بانک مقالات زنان

عشق و علاقه به فرزند همواره در جامعه بشري جايگاه خاصي داشته است و والدين مي كوشند كه زندگي خوبي براي فرزندان خويش فراهم كنند. از سوي ديگر، خانواده بهترين مامن براي رشد بهينه فرزندان است.
با وجود اين بعضي خانواده ها از نعمت داشتن فرزند محروم اند و در مقابل اطفالي وجود دارند كه به دلايل طبيعي و غيرطبيعي بي سرپرست مانده اند. در چنين مواقعي، فرزند خواندگي بهترين روش براي استحكام خانواده و رفع برخي معضلات اجتماعي و روحي اين كودكان است.

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ

رحم جايگزين از موضوعات نوپيدايي است که چالش هاي بسياري را در پهنه هاي پزشکي، اخلاقي و حقوقي پديد آورده است. در گستره حقوق نيز تلاش شده است تا ابعاد اين موضوع بررسي شود.
اين نوشتار تحقيقي توصيفي-تحليلي است.
نبود‍ قانوني خاص راجع به رحم جايگزين در حقوق ايران ابهامات اين پديده را دو چندان کرده است و برخي از حقوقدانان، به فراخور خود، ابهامات موضوع را بررسي و بدان پاسخ گفته اند، در حالي که نگاهي به برخي از اين بررسي ها و پژوهش هاي حقوقي پرده از برخي نارسايي ها بر مي دارد. اين نوشتار به هدف روشن ساختن پاره اي از اين نارسايي ها سامان يافته است.
به باور نويسندگان، قراردادهاي رحم جايگزين را نبايد بر اساس قواعد عقود معين و يا حتي قواعد عقود نامعين مصرح در قانون، بررسي و تحليل کرد، بلکه اين قراردادها ويژگي هاي خاص خود را دارد که آن را از ديگر قراردادها متمايز مي سازد و قانون گذار بايد براي رفع هرگونه اختلاف نظر و سوء تفسيرها در اين زمينه قانون خاصي وضع کند.

 نسخه قابل چاپ

مقاله حاضر، وضعيت مشارکت سياسي زنان را طي سال هاي 1375 تا 1384 در پرتو نظريه توانمندسازي زنان مورد مطالعه قرار داده است. اين نظريه شامل پنج مرحله رفاه، دسترسي، آگاهي، مشارکت و کنترل است. مقاله با استفاده از آمار و نمودارهاي موجود، سعي در تحليل کمي وضعيت مشارکت سياسي زنان در دوره فوق دارد.
سوال آغازين پيرامون چگونگي وضعيت مشارکت سياسي زنان در دوره فوق در پرتو نظريه توانمندسازي زنان مي باشد.
روش تحقيق: توصيفي – تحليلي و ابزار آن کتاب خانه اي و استفاده از اطلاعات و آمارها است.
نتيجه بدست آمده از تحقيق به طور اجمالي بيانگر آن است که در اين دوره، مشارکت سياسي به طور کلي از نظر کمي افزايش داشت که عمدتا در عرصه هاي خرد و ميان-مديريتي سياسي بود. وليکن در ارتقا به مرحله نهايي «کنترل نظريه توانمندسازي زنان» توفيق نداشت.

 نسخه قابل چاپ

هدف از پژوهش حاضر، بررسي وضعيت مقالات منتشر شده در نشريه تحقيقات زنان از سال 1386 تا 1389 است که از روش تحليل محتوايي و استنادي انجام شده است. اهداف جزئي ديگر اين پژوهش عبارتند از: تعيين پراکندگي موضوعي، نوع روش استفاده شده، وضعيت زباني و ميزان استناد به منابع مختلف. ابزار گردآوري داده ها مشاهده اسنادي و تهيه فهرست اوليه است. جامعه آماري اين مطالعه شامل 9 شماره از فصلنامه تحقيقات زنان از سال 88-1386 که نمونه آماري آن شامل 60 مقاله موجود در اين شماره هاي فصلنامه است. داده هاي به دست آمده با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 14 تجزيه و تحليل شد. نتايج تحقيق نشان داد که بيش ترين روش استفاده شده، روش توصيفي و بيش ترين پوشش موضوعي، اشتغال و کارآفريني بوده است. هم چنين بين ميزان مشارکت مردان نسبت به زنان در اين نشريه تفاوت معناداري وجود ندارد. پر استنادترين مولفان نيز در اين پژوهش مشخص شدند.

 نسخه قابل چاپ

كارآفريني از محورهاي اصلي و اساسي رشد و توسعه در هر كشوري است به طوري كه آن را موتور توسعه اقتصادي در هر كشوري مي دانند. تجربه كشورهاي داراي رشد بالاي درآمد ملي نشان دهنده آن است که مديران اين كشورها به نقش و اهميت كار آفريني در پيشرفت و توسعه كشور پي برده اند. از آنجائي كه بخش عظيمي از جامعه روستايي و كشاورزي را زنان تشكيل مي دهند، لذا كارآفريني اين قشر از جامعه از اهميت بخصوصي برخوردار است. تحقيق حاضر به بررسي موانع موجود در زمينه كارآفريني زنان در بخش کشاورزي از ديدگاه زنان كشاورز نمونه منطقه جيرفت و كهنوج مي پردازد، ابزار تحقيق، پرسش نامه مي باشد که براي حصول اطمينان از پايايي پرسش نامه مورد استفاده از آزمون الفاي كرونباخ بهره گرفته شده است و مقدار پارامتر آلفا(a)  0.83 بوده كه نشان دهنده مناسب بودن پرسش نامه مورد استفاده است و براي اطمينان از روايي يا اعتبار محتوايي پرسش نامه از روش نظرسنجي استادان و صاحب نظران امر استفاده شد. جامعه آماري تحقيق شامل كشاورزان نمونه اي مي باشد كه طي سالهاي 1385-1375 از طرف سازمان جهاد كشاورزي منطقه جيرفت و كهنوج به عنوان کشاورز نمونه در مناطق (جيرفت، كهنوج، عنبرآباد، رودبار جنوب، منوجان، قلعه گنج) انتخاب شده اند، تعداد افراد حاضر 74 نفر بوده كه به دليل محدود بودن تعداد، تمامي آن ها مصاحبه شده و پرسشنامه ها تكميل شد. در تحليل داده ها و ارائه يافته ها از روش تحليل عاملي از نوع اكتشافي براي دسته بندي و تبيين و تشريح موانع مورد بررسي و استخراج سازه هاي زير بنايي بهره گرفته شده است. نتايج حاصل از تحليل عاملي موانع موجود را به سه دسته (فرهنگي-اجتماعي)، (خدماتي-حمايتي) و (قانوني) تقسيم مي كند، كه در مجموع 67.5 % كل واريانس عوامل را تبيين مي كنند

 نسخه قابل چاپ

در اين پژوهش تلاش شده است تا ديدگاه زنان كارآفرين دانشگاهي نسبت به موانع توسعه كارآفريني در ميان زنان شناسايي و بررسي شود. در اين پژوهش 37 نفر از زنان كارآفرين در دسترس، مورد آزمون قرار گرفتند. به منظور تهيه پرسشنامه و شناخت موانع موجود، از 7 نفر از كارآفرينان زن مصاحبه عميق صورت گرفت. سپس براي بررسي اهميت موانع موجود از پرسشنامه محقق ساخته با سوالات بسته كه در آن موانع ذيل عناوين: موانع فردي-خانوادگي، اجتماعي و فرهنگي، اقتصادي، مالي و تجاري و موانع ساختاري طبقه بندي شده بود، استفاده شد و از زنان كارآفرين درخواست شد تا ميزان اهميت هر کدام از موارد را بر اساس طيف ليکرت مشخص کنند.
نتايج بيانگر اين است كه موانع مختلفي وجود دارد. مهم ترين موانع بر سر راه كارآفرينان موانع اقتصادي-مالي و تجاري و بعد از آن موانع ساختاري و سپس موانع اجتماعي-فرهنگي كه تقريبا در يك سطح بوده و تفاوت معنا داري با يكديگر ندارند. موانع فوق به شكل معنا دارتري مهم تر از موانع فردي-خانوادگي بوده است و تفاوت ميانگين آن با ساير موانع معنا دار است.

 نسخه قابل چاپ

فرار دختران از خانه اگر چه در نگاه اول پديده اي فردي است اما با توجه به پيامد هاي سوء آن كه در نظم اجتماعي اختلال و آشفتگي ايجاد مي كند، منشا بسياري از رفتارهاي ضد اجتماعي و انحرافي مانند خودفروشي، اعتياد به مواد مخدر و مشروبات الكلي، توزيع مواد مخدر، تشكيل باندهاي فساد و فريب ساير زنان و دختران، رواج روسپي گري و شيوع انواع بيماري هاي مقاربتي و ... مي شود. اين پديده سبب مي شود كه سطح جرم و جنايت در جامعه افزايش يابد و در نتيجه امنيت و سلامت اجتماعي به مخاطره بيافتد.
فرار دختران از خانه معلول شبكه پيچيده اي از عوامل موثر خانوادگي، رواني، اجتماعي و فرهنگي است که شناخت آنها مستلزم تلاش علمي دقيق و جامع است. در اين راستا پژوهش حاضر به منظور شناسايي عوامل اجتماعي موثر بر فرار دختران از خانه طراحي و اجرا شده است.
در اين پ‍ژوهش ابتدا مباني نظري موضوع در حوزه هاي نظري گوناگون تدوين و چارچوب نظري و فرضيات تحقيق تنظيم شده و مدل تحليلي تحقيق طراحي گرديده است.
با توجه به محتواي موضوع تحقيق و اهداف و فرضيات مطرح شده در اين تحقيق، از روش «علي–مقايسه اي» استفاده شده است. جامعه آماري در پژوهش حاضر شامل تمامي دختران 12 تا 25 ساله دو شهر تهران و مشهد بوده كه به هر دليلي از منزل فرار كرده اند. در رابطه با دختران فراري، ما عملا با «جامعه در دسترس» سر و كار داريم، يعني دختراني كه در مراكز گوناگون سازمان بهزيستي در دو شهر تهران و مشهد نگهداري مي شوند كه در زمان انجام تحقيق حدود 63 نفر در تهران و 80 نفر در شهر مشهد بوده اند. با توجه به حجم محدود جامعه آماري مناسب تر اين بود كه تمام نمونه موجود مورد مطالعه قرار گيرند. لذا تمام 143 دختر فراري در دسترس مورد مطالعه قرار گرفتند. جامعه آماري ديگري كه براي مقايسه با اين جامعه در نظر گرفته شده است شامل تمامي دختران عادي 12 تا 25 ساله شهرهاي تهران و مشهد بوده اند. در خصوص دختران عادي نيز با توجه به حجم نمونه، 150 نفر در تهران و 150 نفر در مشهد به شيوه اتفاقي سيستماتيك در پارك ها و مراكز خريد سطح شهرهاي تهران و مشهد انتخاب و مورد بررسي قرار گرفتند. بر مبناي نتايج به دست آمده از آزمون t، در هر يک از شهرهاي مشهد و تهران و بطور کلي در هر دو شهر تفاوت معناداري در شاخص هاي زير، بين دختران فراري و غيرفراري وجود دارد: نااستواري روابط والدين، واگذاري مسووليت بزرگسالان به دختران، وجود سابقه جرم يا رفتار انحرافي در خانواده دختران، تضاد با سرپرستان، احساس اهميت در خانواده، کنترل اجتماعي خانواده، احساس تبعيض در خانواده، عزت نفس و احساس خوشبختي. نتايج تحليل رگرسيوني نيز حاکي از آن است که متغيرهاي؛ نااستواري روابط والدين، سبک تربيتي خانواده، موقعيت اجتماعي-اقتصادي، نوع رابطه دختران با پدر، خودپنداره، تضاد دختران با والدين و پايبندي خانواده به ارزش هاي ديني در پيش بيني متغير فرار دختران از منزل معنادار بودند.
در پايان راهکارهاي دوازده گانه اي بر اساس نتايج حاصله از تحقيق براي کاهش اين پديده اجتماعي پيشنهاد گرديد.

 نسخه قابل چاپ

برساخت بازنمايي خاص، روابط قدرت موجود را منعكس کرده و گفتمان هاي اجتماعي مسلط را مشخص مي كند. اين مقاله تحليل كمي و كيفي آگهي بازرگاني تلويزيون ايران است. هدف اصلي اين مقاله بررسي بازنمايي زنان و برساخت تصاوير آن ها از راه گفتمان آگهي هاي بازرگاني با تاكيد بر نقش هاي جنسيتي است. براي دست يافتن به اين هدف با استفاده از برخي مقوله هاي خاص، 90 آگهي بازرگاني مورد مطالعه قرار گرفت، سپس 7 آگهي بازرگاني بر اساس نظريه گفتمان لاكلا و موف به طور عميق تحليل شد.
نتايج نشان داد كه همه تبليغات به طور مستقيم يا غير مستقيم روابط مسلط جنسيتي را نشان مي دهند و ارزش هاي حاکم را توليد و بازتوليد مي کنند و عناصر محوري گفتمان مسلط آگهي هاي بازرگاني باعث هژمونيك شدن گفتمان مردانه در روابط جنسيتي مي شود. تحليل ها نشان از تضاد بين واقعيت نقش هاي جنسيتي در جامعه و تبليغات بازرگاني تلويزيون است.

 نسخه قابل چاپ

مقاله حاضر برگرفته از نتايج يک تحقيق تجربي درباره پيامدهاي اجتماعي تحصيلات عالي در زنان شهر تهران است. در چند دهه گذشته زنان در ايران تحرک فرهنگي و آموزشي بارزي را تجربه کرده اند؛ به طوري که فقط در بخش آموزش عالي شاهد افزايش چشمگير حضور زنان بوده ايم. ارتقاي سطح تحصيلات زنان آثار و نتايج متعددي بر روابط، شرايط و موقعيت هاي اجتماعي-اقتصادي آنان در جامعه داشته و در مقابل منشا تغييرات و تحولاتي در روابط آنان با محيط اجتماعي شده است.
در تحقيق حاضر تاکيد عمده بر تاثيرات تحصيلات عالي در زنان بر سن ازدواج، ميزان باروري، کنترل خشونت خانگي، احساس خود اثربخشي، مشارکت اجتماعي و فرصت هاي اشتغال در خارج از خانه بوده است.
روش تحقيق در مطالعه حاضر از نوع توصيفي و مبتني بر پيمايش است. از اين منظر تحقيق از نوع همبستگي علي و پس رويدادي است.
جامعه تحت مطالعه را زنان 18 تا 60 سال شهر تهران تشکيل مي دهند که بر اساس سرشماري سال 1385 حدود 2730275 نفر است. نمونه آماري بر اساس فرمول کوکران با احتساب دقت احتمالي 5 درصد حدود 384 نفر محاسبه شده است که با استعانت از روش نمونه گيري خوشه اي چند مرحله اي(pps)  انتخاب شده است.
نتايج حاصل از تجزيه و تحليل داده ها و آزمون فرضيه هاي تحقيق نشان مي دهد که:
با برخورداري زنان از تحصيلات عالي، سن ازدواج در آنان افزايش پيدا کرده و در مقابل ميزان باروري آنان کاهش پيدا مي کند، هم چنين ميزان کنترل آنان بر خشونت خانگي افزايش مي يابد، ميزان مشارکت آنان در فراشدهاي اجتماعي ارتقا پيدا مي کند و بالاخره با افزايش سطح تحصيلات عالي، فرصت هاي بيش تري براي اشتغال در محيط خارج از خانه براي آنان فراهم مي شود. با اين توصيف نتايج تحقيق تفاوت معناداري را ميان دو گروه از زنان داراي تحصيلات عالي و فاقد تحصيلات عالي از حيث شيوه هاي فرزندپروري و ميزان مشارکت در فرايند تصميم گيري هاي مربوط به امور خانه و خانواده نشان نداد.

 نسخه قابل چاپ

بشر در حيات اجتماعي خود با بحران هاي متعددي مواجه است که مديريت آن مستلزم اتخاذ مجموعه اي از نگرش هاي دور و نزديک است. فقر نيز يکي از ديرپاترين بحران هاي جوامع بشري است که در طول تاريخ، تعداد بسياري از انسان ها را درگير خود ساخته است. شايد يکي از دلايل ديرپايي اين بحران، روش هاي نامناسب مواجهه با آن باشد؛ بديهي است که حل چنين مسائلي بايد در گذر نسل ها و در چشم انداز بلندمدت صورت پذيرد و به ويژه نيروهاي جوان را درگير سازد؛ جواناني که سازندگان جامعه آينده اند و نوع نگاه آن ها به هر مساله نقش مهمي در شيوه مواجهه با آن مساله دارد.
در ميان جوانان، نقش بانوان به لحاظ تاثير در شيوه هاي تربيتي و آموزشي نسل هاي آينده، حايز اهميت ويژه اي است. از اين رو در پژوهش حاضر ضمن تامل بر اهداف سند ملي توسعه امور جوانان و تاکيدات اهداف توسعه هزاره، نقش دختران در مواجهه با مساله فقر در آينده بررسي شده است.
نتايج پژوهش نشان از آن است که دختران جوان ساکن کشورهاي فقير آن را به مثابه يک واقعيت موجود پذيرفته ا ند که همين امر موجب انتقال اين تفکر به آيندگان مي شود، در حالي که دختران جوان شرکت کننده در همايش بين المللي «ائتلاف جهاني براي مشارکت شهروندان» که معمولا از اقشار متوسط و بالاتر کشورهاي گوناگون بودند، به اهميت مبارزه با فقر و فقرزدايي ايمان داشتند.

 نسخه قابل چاپ

روند افزايش مهاجرت روستاييان به شهرها و تسريع اين روند به خصوص در سال هاي پس از انقلاب كه به طور عمده مردان جوان را شامل مي شد، نقش و جايگاه اقتصادي و اجتماعي زنان روستايي را (به خصوص زناني را که به کار کشاورزي اشتغال دارند) پررنگ تر مي کند. اين تحول جمعيتي بخشي از مسووليت سنگين اقتصادي را در فرايند توليد بر دوش زنان نهاده است و به نظر مي رسد که لازم است به طور جدي پيامدهاي اين تغيير در زمينه هاي اقتصادي، اجتماعي و حقوقي مد نظر قرار گيرد.
مقاله حاضر نيز حاصل پژوهشي است که به منظور آگاهي از مشکلات زنان کشاورز انجام شده است. با توجه به اين كه پژوهش حاضر تلاش مي کند تا به ترسيم وضعيت موجود و ارائه راهكارهايي براي دستيابي به وضعيت مطلوب بپردازد، از اين رو در پي اثبات فرضيه خاصي نيست. بر اين اساس پژوهش به دنبال پاسخ گويي به سوالات ذيل است:
مهم ترين مشكلات زنان کشاورز در خصوص دسترسي نداشتن آنان به اشتغال مناسب كدامند؟ مهم ترين مشكلات زنان کشاورز در خصوص دسترسي به منابع كدامند؟ مهم ترين مشكلات زنان کشاورز در خصوص دسترسي آنان به تسهيلات و اعتبارات كدامند؟ مهم ترين مشكلات زنان کشاورز در خصوص برخورداري از دستمزد كافي كدامند؟ چه راهكارهايي براي كاهش يا رفع اين مشكلات وجود دارد؟ فرايندهاي قانوني اجراي راهكارهاي ياد شده كدامند؟
مقاله حاضر به بررسي نظرات مسوولان ترويج کشاورزي در 30 استان کشور مي پردازد. بخشي از نتايج به دست آمده در اين پژوهش عبارتند از:
_ زنان براي برخورداري از انگيزه بيش تر و افزايش مشارکت در امور کشاورزي و توليد، از مالکيت زمين بهره مند شوند؛
_ اختصاص درصدي از اعتبارات خاص بخش کشاروزي به زنان کشاورز؛
_ کاهش اختلاف دستمزد و ساعت هاي کار بين زنان و مردان؛
_ سامان دهي و ارائه راهنمايي زنان کشاورز در جهت توليد و فراوري مبتني بر نيازهاي بازار؛
_ ايجاد ظرفيت ها و توانايي در زنان روستايي براي استفاده از فناوري؛
_ ايجاد فرصت هاي شغلي جديد براي زنان روستايي تحصيل کرده.

 نسخه قابل چاپ

پژوهش حاضر به بررسي و مقايسه دو نسل از زنان ايراني از نظر قرارگيري در انواع منزلت هاي هويت شغلي (هويت موفق، هويت بحران زده، هويت سردرگم و هويت دنباله رو) مي پردازد. روش مطالعه، روشي توصيفي است و جامعه مورد پژوهش کليه دانشجويان دختر دانشگاه علامه طباطبايي و مادران آن ها است. نمونه انتخابي به روش نمونه گيري خوشه اي چند مرحله اي صورت گرفته است. به اين منظور از بين کليه دانشکده ها به صورت تصادفي دانشکده روان شناسي و علوم تربيتي و سپس از بين کليه رشته ها، رشته تکنولوژي آموزشي و سپس سه کلاس به صورت اتفاقي انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در اين پژوهش، پرسشنامه باز پاسخ محقق ساخته مي باشد. تجزيه و تحليل داده ها با استفاده از روش تحليل محتوا، آزمون حقيقي فيشر و نرم افزار spss انجام شد. نتايج يافته ها نشان از آن است که بين دو گروه مورد مطالعه از نظر قرارگيري در انواع منزلت هاي هويت شغلي تفاوت معناداري مشاهده شده است.

 نسخه قابل چاپ

پژوهش حاضر به منظور بررسي تفاوت هاي جنسيتي در خشنودي شغلي، تعهد سازماني و رفتار شهروندي سازماني در نمونه اي مرکب از 200 معلم مرد، 200 معلم زن و 80 مدير مرد در مدارس ابتدايي پسرانه شهر تهران انجام شد. داده ها به وسيله پرسشنامه گردآوري و با روش هاي تحليل واريانس عاملي، همبستگي پيرسون،Z  فيشر، الگويابي معادلات ساختاري و رگرسيون چندگانه تحليل شد. نتايج نشان مي دهد که ميانگين معلمان زن در متغيرها به طور معناداري بيشتر از معلمان مرد است، اما همبستگي بين آن ها در معلمان مرد به طور معناداري بيشتر است. هم چنين  الگوي اصلاح شده اي مرکب از خشنودي شغلي دروني، تعهد سازماني و رفتار شهروندي سازماني در معلمان مرد برازش بهتري با داده ها داشته است. گرچه ضرايب استاندارد آثار مستقيم و غير مستقيم در الگوي معلمان مرد بيشتر بود، اما تفاوت معناداري با معلمان زن نداشت. الگوي معلمان مرد واريانس بيشتري از رفتار شهروندي سازماني را تبيين کرد. نتايج با تاکيد بر علل تفاوت هاي جنسيتي بحث شده است.

 نسخه قابل چاپ

 تحقيق توصيفي حاضر در پي بررسي ميزان تحقق شاخص تساوي جنسيتي در دسترسي به آموزش مدرسه اي (دوره هاي ابتدايي، راهنمايي و متوسطه) ايران طي سال هاي 95-1355 و پيش بيني امكان تحقق اين امر، براي سال 1395(به عنوان سال پاياني برنامه جهاني آموزش براي همه، اهداف توسعه هزاره و برنامه پنجم توسعه كشور) بوده است. به اين منظور چهار سرشماري اخير (55-65-75-1385) به عنوان سال هاي مبنا انتخاب و جمعيت واجب التعليم دوره هاي مذکور از سرشماري ها و جمعيت دانش آموزي سال هاي مذكور از آمارنامه هاي آموزش و پرورش استخراج و نرخ ثبت نام ناخالص دختران و پسران مقاطع سه گانه در دوره هاي زماني مورد اشاره محاسبه شد و بر اساس اين نرخ، شاخص تساوي جنسيتي در دسترسي به آموزش محاسبه شد. عمده ترين نتايج نشان مي دهد كه طي 30 سال گذشته در دوره متوسطه در سال هاي 1375 و 1385 و در دوره ابتدايي در سال تحصيلي 1385 شاخص فوق محقق شده و در دوره راهنمايي هنوز تساوي جنسيتي در دسترسي به آموزش رخ نداده و هم چنان به ضرر دختران است. پيش بيني هاي صورت گرفته بر مبناي درصد رشد ساليانه شاخص فوق، نشان مي دهد كه برخلاف روند 30 سال گذشته، در سال تحصيلي 1395 و در همه مقاطع تحصيلي عدم تساوي در دسترسي به آموزش به ضرر پسران خواهد بود.

 نسخه قابل چاپ