بسيار مطلوبي مي باشد. در طي اين تحقيق كه از خرداد 1382 به مدت 2 سال به اجرا در آمد خصوصيات ريخت شناسي و تشريحي اين گونه و مراحل چرخه زندگي آن در عرصه هاي طبيعي و نيز مزرعه كشت آزمايشي گونه در دريا مورد بررسي قرار گرفت. ويژگيهاي ريخت شناسي و تشريحي مطالعه شده گونه در اين گزارش ارايه مي گردد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):9-15. |
| عمارلويي علي* |
| * دانشگاه زنجان |
|
گونه اي از دنبلان هاي كوهي كه جزو گران ترين و لذيذترين قارچ هاي جهان مي باشند، در سال هاي پرباران و در مراتع خاصي از شهرستان طارم زنجان مي رويد. در اين تحقيق بر اساس مشخصات مورفولوژيكي و سيتولوژيكي، گونه مذكور با نام علمي Terfezia boudieri Chatin شناسايي و گزارش گرديد. آسكوكارپ اين قارچ به رنگ زرد و بافت مياني آن گوشتي و زرد كمرنگ بوده و در اندازه تقريبي 4 تا 10 سانتي متر و در عمق 8 تا 10 سانتي متري خاك يافت مي گردد. در بررسي هاي سيتولوژيكي هر آسك قارچ داراي 8 آسكوسپور به قطر 20 ميكرومتر و با زوايد ريز در پيرامون مشاهده گرديد. سيستم ريشه گياه ميزبان واقع در مجاورت آسكوكارپ دنبلان كوهي از مراتع مورد مطالعه، نمونه برداري و مورد بررسي هاي آزمايشگاهي قرار گرفت. بر اساس مستندات ميداني و بررسي هاي آزمايشگاهي، گونه مذكور داراي زندگي اكتوميكوريزا با نوعي جگن مرتعي از خانواده Cyperaceae به نام علمي Kobresia bellardii شناسايي شد و هيچگونه شواهدي از رابطه وزيكولار- آربوسكولار بين سلولهاي ريشه گياه و ميسليومهاي قارچ بدست نيامد. در اين مطالعه وجود رابطه آكتو ميكوريزايي بين قارچ هاي كوهي و جگن هاي مرتعي بر اساس شواهد آناتوميكي، براي اولين بار اثبات و گزارش شد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):16-23. |
| ميرزايي جواد,اكبري نيا مسلم*,حسيني سيدمحسن,طبري كوچكسرايي مسعود,جلالي سيدغلامعلي |
| * گروه جنگل داري، دانشكده منابع طبيعي و علوم دريايي، دانشگاه تربيت مدرس |
|
به منظور بررسي و مقايسه تراكم زادآوري طبيعي گونه هاي درختي و درختچه اي در رابطه با عوامل فيزيوگرافيك و خاك در جنگل هاي زاگرس، منطقه اي به مساحت 170 هكتار از اين جنگل ها در شمال استان ايلام در منطقه حفاظت شده ارغوان انتخاب شد. سپس به صورت تصادفي سيستماتيك 57 پلات مربعي شكل به ابعاد 8´8 متر مربع پياده گرديد و تمامي نهال هاي شاخه زاد و دانه زاد براي هر گونه ثبت شد. همچنين در داخل هر پلات عوامل فيزيوگرافيك و خاك نيز برداشت شد. نتايج نشان داد كه زادآوري دانه زاد بلوط ايراني در دامنه هاي شمالي، ارتفاعات بالا و روي خاك هاي غني و حاصلخيز تراكم بيشتري را داراست، در حالي كه زادآوري شاخه زاد آن در دامنه هاي جنوبي و مناطقي با پوشش درختي كمتر از تراكم بيشتري برخوردار است. گونه كيكم، خاك هايي با ميزان شوري و وزن مخصوص كمتر را پسنديده و به هيچ يك از عوامل فيزيوگرافيك عكس العمل نشان نمي دهد. زادآوري دانه زاد آلبالو در دامنه هاي شمالي و روي خاك هاي حاصلخيز از تراكم بيشتري برخوردار است. نتايج اين تحقيق همچنين نشان داد كه نهال هاي زالزالك و ارغوان به عوامل خاكي و فيزيوگرافي عكس العمل كمي نشان مي دهند. |
| كليد واژه: زادآوري طبيعي، شاخه زاد، دانه زاد، گونه هاي چوبي، عوامل فيزيوگرافيك، زاگرس، ايلام |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):24-31. |
| پورشكوري اله ده فرخ*,حسن زادناورودي ايرج |
| * سازمان فضايي ايران |
|
به منظور بررسي روش هاي برآورد حجم و تعيين روش مناسب برآورد حجم در استان گيلان، تعداد شصت اصله درخت به طور تصادفي در سه پارسل از سري يك ناو اسالم انتخاب و قطر در فواصل دو متري، يقه، ميانه، 0.9, 0.7, 0.5, 0.3, 0.1 و كنده در محل قطع درختان نمونه در طول درختان نمونه اندازه گيري شد. همچنين طول درخت، كنده و فاصله بين محل ارتفاع برابر سينه تا محلي كه قطر آن برابر نصف قطر برابر سينه بود (h1) اندازه گيري شد. بر اساس اين اندازه گيري ها حجم هاي صنعتي، هيزمي و كنده درختان نمونه به ترتيب از فرمول هاي اسمالين، هوبر و استوانه محاسبه شد. از مجموع حجم هاي صنعتي، هيزمي و كنده حجم كل درخت (واقعي) به دست آمد. حجم درختان نمونه از طريق فرمول هاي ساده، پرسلرو ضريب شكل و همچنين با استفاده از جداول حجم محلي (چوكا) و فرم كلاس دار سازمان جنگل ها به دست آمد. تست نرماليته روي داده ها (حجم هاي به دست آمده از روش هاي مختلف) غير نرمال بودن داده ها را نشان داد. بنابراين براي نرمال سازي داده ها از آنها Ln گرفته شد. داده ها پس از محاسبه Ln آنها نرمال گشتند. آزمون t جفتي براي مقايسه حجم واقعي با حجم هاي به دست آمده از روش هاي ديگر نشان داد كه تفاوت بين حجم واقعي و حجم هاي به دست آمده از فرمول ساده و جدول حجم محلي اختلاف معني داري ندارند، اما تفاوت حجم هاي به دست آمده از فرمول هاي پرسلر، ضريب شكل و جدول حجم فرم كلاس دار در مقايسه با حجم واقعي اختلاف معني داري داشتند. در اين مطالعه برآورد حجم از طريق جدول حجم محلي دقيقتر از برآورد حجم به روش هاي ديگر بود. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):32-38. |
| طغرايي نوشين*,حجازي رضا,پارساپژوه داوود,يزداني مقدم حميدرضا |
| * بخش تحقيقات علوم چوب و كاغذ، موسسه تحقيقات جنگل ها و مراتع |
|
مطالعه بر روي ساختمان ميکروسکوپي چوب شاخه هاي نورسته 10 نهال يکساله E.gunnii کلن 634 جهت رديابي تشکيل چوب واکنشي انجام شد، بدين منظور برش هاي ميکروسکوپي به ضخامت حداكثر 5 ميكرون توسط ميکروتوم به روش هيستورزين به صورت سريال از محل جوانه انتهايي تا بن شاخه هاي جانبي تهيه شد و با روش هاي مختلف جهت آشكار نمودن چوب کششي رنگ آميزي شد. نتايج اين تحقيق نشان مي دهد که چوب کششي با ايجاد فيبرهاي ژلاتيني در اين گونه بسيار سريع تشکيل مي شود و به طور متوسط پس از 20 روز و در فاصله 2 سانتي متري از جوانه انتهايي قابل مشاهده است. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):39-46. |
| اسلامي عليرضا*,ثاقب طالبي خسرو |
| * دانشگاه آزاد اسلامي، واحد رشت |
|
به منظور مطالعه ساختار توده هاي طبيعي راش در جنگل نكا- ظالمرود (بخش تيرانكي ميانشه) دو قطعه نمونه چهار هكتاري، يكي راشستان خالص و ديگر آميخته انتخاب گرديد. هر يك از قطعات به 16 قسمت كوچكتر به مساخت 0.25 هكتار تقسيم و از طريق آماربرداري صد درصد مشخصه هاي توده هاي جنگلي از قبيل، ساختار عمودي و افقي، تركيب گونه ها، تعداد، سطح مقطع برابر سينه و حجم در هكتار به دست آمد. در مرحله بعد منحني پراكنش تعداد در طبقات قطري ترسيم گرديد. به منظور تعيين حداقل سطح مورد نياز در مطالعه ساختار توده ها به جهت جلوگيري از صرف وقت و هزينه علاوه بر بررسي سطح 0.25 هكتار اين مطالعه در سطوح نيم، يك، دو و چهار هكتار نيز انجام گرفت. نتايج نشان مي دهد، كه با افزايش سطح از 0.25 هكتار به 4 هكتار، نمودار ساختار ناهمسالي بهتر مشاهده مي شود بطوريكه در راشستان خالص در سطح يك هكتار و آميخته در سطح 0.5 هكتار به ساختار توده هاي جنگلي خواهيم رسيد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):47-52. |
| كرتولي نژاد داوود*,حسيني سيدمحسن,ميرنيا سيدخلاق,شايان مهر فاطمه |
| * دانشگاه تربيت مدرس |
|
به منظور ارزيابي اثر دارواش بر سطح و وزن برگ و نيز برخي از عناصر غذايي در درختان ميزبان، گونه انجيلي (Parotia persica) و ممرز (Carpinus betulus) به عنوان ميزبان هاي رايج دارواش، در بخش هايي از جنگل هاي شمال ايران انتخاب گرديد. از هر گونه، پنج درخت آلوده به دارواش و در كنار هر يك نيز درختي سالم با شرايط قطر، ارتفاع و سيماي تقريبا مشابه، به عنوان شاهد انتخاب شد. نمونه برگ از شاخه هاي سالم و آلوده درختان آلوده و نيز از شاخه هاي درختان سالم به منظور مقايسه ميزان عناصر تهيه گرديد. همچنين از شاخه هايي با قطر، طول، شدت ابتلا به دارواش و جهت نورگيري يكسان، به منظور مقايسه سطح و وزن برگ شاخه هاي آلوده و سالم نمونه گيري شد. نتايج، افزايش ميزان عناصر روي و منگنز شاخه هاي آلوده را در مقايسه با شاخه هاي سالم در هر گونه ميزبان نشان داد؛ در حالي كه در مقدار عناصر منيزيم و سديم اختلاف معني داري در هيچ يك از دو گونه ميزبان مشاهده نگرديد. همچنين سطح و وزن برگ شاخه هاي آلوده در مقايسه با شاخه هاي سالم درختان آلوده و شاخه هاي درختان سالم كاهش يافته بود. نتايج اين تحقيق حاكي از آن است كه گونه V. album در شدت هاي بالاي تهاجم، باعث كاهش سطح و وزن برگ هاي گونه ميزبان شده و همچنين در تعادل عناصر درختان ميزبان اختلال ايجاد مي نمايد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):53-61. |
| كارگرفرد ابوالفضل*,نوربخش امير,دوست حسيني كاظم,جهان لتيباري احمد |
| * موسسه تحقيقات جنگل ها و مراتع كشور |
|
اين تحقيق با هدف بررسي تاثير ابعاد خرده چوب بر تغييرات ويژگي هاي فيزيكي و مكانيكي تخته هاي حاصل انجام گرفت. لذا 54 تخته آزمايشگاهي با استفاده از دو نوع خرده چوب ريز و درشت در قالب 18 تيمار با تركيب شرايط مختلف گراديان رطوبت (صفر, 3 و 6 درصد) و زمان پرس (3 ، 4 و 5 دقيقه) ساخته شد و با استفاده از روش آماري فاكتوريل در قالب طرح كامل تصادفي، نتايج حاصله مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. نتايج حاصل از تجزيه واريانس مقاومت خمشي تخته ها نشان داد كه ابعاد خرده هاي چوب بر MOR معني دار مي باشد و رابطه مستقيمي با اين ويژگي دارد و با افزايش ضريب كشيدگي ذرات چوب، مقاومت خمشي تخته ها بهبود مي يابد. نتايج حاصل از اندازه گيري مدول الاستيسيته تخته ها نيز نشان داد كه تاثير گردايان رطوبت و ابعاد خرده چوب بر MOE معني دار مي باشد و رابطه مستقيمي بين اين دو عامل و مدول الاستيسيته وجود دارد. تاثير متقابل اين دو عامل نيز بر مدول الاستيسيته معني دار بوده و در شرايط استفاده از حداكثر گراديان رطوبت و خرده چوب هاي درشت، مقدار مدول الاستيسيته به بالاترين حد مي رسد. نتايج همچنين نشان داد كه گردايان رطوبت و ابعاد خرده چوب داراي تاثير معني داري بر مقاومت چسبندگي داخلي هستند. بطوريكه افزايش گراديان رطوبت و ابعاد خرده چوب باعث افت اين ويژگي گرديده است و پايين ترين IB در تخته هاي ساخته شده در شرايط استفاده از گراديان رطوبت 6 درصد و خرده هاي چوب درشت مشاهده شد. با اين حال نتايج تجزيه و تحليل واكشيدگي ضخامت تخته ها بعد از 2 و 24 ساعت غوطه وري در آب نشان دادند كه ابعاد ذرات مورد استفاده در ساخت تخته ها تاثير معني داري نداشته و تاثير دو عامل گراديان رطوبت و زمان پرس بر اين ويژگي ها معني دار بوده است. تاثير زمان پرس معكوس و كاهش دهنده بوده در حالي كه تاثير گراديان رطوبت بر اين ويژگي ها مستقيم و افزايشي بود. |
| كليد واژه: تخته خرده چوب، ابعاد خرده چوب، گراديان رطوبت، زمان پرس، مقاومت خمشي، چسبندگي داخلي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):62-68. |
| آذرنيوند حسين*,جنيدي جعفري حامد,جعفري محمد |
| * دانشكده منابع طبيعي، دانشگاه تهران |
|
به منظور تعيين الگوي پراكنش گونه دم گاوي در رويشگاه طبيعي خود، تعيين علت پراكنش لكه اي و منقطع جوامع دم گاوي در مناطق مورد مطالعه و ارتباط احتمالي آن با فاكتورهاي خاكي، متغيرهاي مختلف فيزيكي و شيميايي خاك در رويشگاه گونه دم گاوي (Smirnovia iranica) و مناطق مجاور آن كه فاقد گونه مذكور هستند، در ماسه زارها مورد بررسي قرار گرفت. بدين منظور 4 منطقه مطالعاتي در بندريگ كاشان تعيين شد و در هر يك از مناطق اقدام به نمونه برداري از خاك (3 پروفيل) و گياه شد. همچنين خصوصيات مربوط به پوشش، نظير تراكم، درصد تاج پوشش و توليد اندازه گيري و ميزان بذور معيوب پايه ها در دو مرحله ابتدا و انتهاي دوره بذر دهي تعيين شد. تجزيه و تحليل اطلاعات با استفاده از آزمون آناليز واريانس و آزمون تي با استفاده از نرمافزار SPSS انجام شد. نتايج بررسي هاي به عمل آمده حاكي از آن است كه جوامع گياهي اين گونه در ماسه زارهاي بندريگ، به صورت كاملا لكه اي و منقطع رويت مي گردد. نتايج مقايسه خصوصيات خاك رويشگاه دم گاوي و منطقه شاهد (فاقد دم گاوي)، نشان داد كه از بين 15 متغير اندازه گيري شده در بين خاك جوامع دم گاوي و جوامع فاقد دم گاوي، به جز دو عامل پتاسيم و نيتروژن، تمامي متغيرهاي خاكي فاقد اختلاف معني دار با يكديگر هستند. در مجموع نتايج اين تحقيق در منطقه بندريك كاشان نشان مي دهد كه آنچه باعث حضور و اجتماع ناپيوسته و منقطع جامعه دم گاوي از جوامع گياهي مجاور در ماسه زارها مي گردد، مربوط به نحوه تكثير و ازدياد اين گياه در طبيعت مي باشد و عامل خاك تاثيري در اين مساله ندارد. اما نتايج اين تحقيق نشان مي دهد كه با توجه به الگوي پراكنش انحصاري اين گونه در ماسه زارها، عامل بافت خاك، عامل اساسي و كليدي در پراكنش گونه دم گاوي در منطقه كاشان مي باشد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):69-75. |
| ميرزانژاد سپيده,اسپهبدي كامبيز*,قربانلي مه لقا,خاوري نژاد رمضان علي,قهرماني نژاد فرخ |
| * مركز تحقيقات و منابع طبيعي مازندران |
|
اين تحقيق با هدف تعيين رابطه بين خصوصيات فيزيولوژيكي بذر بارانك با شرايط رويشگاه انجام شد. در اين راستا سه رويشگاه در جنگل هاي استان مازندران به نام هاي پاسند با ارتفاع 950 تا 1100 متر از سطح دريا، سنگده با ارتفاع 1600 تا 1800 متر از سطح دريا و اشك با ارتفاع 2100 تا 2400 متر از سطح دريا انتخاب و شرايط اكولوژي آن ها مطالعه گرديد. در هر رويشگاه 10 پايه سالم و داراي بذر بارانك انتخاب و مورفولوژي آن ها بررسي شد. پس از جمع آوري بذر از درختان، ابتدا وزن هزار دانه آن ها تعيين شد. براي بررسي صفات مدت استراتيفه، درصد و مدت جوانه زني، به ازاي هر پايه مادري از هر رويشگاه، 200 عدد بذر (در 4 تكرار 50 تايي) درون لايه هاي ماسه استريل شده مرطوب تحت دماي 5-4 درجه سانتي گراد تحت استراتيفيه قرار داده شد. براي اندازه گيري غلظت پروتئين بذر و دانه رست از روش Lowry و (23) Rosebrough استفاده شد. نتايج نشان داد که ميانگين وزن هزار دانه بذر بارانک در سه رويشگاه مورد بررسي، 21.86 گرم بوده و حداقل و حداكثر آن به ترتيب به رويشگاه هاي پاسند و اشك تعلق داشت. حداقل مدت استراتيفيه، 13.19 هفته و حداكثر آن 20.73 هفته تعيين شد. از اين رو بذور بارانك ايران به 3 الي 5.5 هفته استراتيفه سرد براي شروع جوانه زني نياز دارند. از نظر دوره جوانه زني اختلاف بين رويشگاه ها معني دار شده (p<0.05) و بيشترين دوره جوانه زني به بذور مرتفع ترين رويشگاه (5.32 هفته) و كمترين مقدار آن به رويشگاه پاسند (4.33 هفته) مربوط گرديد. متوسط جوانه زني بذور در سه رويشگاه پاسند، سنگده و اشك به ترتيب 48.87, 49.43 و 59.43 درصد بود. حداكثر غلظت پروتئين بذر 1366.60 ميلي گرم بر گرم وزن خشک و حداكثر غلظت پروتئين دانه رست 2867.59 ميلي گرم بر گرم وزن خشك بوده و هر دو مورد به رويشگاه اشك مربوط شد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| پژوهش و سازندگي زمستان 1386; 20(4 (پي آيند 77) در منابع طبيعي):76-83. |
| ساداتي سيداحسان*,مصطفي نژاد سيدرضا,مختاري جمشيد |
| * دانشكده منابع طبيعي، دانشگاه تربيت مدرس نور، مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي مازندران |
|
به منظور بررسي سازگاري گونه سرو نقره اي (Cupressus arizonica Greene) در اراضي جلگه اي شمال كشور، تعداد 1521 اصله نهال گلداني يكساله در سال 1372در اراضي ايستگاه تحقيقات چمستان نور به فاصله 2´2.5 متر كاشته شد هر ساله در پايان فصل رشد اندازه گيري مشخصه هاي كمي و ثبت مشخصه هاي كيفي انجام گرديد بررسي ها پس از ده سال نشان مي دهد كه زنده ماني اين گونه در منطقه 92 در صد مي باشد. ميانگين رويش قطري ساليانه معادل يك سانتي متر و متوسط رويش ارتفاعي ساليانه نيز 79 سانتي متر است. حجم سر پا 56 سيلو در هكتار، رويش حجمي 5.6 سيلو در هكتار و ضريب قد كشيدگي آن 80 درصد برآورد گرديده است. نتايج مشاهدات نشان مي دهد كه اين درخت در منطقه چمستان از 5 سالگي شروع به بذر دهي نموده و هر ساله بذر فراواني توليد مي كند. به طور كلي مي توان بيان نمود كه گونه سرو نقره اي در اين منطقه تا اين مرحله از پژوهش به لحاظ سازگاري موفق بوده است. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |