مقالات روانشناسی
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) تابستان 1385; 2(8):277-285. |
| خداياري فرد محمد*,عابديني ياسمين |
| * دانشگاه تهران |
|
کارايي خانواده درمانگري شناختي ـ رفتاري در درمان اختلالهاي روان تني از نوع عضلاني، با استفاده از يک طرح تک آزمودني از نوع A-B مورد بررسي قرار گرفت. تعداد 3 نفر (2 مرد و 1 زن) مبتلا به اختلال روان ـ تني عضلاني استخواني (کمردرد و گردن درد) که به يک کلينيک خصوصي روان درمانگري ارجاع شده بودند، به عنوان گروه نمونه اين پژوهش انتخاب شدند. پس از مصاحبه باليني روان درمانگر، آزمودنيها به آزمونهاي MMPI و SCL-90-R پاسخ دادند و سپس روش خانواده درمانگري شناختي ـ رفتاري در مورد آنها اجرا شد. نتايج آزمودنيها در پس آزمون کارايي بالاي اين روش درمانگري در حل تعارضها و مشکلات بين فردي از طريق آموزش مهارتهايي مانند حل مساله، برقراري ارتباط موثر، مقابله کارآمد و جرات ورزي را نشان داد. پيشنهاد مي شود در پژوهشهاي بعدي کارآيي ساير روشهاي درمانگري از جمله دارو درمانگري، رفتار درمانگري و شناخت درمانگري فردي و گروهي بررسي و با يکديگر مقايسه شود. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):185-196. |
| رحماني فاتح* |
| * دانشگاه کردستان |
|
در اين پژوهش قابليت شاخصهاي شناختي رورشاخ در متمايز کردن مشکلات پردازش خبر در بيماران افسرده مورد بررسي قرار گرفت. 30 آزمودني افسرده و 30 آزمودني غيرافسرده با سنين و تحصيلات مشابه از طريق مصاحبه باليني بر اساس ضوابط DSM-IV و پرسشنامه افسردگي بک انتخاب شدند. براي ارزشيابي نارساکنشي بازخوردها از مقياس نارساکنشي بازخوردها (DAS) استفاده شد و ارزشيابي شاخص ادراکي ـ تفکري و شاخصهاي تفصيلي مربوط به پردازش خبر از طريق اجراي آزمون رورشاخ و نمره گذاري اکسنر صورت گرفت. نتايج نشان دادند که شاخص ادراکي ـ تفکري براي تمايز مشکلات بيماران افسرده در پردازش خبر کفايت لازم را ندارد اما ترکيبي از برخي متغيرهاي آن و شاخصهاي شناختي رورشاخ براي چنين هدفي قابل استفاده است. بدين ترتيب شاخص جديدي با نام «شاخص نارسايي پردازش خبر» (IPDI) به دست آمد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):197-205. |
| علي پور احمد* |
| * دانشگاه پيام نور |
|
هدف پژوهش حاضر بررسي قابليت اعتماد و اعتبار آزمون دست برتري چاپمن در دانش آموزان راهنمايي بود. بدين منظور 1000 دانش آموز (441 پسر، 559 دختر) کلاس اول تا سوم راهنمايي با ميانگين سني 13 سال و 5 ماه و انحراف استاندارد 1 سال و دو ماه که در سال تحصيلي 84-83 در منطقه 5 آموزش و پرورش تهران در مدارس عادي به تحصيل اشتغال داشتند، از بين 6 مدرسه راهنمايي (سه مدرسه دخترانه و سه مدرسه پسرانه) به صورت تصادفي خوشه اي انتخاب شدند. براي سنجش دست برتري از پرسشنامه چاپمن و چاپمن (1987) استفاده شد. از 13 ماده پرسشنامه سه ماده حذف شدند و آلفاي کرونباخ پرسشنامه 0.94، همبستگي دو نيمه آن 0.94 و قابليت اعتماد بازآزمايي آن 0.92 به دست آمد. براي بررسي اعتبار از دو روش استفاده شد. همه دانش آموزاني که بر اساس نتايج آزمون راست برتر و چپ برتر تشخيص داده شدند، خود را راست برتر و چپ برتر مي دانستند. تحليل عوامل نيز نشان داد که اين آزمون تنها يک عامل دارد که 68.43 درصد واريانس را تبيين مي کند و همه مواد پرسشنامه اين عامل را مي سنجد. نتيجه کلي نشان داد که پرسشنامه دست برتري چاپمن و چاپمن به منظور متمايز کردن برتري جانبي دانش آموزان راهنمايي از قابليت اعتماد و اعتبار مناسبي برخوردار است. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):236-238. |
| حق بين محسن* |
| * دانشگاه كارلتن، اتاوا |
|
در شماره گذشته پس از ارايه تعريف حرمت خود، به مسايلي مانند نارسايي ابزارهاي ارزشيابي مبتني بر خود گزارش دهي عدم مطابقت بين ارزيابي فرد از سطح حرمت خود با واقعيت، تاثير کوششهاي فرد براي خوب جلوه دادن خويشتن، نامتجانس بودن مقوله افراد واجد سطح بالاي حرمت خود و ضرورت تدارک شيوه هاي مبتني بر روش شناسي متفاوت اشاره شد. در اين قسمت، به نتايج پژوهشهايي پرداخته مي شود که ارتباط بين سطح حرمت خود و کارآمدي تحصيلي را در مدنظر قرار داده اند. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) تابستان 1385; 2(8):331-340. |
| تمدني مجتبي* |
| * دانشگاه آزاد اسلامي، واحد تهران جنوب |
|
پژوهش حاضر با هدف مطالعه رابطه نگرش ديني و همسازي اجتماعي با توجه به جنس و وضعيت تاهل دانشجويان شکل گرفت. بدين منظور گروه نمونه اي به حجم 424 (192 دختر و 232 پسر) دانشجوي دانشگاه آزاد اسلامي واحد تهران جنوب با روش نمونه برداري چند مرحله اي انتخاب شدند. ابزار پژوهش، مقياس نگرش ديني و مقياس همسازي اجتماعي بل بود. نتايج تحليل همبستگي پيرسون و آزمون t نشان داد بين نگرش ديني و سازش يافتگي اجتماعي تنها در دختران رابطه منفي معنادار (P<0.0) وجود داشت و نگرش ديني دانشجويان دختر قويتر از پسران بود. در حالي که در همسازي اجتماعي تفاوتي از لحـاظ جنس به دست نيـامد. نتايج رگرسيون حـاکي از عدم پيش بيني سازش يافتگي اجتماعي بر اساس نگرش ديني و جنس بود. آزمون ميانه نيز تفاوتي بين نمره هاي دانشجويان متاهل و مجرد در ميزان نگرش ديني و همسازي اجتماعي نشان نداد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):207-218. |
| غلامي يونس*,حيدري محمود,رحيمي نژاد عباس,خداپناهي محمدكريم |
|
در پژوهش حاضر، انگيزش پيشرفت و خودپنداشت دانش آموزان پايه هشتم کشورهاي مختلف و رابطه آن با پيشرفت در درس علوم در تکرار سومين مطالعه بين المللي رياضيات و علوم (تيمز ـ آر) بررسي شد. جامعه مورد بررسي (همان جامعه آزمون تيمز ـ آر) 38 کشور شرکت کننده در آزمون تيمز ـ آر 1999 و نمونه آماري 187000 دانش آموز پايه هشتم در مقطع راهنمايي بوده است که با روش نمونه گيري خوشه اي دو مرحله اي از بين دانش آموزان هر کشور توسط موسسه بين المللي ارزشيابي پيشرفت تحصيلي انتخاب شد. داده ها از طريق تکميل پرسشنامه 146 سوال علوم و پرسشنامه فردي دانش آموز در تمامي کشورها توسط آموزش و پرورش هر کشور به دست آمد و در دسامبر 2000 در اختيار عموم قرار گرفت که پژوهش حاضر نيز از آن استفاده کرده است. براي تجزيه و تحليل آماري پژوهش از تحليل واريانس يکراهه، تحليل واريانس رتبه اي کروسکال واليس و آزمون t مستقل استفاده شد. نتايج پژوهش، تفاوت معنادار بين انتظار براي ادامه تحصيل و خودپنداشت با پيشرفت تحصيلي دانش آموزان را نشان داد ولي بين بازخورد، علاقه و ادراک دانش آموزان از اهميت علوم، زمان مطالعه خارج از خانه و جنس دانش آموز با پيشرفت در اين زمينه تفاوت معناداري مشاهده نشد. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) تابستان 1385; 2(8):287-297. |
| شكيب عبدالحميد*,رجايي عليرضا* |
| * دانشگاه آزاد اسلامي، واحد تربت جام |
|
عوامل آموزشي، سازماني و اقتصادي که بر رضايت شغلي استادان دانشگاه آزاد اسلامي تاثير منفي دارند با استفاده از پرسشهاي مبتني بر پژوهشهاي پيشين بررسي شد. اعضاي هيات علمي تمام وقت و نيمه وقت دانشگاه آزاد اسلامي منطقه 9 جامعه آماري را تشکيل دادند و حجم نمونه شامل 269 نفر از استاداني بود که به روش نمونه گيري طبقه اي و تصادفي ساده انتخاب شدند. عواملي که به سطوح بالاي تنيدگي و سطوح پايين رضايت شغلي در استادان منجر شدند شامل تعداد زياد دانشجويان در کلاس، دشواري ادامه تحصيل و ارتقاي سطح علمي استادان، نبود قوانين حمايتي لازم از حقوق حرفه اي آنان، پايين بودن ميزان حقوق و مزاياي شغلي، کم توجهي واحدهاي دانشگاهي در انجام به موقع ترفيع و تغيير وضعيت استخدامي، دشواري تصويب طرحهاي پژوهشي از نظر مراحل اداري، ضعف انگيزش تحصيلي برخي از دانشجويان و دشواري امکان نقل و انتقال اعضاي هيات علمي بودند. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):219-235. |
| شكري اميد*,كديور پروين,فرزاد ولي اله,سنگري علي اكبر,غنايي زيبا |
| * دانشگاه تربيت معلم |
|
هدف اين تحقيق، بررسي نقش رگه هاي شخصيت و سبکهاي تفکر بر پيشرفت تحصيلي دانشجويان بود. در نمونه اي متشکل از 419 آزمودني (214 پسر و 205 دختر) فرم کوتاه پرسشنامه پنج عاملي و پرسشنامه سبکهاي تفکر اجرا شد. همچنين براي متغير پيشرفت تحصيلي دانشجويان، ميانگين کل نمره هاي آنها از طريق دانشگاه مورد مطالعه، جمع آوري شد. با استفاده از تحليل مسير، آثار مستقيم و غيرمستقيم رگه هاي شخصيت بر سبکهاي تفکر و پيشرفت تحصيلي مورد بررسي قرار گرفت. نتايج نشان دادند که گشودگي بر سبک تفکر قضايي، کلي، آزاد انديش و محافظه کار؛ روان آزرده واري بر سبک تفکر اجرايي، جزيي و محافظه کار؛ وظيفه شناسي بر سبک تفکر قانوني و سلسله مراتبي؛ برون گرايي بر سبک تفکر کلي، آزادانديش، سلسله مراتبي و بيروني داراي اثري مثبت و معنادار بودند (تنها اثر عامل گشودگي بر سبک تفکر محافظه کار منفي و معنادار بدست آمد). اثر غيرمستقيم عامل گشودگي از طريق سبک تفکر قضايي؛ عامل روان آزرده واري از طريق سبک تفکر اجرايي؛ عامل وظيفه شناسي از طريق سبک تفکر قانوني؛ عامل گشودگي و برون گرايي از طريق سبک تفکر کلي و آزادمنشانه؛ عامل روان آزرده واري و گشودگي از طريق سبک تفکر محافظه کاري؛ عامل درون گرايي و وظيفه شناسي از طريق سبک تفکر سلسله مراتبي؛ عامل برون گرايي از طريق سبک تفکر بيروني بر پيشرفت تحصيلي اثري معنا دار نشان دادند. در مجموع نتايج پژوهش حاضر مويد اين است که توجه به نقش عوامل درون فردي رگه هاي شخصيت و سبکهاي تفکر در مطالعه پيشرفت تحصيلي ضروري است. پيامدهاي کاربردي يافته ها براي معلمان بحث شده است. |
| كليد واژه: رگه هاي شخصيت، سبکهاي تفکر، پيشرفت تحصيلي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي تحولي (روانشناسان ايراني) بهار 1385; 2(7):171-184. |
| دادستان پريرخ*,احمدي ازغندي علي,حسن آبادي حميدرضا |
| * دانشگاه آزاد اسلامي واحد تهران جنوب |
|
پژوهش حاضر با هدف بررسي ارتباط بين تنيدگي والديني و سلامت عمومي در مادران داراي فرزندان خردسال و آزمودن روي آورد ضربه گير اشتغال در يک بافت پرتنيدگي حرفه اي (پرستاري) اجرا شد. بدين منظور گروه نمونه اي به حجم 140 نفر (70 پرستار، 70 خانه دار) از مادران شهر رشت با روشهاي نمونه گيري سهميه اي (گروه پرستار) و در دسترس (گروه خانه دار) انتخاب شدند. ابزارهاي پژوهش شاخص تنيدگي والديني (PSI)، پرسشنامه سلامت عمومي (GHQ) و يک پرسشنامه حاوي گزاره هايي براي کنترل برخي از متغيرها بودند. آزمودنيها در دو نوبت ابتدا به شاخص تنيدگي والديني پاسخ دادند و سپس پرسشنامه سلامت عمومي را تکميل کردند. نتايج نشان دادند که بين ميزان سطوح تنيدگي والديني دو گروه تفاوت معناداري وجود دارد، اما تفاوت بين ميزان سلامت عمومي دو گروه فقط در زير ـ مقياس افسردگي معنادار است. نتايج تحليل رگرسيون چندگانه نيز نشان داد که اثر اصلي تنيدگي والديني بر سلامت عمومي معنادار است. اشتغال در سلامت عمومي هيچ اثر معناداري ايجاد نمي کند در حالي که اثر متقابل بين اشتغال و تنيدگي والديني بر سلامت عمومي معنادار است. بدين صورت که اشتغال اثر منفي تنيدگي والديني بر سلامت مادر را تعديل مي کند. اين يافته ها با توجيه اهميت دوره خردسالي در تجربه تنيدگي مادران خانه دار، بر پيامدهاي روانشناختي و جسماني زيان آور اين تنيدگي و ضرورت طرح برنامه هاي پيشگيرانه حمايتي تاکيد مي کنند و نقش تعديل کننده اشتغال حتي در وضعيتهاي تنيدگي زاي حرفه اي مانند پرستاري را مورد تاييد قرار مي دهند. |
| كليد واژه: |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):1-10. |
| هاديان فرد حبيب*,دانيالي وحيده |
| * بخش روانشناسي باليني، دانشگاه شيراز |
|
مقدمه: عموما بيماران افسرده از روابط بين فردي نامناسبي برخوردارند. شماري از ديدگاه ها دليل روابط بين فردي نامناسب اين بيماران را کندي پردازش اطلاعات مربوط به هيجان در چهره ديگران و شماري ديگر از ديدگاه ها دليل آن را سوگيري در پردازش اطلاعات مربوط به هيجان هاي مثبت و منفي مي دانند. |
| كليد واژه: افسردگي، بازشناسي چهره، جانبازان |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):11-23. |
| احمدي زاده محمدجواد*,احمدي خدابخش,انيسي جعفر |
| * مركز تحقيقات علوم رفتاري، دانشگاه علوم پزشكي بقيه اله (عج) |
|
مقدمه: اختلال استرس پس از ضربه، نوعي اختلال اضطرابي است که در افرادي که در معرض وقايع آسيب رسان رواني قرار گرفته اند بروز مي کند. روش هاي درمان شناختي - رفتاري يکي از متداول ترين روش هاي درمان براي اختلال استرس پس از ضربه است. اين مطالعه، با هدف مقايسه اثربخشي سه روش درمان شناختي - رفتاري شامل؛ آموزش مهارت حل مساله، مواجه سازي ممتد و روش ترکيبي (متشکل از دو روش آموزش مهارت حل مساله و مواجه سازي ممتد به صورت توام) بر بهبودي و کاهش علايم بيماران مبتلا به اختلال استرس پس از ضربه انجام شده است. |
| كليد واژه: اختلال استرس پس از ضربه، مهارت حل مساله، مواجه سازي ممتد، درمان شناختي - رفتاري، نظامي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):41-54. |
| جعفرپور محمود*,صحت سعيد |
| * دانشگاه علامه طباطبايي (ره) |
|
مقدمه: هدف اصلي اين مطالعه، ارايه و ارزيابي يک مدل مفهومي از رابطه ميان مقاومت فردي در برابر تعهد به تغييرات برنامه ريزي شده سازماني بوده است. |
| كليد واژه: مقاومت فردي، تعهد به تغيير، تغيير برنامه ريزي شده، سازمان |
| |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):25-40. |
| كرمي نيا رضا*,سليمي سيدحسين,محمدزاده يداله |
| * دانشگاه علوم پزشكي بقيه اله (عج)، دانشكده پزشكي، گروه روانشناسي باليني |
|
مقدمه: عمليات راپل به دليل حساسيت و كاربردهاي رزمي نيازمند جرات، جسارت و اعتماد به نفس است و اضطراب از ميزان تمركز، توجه، تفكر، تسلط و تصميم گيري افراد مي كاهد. از اين رو هدف پژوهش حاضر بررسي تاثير روش شناخت درماني بر كاهش اضطراب حين عمليات راپل است. |
| كليد واژه: اضطراب، شناخت درماني، عمليات راپل، پرسشنامه SCAT، پرسشنامه CSAI-2 |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):69-77. |
| اديب مصطفي*,خوشي ابوالفضل,حسن زاده حسين |
| * دانشگاه علوم پزشكي بقيه اله (عج) |
|
مقدمه: تعهد سازماني به عنوان يک نگرش قادر است نرخ جا به جايي، کم کاري و بي مسووليتي کارکنان را قبل از استخدام پيش بيني کند. با توجه به ماهيت و رسالت سازمان هاي نظامي کشور، کارکنان متخصص و متعهد، نقش قابل توجهي در موفقيت آن دارند. بنابراين توجه به تعهد سازماني در اين سازمان ها از اهميت به سزايي برخوردار است. |
| كليد واژه: ويژگي هاي شخصيتي، تعهد سازماني، سازمان نظامي |
| |
|
نسخه قابل چاپ |
| روانشناسي نظامي زمستان 1389; 1(4):55-68. |
| حاتمي حميدرضا*,شعباني سارا |
| * دانشگاه جامع امام حسين (ع) |
|
مقدمه: پژوهش حاضر به منظور بررسي و مقايسه ميزان سخت رويي و دينداري و رابطه آنها در دانشجويان دختر عادي و بسيجي صورت گرفته است. |
| كليد واژه: سخت رويي، دينداري، پرسشنامه زمينه يابي ديدگاه هاي شخصي، پرسشنامه دينداري |
| |
|
نسخه قابل چاپ |