مجله پزشکی و سلامت : گوش و حلق و بینی

هر نوع جراحی، خطر و عدم اطمینانهایی دارد. عوارض این عمل، نامعمول و اغلب خفیف هستند ولی همیشه احتمال ایجاد عوارض از جمله عفونت، خونریزی بینی، واکنش به بیهوشی و احتمال نیاز به ترمیم مجدد وجود دارد. شما با انجام دقیق دستورات پزشک خود، قبل و بعد از عمل، می توانید از احتمال وقوع این عوارض بکاهید.

● این عوارض عبارتند از:

▪ نیاز به عمل مجدد:

حدود ۱ مورد ازهر۱۰ مورد، نیاز به جراحی مجدد برای اصلاح مختصر بینی پیدا می کند. این موارد اغلب غیر قابل پیش بینی هستند و حتی برای جراحان بسیار ماهر نیز رخ می دهند. عمل جراحی مجدد، معمولا" کوچک است و در موارد ایجاد عدم قرینگی شدید یا شکل غیر قابل قبول بعد از عمل لازم می شود. این اتفـاق در عـمل رینوپلاستی، بیـشتر از سایر اعـمال جراحی پلاستیک صورت رخ می دهد. زیرا نمی توان همیشه پیش بینی کرد که بینی چگونه در طول زمان ترمیم می یابد. اگر به عمل دوم نیاز باشد، بهتر است حداقل ۶ ماه پس از عمل اول انجام شود تا روند بهبودی کامل شود و شکل بینی کاملا" ثابت شود.

▪ تورم:

۱۰-۱۲ ماه طول می کشد تا تمام تورم موجود از بین برود و نتیجه نهایی عمل مشخص گردد. تورم موقت نوک بینی می تواند تا چند ماه یا سال طول بکشد( معمولا ۱۲- ۳۶ ماه) و ممکن است دائمی نیز باشد.

▪ به جا ماندن اثر برش ها:

اگر جراحی از داخل بینی انجام شود، محل برش باقی نمی ماند ولی در روش باز(که در بعضی موارد لازم است)و یا در هنگام کوچک کردن سوراخهای بینی در روش بسته، جای برش بطور خفیف در قاعده بینی باقی می ماند که معمولا" به سختی قابل رویت هستند. این مشکل در داخل و خارج بینی می تواند رخ دهد. ایجاد آن در داخل بینی به صورت چسبندگی می باشد که عارضه نامعمول عمل رینوپلاستی می باشد.

▪ اشکال در تنفس از طریق بینی:

عمل جراحی بینی موجب تورم در داخل و خارج بینی می شود که به مرور از بین می رود ولی گاهی ایجاد مشکلات در روند ترمیم ممکن است منجر به باقیماندن انسداد شود و مشکل در تنفس ایجاد کند.

▪ کاهش حس پوست:

در نوک بینی رخ می دهد که معمولا"(ولی نه همیشه) در طول زمان بهبود می یابد..

▪ بعد از جراحی ممکن است عروق خونی کوچک و نقطه های قرمز ریز روی پوست ایجاد شود که ممکن است دائمی باشند.

▪ صدمه به اعصاب و ساختمانهای اطراف بینی و عملکرد آنها:

صدمه به مجرای اشکی، عضلات و حس بویایی بسیار نادر است ولی احتمال وقوع آنها بعد از رینوپلاستی وجود دارد.

▪ سوراخ شدن تیغه میانی بینی:

بدنبال عمل رینوپلاستی نادر است. سوراخهای کوچک بدون علامت هستند و مشکلی برای بیمار ایجاد نمی کند و در موارد بسیار نادر، احتیاج به ترمیم دارند.

▪ تغییرات صدا:

ناشایع است.

ریشه‌یابی عفونت گوش میانی

گوش عضو اصلی شنوایی است و در عمل تعادل نیز اهمیت زیادی دارد. این عضو بسیار مهم با توجه به موقعیت مكانی به گوش خارجی، گوش میانی و گوش داخلی تقسیم می‌شود. همان‌طور كه می‌دانید، گوش خارجی شامل لاله گوش و مجرای خارجی است كه به پرده صماخ منتهی است. گوش میانی شامل استخوانچه‌هایی است كه چون به پرده صماخ و همدیگر متصل‌اند، امواج صوتی را منتقل می‌كنند تا به گوش داخلی و از آنجا به وسیله عصب شنوایی به مغز برود و صدا تشخیص داده و حس شود. یك نكته مهم كه در ساختمان گوش‌مان باید متوجه آن باشیم این است كه درون حفره گوش میانی چند سوراخ یا دریچه وجود دارد كه یكی از آنها لوله شنوایی یا شیپور استاش است كه راه ارتباطی حلق با گوش است بنابراین هر گونه عفونت یا التهاب كه مربوط به دستگاه تنفس و از آنجا حلق و ناحیه بینی باشد به گوش میانی منتقل می‌شود. این مجرای ارتباطی (شیپور‌استاش) بسیار بااهمیت است بنابراین هر مشكلی كه باعث انسداد آن شود، تهویه هوا در گوش را برهم می‌زند و مشكل‌آفرین می‌شود. ● شیپور استاش، مجرای دوستی حلق و گوش این مجرا باعث برقراری تعادل فشار هوا در دو سوی پرده صماخ می‌شود و در نتیجه از پارگی پرده جلوگیری می‌كند. در هنگام بلع غذا، هوا از این طریق به گوش میانی رفته و تعادل برقرار می‌شود بنابراین در مسافرت‌های هوایی كه این تعادل به هم می‌خورد، برای جلوگیری از درد شدید در پرده گوش، توصیه می‌شود آدامس بجوید تا تهویه وتعادل حفظ شود. هرگونه مشكلی كه باعث اختلال در شیپور استاش شود، یعنی تهویه گوش مطلوب انجام نشود باید به سرعت برطرف شود چون اگر بیماری از قبیل عفونت و التهاب وارد گوش میانی شود به سرعت به گوش داخلی می‌رود و چون این قسمت در ارتباط با مغز است، به مسایل جدی مثل مننژیت دچار می‌شویم. ▪ اخلالگران در شیپوراستاش هرگونه عفونت حلق و گلو ناشی از سرماخوردگی، عفونت مكرر قسمت بالایی دستگاه تنفس یا پاره بودن و سوراخ شدن پرده گوش كه باعث شود مایع یا میكروبی وارد گوش میانی شود، یا وجود لوزه و لوزه سوم كه شیپور استاش را می‌بندد، به هر حال تهویه را مختل می‌كند و در این فضای بدون تهویه و اكسیژن، محیط رشد میكروب‌ها بسیار فراهم می‌شود. در نتیجه التهاب گوش میانی یا اوتیت‌مدیا اتفاق می‌افتد كه باید به سرعت با بروز اولین علامت‌ها تشخیص داده شود و به طور كامل درمان شود. ● كودكان و عفونت گوش میانی طول شیپور استاش در بالغین ۵/۳ تا ۴ سانتی‌متر است كه در بچه‌ها تكامل خوبی ندارد و خیلی كوچك و مستقیم است بنابراین عواملی مثل لوزه سوم باعث مسدود شدنش می‌شود كه باید سریع مشكل را شناخت و برطرف كرد. كارهایی هم مثل دادن شیرخشك با شیشه شیر، به خصوص اگر بچه را در حالت صحیح شیر ندهند، باعث می‌شود ترشحات موادغذایی و شیر به‌طور مستقیم وارد گوش و در نتیجه موجب عفونت و التهاب شود بنابراین باید بچه‌ها را در یك شیب ملایم شیر داد مثل شیر دادن با شیر مادر. اگر بچه كوچك شما بی‌قراری می‌كند، بی‌خواب و بی‌اشتهاست و به‌ طور دایمی گوش خود را لمس می‌كند یا كاهش شنوایی دارد، او را نزد پزشك ببرید تا ازنظر عفونت گوش میانی بررسی شود چون این عفونت مراحل گوناگونی دارد كه اگر در مراحل اول و شروع كار تشخیص دهیم، با درمان‌های دارویی مشكل برطرف می‌شود اما در مراحل پیشرفته باید درمان‌های جراحی انجام دهیم. ● مراحل بیماری از مراحل این بیماری می‌توان حاد، تحت حاد و مزمن را نام برد. به یاد دارید كه گفتیم یك فضای بدون اكسیژن و بی‌تهویه در اثر بسته‌شدن مجرای شیپور استاش به‌وجود می‌آید و رشد میكروب‌ها در آنجا باعث می‌شود پرده صماخ گوش به سمت داخل كشیده شود پس اگر در این مرحله مراجعه كنید، پزشك با معاینه پرده قرمز‌رنگ كشیده شده به داخل را می‌بیند و شما اگر در این قسمت به درد گوش و افت شنوایی‌تان بی‌اهمیت باشید و برای درمان مراجعه نكنید، مرحله بعد شروع می‌شود. یك مایع سروزی از عروق ناحیه گوش میانی به دلیل عفونت‌های شدید ترشح می‌شود و این باعث فشار به پرده گوش می‌شود و در نتیجه پرده پاره می‌شود. در مرحله قبل از پارگی پرده گوش، بیرون‌زدگی پرده به وضوح با معاینه پزشك دیده می‌شود. خلاصه شما هر چه دیرتر مراجعه كنید، درمان سخت‌تری در انتظار شماست و قطعا هزینه بیشتری متحمل می‌شوید. ● درمان اول از همه باید عامل اصلی اختلال در شیپور استاش را شناخت و آن را برطرف كرد. برای مثال لوزه سوم یا عفونت یا هر آنچه در تهویه گوش مشكل آفریده باید از بین برود. سپس بسته به پیشرفت بیماری، درمان با آنتی‌بیوتیك‌ یا جراحی و قراردادن لوله تهویه داخل پرده گوش و خارج‌كردن ترشحات عفونی آغاز می‌شود. این لوله تهویه را قرقره می‌گوییم كه ما به صورت دقیق و طوری كه كمترین آسیب به پرده گوش برسد آن را داخل پرده جاگذاری می‌كنیم تا تهویه برقرار شود و مانع از پارگی شدید پرده گوش شویم. وقتی عفونت گوش میانی پیشرفت می‌كند، به علت وجود ترشحاتی كه پشت پرده گوش جمع می‌شود حتی تا ۶۰ درصد كاهش شنوایی رخ می‌دهد. این فشاری كه به استخوانچه‌های گوش میانی می‌آید، اجازه حركت و عبور امواج صوتی از گوش خارجی به سمت داخل را نمی‌دهد و این افت شنوایی علامت مهمی است كه باید آن را جدی بگیرید.

دکتر کامران کامروا متخصص گوش و حلق و بینی

روزنامه سلامت

رزنانس

آلات موسیقی مختلف نه تنها ارتعاشات پاره ای مختلف ایجاد می کنند بلکه خواص رزنانس آنها نیز مختلف است به عبارت دیگر بعضی اورتون ها را تشدید و بعضی را مخفف می کنند. یک آلت موسیقی ممکن است اورتون های بم را تشدید کند و دیگری اورتونهای زیر را بهمین سان. اصل رزنانس با آزمایش ساده ای روشن می شود دیاپازنی را نزدیک پیانو مرتعش کنید.فرض کنید که آهنگی که تولید می کندc میانه باشد (۲۵۶ سیکل) سیمهای پیانو در اثر این ارتعاش مرتعش می شود و حداکثر ارتعاش c میانه خواهد بود ممکن است در آزمایشگاه دیاپاز هائی را دیده باشید که روی جعبه ای سوار است (جعبه رزناتور). اینها وقتی از جعبه جدا شوند صوتشان ضعیف می شود این جعبه ها چنان ساخته شده اند که هوای درون آنها با ارتعاش دیاپازن ها مرتعش می شود. پیانو و ویولون و ساکسوفون چنانکه ساخته شده اند که برای بعضی از پاره ها رزنانس فراهم می کنند. برای دیدن اینکه چگونه اختلاف در اورتون ها ،آهنگهای آلات مختلف موسیقی را از هم مشخص می کند می توان از صافی صوت استفاده کرد. این صافیها پیچیدگی صوت را کم می کنند یعنی ارتعاشات پاره ها، و در نتیجه اورتونها را می گیرند و آهنگ اصلی را به گوش می رسانند هر چه اور تون ها بیشتر گرفته شوند تفاوت طنین نا محسوس تر می شوند اگر نت c میانه در روی پیانو و ویولون سل و شیپور نواخته شود هر یک طنین مخصوص خود را خواهند داشت اما وقتی فقط ارتعاش اصلی به گوش برسد و اورتونها حذف شود آهنگ همه آلات موسیقی به هم شبیه می شود هر چه اورتونها بیشتر به گوش برسند آهنگ خاص هر آلت موسیقی بهتر تشخیص داده می شود.

رینو پلاستی

● مقدمه: آیا عضوی در بدن یافت می شود که بیشتر از چهره و اعضای تشکیل دهنده آن بتواند حالت جذابیت به شخص بدهد؟ این چهره شخص است که حالت و تعلق فامیلی ونژادی را به تصویر می کشد ومعرف شخصیت فردی می باشد. از نظر پسیکولوژی همانطور که هنرمندان با ماسک بر صورت خود می توانند مفهوم تراژدی یا کمدی نمایشنامه را بیان کنند چهره نیز می تواند به دنیا بگوید ما کی هستیم از جه جنس ونژادی هستیم و تاثیر آن در آنچه ما در آینده خواهیم بود چه می باشد. در همین چهره است که بینی به عنوان یکی از اعضای صورت سوای عمل فیزیولوژیک مهم خود رل بسیار اساسی در زیبایی و جذابیت آن دارد. حال ما جراحان باید دست در دست هم بدهیم با تجربیات سالیان دراز خود و با راهنمایی ها وآموزش صحیح با خود وهمکاران جوان کاری کنیم که این عضو ظریف و این دستگاه فیزیولوژیک مهم آسیب نبیند تا صاحب خود را رنجیده خاطر و جراح را ناکام ننماید. ● عوارض: با در نظر گرفتن وفور این گونه اعمال جراحی که یکی از بیشترین عملهای جراحی انتخابی را تشکیل می دهد ما باید این عوارض متعدد را در نظر داشته باشیم و در صدد کم کردن وموربید یتی و خدای نا خواسته مرگ میر ناشی از آن باشیم. بینی از نظر آناتومی توبو گرافیک دارای نه قسمت ساختمای است که پنج قسمت در ظاهر به صورت محد بند که عبارتند از نوک بینی قسمت سفالیک و فوقانی بینی (در سوم بینی) کالوملا ِ ناستریل در دو طرف و قسمتهای مقعر و کونکاو چهار عدد دو قسمت مثلث نرم و دو قسمت دیواره های طرفیست که نسبت به وارد کردن صدمه به هر یک از این قسمتها عوارض به شرح زیر طبقه بندی میشود: ۱) تغییر شکل نوک بینی ۲) تغییر شکل کالوملا ۳) نقائص مربوط به پیرامید بینی ۴) عوارض ناشی از استوتومی طرفی و وسطی و غضروفهای بالای طرفی و پاینی طرفی بینی ۵) عوارض ناشی از رینو پلاستی خارجی یا جراحی باز ۶) عوارض عمومی از قبیل خونریزی، عفونت و عوارض متابولیسم ۷) عوارض فونکسیونل از قبیل اختلال در حس بویایی یا انسداد راههای هوایی ۸) عوارض نادر ● نتیجه گیری: جراحان در درجه اول باید تحت نظر اساتید فن روی جسدکار کنند تا آماده جراحی روی بیمار گردند. برای این عمل جراحی انتخابی بینی بررسی و معاینات بالینی و پاراکلینیکی و مصاحبه با بیمار و تشریح کردن هر گونه پیش آمد غیر مترقبه و روشن کردن ذهن مراجعه کننده که از نظز زیبایی تن به این عمل انتخابی می دهد چه از نظر نحوه بیهوشی و چه پیامد عوارض جراحی ضروری است .و سپس به گرفتن فتو گرافی بیمار قبل از عمل مبادرت شود. نواقص مادر زادی و تروماتیک بعلت صدمات شدیدی که بیمار درموقع مراجعه دارد با عمل کاسمتیک بینی فرق می کند چه در اینگونه موارد بیمار توقع زیبا شدن ندارد و بهتر کردن وضع نا خوشایند بیمار او وجراح را خوشحال خواهد کرد. بدون جهت به بیمار قول زیبایی دادن چه بسا عواقب نا گواری در آینده خواهد داشت باید گفت که بهبودی تنها به چاقو ومغز جراح وابسته نیست عوامل متعدد دیگر در این زمینه هست که آن بستگی به وجود خود بیمار دارد .

واكنش مردان و زنان نسبت به صداهای بلند و ناگهانی متفاوت است. به طور مثال، زنان از یك صدای ناگهانی خیلی بیشتر از مردان وحشت می كنند و رنج بیشتری می برند. تحقیقات نشان می دهد كه آقایان در اثر صدای مهیب و بلند، بیشتر دچار تعجب می شوند تا ترس.

دانشمندان می گویند: "ما نمی توانیم بر اساس این تحقیقات مدعی شویم مردان و زنان بر اثر صدا، با تفاوت زیادی دچار تنش و استرس می شوند، ولی آنچه كه آشكار است تحمل زنان در برابر صدا، كمتر از مردان است.

در یك آزمایش كه در یك محل اداری صورت گرفت، ۲۰ مرد و ۲۰ زن مورد مطالعه قرار گرفتند و واكنشهای آنها در برابر آژیر خطر آتش سوزی مورد بررسی قرار گرفت. زنان با شنیدن صدای آژیر، مضطرب شدند، ولی مردان از ناگهانی بودن صدا تعجب كردند. زمانی كه صدای آژیر به حد گوشخراشی رسید، مردان كمتر از زنان ناراحت شدند.

زوال حس شنوایی

● زوال قدرت شنوایی چیست؟ از بـین رفـتن و زوال شنوایی به کاهش ناگهانی یا تدریجـی قدرت شنوایی گفته میشود. برحسب دلیل آن، این مشکل می تواند خفـیف تا حاد و همچنین برگشت پذیر، موقتی یا دائمی باشد. از ایـن مشکـل بـه نام اختلال شنوایی نیز یاد می شود که عدم شنوایی مادرزادی نـیز از جمله آن است. در ایـن مقاله فقـط در مـورد زوال تـدریجـی شنـوایی صحبت خواهیم کرد. کاهش تدریجی شنوایی ممکن است همه سنین را تحت تاثیر قرار دهد. این مشکل سومین بیماری متداول دراز مدت میان سالخوردگان امریکایی به شمار میرود و تا %۴۰ از افراد بالای ۶۵ سال و %۸۰ از افراد بالای ۸۵ سال را تحت تاثیر قرار می دهد. ممکن است شما نیز دچار مشکل شنوایی (درواقع کاهش شنوایی) باشید و خودتان از آن بی خبر باشید، مخصوصاً اگر این بیماری به طور تدریجی در شما ایجاد شده باشد. اعضای خانواده یا دوستانتان اولین کسانی هستند که متوجه این مشکل شما می شوند. مثلاً، آنها ممکن است متوجه شوند که شما در فهم صحبت های دیگران مشکل دارید مخصوصاً وقتی چند نفر در آن واحد با شما حرف می زنند یا سروصدایی در محیط وجود داشته باشد مثل صدای رادیو یا تلویزیون. کاهش قدرت شنوایی می تواند بر عملکرد شما در محل کار و خانه تاثیر بگذارد، همچنین امنیت فردی شما را نیز در مخاطره بیندازد. کاهش قدرت شنوایی چون باعث کاهش ارتباطات اجتماعی فرد می شود، می تواند منجر به تنهایی، افسردگی، و فقدان استقلال شخصی شود. اما ابزارهایی هستند که می توانند به شما در این زمینه کمک کنند. ● علت بروز اختلالات شنوایی در افراد بزرگسال، از جمله متداولترین دلایل و عوامل موثر در بروز اختلالات شنوایی عبارتند از: ▪ سروصدا: زوال شنوایی که به خاطر سروصدا باشد می تواند برای افراد در سنین مختلف اتفاق بیفتد و معمولاً طی سالیان دراز و تدریجی صورت می گیرد. طی یک دوره زمانی طولانی، سروصداهایی که در محل کار، طی تفریح (مثلاً گوش دادن به موسیقی با صدای بسیار بلند) و حتی هنگام انجام کارهای روزمره (مثلاً جاروبرقی کشیدن) تجربه می کنید، می تواند منجر به کاهش قدرت شنوایی شود. ▪ سن: در اختلالات شنوایی وابسته به سن، تغییرات گوش درونی که با بالا رفتن سن ایجاد می شود می تواند منجر به زوال شنوایی تدریجی اما ثابت شود. این مشکل می تواند خفیف یا حاد باشد اما همیشه دائمی خواهد بود. سایر عوامل بروز کاهش شنوایی شامل جرم و چرک گوش، وارد شدن چیزی به درون گوش، بروز جراحت در گوش یا سر، عفونت گوش، پاره شدن پرده گوش، و سایر وضعیت هایی که روی گوش میانی یا داخلی تاثیر می گذارد، می شود. ● علائم زوال شنوایی برخی علائم متداول زوال شنوایی شامل احساس کر شدن و نشنیدن یا بسته شدن گوش می شود. ممکن است برای فهمیدن حرف های دیگران مشکل داشته باشید یا رادیو و تلویزیون را با دای خیلی بلند گوش کنید. سایر این علائم عبارتند از: زنگ زدن گوش، صدای غرش، صدای خش خش یا وز وز. حتی ممکن است دچار گوش درد، خارش گوش، یا تراوش ای از گوشتان شوید. همچنین ممکن است احساس کنید خودتان و اتاق دور و برتان می چرخد یا تکان می خورد، درحالیکه هیچ حرکتی ندارید (سرگیجه). ● تشخیص زوال شنوایی پزشک شما با پرسیدن سوالاتی درمورد علائمی که ممکن است مشاهده کرده باشید یا سابقه سلامتیتان و معاینه جسمی مشکل شما را تشخیص خواهد داد. اگر پزشکتان تصور کند که دچار این مشکل هستید، ممکن است از آزمون نجوا یا دیاپازون برای سنجش شنوایی شما استفاده کند. اگر این آزمایشات نشان داد که شما دچار اختلال شنوایی هستید، پزشکتان حتماً آزمایشات مفصل تری را برای تشخیص شدت این مشکل یا ناحیه ای از گوش که آسیب دیده، انجام خواهد داد. ● درمان زوال شنوایی برای درمان زوال شنوایی ناشی از سن یا ناشی از سروصدا، از ابزارهای مخصوص مثل سمعک استفاده می شود و به فرد آموزش داده می شود که چطور با کم شنوایی یا ناشنوایی زندگی کند، مثلاً توجه بیشتری به حرکات و اشارات افراد، حالت چهره، طرز ایستادن یا نشستن و تن صدا حین صحبت کردن داشته باشند. در سایر انواع اختلالات شنوایی، درمان مشکلی که منجر به از دست رفتن شنوایی شده باشد، مثل برداشتن جرم یا چرک گوش یا مصرف دارو در صورت وجود عفونت، می تواند شنوایی فرد را برگرداند. ● پیشگیری از اختلالات شنوایی می توانید با اجتناب از صداهای بلند مثل صدای ماشین آلات در محل کار، موسیقی بسیار بلند، یا صدا اتومبیل و موتورسیکلت بلند از بروز ناشنوایی مربوط به سروصدا جلوگیری کنید. درصورت نیاز می توانید از محافظ های گوش مثل گوش پوش استفاده کنید. برای جلوگیری از ناشوایی مربوط به بروز جراحت و اسیبدیدگی، از وارد کردن وسایل مختلف به داخل گوش خودداری کرده، هنگام رانندگی حتماً کمربند ایمنی خود را ببندید، موقع موتورسواری یا دوچرخه سواری از کلاه ایمنی استفاده کنید و از انجام سایر فعالیت های خطرزا خودداری کنید.

 

سرفه مزمن

● سرفه مزمن چیست؟ سرفه مزمن سرفه ای است که از میان نمی رود. سرفه مزمن به خودی خود یک بیماری تلقی نمی شود بلکه این سرفه یکی از نشانه های سایر اختلالات و بیماری هاست. سرفه مزمن یک مشکل شایع بوده و یکی از دلایل مراجعه افرادبه پزشکان است. ● دلایل سرفه مزمن چه هستند؟ بعضی از دلایل شایع سرفه مزمن شامل آسم، رینیت آلرژیک، مشکلات سینوس( به طور مثال عفونت سینوس) و ریفلاکس محتویات معده هستند. در موارد کمیاب سرفه های مزمن ممکن است در نتیجه ورود یک جسم خارجی به درون ریه ها ( معمولاً در بچه ها) به وجود آیند. بسیار مهم است در صورت حضور سرفه مزمن تصویر برداری X-ray از قفسه سینه انجام پذیرد. در صورت وجود X-ray طبیعی یکی از موارد زیر یا جمعی از آن ها می توانند دلیل سرفه مزمن باشند. سیگار کشیدن شایع ترین دلیل سرفه مزمن است. ● آسم بیماری راه های هوایی است که منجر به سختی تنفس یا صدای وزوز در تنفس افراد می شود و اغلب از طریق غیر طبیعی بودن تست های تنفسی قابل شناسایی است. بعضی از افراد مبتلا به آسم تنها از سرفه مزمن رنج می برند و تست های عملکرد ریه در آن ها ممکن است طبیعی باشد و این نوع آسم معمولاً به نام آسم سرفه ای شناخته می شود. نشانه های آسم می تواند در نتیجه هوای سرد، قرار گرفتن در مقابل آلاینده های هوا یا گرده گیاهان، دود سیگار یا عطرها تشدید شود. ● بیماری ریفلاکس معده و مری (GERD) به ریفلاکس یا برگشت مجدد اسید معده یا محتویات آن به مری اشاره دارد. اگر اسید معده به سمت مری بازگردد در نتیجه آن اسپاسمی در راه های هوایی ایجاد می شود که منجر به کوتاهی تنفس و سرفه می شود. در بعضی از موارد ریفلاکس در نتیجه ورود مواد خارجی به ریه ها و ایجاد نشانه های مشابه باعث آسیب به بافت های ریه می شود. در بعضی از افراد هیچ حالت سوزشی احساس نمی شود و تنها نشانه ریفلاکس سرفه است. ● مشکلات سینوس و ترشحات پشت بینی هم چنین می توانند باعث ایجاد سرفه مزمن شوند. ایجاد چنین شرایطی شناسایی را دشوار می سازد و گاهی اوقات سی تی اسکن سینوس ها برای شناسایی لازم است. بیماران اغلب از این که چیزی باعث غلغلک حلقشان می شود شکایت دارند و مکرراً خلط را از حلقشان بیرون می آورند. ● عفونت هایی نظیر برونشیت یاپنومونی نیز می توانند باعث ایجاد سرفه شوند. این عفونت ها می توانند در نتیجه ویروس ها، باکتری ها، یا قارچ ها ایجاد شوند. عفونت های ویروسی به آنتی بیوتیک ها پاسخ نمی دهند. سرفه ها در بیماران مبتلا به آسم که به عفونت های قسمت فوقانی تنفس مبتلا هستند معمولاً پس از بهبودی عفونت ها هم چنان ادامه دارند. ● داروهای مشخص همانند مهارکننده های ACE (انالاپریل(Vasotec)، کاپتوپریل(Capoten) )که در درمان فشار خون بالا به کار می روند می توانند باعث ایجاد سرفه های مزمن شوند. سایر عواملی که کمتر شایع هستند شامل تومورها، سارکوئیدوزیس یا سایر بیماری های ریه هستند. در صورت پایداری سرفه های مزمن بیماران باید توسط پزشک خود ارزیابی شوند. بسیار مهم است که مواردی هم چون آسم، ترشحات پشت بینی، ریفلاکس معده و مری، اثرات جانبی داروها، بیماری ریه بینابینی یا عفونت های غیرمعمول در سرفه های مزمن مورد توجه و پیگیری قرار گیرند. ● سرفه مزمن چگونه درمان می شود؟ درمان سرفه مزمن براساس عوامل به وجود آورنده آن صورت می پذیرد. با این وجود بیماران می توانند نشانه های سرفه را به وسیله داروهای بدون نسخه نظیر گایافنزین، دکسترومتورفان، نوشیدن مقادیر زیادی از آب، بخورها یا قرص های مکیدنی تسکین بخشند. در موارد شدید پزشک می تواند کدئین که یکی از سرکوب کننده های موثر در سرفه است را تجویز کند. ● آسم: گشاد کننده راه های هوایی به صورت تنفسی یا استروئیدهای تنفسی به منظورکاهش التهاب در بیماران مبتلا به آسم تجویز می شوند. در پاره ای از موارد استروئیدهای خوراکی استفاده می شوند. ● بیماری ریفلاکس معده و مری (GERD): به منظور جلوگیری از ریفلاکس می توان از غذاهایی که باعث افزایش ریفلاکس می شوند پرهیز کرد و قبل از دراز کشیدن از خوردن غذا خودداری کرد. در موقع خوابیدن سر باید در سطح بالاتری از بدن قرار گیرد و از داروهایی هم چون فاموتیدین(پپسید)، سایمتدین(تاگامت) یا رانی تیدین(زانتک) که باعث کاهش اسید معده می شوند، استفاده کرد. ● مشکلات سینوس و ترشحات پشت بینی: استفاده از دکونژستان ها از قبیل پزودوافدرین(Sudafed) یا آنتی هیستامین هایی همانند دیفن هیدرامین(Benadryl) ممکن است نشانه های ترشح پشت بینی را بهبود بخشند. استروئیدهای بینی تنفسی در درمان رینیت های آلرژیک(تب یونجه) که یکی از دلایل معمول سرفه است بسیار موثر عمل می کنند. علاوه بر این سایر اسپری های بینی از قبیل ایپراتروپیوم بروماید(آترو ونت) می توانند باعث تخفیف ترشحات پشت بینی شوند. آنتی بیوتیک ها در صورت تشخیص سینوزیت تجویز می شوند. ● عفونت ها: پنومونی باکتریایی و برونشیت به طور معمول به وسیله آنتی بیوتیک هایی نظیر سفالوسپورین ها و آزیترومایسین(Zithromax) درمان می شوند. اگر پنومونی به دیواره قفسه سینه بسیار نزدیک باشد التهاب سطوح شش ها می تواند باعث ایجاد دردی شود که تحت عنوان Plurisy شناخته شده و با ضد دردها مورد مداوا قرار می گیرد. سرکوب کننده های سرفه در چنین شرایطی باید با احتیاط استفاده شوند. زیرا خلط های ریه ناشی از موکوس های عفونی می تواند به پاک سازی عفونت ها کمک کنند. بسیاری از برونشیت ها در بزرگسالان از عفونت های ویروسی منشاء می گیرند بنابراین درمان این عفونت ها همانند سرماخوردگی های معمول شامل استراحت، استفاده از مایعات فراوان، ضد دردها و مرطوب کننده های راه های هوایی است. بعضی از افراد استفاده از داروهایی نظیر اکسپکتورانت که حاوی گایافنزین است را در تسکین ناراحتی هایشان مناسب می دانند. در پاره ای از موارد تفکیک برونشیت ویروسی از برونشیت باکتریایی مشکل است از این رو پزشکان آنتی بیوتیک را برای بیماران خود تجویز می کنند. در بعضی از موارد نیز موکوس خارج شده از حلق بیماران مبتلا به آسم سبز رنگ است که نشانه ای از بروز عفونت است از این رو پزشک شما می تواند موکوس شما را به منظور ارزیابی عفونت در آن مورد آزمایش و بررسی قرار دهد. ● داروها: بیمارانی که از داروهای پایین آورنده فشارخون به نام مهار کننده هایACE (آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین) نظیر انالاپریل، کاپتوپریل و یا لیزینوپریل استفاده می کنند می توانند از پزشک خود درخواست کنند تا داروهایشان را تغییر دهد. بیماران نباید بدون نظر پزشک داروهای ضد فشار خون را قطع کنند زیرا در صورت قطع داروها فشار خون به یک باره افزایش می یابد. نسل جدیدی از مهارکننده های ACE نظیر (مسدود کننده های رسپتور آنژیوتانسین) ARBs (به طور مثال( والسارتانDiovan))( ، لوزارتان(Cozar ) می توانند جایگزین داروهای قبلی شوند زیرا بروز سرفه با مصرف این داروها پایین تر است. علاوه بر این مجموعه بسیاری از داروهای ضد فشار خون وجود دارد که به منظور اداره و کنترل فشارخون می توان از آن ها استفاده کرد. ● چگونه می توان از سرفه مزمن جلوگیری کرد؟ سیگار نکشید زیرا سیگار کشیدن یکی از دلایل شایع سرفه مزمن است. با پزشک خود در مورد کنترل بیماری هایی هم چون آسم، ترشحات پشت بینی یا GERD به منظور جلوگیری از بروز سرفه صحبت کنید. از تماس با افرادی که به بیماری برونشیت یا پنومونی دچار هستند دوری کنید. از میوه ها استفاده کنید. محققان تاکید می کنند رژیم غذایی سرشار از میوه به دلیل وجود فیبر و فلاونوئیدهای موجود در آن ممکن است از بروز سرفه جلوگیری کند.

مترجم دکتر متین محمدی پور

 

سکوت وزوز گوش می‌آورد!

هنگامی که افراد سالم در شرایط سکوت کامل به سر می‌برند ممکن است برخی تغییرات در گوش را با احساس وزوز اشتباه بگیرند. به گزارش پایگاه خبری رویترز، محققان برزیلی با بررسی ۶۶ نفر که شنوایی طبیعی داشتند و وزوز گوش در آنان مشاهده نمی‌شد، دریافتند آنانی که در محیطی ساکت زندگی می‌کنند دچار مشکلات کاذب در شنوایی می‌شوند که از آن جمله می‌توان به احساس غلط وزوزهای گوش اشاره کرد. این احساس غیرواقعی در ۶۷ درصد از این افراد کاملا سالم مشاهده شد. محققان براین باورند که توجه به علایم و به خصوص نگاه به سکوت نقشی مهم در تجربه شنوایی افراد و شدت این مشکلات دارد... این مشکل به‌طور عمده ناشی از صدمه دیدن انتهای میکروسکوپی اعصاب شنوایی در گوش داخلی است و از دیگر دلایل آن می‌توان به آلرژی، فشارخون بالا یا فشارخون پایین، تومورها، دیابت، مشکلات تیروئید و ضربات وارد به سر و گردن و مصرف برخی داروها از جمله داروهای ضدالتهابی. برخی آنتی‌بیوتیک‌ها، مسکن‌ها، ضدافسردگی‌ها و آسپیرین اشاره کرد.

روزنامه سلامت

 

سینوزیت‌ حاد

سینوزیت حاد عفونت سینوس است که کمتر از چهار هفته طول بکشد. ۱% از عفونت های ویروسی حاد تبدیل به سینوزیت می شوند. مشخصه‌ سینوزیت‌ حاد درد و احساس فشار در صورت، سردرد، انسداد بینی‌، ترشح‌ ازبینی‌، تب‌ و احساس‌ بی‌حالی‌ است‌. شایع‌ترین‌سینوس‌های‌ درگیر، در بچه‌ها و بزرگسالان‌، سینوس‌های‌ماگزیلاری‌ است‌ که‌ درگیری‌ آن‌ها معمولا همراه‌ سینوزیت‌اتموئید یا همه‌ سینوس‌هاست‌ (پان‌ سینوزیت‌). ● اتیولوژی: سه‌ دسته‌از علل‌ می‌توانند موجب‌ سینوزیت‌ شوند: الف‌) انسداد منفذ سینوس‌ یا گذرگاه‌های‌ سینوسی‌:انسداد راه‌ خروجی‌ سینوس‌ به‌ دنبال‌ عفونت‌های‌ ویروسی‌یا سرماخوردگی‌، شایع‌ترین‌ علت‌ ایجاد سینوزیت‌ است‌.آلرژی‌ نیز یکی‌ از شایع‌ترین‌ علل‌ مستعد کننده‌ سینوزیت‌است‌.انحراف‌ تیغه‌ بینی‌، اجسام‌ خارجی‌، بزرگی شاخک‌های‌ بینی‌، بزرگی آدنوئید، پانسمان‌ داخل‌ بینی‌ وتومورهای‌ داخل‌ بینی‌ از علل‌ انسدادی‌ دیگر هستند. ب‌) اختلال‌ در انتقال‌موکوسیلیاری‌: در بیماری‌ فیبروز کیستیک‌ تغییرات‌ پاتولوژیک‌ در موکوس‌ رخ‌ می‌دهد. دردیسکینزی‌ سیلیاری‌ اولیه‌که‌ نوعی‌ از آن‌ سندرم‌ کارتاژنز است‌، حرکت‌ مژک‌ها مختل‌ است‌ و ترشحات‌ راکدباقی‌ می‌مانند. پ‌) گسترش‌ مستقیم‌ عفونت‌: عفونت‌ ریشه‌دندان‌های‌ فک‌ بالا ممکن‌ است‌ به‌ داخل‌ سینوس‌گسترش‌ یابد. همچنین‌ شنا در آب‌های‌ آلوده‌ ممکن‌ است‌موجب‌ ورود پاتوژن‌ها به‌ داخل‌ سینوس‌ شود. شایع‌ترین‌ باکتری‌های‌ مسبب‌ سینوزیت‌ حاد عبارتنداز: استرپتوکوک‌ پنومونیه‌، هموفیلوس‌ آنفلوانزا، وبرانهاملاکاتارالیس‌. ● علائم بالینی: معمولا اولین‌ شکایت‌ بیمار احساس‌گرفتگی‌ بینی‌ است‌. به‌ دنبال‌ آن‌ احساس‌ فشار روی‌سینوس‌ درگیر وجود دارد که‌ کم‌ کم‌ به‌ درد شدید موضعی‌ وحساسیت‌ روی‌ سینوس‌ درگیر تبدیل‌ می‌شود. شایع‌ترین‌شکایت‌ بیمار درد است‌ که‌ معمولا مبهم‌ و به‌ همراه‌احساس‌ سنگینی‌ و فشار است‌. درد با زورزدن‌ مانند مانوروالسالوا یا با خم‌شدن‌ بدتر می‌شود. درد سینوس‌ ماگزیلاری‌ معمولا روی‌ گونه‌ یادندان‌های‌ بالایی‌ متمرکز می‌شود. گاهی‌ بیمار دردش‌ را به‌دندان‌ یا چشم‌ نسبت‌ می‌دهد. در سینوزیت‌ اتموئید، دردمعمولا در سمت‌ داخل‌ و عمق‌ چشم‌ متمرکز است‌ و ممکن‌است‌ حرکت‌ دادن‌ چشم‌ موجب‌ ناراحتی‌ شود. در سینوزیت‌پیشانی‌ درد در بالای‌ ابرو و در ناحیه‌ پیشانی‌ متمرکزمی‌شود. در سینوزیت‌ اسفنوئید درد در پشت‌ و قسمت‌ عمق‌چشم‌، روی‌ استخوان‌ اکسیپیتال‌ و گاهی‌ بر روی‌ خط وسطجمجمه‌ وجود دارد. در سینوزیت‌ حاد فرونتال‌، درد معمولادر صبح‌ شدیدتر است‌ و در بعدازظهر کاهش‌ می‌یابد.معمولا درد در ساعات‌ بیداری‌ وجود دارد. درد در هنگام‌شب‌ سینوزیت‌ اسفنوئید یا استئیت‌ را مطرح‌ می‌سازد. ترشحات‌ بینی‌ در روزهای‌ اول‌ ممکن‌ است‌ دارای‌ رگه‌های‌خونی‌ باشد. این‌ ترشحات‌ به‌ سرعت‌ چرکی‌ می‌شود وانسداد بینی‌ افزایش‌ می‌یابد. در کودکان‌ بلع‌ ترشحات‌ممکن‌ است‌ منجر به‌ تهوع‌، استفراغ‌، کاهش‌ اشتها واحساس‌ مزه‌ بد در گلو به‌ همراه‌ تنفس‌ بدبو شود. بسته‌شدن‌ شیپور استاش‌ به‌ علت‌ ترشحات‌ غلیظ پشت‌ حلق‌موجب‌ انسداد شیپور استاش‌ و احساس‌ پری‌ گوش‌ به‌همراه‌ صداهای‌ تق‌ تق‌ در گوش‌ می‌شود. در معاینه‌ بینی‌ مخاط بینی‌ پرخون‌ و متورم‌ و شاخک‌های‌ بینی‌ بزرگ‌ شده‌اند. ترشحات‌ چرکی‌ درمئاتوس‌ میانی‌ یا در کف‌ بینی‌ دیده‌ می‌شود. می‌توان‌ بااستفاده‌ از قطره‌ فنیل‌ افرین‌، پس‌ از انقباض‌ عروقی‌، وجودچرک‌ را در قسمت‌های‌ عمقی‌تر بینی‌ مانند قسمت‌ خلفی‌مئاتوس‌ میانی‌ مشاهده‌ کرد. معمولا لمس‌ روی‌ سینوس‌گرفتار موجب‌ درد و حساسیت‌ در لمس‌ می‌شود. ● تشخیص در اکثر موارد نیازی به رادیوگرافی‌ برای‌ اثبات‌تشخیص‌ نیست‌. درواقع علائم بیماری و معاینه فیزیکی کلید اصلی تشخیص سینوزیت حاد است. تنها استثنا در این‌ مورد بسته‌ شدن‌ کامل‌مجرای‌ سینوس‌ فرونتال‌ است‌ که‌ در این‌ حالت‌ احساس‌درد شدید و غیر قابل‌ تحمل‌ در غیاب‌ مشاهده‌ ترشح‌ چرکی‌بینی‌ وجود دارد. به‌ طور کلی‌ رادیوگرافی‌ ساده‌ استاندارد درسینوزیت‌، نمای‌ واترز بوده است‌، اما مواردمثبت‌ و منفی‌ کاذب‌ قابل‌ توجهی‌ دارد. ● درمان اکثر بیماران‌ مبتلا به‌سینوزیت‌ حاد بدون‌ آنتی‌بیوتیک‌ بهبود می‌یابند. با وجوداین‌، درمان‌ انتخابی‌ سینوزیت‌ حاد تجویز آنتی‌بیوتکی‌مناسب‌ بر اساس‌ باکتری‌های‌ شایع‌ است‌. گرچه‌آموکسی‌سیلین‌ در درمان‌ عفونت‌های‌ ساده‌ سینوس‌ مؤثراست‌، در موارد عدم‌ پاسخ‌ به‌ درمان‌ یا وجود سوش‌های‌حاوی‌ بتالاکتاماز هموفیلوس‌ آنفلوانزاوبرانهاملاکاتارالیس‌، تجویز کوتریموکسازول‌، آموکسی‌سیلین‌ ـ کلاولانیک‌ اسید یا سفوروکسیم‌ مؤثر واقع‌ می‌شود. استفاده‌ ازداروهای‌ ضد احتقان‌ خوراکی‌ مثل‌ پسودوافدرین‌ در بازکردن‌ منافذ سینوس‌ها مؤثر است‌. در سه‌ روز اول‌، می‌توان‌از قطره‌های‌ ضد احتقان‌ مانند فنیل‌افرین‌ یا نفازولین‌استفاده‌ کرد. استفاده‌ از بخور آب‌ جوش‌ ساده‌ در کاهش‌علایم‌ و رقیق‌ کردن‌ ترشحات‌ مؤثر است‌. استفاده‌ ازآنتی‌هیستامین‌هادر سینوزیت‌ حاد نه‌ تنها ضرورتی‌ نداردبلکه‌ با خشک‌ کردن‌ ترشحات‌ ممکن‌ است‌ برای انتقال موکوسیلیاری مضر باشد. امروزه‌ با پیدایش‌ آنتی‌بیوتیک‌های‌ مؤثرتر و کم‌عارضه‌تر، در درمان‌ سینوزیت‌، فارنژیت‌ و اتیت‌ حاد به‌استفاده‌ از آمینوگلیکوزیدهایی‌ مانند جنتامایسین‌ نیازی‌نیست‌. در سینوزیت‌ حاد انجام‌ کشت‌ ضرورتی‌ ندارد ودرمان‌ بر اساس‌ باکتری‌های‌ شایع‌ شروع‌ می‌شود.بعنوان مثال‌ با توجه‌ به‌ این‌ که‌ استافیلوکوک‌ جزء سه‌ باکتری‌شایع‌ اول‌ سینوزیت‌ حاد نیست‌، داروهایی‌ مثل‌سفالکسین‌ یا کلوگزاسیلین‌ بعنوان انتخاب اول در شروع‌ درمان‌ سینوزیت‌ حادمناسب‌ نیستند‌. دست‌کم‌ به‌ مدت‌ ده‌ روز، درمان‌ آنتی بیوتیکی لازم‌ است‌. عدم تاثیر درمان آنتی بیوتیکی با پیشرفت علائم بعد از دو روز و یا عدم بهبودی پس از یک هفته مشخص می شود. در صورتی که دوره دوم درمان آنتی بیوتیکی نیز غیر موثر واقع شود، بررسی های تکمیلی جهت تعیین علت شکست درمان بر اساس وضعیت هر بیمار انتخاب می شود. معاینه بینی به کمک اندوسکوپ ممکن است در مشخص نمودن مشکلات احتمالی غفلت شده کمک کننده باشد.

دکتر محسن نراقی

سینوزیت را جدی بگیرید

گاهی درد وعذاب ناشی از عفونت مزمن سینوس واقعا ناتوان کننده است. احساس بیماری گاه بدین شکل است که فرد گویی بدون استفاده از کلاه غواصی دهها متر زیرآب رفته است. عبارت فوق توصیف مناسبی از تورم، پرخونی، درد، سردرد و در مجموع ناتوانی ناشی از حمله بیماری است . بسیاری از افراد سال ها از سینوزیت رنج می برند؛ زیرا این بیماران و پزشکانشان هرگز موفق به تشخیص دقیق آنچه باعث مشکل شده است، نشده اند ، یا این که برای پیشگیری از تکرار حملات، مراقبت کافی به عمل نمی آورند. متأسفانه در برخی افراد، جراحی تنها راه علاج سینوزیت است، اما در اغلب بیماران ، اقدامات ساده ی طبیعی ، به پیشگیری از تکرار حملات کمک خواهد کرد. به نظر می رسد حفره های سینوسی که در حدود یک سوم جمجمه را اشغال می کنند، نوعی سیستم کنترل هوا را برای ریه ها به وجود می آورند. هوا به داخل حفره های سینوسی وارد می شود، توسط مخاط و مژه ها معابر بینی از گرد و غبار و سایر باکتری های مضر تصفیه می شود، سپس به حالت مرطوب به داخل ریه ها فرستاده می شود. از آنجا که تنها راه خروجی حفره های سینوس باریک است، ( پهنای آن فقط به اندازه مغز مداد است ) زود مسدود می شود . زمانی که مخاط چه در واکنش به سرما و چه بر اثر حساسیت ضخیم می شود، تنها معبر خروج حفره سینوس مسدود می شود و ترشحات مخاطی جمع می شوند . حفره ی سینوس محل بسیار مناسبی برای رشد و نمو باکتری هاست و رشد باکتری ها تا آنجا ادامه می یابد که منجر به پرخونی و درد شدید سینوس شود. برای اطمینان از این که منشاء مشکل از سینوس است یا از سردرد، کافی است به جلو خم شوید. در صورتی که منشاء درد از سینوس باشد، خم شدن باعث احساس زق زق دردناکی در سر خواهد شد و در غیر این صورت هیچ تغییری حس نخواهد شد. گاهی افراد به دنبال سرماخوردگی دچار عفونت سینوس می شوند، مدتی از بیماری رنج می برند و با مصرف مقداری دارو ظرف چند روز بهبود پیدا می کنند . اما افرادی که واقعاَ از عفونت های سینوسی در عذاب هستند به صورت مزمن به بیماری مبتلا می شوند. گاه بیماران شکایت خود را این گونه مطرح می کنند که گویی دچار یک سرماخوردگی دائمی هستند یا این که طی سال شش بار یا بیشتر به سرما خورد گی مبتلا می شوند. این موضوع همواره زنگ خطری برای بررسی سینوزیت مزمن به حساب می آید. اگر تصور می کنید، به عفونت سینوس مبتلا هستید و دچار ترشح غلیظ سبز مایل به زرد، پرخونی در ناحیه سر و درد هستید، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. احتمالاً برای رهایی از عفونت نیاز به مصرف آنتی بیوتیک دارید تا سینوس تخلیه شود. در صورتی که عفونت آن چنان مقاوم باشد که پس از چند دوره درمان های مختلف آنتی بیوتیک بهبودی حاصل نشود ، ممکن است نامزد جراحی برای اصلاح انحراف حفره بینی باشید. در صورتی که از نظر تشریحی (آناتومیک) مشکلی در بینی شما وجود نداشته باشد، زمان آن است که به منظور مقابله باعفونت ، پیش از وقوع آن اقداماتی را به کا ربندید، زیرا پیشگیری از عفونت ها عملاً ساده تر از درمان آنهاست. هدف اصلی شما باید آن باشد که ترشحات مخاطی بینی نازک و سیال باشد و باعث رشد و پرورش عفونت نشود. اولین قدم (که اقدامی ساده ولی واقعا موثراست) نوشیدن مایعات زیاد است. بهتر است در تمام طول روز این کار را انجام دهید . این کار زمانی که در حال بهبود از سرماخوردگی هستید یا تحت استرس قرار دارید یا زمانی که احساس می کنید بینی شما مسدود است، اهمیت می یابد. خود را وادار کنید که روزانه شش تا هشت لیوان آب بنوشید. مایع اضافی باعث حفظ سیلان ترشحات مخاطی می شود. نوشیدنی های داغ ( نظیر انواع چای های گیاهی، آبگوشت و سوپ) بسیار مفید هستند. ممکن است عجیب به نظر رسد، اما قرار دادن بینی در مجاورت یک نوشیدنی داغ و کشیدن یک نفس عمیق ممکن است مؤثرباشد. رطوبت ایجاد شده باعث بازماندن معابر بینی خواهد شد. رطوبت حائز اهمیت فراوان است . هرچه هوا مرطوب تر باشد کارایی مژه های بینی و سیلان ترشحات مخاطی بیشتر خواهد بود. از مرطوب کننده هایی که با بخار سرد کار می کنند استفاده کنید یا سر خود را روی ظرفی پر از آب داغ نگاه دارید و حوله ای دور سرخود حائل کنید و نفس عمیق بکشید. حرارت مرطوب نیز کمک کننده خواهد بود. پارچه یا حوله ای را که د رآب داغ خیس خورده و آب آن گرفته شده به مدت چند دقیقه روی صورت خود قرار دهید. این کارباعث تحریک گردش خون، نرم شدن ترشحات مخاطی و کاهش درد می شود. فشارروی طرفین بینی نیز ممکن است باعث کاهش درد شود. قسمت بالای بینی خود را در هر طرف به مدت چند دقیقه بین دو انگشت فشاردهید و سپس رها کنید. این عمل را چند بار در روز تکرار کنید تا درد کاهش یابد و جریان ترشحات مخاطی تحریک شود. بسیاری از افراد در نتیجه یک ماده حساسیت زا (که معمولا یک آلرژی غذایی یا استنشاقی است) دچار سینوزیت می شوند و معابر مخاط تنفسی آنها در واکنش به این ماده متورم می شود. مخاط ناحیه ضخیم می شود و حاصل آن ایجاد سینوزیت است. بسیاری از بیماران من با شناسایی آلرژی های خود تسکین یافته اند. بنا به تجربه شخصی ، عامل ایجاد مشکلات سینوس اغلب محصولات لبنی هستند، اما بسیاری از غذاها نیز ممکن است ایجاد مشکل کنند. از جمله مواد استنشاقی که ممکن است مسئله ایجاد کنند کپک و گرد وخاک هستند. برخی افراد حتی نسبت به سوسکها هم حساسیت دارند. فراموش نکنید که سرماخوردگی ممکن است اولین مرحله در ایجاد عفونت سینوسی باشد، بنابراین ازهر اقدامی برای پیشگیری از سرماخوردگی کوتاهی نکنید. از مصرف داروهای ضد حساسیت (آنتی هیستامین ) خودداری کنید زیرا باعث خشکی ترشحات بینی می شوند و ممکن است در نهایت ، گرفتگی بینی را افزایش دهند. ویتامینA و ویتامینC باعث تسریع در بهبود عفونت سینوس می شوند. ویتامینA ترشحات مخاطی را رقیق می کند و به رشد سلول های مولد مخاطی کمک می کند. این ویتامین همچنین دستگاه ایمنی را تقویت می کند.

 

سینوزیت‌ مزمن‌

مشخصه‌ سینوزیت‌ مزمن‌، باقی بودن علائم سینوزیت مانند احساس فشارودرد صورت ، سردرد ، گرفتگی بینی‌ و ترشحات غیرطبیعی‌ بینی‌ یا پشت حلق است‌ که‌ بیش‌تر از ۸ تا ۱۲ هفته‌ باقی‌ باشد. اصطلاح‌ سینوزیت‌ مزمن‌ وقتی‌ به‌ کار می‌رود که‌تغییرات‌ غیر قابل‌ برگشت‌ در مخاط سینوس‌ها رخ‌ داده‌باشد. ● علائم بالینی: انسداد معمولا همراه‌ با ترشحات‌ بینی‌ و پشت‌ حلق‌است‌. این‌ ترشحات‌ غیر طبیعی‌ شایع‌ترین‌ و اغلب‌ تنهاشکایت‌ بیماران‌ را تشکیل‌ می‌دهد. ممکن‌ است ‌پولیپ‌های‌ بینی‌ مشاهده‌ شوند. در بیش‌تر موارد، نارسایی‌ شدید در عملکرد مژک‌ها، تخلیه‌ و تبادل‌هوایی‌ سینوس‌ وجود دارد. ممکن‌ است‌ قوه‌ بویایی‌کاهش‌ یابد. بیمارانی‌ با سینوزیت‌ مزمن‌، بیش‌تر ازاحساس‌ پری‌ و سنگینی‌ در سر و صورت‌ خود شکایت‌دارند تا احساس‌ سردرد واقعی‌. معمولا صرف‌ وجودچرک‌ در سینوس‌ بدون‌ ایجاد تغییرات‌ فشاری‌ درسینوس‌ موجب‌ درد نمی‌شود. اگر بیماری‌ که‌ تشخیص‌سینوزیت‌ مزمن‌ برای‌ وی‌ مطرح‌ شده‌ است‌، دچار دردشدید و مداوم‌ شود، باید به‌ احتمال‌ ایجاد عوارض‌ یا وجود نئوپلاسم نیز‌ مشکوک‌ شد. تخلیه‌ ترشحات پشت بینی‌ به ‌درون‌ گلو و حنجره‌ می تواند‌ سبب‌ سرفه‌، بوی‌ بد دهان‌، گلودردخفیف‌ و احساس‌ وجود توده‌ در گلو می‌شود. تاثیر ترشحات بهمراه تنفس دهانی ناشی از انسداد بینی، موجب آثار التهابی‌ درحنجره‌ وگرفتگی‌ وخشونت‌ صدا می‌شود. به‌ طور معمول‌ بیماران‌ احتیاج‌ به‌سرفه‌ کردن‌ و تخلیه‌ گلوی‌شان‌ دارند. سستی و بیحالی به طور شایع وجود دارد. در کودکان باقی بودن علائم بیش از ۱۲ هفته به عنوان یک معیار تشخیصی است. سرفه مزمن، تحریک پذیری و بیقراری ممکن است تابلویی از سینوزیت مزمن کودکان باشد. ● تشخیص: وجود چرک‌ در مئاتوس‌ میانی‌ یا حفره‌ بینی‌ در نبودبیماری‌ حاد تنفسی‌، قویادال‌ بر وجود عفونت‌ درسینوس‌های‌ پارانازال‌ است‌. معاینه‌ سینوس‌ها با استفاده‌ ازاندوسکوپی‌ تشخیصی‌ بینی‌ و سینوس‌ ودر صورت‌ لزوم‌ سی‌تی‌اسکن‌ سینوس‌ها تکمیل‌ می‌شود. معمولا قبل‌ از انجام‌ سی‌تی‌اسکن‌ درمان‌دارویی‌ کامل‌ جهت‌ حذف‌ تغییرات‌ گذرای‌ مخاطی‌ لازم‌است‌. در تشخیص افتراقی باید رینیت های آلرژیک و غیرآلرژیک، انحراف سپتوم و سایر ناهنجاری های ساختمانی داخل بینی مانند کونکا بولوزا ( هوادار شدن شاخک میانی بینی که موجب تنگ شدن مسیر درناژ سینوس ها می شود) مد نظر باشد. اندوسکوپی‌ تشخیصی‌ بینی‌ و سینوس‌ روشی‌ دقیق‌ وساده‌ جهت‌ معاینه‌ ناحیه‌ گذرگاهی‌ سینوس‌ها یااستیومئاتال‌ کمپلکس‌ ـ محل‌ درناژ اکثر سینوس‌ها ـ است. پس‌ از استفاده‌ موضعی‌ از داروی‌ بی‌حس‌ کننده‌ ووازوکنستریکتور (مانند لیدوکائین‌ و فنیل‌افرین‌) اندوسکوپ ‌با زاویه‌ جانبی‌ ۳۰ درجه‌ جهت‌ مشاهده‌ مستقیم‌ نواحی ‌مختلف‌ درناژ سینوس‌ها مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد. وجود پولیپ‌ یا هر عامل‌ مسدود کننده‌ غیر قابل‌ برگشت‌ در ناحیه‌استیومئاتال‌ کمپلکس‌ نشانه‌ای‌ از وجود سینوزیت‌ مزمن‌است‌. ● درمان: درمان‌ ابتدایی‌ سینوزیت‌ مزمن‌ شامل‌ استفاده‌ از آنتی‌بیوتیک‌ها و رفع‌ عوامل‌ مستعد کننده‌ است‌. درمان‌ باشناسایی‌ سینوس‌ درگیر ـ از طریق‌ رادیوگرافی‌ ـ و از بین‌بردن‌ عوامل‌ ایجاد کننده‌ ـ باکتری‌ یا آلرژن‌ ـ یا شرایط نامساعد محیطی‌ (آلودگی‌ هوای‌ محیط، سیگار و...) صورت‌می‌پذیرد. ممکن‌ است‌ سینوزیت‌ توسط عوامل‌ موضعی ‌(پولیپ‌های‌ بینی‌، جسم‌ خارجی‌، تیغه‌ منحرف‌ بینی‌ وتومور بینی‌)، عوامل‌ مجاورتی‌ (بیماری‌های‌ مربوط به‌دندان‌) یا عوامل‌ سیستمیک‌ (نقص‌ ایمنی‌، فیبروزسیستیک‌، سندرم‌ مژه‌ غیر متحرک‌) ایجاد شود. بسیاری‌ از موارد سینوزیت‌ مزمن‌ نیازمند درمان‌جراحی‌ است‌. درمان‌های‌ جراحی‌ برای‌ سینوزیت‌ مزمن‌ به ‌دو دسته‌ تقسیم‌ می‌شود. ▪ دسته‌ اول‌ روش‌هایی‌ است‌ که‌ باهدف‌ ریشه‌کردن‌ عفونت‌ و برداشتن‌ مخاط پاتولوژیک‌ وتغییرات‌ غیر قابل‌ برگشت‌ از داخل‌ سینوس‌ انجام‌ می‌گیرد. این‌ جراحی‌ها که امروزه بیشتر آنها منسوخ شده اند شامل‌ کالدول‌لوک‌ (برداشتن‌ دیواره‌ قدامی‌سینوس‌ با برش‌ از زیر لب)، اتموئیدکتومی‌خارجی‌ (برای‌ پاک‌سازی‌ سلول‌های‌ اتموئید) واستئوپلاستیک‌ فلپ‌ (باز کردن‌ دیواره‌ قدامی‌ سینوس‌فرونتال‌، خارج‌ کردن‌ تمام‌ مخاط سینوس‌ و پر کرن‌سینوس‌ با چربی‌ شکم) است‌. س دسته‌ دوم ‌روش‌هایی‌ است‌ که‌ هدف‌شان‌ بازگرداندن‌ عملکرد طبیعی‌سینوس‌ یعنی‌ تهویه‌ و درناژ، بدون‌ خارج‌ کردن‌ کامل ‌تمام‌ مخاط است‌. از این‌ رو آن‌ها را روش‌های‌ جراحی‌عملکردی‌ سینوس‌ می‌نامند. در این‌ روش‌ها اغلب‌ ازاندوسکوپ‌ جهت‌ دستیابی‌ به‌ نقاط کلیدی‌ انسداد به‌ویژه‌ در ناحیه‌ استیومئاتال‌ کمپلکس‌ استفاده‌ می‌شود و با پاک‌سازی‌ سینوس‌ اتموئید که‌ نقش‌ مهمی‌ در انسداد گذرگاه‌های‌ سینوسی‌ دارد، عملکرد سینوس‌های‌ وابسته‌یعنی‌ ماگزیلاری‌ و فرونتال‌ به‌ حالت‌ طبیعی‌ بر می‌گردد. محدودیت‌های‌ استفاده‌ از اندوسکوپ‌ مشکل‌ بودن‌ تکنیک‌ جراحی‌ است‌، به‌ طوری‌ که‌ جراح‌ فقط با یک‌ دست‌امکان‌ کار دارد و کوچک‌ترین‌ خونریزی‌ نیز مانع‌ دید می‌شود. ضمن‌ این‌ که‌ امکان‌ آسیب‌ عناصر حیاتی‌ مانند شریان‌ کاروتید داخلی‌، مغز، چشم و عصب‌ بینایی‌ که‌ رابطه ‌تنگاتنگی‌ با جدار سینوس‌ها دارند، وجود دارد. این‌مشکلات‌، جراحی‌ اندوسکوپیک‌ سینوس‌ را به‌ یکی‌ ازحساس‌ترین و مشکل ترین‌ اعمال‌ جراحی‌ در بدن‌ انسان‌ بدل‌ ساخته‌است‌.

دکتر محسن نراقی

 

سینوس‌ها چه بلایی به سر ما می‌آورند

سینوزیت، بیماری سینوس‌های هوایی است که در آن یک یا چند عدد از سینوس‌ها دچار التهاب می‌شوند. سینوزیت حاد معمولا ۳ تا ۸ هفته طول می‌کشد در حالی که سینوزیت مزمن دوره طولانی‌تری دارد. ● علائم و نشانه‌ها علائم کلاسیک سینوزیت عبارتند از احتقان بینی، ترشحات سبزرنگ بینی، درد در صورت یا دندان‌ها، درد چشم‌ها، سردرد و سرفه‌های شبانه. بعضی از بیماران از تب، بی‌حالی،‌ بوی بد دهان و گلودرد هم شکایت دارند، سینوزیت معمولا به‌دنبال یک سرماخوردگی که پس از ۵ تا ۷ روز خوب نشده و یا بدتر شده است، دیده می‌شود. تشخیص سینوزیت مزمن کمی‌سخت‌تر است. در سینوزیت مزمن علائمی‌که در بالا ذکر شد به شکل خفیف‌تر اما طولانی‌تری وجود دارد. سینوزیت مزمن در افرادی که آلرژی دارند، شایع‌تر است. ● علل و عوامل خطرساز چهار جفت سینوس در اطراف حفره بینی قرار دارد. این سینوس‌ها توسط مجاری ریزی به بینی راه دارند. سینوس‌های بینی حفراتی در درون استخوان‌های صورت هستند که توسط یک لایه مخاط مفروش شده‌اند. سینوس‌ها به‌طور طبیعی ترشحات موکوس (مخاطی) تولید می‌کنند که به‌درون بینی تخلیه می‌شوند. سینوزیت (التهاب سینوس‌ها) معمولا وقتی رخ می‌دهد که حداقل یکی از سه حالات زیر رخ دهد: ▪ منفذ سینوس‌ها بسته شود. ▪ مژک‌های سلول‌های مخاطی که باعث حرکت موکوس به خارج از سینوس می‌شوند درست کار نکنند. ▪ مقدار زیادی موکوس تولید شود. این حالت معمولا التهاب سینوس‌ها است. ▪ هر نوع ترکیبی از حالات فوق می‌تواند باعث سینوزیت شود. ● علل بروز سینوزیت سینوس‌ها حفره‌های بسته‌ای هستند که یک روزنه (مجرای) کوچک به سوی بینی دارند. ده هزار لیتر هوایی که روزانه استنشاق می‌کنیم ابتدا توسط بینی قبل از اینکه وارد این مجراها شوند، تصفیه، گرم و مرطوب می‌شوند. هنگامی‌که مخاط بینی احتقان پیدا می‌کنند، هوا دیگر داخل سینوس‌ها نمی‌شود، بنابراین آنها محل مناسبی برای رشد باکتری‌ها و عفونت‌های گوناگون می‌شوند. برخی از عوامل نیز بروز این حالت را تسهیل می‌کنند. این علت‌ها عبارتند از: ▪ زکامی‌که خوب مداوا نشده است: ۵ تا ۱۰ درصد از زکام‌هایی که در درمان آنها بی‌توجهی شده به صورت سینوزیت در می‌آیند. اگر شما مستعد ابتلا به این نوع عفونت هستید، زکام خود را قبل از اینکه سینوس‌هایتان درگیر شوند، درمان کنید (‌به وسیله قطره‌های ضدعفونی کننده، داروهای استنشاقی و...) ▪ عامل محیطی: سرما، اتمسفر مرطوب یا خیلی خشک (فضای بسیار گرم، هوای راکد اتاق و...) تغییرات اقلیمی‌شدید، آلودگی هوا و... عواملی هستند که اهمیتشان با توجه به حساسیت هر شخص تغییر می‌کند. ▪ آلرژی: آلرژی تمام مواد حساسیت‌زا (پشم گربه، حشرات و...) نیز می‌توانند مؤثر باشند. ▪ عفونت دندان: دندان‌های آسیا و پیشین فک بالایی نزدیک به سینوس‌های فکی آرواره‌ای هستند. دو حالت وجود دارد؛ یا دندان عفونت دارد و یا با آمالگامی‌پر شده که یک قسمت از آن وارد یکی از مجاری سینوسی آرواره‌ای شده است. در صورت احتمال چنین پیشامدی حتما با دندانپزشک‌تان مشورت کنید. با این حال حتی با مداخله‌ دکتر ممکن است سینوسی که منشأ آن عفونت دندانی است باز هم تداوم پیدا کند. ▪ بروز سینوزیت بر اثر یک ناهنجاری کالبدشناختی (آناتومیک)، مادرزادی و یا سانحه: انحراف تیغه بینی، مجراهای سینوسی بسیار تنگ، پولیپ بینی (که معمولا منشأ آلرژی دارد) نیز می‌تواند اتفاق بیفتد. بعضی مردم اصلا دچار سینوزیت نمی‌شوند در حالی‌که بعضی دیگر مکررا دچار سینوزیت می‌شوند. (مثل آنهایی که سیستیک فیبروزیس دارند.) سینوزیت معمولا به‌دنبال عفونت تنفسی مثل سرماخوردگی به‌وجود می‌آید. عفونت راه‌های تنفسی فوقانی یا واکنش‌های آلرژیک باعث التهاب و تورم بافت‌های اطراف منافذ سینوس‌ها و بسته شدن آنها می‌شود. بسته شدن سینوس‌ها باعث تجمع موکوس در آنها می‌شود که در نتیجه آن سینوس‌ها جای بسیار مناسبی برای رشد باکتری‌ها و قارچ‌ها می‌شود. افرادی که دارای ضعف سیستم ایمنی هستند در معرض خطر بیشتری برای ابتلا هستند. همان‌طور که اشاره شد شایع‌ترین دلایل سینوزیت عفونت راه‌های تنفسی فوقانی و رینیت آلرژیک است. عوامل فوق به‌طور معمول باعث بسته شدن منافذ سینوس‌ها می‌شوند و به دنبال آن سینوزیت رخ می‌دهد. بیماری‌هایی که باعث ضعف سیستم ایمنی می‌شوند و بیمار را مستعد ابتلا به بیماری‌های عفونی می‌کنند. این بیماری‌ها عبارتند از ابتلا به ایدز،‌ سرطان و بیماری‌هایی که برای درمان آنها از شیمی‌درمانی یا داروهای تضعیف‌کننده سیستم ایمنی مثل کورتون استفاده می‌شود. بعضی بیماری‌های ژنتیکی که باعث اختلال کارکرد مژک‌های سلولی معروف به سلیاها می‌شوند نیز جزو عوامل خطر سینوزیت محسوب می‌شوند. این بیماری‌ها عبارتند از بیماری سیستیک فیبروزیس، سندرم کارتاژنر و سندرم سلیای غیرمتحرک. به خاطر داشته باشید که بیماری‌های فوق افراد را مستعد ابتلا به سینوزیت می‌کنند چرا که آنها باعث می‌شوند سینوس‌ها جای مناسبی برای رشد باکتری‌ها و دیگر عوامل بیماری‌زا بشود و همه افراد مبتلا به یکی از بیماری‌های ذکر شده، الزاما دچار سینوزیت نخواهند شد. ● پیشگیری ▪ عفونت‌های راه‌های هوایی و آلرژی‌هارا به‌خوبی درمان کنید. ▪ از سیگار کشیدن و آلودگی‌های محیطی اجتناب کنید. ▪ از دمای بالا یا پائین (تغییرات شدید دمای محیط) پرهیز کنید چرا که باعث افزایش درد سینوس‌ها می‌شود. ▪ از آنجا که رطوبت باعث رقیق شدن موکوس و راحت‌تر تخلیه شدن آن می‌شود بهتر است از بخور استفاده کنید تا باعث مرطوب شدن سینوس‌هایتان شود. همچنین توصیه به مصرف مایعات فراوان سودمند است. ▪ استفاده از دکونژستان‌ها در هنگام عفونت مجاری هوایی ممکن است احتمال ابتلا به سینوزیت را کاهش دهد.

مریم صابونی

بسیاری از افراد به طور مدارم و روزانه در محیط كار و خارج از آن در معرض اصوات غیرمجاز هستند. این مواجهات می تواند منجر به كاهش شنوایی غیرقابل درمان شود كه باعث ایجاد اشكال در ارتباط كلامی با دیگران و كاهش كیفیت زندگی اجتماعی فرد می شود. استفاده از وسایل صوتی و استریو در اتومبیل، استفاده از هدفون برای گوش دادن به موسیقی، ترافیك شهری، مواد منفجره تفریحی، تیراندازی و... همگی انسان را در معرض صدای غیرمجاز قرار می دهد. اما رایج ترین مكان مواجهه با صوت غیرمجاز و شایع ترین علت كاهش شنوایی ناشی از صوت، مواجهه با صدا در محیط كار است، به طوری كه حدود ۳۰ درصد علل ناشنوایی و كم شنوایی در بزرگسالان مواجهه شغلی با صوت است. بروز این بیماری در فرد علاوه بر ایجاد ناتوانی، مشمول دریافت غرامت از كارفرما بوده و بار اقتصادی و مالی قابل توجهی به صنایع و كارفرمایان و موسسات بیمه تحمیل می كند به طوری كه در سال ۱۹۹۰ میلادی فقط در سرویس نظامی آمریكا ۲۰۶ میلیون دلار بابت غرامت كری شغلی به مبتلایان پرداخت شده است و در سال ۱۹۹۹ میلادی در انگلستان، ۳۵ میلیون پوند غرامت كری شغلی پرداخت شده كه ۵ درصد كل مبلغ غرامت بیماری های شغلی بوده است.
كاهش شنوایی ناشی از صوت در اثر مواجهه مدام و طولانی با اصوات غیرمجاز و یا مواجهه ناگهانی و یك باره با صدای بسیار بلند (مثل انفجار) رخ می دهد. این كاهش شنوایی به دلیل آسیب دائمی و غیرقابل بازگشت در سلول های مویی و حلزونی گوش داخلی می گردد و ارتباطی به آسیب پرده صماخ ندارد. با ادامه یافتن مواجهه كاهش شنوایی به سرعت پیشرفت می كند و در عرض ۱۵-۱۰ سال به حداكثر می رسد.
مواجهه با صدای غیرمجاز در مراحل اولیه علامتی ندارد برخی افراد كه در محیط كار با صوت غیرمجاز مواجهه دارند در پایان روز كاری به طور موقت دچار وزوز گوش می شوند كه به تدریج شدید تر و مداوم شده و در كیفیت شنوایی، خواب و تمركز شخص اختلال ایجاد می كند. همانطور كه گفته شد این افراد در معاینه گوش سالم به نظر می رسند و آسیب پرده صماخ وجود ندارد و تنها راه تشخیص و شناخت بیماری براساس سابقه مواجهه با صدای غیرمجاز در تست شنوایی سنجی است.
در تست شنوایی شناسی (ادیومتری) این افراد ابتدا گرفتاری در دامنه اصوات پر فركانس است كه خارج از دامنه شنیداری است و بنابراین در مكالمات روزمره در ابتدای سیر بیماری مشكل ندارند. با ادامه مواجهه دامنه گرفتاری به سمت فركانس های شنیداری (كم فركانس) پیشرفت نموده و فرد در درك صحبت دیگران و برقراری ارتباط دچار مشكل خواهد شد. از آنجا كه این بیماری بازگشت ناپذیر و غیرقابل درمان است راهكارها مبتنی بر پیشگیری و تشخیص در مراحل اولیه بیماری به منظور جلوگیری از پیشرفت و گسترش آن است. این راهكارها شامل برنامه ها و دستورالعمل های مدون جهت انجام اقدامات حفاظتی در برابر صوت غیر مجاز شامل اجتناب از حضور در مكان های پر سروصدا یا كاستن از صدای محیط است.
اقداماتی كه به منظور كاستن صدای محیط انجام می شود شامل كنترل مهندسی دستگاه ها در محیط های پرسروصدا و رفع عیوب مربوط به دستگاه ها و در صورت لزوم و امكان تعویض دستگاه است. در صورتی كه انجام اقدامات فوق ممكن نباشد یا قادر به رفع صدای غیرمجاز محیط نباشیم باید گوشی های محافظ در اختیار افراد در معرض صوت غیرمجاز قرار داد. این گوشی ها متناسب با شدت و فركانس صدای محیط كار تجویز می شود. برای این افراد باید سالانه معاینه دقیق شنوایی شناسی انجام شود تا در صورت مشاهده اختلال در تست شنوایی اقدامات مناسب به منظور پیشگیری از پیشرفت افت شنوایی بر دامنه فركانس شنیداری انجام شود.

این صداها گرچه ممكن است پیامی به همراه داشته باشد اما صداهایی مضر بوده و.بهتر است بوجود نیایند یا آنها را نشنویم صداهای ناشی از رفت و آمد وسایل نقلیه، كارگاههای ساختمانی كه در گوشه و كنار شهرها به آنها برخورد می كنیم، كارگاههای صنعتی و ماشین آلات از این قبیل هستند فركانسهای تشكیل دهنده صداهای مزاحم معمولا بسیار زیاد بوده و ارتباط ریاضی خاصی بین آنها نمی توان تعریف كرد و البته مهمترین مشخصه یك صدای مزاحم ناخواسته بودن آن است .

خوشا به حال ساكنین روستاها كه از این قبیل صداها در امان هستند نظر عموم محققین بر این است كه عادت كردن انسان به صداهای مزاحم واقعیت ندارد اشخاص ممكن است به صداهای مزاحم و ناخواسته باشد كم عادت كنند اما شواهد نشان می دهند كه بدن انسان وقتی در معرض صداهای ناگهانی و یا بلند قرار می گیرد بصورت خودكار و ناخودآگاه عكس العمل نشان می دهد در نتیجه این چنین صداها بدن انسان چنان واكنش نشان می دهد كه گویی صدای اخطار دهنده یا تهدیدآمیزی شنیده است گرچه بیشتر این صداها به معنای بروز خطر نمی باشند، بنابراین ناراحتی های فیزیولوژیك بوجود می آیند كارگران صنایع و افرادی كه در مناطق پر رفت و آمد شهری زندگی می كنند بیشتر در معرض ابتلا به عوارض ناشی از صداهای مزاحم می باشند عوارض صداهای مزاحم برخی از عوارض مهم صداهای مزاحم عبارتند از:

▪ ضایعات دائمی در سیستم شنوایی

▪ ضربات سریعتر قلب

▪ بالا رفتن فشار خون

▪ افزایش ترشح ادرنالین

▪ تاثیر روی زمان و كیفیت جذاب

▪ وزن كم نوزاد در هنگام تولد

باید اضافه كنیم كه هر صدایی چنانچه دارای شدت زیاد باشد می توند باعث كری موقت.و یا حتی كری دائم بشود .

 

صداهایی که شنیده نمی شوند

كم شنوایی های مادرزادی از دسته مشكلاتی است كه گروهی از آن رنج می برند، این مشكل دارای علل و عوامل متعددی است كه از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره كرد: ۱ - عفونت های دوران حاملگی شامل سرخجه، توكسوپلاسموزیس و عفونت با ویروس سایتومگالوویرس است. خوشبختانه برای عده ای از این ویروس ها همچون سرخجه واكسن تهیه شده و مادران قبل از حاملگی بایستی با پزشك معالج خود تماس گرفته و از نظر وجود عفونت های مضر بررسی شوند و دستورات بهداشتی را رعایت نموده و واكسیناسیون لازم را انجام دهند تا نوزاد آنان از مضرات این بیماریها در امان باشد. ۲ - مصرف داروهای سمی برای گوش در حین حاملگی همچون جنتامایسین. مادران بایستی دقت نمایند كه از زمانی كه تصمیم به حاملگی می گیرند با پزشك خود مشورت نموده و از مصرف هر گونه دارو بدون اجازه پزشك معالج خودداری كنند، رعایت این امر موجب كاهش و جلوگیری از خطرات داروها خواهد شد. ۳- وجود بیماریهای عفونی نوزاد در هنگام تولد كه نیاز به بستری در بخش مراقبت های ویژه داشته باشد، وزن كمتر از ۱۵۰۰ گرم نوزاد، تغییر شكل ظاهری جمجمه، صورت و گوش، سیانوزه بودن در هنگام تولد، نیاز به تعویض خون، اختلالات تنفسی شدید و نوزاد نارس، این موارد كه احتمال كم شنوایی را در نوزاد افزایش می دهد بایستی پس از بهبودی در همان بیمارستان و یا پس از آن تحت بررسی قرار گیرد كه اگر دچار كم شنوایی است مداخله زود هنگام شروع شود. البته بسیاری از موارد بالا قابل پیشگیری است. ●نشانه های كم شنوایی اصل اساسی در بررسی شنوایی شیرخواران بررسی سیستم شنوایی نوزادان در بدو تولد و در داخل بیمارستان قبل از ترخیص است در صورت عدم دسترسی به امكانات بررسی شنوایی نوزادان در بدو تولد حداكثر در یك ماه اول زندگی بایستی سیستم شنوایی آنان توسط شنوایی شناس بررسی شود. در مواردی كه امكانات بررسی شنوایی وجود نداشته باشد با توجه به رفتارهای شیرخوار می توان نسبت به سالم بودن و یا ناسالم بودن سیستم شنوایی كودك پی برد و در صورت شك كردن بایستی در اولین فرصت او را نزد شنوایی سنج یا پزشك معالج برد تا ارزیابی شنوایی صورت گیرد. با توجه به سن شیرخوار سعی كنید پاسخ سؤالات زیر را بدهید در صورت منفی بودن پاسخها نسبت به شنوایی كودك خود قدری شك كرده و سعی كنید با پزشك معالج یا شنوایی شناس مشورت كنید. ▪شیرخوار از ابتدای تولد تا چهار ماهگی - آیا با صدای بلند از خواب بیدار می شود و یا در هنگام بیداری نسبت به آن خیره می شود. - آیا با صدای بلند دست و پاهای خود را حركت می دهد. - آیا نسبت به صدای آشنا آرام می شود. - آیا نسبت به صدای شما پاسخ می دهد(مانند خندیدن، صدا در آوردن.) ▪شیرخوار ۴ تا ۹ ماهگی - سر را به سمت صدای آشنا می چرخاند. - وقتی با او صحبت می كنید به شما می خندد. - متوجه صدای اسباب بازی ها می شود. - برای نیازهای مختلف خود با صداهای متفاوتی گریه می كند. - از خود صداهایی در می آورد. - به نظر می رسد معنی كلمات ساده مثل بای- بای را می فهمد. ▪شیرخوار ۱۵-۹ ماهگی - آیا صداهای مختلفی از خود در می آورد. - آیا به نامیدن خود پاسخ می دهد. - آیا نسبت به تغییر تن صدای شما پاسخ می دهد. - آیا درخواستهای ساده را می فهمد مانند بیا . - آیا بعضی از صداها و نامهای گفته شده توسط شما را تكرار می كند. - آیا با صدای خود توجه شما را جلب می كند. ▪شیرخوار ۲۴-۱۵ ماهگی - آیا وقتی صدای اشیاء آشنا را می گویید آن را نشان می دهد. - آیا به آهنگ و ریتم صدا توجه می كند. - آیا درخواستهای ساده شما را انجام می دهد. مانند دهانت را باز كن . - آیا اجزاء بدن را به او نشان می دهید می شناسد. - نام اشیاء آشنا را می گوید؟ - دو یا سه كلمه را با هم می گوید؟ ▪نوپا دو سال به بالا در صورت وجود نشانه های زیر حتما ً نسبت به شنوایی او شك كنید و او را نزد پزشك و شنوایی شناس ببرید. - زیاد كردن صدای تلویزیون و رادیو- پاسخ نامناسب نسبت به صداها- عدم واكنش نسبت به صدای شما- مشكلات گفتاری داشتن- داشتن مشكلات یادگیری - شكایت از درد گوش و یا صدای گوش - اشكال در درك گفتار دیگران - نسبت به هم سن و سالان خود تأخیر گفتاری داشتن. وجود نشانه های بالا حتماً به معنی كم شنوایی فرزند شما نیست ولی حداقل قابل بررسی است لذا در صورت وجود پاسخ مثبت حتماً جهت اطمینان خاطر او را نزد شنوایی شناسی یا پزشك گوش و حلق و بینی ببرید.

دكتر یونس لطفی