دردسري به نام ميگرن

به گفته پزشكان سالانه 90 درصد مردم حداقل يك بار به سردرد مبتلا مي‌شوند كه حدود نيمي از اين سردردها شديد و نياز به درمان دارويي دارد.

هنگام بروز سردرد در اطراف ناحيه درد، احساس كشش، فشار يا التهاب اعصاب نخاعي مغزي، اسپاسم و التهاب يا تروما به عضلات گردن و جمجمه ايجاد مي‌شود.

ميگرن شايع و معمولي علائم مقدماتي ندارد، اما در ميگرن حاد احساس سردرد متوسط تا شديد و ضربان‌دار با حركات فيزيكي روزمره در بيمار زياد مي‌شود. اين نوع سردرد همراه با تهوع و استفراغ و ترس از تشديد نور بوده و به طور معمول 4 تا 73ساعت طول مي‌كشد.

در مورد ميگرن كلاسيك نيز اين نوع از سردرد با علائم اوليه عصبي همراه است كه آن را به نام ميگرن عارضه‌دار و پيچيده هم مي‌نامند و شايع‌ترين علامت عصبي آن علائم بينايي است.

رئيس انجمن متخصصان داخلي درخصوص اين بيماري مي‌گويد: ميگرن سردردي دوره‌اي با زمينه ارثي و خانوادگي است كه در كودكي، نوجواني يا اوايل بزرگسالي آغاز مي‌شود، ولي پيدايش نشانه‌هاي آن در سنين نوجواني است. اين بيماري به دليل انقباض و انبساط عروق خوني در رگ‌هاي سر به وجود مي‌آيد و استرس‌هاي روحي و بي‌خوابي مي‌تواند باعث آن ‌شود.دكتر ايرج خسرونيا ادامه مي‌دهد: ميگرن يكي از شايع‌ترين علل سر درد است. كه همراه با سردرد دوره‌اي، ضربان‌دار توام با رنگ پريدگي، تهوع و استفراغ است كه ازيك تا چند روز ممكن است به طول بينجامد.

به گفته او، هنوز پس از سال‌ها تحقيق علت ايجاد اين سردرد مشخص نشده است. اين بيماري در زنان شايع‌تر است، ولي بي‌خوابي و استرس‌هاي روحي مي‌تواند باعث بروز و شدت ميگرن شود.

رئيس انجمن متخصصان داخلي مي‌گويد: شروع سردرد مي‌تواند از ناحيه گيجگاهي، پيشاني يا پشت سر باشد. گاهي بيمار نمي‌تواند نقطه خاصي را براي آغاز درد بيان كند ولي در بيشتر موارد در اين بيماري، درد در يك نيمه سر وجود دارد.

همچنين پيشگيري از ميگرن با داروها و توصيه‌هاي غير دارويي امكان‌پذير است. ميگرن يك بيماري شايع به حساب مي‌آيد و بيشتر افرادي كه به ميگرن مبتلا هستند تا چند سال با حملات مكرر سردرد مواجهند.

ميگرن در زنان 3 تا 4 برابر مردان است. مهم‌ترين عامل بروز ميگرن در زنان تغيير يا نوسان هورمون استروژن عنوان مي‌شود. در سيكل عادات ماهانه، وقتي مقدار استروژن پايين مي‌آيد، سردرد آغاز مي‌شود. ميگرن هنگام بارداري حدود 75 تا 85 درصد خود به خود بهبود مي‌يابد.

ميگرن معمولا بين 20 تا 30 سالگي اتفاق مي‌افتد كه به مرور زمان و با بالا رفتن سن بهبود مي‌يابد.

عكس‌العمل‌هاي آلرژيك، نورهاي شديد،
سر وصداهاي بلند، فشار روحي و جسمي، تغيير در عادت خواب، كم‌خوابي، كشيدن سيگار، گرسنگي، نوسانات هورموني، مصرف قرص‌هاي ضدبارداري، كاهش قندخون، ورزش‌هاي سنگين و... در ميگرن نقش دارند. تحقيقات نشان داده كه ميزان قندخون در طول حملات ميگرني در سطح پاييني قرار دارد كه موجب شدت درد مي‌شود.

كم‌اشتهايي يا پراشتهايي، تمايل به خوردن خوراكي‌هاي خاص، زودعصباني شدن، خوشحالي بي‌مورد، اختلال در خواب، خميازه كشيدن پي‌درپي و آروغ زدن حالت‌هايي است كه پيش از آغاز سردرد ميگرني بروز مي‌كند.

پس از حمله ميگرني مبتلايان اغلب احساس خستگي و بي‌قراري مي‌كنند. افراد ميگرني بايد از مصرف برخي غذاهاي خاص نظير شكلات، پنيركهنه، آجيل، قهوه، مشروبات الكلي، كافئين، ترشي‌ها، مواد مخدر، غذاهاي مانده و نمك سود شده، چرب و سرخ‌كردني پرهيز كنند.

همچنين استفاده از مسكن‌هايي نظير استامينوفن و مسكن‌هاي ضدالتهابي براي موارد خفيف سردردهاي ميگرني توصيه مي‌شود، اما در سردردهاي شديد يا سردردهايي كه به مسكن‌هاي مذكور پاسخ نمي‌دهند، بايد از تركيبات ديگر استفاده كرد كه حتما بايد با مجوز پزشك باشد.

‌ورزش‌هايي مانند پياده‌روي، دويدن و شنا كه در آنها سر و گردن فرد تكان نمي‌خورد، صبحانه خوردن و داشتن برنامه منظم براي خوابيدن از مهم‌ترين راه‌هاي پيشگيري از ميگرن است.

10 درصد كودكان دچار سر دردهاي ميگرني هستند كه در بيشتر موارد دليلي براي نگراني در اين مورد وجود ندارد و آنان مي‌توانند به انجام فعاليت‌هاي روزمره‌شان بپردازند.

به گزارش فارس و به نقل از «مجمع آموزش سردرد» در آمريكا، راه‌هايي وجود دارند كه مي‌توانند به كاهش تكرار و شدت سردردها در كودك كمك كند.

مثلا كودك بايد به اندازه كافي مايعات بنوشد. بچه‌ها و بزرگ‌ترها نياز به نوشيدن 4 تا 8 ليوان مايعات در روز دارند يا اين‌كه كودك بايد شب‌ها در ساعات مشخصي بخوابد. خستگي و تلاش و تقلاي زياد 2عاملي هستند كه مي‌توانند موجب بروز سردردها شوند. بچه‌ها نياز به 10 ـ 8 ساعت خواب شبانه دارند.

همچنين وعده‌هاي غذايي كودك بايد در ساعات مشخصي از روز به طور كامل مصرف شود. به كودكتان اجازه ندهيد تا وعده‌هاي غذايي را جسته و گريخته مصرف كند.به خاطر داشته باشيد كه ممكن است هر بچه‌اي دلايل متفاوتي براي بروز سردرد داشته باشد، پس سعي كنيد كودكتان در رژيم غذايي‌اش از موادي استفاده كند كه برايش سردردزا نباشد.

براي فعاليت‌ها و سرگرمي‌هاي كودك معقولانه برنامه‌ريزي كنيد. سعي كنيد از مهماني‌هاي پر سر و صدا و با جمعيت زياد يا فشار و استرس و ايجاد موقعيت‌هايي كه موجب عصبانيت وي مي‌شود، اجتناب
كنيد.

در صورتي كه پزشك كودك داروهاي روزانه‌اي براي كاهش سردرد تجويز كرد، توجه داشته باشيد كه كودك هر روز آن را مصرف كند، حتي اگر دچار سردرد نباشد.

مصرف بابونه، سردرد‌هاي ميگرني را كاهش مي‌دهد و براي درمان زخم و ورم معده مفيد است.

مرتضي صفوي، متخصص تغذيه، ادامه مي‌دهد بابونه زرد از خانواده گل مينا، ضداسپاسم، ضدالتهاب، قابض و خوشبوكننده است.

همچنين چاي بابونه عفونت‌هاي انگلي و كرم را از بين مي‌برد و در رنگ مو به عنوان نرم‌كننده استفاده مي‌‌شود. از بابونه براي شستشوي زخم‌ها و بافت‌هاي سفت و سخت استفاده مي‌كنند. بابونه تب‌بُر، تسكين‌دهنده درد و تقويت‌كننده معده است.

اين متخصص تغذيه ادامه مي‌دهد: تحقيقات آزمايشگاهي نشان مي‌دهد كه اين گياه از آزاد شدن ماده‌اي به نام هيستامين كه بر عروق تأثير مي‌گذارد و موجب افزايش سردرد‌هاي ميگرني مي‌شود، پيشگيري مي‌كند.براي درست كردن دم كرده بابونه، (2 تا 8 گرم) يك قاشق چايخوري گياه بابونه خشك را در يك فنجان آب جوش ريخته و به مدت 5 دقيقه بگذاريد تا دم بكشد.

مريم روزبهاني