ترفند های خانه داری
ترفندهای خانه داری برای خانوم های خانه دار ئاقعا خاندنی است
شامپوی مخصوص لباس
پاک کنندههایی که از مواد شیمیایی تهیه شدهاند، برای شست و شوی پارچههای لطیف و ابریشمی و یا تورهای قدیمی، مناسب نیستند.
صابونیـ همان گونه که از نامش پیداستـ پاک کنندهی گیاهی ملایمی است که از قرون وسطا تا به امروز برای شست و شوی لباسها و پارچههای پشمی استفاده میشده است. ساقهها و بخصوص ریشهی آن بیش از سایر قسمتها کف کرده و پارچههای دارای الیاف طبیعی را تمیز میکند و حالت میبخشد. صابونی همچنین محلول شویندهی ایدهآلی برای پارچههای ملیلهدوزی شده است. در کشورهای خاورمیانه از آن برای شست و شوی پارچههایی که با مواد گیاهی رنگ شدهاند، مثل گلیم و قالیچه، استفاده میکنند. برای استفاده اول ریشهی گیاه تازه را خوب بسایید و سپس ساقهها را ریز خرد کنید و در مقدار کافی آب تمیز بریزید و آن را به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه در ظرف سربستهای بجوشانید. سپس مایع را صاف و استفاده کنید. ریشهی خشک شدهی صابونی نیز به خوبی گیاه تازه، عمل میکند. ولی قبل از جوشاندن، آن را به مدت یک شب در آب خیس کنید. بعد از شست و شو با محلول صابونی، به روش معمولی خودتان لباس را آبکش کنید .
سنتی برای نزدیکتر شدن دل ها
سنتی برای نزدیکتر شدن دل ها استقبال سال نو از دیرباز با برنامه های مختلفی از جمله خانه تکانی آغاز می شود. خانه تکانی سنتی است که همراه دیگر آداب در روزهای پایانی سال از تازگی بهار الگو گرفته است.
نو شدن امری است که ابتدا از خانه ها شروع می شود و به دنبال آن به افراد یادآوری می کند که باید خود را در سال جدید متحول کنند.
به باور ایرانیان نظافت خانه و دور ریختن وسایل قدیمی و تعمیر خانه، زندگی و روحیه آنان را نو و شاداب می کند و این شادابی و تازگی روحیه مضاعفی را به آنان برای آغازی نو می دهد.
سالی که در آن همه مصمم هستند با انگیزه و انرژی بیشتری به زندگی ادامه دهند. برخی روانشناسان در تحلیل کارکردهای این سنت پسندیده معتقد هستند خانه تکانی به افراد جرأت رهایی از وابستگی ها را می دهد و فرصت دور ریختن خاطرات بدی که در ذهن خود بایگانی کرده اند را ایجاد می کند. خانه تکانی، اولین مشخصه نزدیک شدن به سال نو و روزهایی دیگر است سالی که در آن باید همراه با تمیز کردن پلیدی های مادی، پلیدی های روحی را نیز دور کرد.
● تأثیرات روحی
متخصصان و کارشناسان تأثیرات خانه تکانی را از ابعاد گوناگون بر افراد مؤثر می دانند.
دکتر هدی خسروان، روانشناس در این مورد می گوید: «تمیز کردن، و مرتب نگه داشتن محیط، نظم و انضباط در محیط خانه و زندگی از پدیده هایی هستند که انسان ها همواره به آن توجه داشته اند و ترجیح می دهند به این شیوه زندگی خود را اداره کنند. پاکیزگی پیش از آنکه، اهمیت جسمانی و سلامت برای جسم و بدن انسان داشته باشد، روی روح و روان انسان مؤثر است.»
خانه تکانی از جمله سنت هایی است که از ماه پایانی سال شروع می شود و تا قبل از پایان گرفتن سال تمام می شود. دکتر محمود روح الامینی، مردم شناس درباره این سنت می گوید: «خانه تکانی بیشتر به شستن و تمیز کردن لوازم خانه مثل فرش و لباس و همچنین خریدن وسیله های نو و تعمیر کردن وسایل مربوط می شود. کوشش خانواده برای تمیز کردن وسایل خانه یک فعالیت دسته جمعی است و آنها سالی یکبار آنها را به بهانه جشن سال نو و تمیز کردن اسباب خانه دور هم جمع می کنند.»
خانه تکانی از جمله سنت هایی است که در طول سالیان سال در جامعه کهن ایرانی باقی مانده است و علاوه بر اعتقادات مذهبی ما هویت ملی ما را نشان می دهد. کارکرد خانه تکانی عامل مهمی است که در طول تاریخ این سنت را پا برجا نگه داشته است و از محو شدن آن جلوگیری کرده است. دکتر احمد عبداللهی جامعه شناس معتقد است: «خانه تکانی یک سنت دیرینه ای است که چند هزار سال قدمت دارد و یک رسم ارزشمندی است که به دلیل کارکردهای متنوع آن در تمامی ابعاد روحی و جسمی زندگی افراد همچنان در فرهنگ ما جاری است. بعضی رسم ها در طول تاریخ محو می شوند اما بعضی رسوم مثل سنت خانه تکانی نه تنها محو نمی شوند بلکه ارزش آنها روز به روز نیز بیشتر می شود.»
دکتر عبداللهی می افزاید: «در شهرهای بزرگی مثل تهران در طول یک سال آلودگی زیادی بر وسایل زندگی می نشیند و اگر خانه تکانی سالانه که با دقت و وسواس خاصی انجام می گیرد، نباشد، خانه رنگ تمیزی و پاکیزگی نمی بیند. این در حالی است که در خانه تمیز، احساس شادمانی بوجود می آید، بطوری که افراد آن خانه احساس می کنند پس از یک سال کار و خستگی مداوم آرامش تازه ای را به دست آورده اند.»
● دیدگاه اسلام
خانه تکانی همچنین ریشه در باورهای اعتقادی ما دارد. دین اسلام همواره بر نظافت و رعایت بهداشت تأکید داشته است و متحول شدن و رنگ تازه بخشیدن به زندگی مورد توجه خاصی است. حجت الاسلام داوود زارع، معاون امور خانواده نهاد حوزوی جامعة المصطفی می گوید: «نظافت و زیبایی در اسلام یک اصل است که در روایات هم بر آن تأکید شده و پاکیزگی از صفات انبیا است و مسلمانان و تمام ادیان بر این اصل تأکید دارند.
خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد. انبیا و پیغمبر اسلام دعوت کننده مردم به نظافت و پاکیزگی بوده اند و این یک اصل مسلم در تمامی تعالیم ادیان الهی است.»
رسوم و آئین های نوروزی که از روزگاران کهن از نسلی به نسل دیگر انتقال یافته و به یادگار مانده است، مراحل مختلفی دارد. دکتر روح الامینی می گوید: «خانواده ها رسم خانه تکانی را مبارک می دانند و باور مردم از خانه تکانی بیرون کردن گرد و غبار سال گذشته و استقبال از سال پیش رو است با این عقیده که در خانه شسته شده و تمیز، به استقبال بهار و طبیعت با طراوت و زیبا بروند که به تازگی این سنت، علاوه بر خانه ها در تمام خیابان های شهر و محل کار افراد نیز انجام می شود که آن هم خانه تکانی شب عید است و نشان دهنده گسترده شدن این سنت در جنبه های مختلف زندگی مدرن امروز است.»
به عقیده جامعه شناسان و مردم شناسان این رسم کارکردهای بسیاری دارد. عده ای خود را وابسته به اشیا و وسایل غیرضروری می دانند که تنها جای سکونت آنها را اشغال کرده است، این مسئله در آنان فشار فکری و ذهنی بوجود می آورد. سخن معروفی است که می گوید هرچه بیشتر داشته باشیم نگرانی بیشتری خواهیم داشت و همچنان که سال ها می گذرد ما بیشتر وابسته وسایل خود می شویم. این در حالی است که سبک کردن اسباب خانه همیشه مایه آسایش و آرامش ذهنی افراد خواهد شد.
دکتر عبداللهی، جامعه شناس با اشاره به کارکردهای مختلف این سنت می گوید: «رسم خانه تکانی سنتی است که کارکردهای متعددی دارد و در سایر جنبه های زندگی اجتماعی نیز تأثیرگذار است. مثلاً زمانی که این کار را شروع می کنید متوجه می شوید که بسیاری از وسایلی که مدت ها بلااستفاده بوده و کاربردی نداشته اند در کنار خود جمع کرده اید و اکنون زمان آن رسیده است که به زندگی خود تغییری بدهید و حتی وسایل اضافی خود را ببخشید که این عمل خود روحیه بخشیدن را در فرد قوت می بخشد و او را از وابستگی به مال زیاد رها می کند.»
● نظم و انضباط
انباشتگی بیش از حد وسایل زندگی، بلاتکلیفی و فشار در ذهن افراد بوجود می آورد و بی نظمی نیز او را آشفته کرده و دچار خمودگی و افسردگی می کند که در نتیجه آن انرژی و کارآیی اش کاهش پیدا خواهد کرد.دکتر خسروان، روانشناس معتقد است: «ذهن انسان بطور طبیعی طوری خلق شده که پیوسته می خواهد نظم و انضباط به خود بدهد و انسان در محیط های منظم کارآمدی بیشتر و مفیدتر دارد. خصوصاً آنکه دیده می شود افراد در محیط های شلوغ احساس کلافگی بیشتری کرده و غمگینی و افسردگی بیشتری احساس می کنند.»
این روانشناس می گوید: «انسان وقتی که محیط خود را تکراری و پر از رخوت ببیند سعی می کند با تحولاتی جدید در زندگی، این احساس را از خود دور کند. بنابراین تغییر دکوراسیون خانه و اقدام به پاکیزگی و خانه تکانی از جمله سنت هایی است که افراد برای ایجاد تحولات روحی و روانی در خود و خانواده شان اجرا می کنند.»
دکتر روح الامینی، استاد علم مردم شناسی نیز با اشاره به این که نوروز یکی از بزرگترین جشن های ایرانیان است درباره کارکردهای سنت خانه تکانی به عنوان یکی از مراحل جشن نوروز می گوید: «خانه تکانی به آدم ها روحیه تازه و طراوت می دهد و تردیدی نیست که از یک نگاه نو و تازه به بیرون نگاه کردن، به انسان آرامش و دلگرمی می دهد. این سنت به عنوان یکی از مراحل جشن نوروز در هیچ جای دنیا به این شکل پررنگ نیست. از این روی است که بزرگداشت آئین های ملی و احترام به هویت ملی و فرهنگی ما با انجام این سنت پررنگ تر می شود.»
علاوه بر هویت ملی، خانه تکانی ریشه در اعتقادات مذهبی ما دارد و نشان می دهد دین اسلام پیروان خود را به رعایت بهداشت که لازمه ارتقای سطح کارآمدی افراد یک جامعه است دعوت می کند. به گفته حجت الاسلام زارع هر سنتی که ما را به نظافت دعوت کند در راستای دستورات دینی و انبیای الهی است، خصوصاً در شروع فصل بهار که با زنده شدن طبیعت نشاطی در کل عالم و در همه مردم بوجود می آید و بهار مظهر جمال خلقت است و در این فصل عالم طبیعت از حالت خمودگی به حالت زندگی و نشاط برمی گردد و این سنت نیز اشاره به این مسئله دارد.»
وی می گوید: «در روایات از کسانی که بهداشت را رعایت نمی کنند بشدت مذمت شده است و کسانی که اطراف خود را پاکیزه نمی کنند، مانند بعضی از امت های مورد غضب الهی هستند. همچنین از نظر اسلام نظافت، شیاطین را از محیط زندگی انسان و روح او دور می کند و هر سنتی که انسان ها را به این اصل سوق دهد، مورد تأیید اسلام است و سنت خانه تکانی در این راستا قرار دارد.»
● انسجام خانوادگی
خانه تکانی همچنین قدرت انسجام میان افراد را در خانواده افزایش می دهد و روحیه کار دسته جمعی را بالا می برد. دکتر خسروان می گوید: «خانه تکانی روحیه کار دسته جمعی را در میان افراد یک خانه بالا می برد و به آنها آموزش می دهد خانه تکانی و مسئولیت پاکیزه نگه داشتن خانه نباید تنها بر دوش یک نفر باشد و بهتر است سایر اعضای خانواده با هم همکاری کرده و بطور دسته جمعی خانه تکانی کنند. در این صورت یک نفر احساس خستگی و نارضایتی نخواهد کرد. وقتی که تمام خانواده با یکدیگر همکاری می کنند، جو صمیمانه ای پدید می آید. حتی مادران و همسران باید از اعضای خانواده بخواهند تا خود اتاق و وسایل شان را تمیز و مرتب کنند. در این صورت افراد خصوصاً کودکان مسئولیت پذیری را فراخواهند گرفت و احساس مشارکت برای آنان درونی می شود.»
حجت الاسلام زارع نیز خاطرنشان می کند: «خانه تکانی اشاره ای هم به مسائل اخلاقی و معنوی دارد. به این شکل که ما در خانه تکانی آلودگی ها را از اطراف خود دور می کنیم و به نظافت روی می آوریم. در دین اسلام نیز به ما تأکید شده که نسبت به آلودگی های روحی و اخلاقی خانه تکانی کنیم. یعنی همان طور که پلیدی های مادی را از خود دور می کنیم صفات بد اخلاقی را نیز از خود دور کرده و به نظافت روحی بپردازیم.»
لحظه های خوش خانه تکانی
لحظه های خوش خانه تکانی این روزها همه مردم و بهویژه خانمها در تکاپوی تدارکات سال نو هستند و طبق یک رسم بسیار کهن با نو کردن همه چیز به استقبال سال جدید میروند.
لباس و وسایل نو میخرند. خانهها را تمیز و پاکیزه میکنند و با وسواسی خاص در جهت حذف همه آلودگیها و کثیفیها تلاش میکنند.
در این روزها به هر خانهای که سر بزنی همه اعضا با مدیریت خانم خانه در جهت خانه تکانی فعالیت میکنند و همه جا بوی تازگی میدهد. انگار با تازه شدن طبیعت زندگی انسانها هم تازه میشود. اما خانه تکانی هم اصولی دارد که بیتوجهی به آنها میتواند به سلامت شما و خانوادهتان آسیب برساند و ایام خوش عید نوروز را به کامتان تلخ کند. قبل از هر چیز استرس و نگرانی را از خودتان دور کنید و سعی کنید با نشاط و در حالیکه لبخند به لب دارید، کارها را انجام دهید.
حتی هنگام کار میتوانید یک موسیقی آرام هم گوش دهید. به یاد داشته باشید که این عید و البته خانه فقط متعلق به شما نیست، پس همه کارها را به تنهایی انجام ندهید. از مشارکت سایر افراد خانواده هم کمک بگیرید تا هم بیش از حد خسته نشوید و هم حس همکاری و مسوولیتپذیری را در فرزندانتان تقویت کنید. با برنامهریزی و به مرور کارها را انجام دهید. قبل از شروع فهرستی از کارهایی که باید انجام دهید تهیه کنید. کارها را بر اساس هر اتاق تقسیم کنید.
● مسموم نشوی
در این روزها آمار مسمومیتها با انواع مواد شیمیایی و شویندهها به دلیل عدم توجه به نکات اولیه بسیار زیاد میشود و افراد زیادی دچار مشکلاتی از قبیل اختلالات تنفسی میشوند. در نظافت و خانه تکانی آخر هر سال، با خیل عظیمی از بیماران مواجهیم که استنشاق بخارات مواد شوینده باعث تحریکات و آسیبهای جدی و خطرناکی درحنجره شده و فرد دچار گرفتگی صدا و اختلال در تنفس میشود.
بدترین شیوه استفاده از مواد شوینده، مخلوط کردن آن با آبگرم و استفاده از آن در محیطهای بسته است. هنگام استفاده از این مواد در حمام و دستشویی و محیطهای بسته حتما درها را باز بگذارید و هواکش را روشن کنید.
استفاده از ماسک هم اگرچه به عقیده پزشکان خیلی تاثیری ندارد اما بیفایده هم نیست. پزشکان معتقدند ماسکهای موجود در بازار نمیتوانند از تنفس ذرات شیمیایی مواد شوینده جلوگیری کنند و این ذرات به راحتی از ماسکها عبور میکنند با این حال استفاده از آنها بهتر از کنار گذاشتنشان است.برای کاهش آسیبهای ناشی از این مواد در وهله اول باید تاحد امکان استفاده از آنها را محدود کرد و از موادی که کمتر آسیبزا هستند استفاده کرد، بهطور مثال پودرهای شویندهای که آنزیم دارند از مواد سفید کنندهای که بخار دارند، امنتر هستند.
توصیه میشود مواد شوینده شیمیایی که بخار تولید میکنند را از برنامه خود حذف کنید و اگر مجبور به استفاده از آنها هستید حتما در محیطهایی که جریان هوای سریع باعث پراکنده شدن بخارات میشود کار کنید.
از آنجا که در این روزها کار با مواد شوینده علاوه بر آسیب رساندن به ریه و حنجره، ممکن است باعث مسمومیت داخلی هم شود خوردن شیر میتواند مفید باشد. البته شیر در جلوگیری از مسمومیت موثر نیست اما در صورت بروز مسمومیت مفید خواهد بود. معمولا هنگام مسمومیت نباید بیمار را تحریک به استفراغ کنید، مگر اینکه کمکهای پزشکی فوری امکانپذیر نباشد.
اگر مسموم هوشیار باشد و تشنج نداشته باشد خوردن یک لیوان آب یا شیر به رقیق شدن ماده سمی در بدن کمک میکند، بهویژه اگر مدت کوتاهی از مسمومیت گذشته باشد. در هنگام بروز مسمومیت بهترین اقدام تلفن به مراکز اورژانس است.
بخار متصاعد شده از ترکیب جوهر نمک و وایتکس برای چشم، پوست و ریه خطرناک است و خانمها باید از ترکیب این دوماده جلوگیری کنند. این مواد دارای ترکیبات آلی فراری هستند که به سرعت در فضا منتشر شده و دارای اثرات سوء متعددی از جمله سوزش چشم و آلرژیهای مختلف تا سرطان است.
● سال نو با کمر درد
کمر درد یکی از مشکلات مهمی است که در طول خانه تکانی گریبانگیر بسیاری از خانمها میشود. معمولا در روزهای آغاز سال نو خانمهای زیادی از کمردرد شکایت میکنند. جابهجا کردن و بلند کردن اجسام سنگین بدون رعایت اصول صحیح، مهمترین عامل ابتلا به کمردرد است که گاه تا آخر عمر فرد مبتلا را رنج میدهد.
در این ایام خانمها فشار مضاعفی به جسم خود وارد میکنند، در صورتی که با یک برنامه ریزی درست میتوان قدم به قدم همه امور مربوط به نظافت و تمیز کردن منزل را انجام داد. برای اینکه دچار کمردرد نشوید بهتر است هنگام برداشتن اجسام از روی زمین و یا جابهجا کردن آنها، پشت خود را صاف نگه دارید و قوز نکنید بلکه زانوها را خم کرده و برای تحمل وزن جسم به عضلات پای خود تکیه کنید.
اینکار باعث میشود فشار ناشی از وسایل سنگین به جای کمر به مفصل ران منتقل شده و از گرفتگیهای عضلانی و دردهای ناگهانی عضلات بهویژه کمر جلوگیری شود. اگر جسم سنگینی را از زمین بلند میکنید، برای چرخش به جهت خاصی هرگز بالا تنه خود را از محل کمر به آن سمت نچرخانید، بلکه تمام بدن را از محل پاها به آن سمت برگردانید. هرگز در حالیکه با یک دست جسمی را بلند کردهاید با دست دیگر جسم دیگری را بلند نکنید.
اگر اصرار دارید هر دو را با هم بلند کنید ابتدا باری را که در دست دارید زمین بگذارید و سپس هر دو جسم را بهطور همزمان و با هم بلند کنید. بهتر است هنگام بلند کردن اجسام سنگین، اول پاها را به اندازه عرض شانهها باز کنید و بعد جسم مورد نظرتان را بلند کنید اینکار به حفظ تعادل شما کمک میکند.
دستکش را فراموش نکنید
استفاده از دستکش بهترین راه جلوگیری از بروز حساسیتهای پوستی در ایام خانه تکانی است. متخصصان پوست درباره حساسیتهای پوستی شویندهها میگویند؛ شویندههایی نظیر پودرها و صابونها با اثر قلیایی خود غالبا دراثر تماس مستقیم با پوست باعث بروز اگزمای دست میشوند .
مواد شوینده فرار نظیر وایتکس، به صورت بخار متصاعد شده و چنانچه فرد در معرض این گازها قرار گیرد باعث بروز اگزما در ناحیه صورت و پلکها میشود. بهترین کار مراعات در استفاده از شویندهها و استفاده از یک دستکش نخی در زیر دستکش پلاستیکی حین شستوشو است.
از دستکشها نباید به مدت زیاد استفاده کرد. باید هر یک ربع یک بار دستکشها را از دست خارج کرد زیرا استفاده طولانی مدت دستکشها باعث عرق کردن دست میشود و شرایطی برای رشد کاندیدای پوستی (نوعی عفونت قارچی) ایجاد میکند که پوست دست در نهایت دچار نوعی عفونت میشود. در صورت خیس شدن دستکشهای نخی، باید فوراً آنها را تعویض کرد و از تماس با مواد قلیایی و فرار و مخلوط کردن چند ماده شوینده اکیدا خودداری شود.
پزشکان میگویند برای جلوگیری از بروز عوارض پوستی باید سعی شود با استفاده از ماشینهای لباسشویی و دستکش شستشو کرد و در حین شست وشو از ضربه مستقیم و ایجاد شرایط مناسب برای بروز و تشدید اگزمای پوستی خودداری کرد.
پزشکان در این مورد صابونهای ملایم، کار با دستکش، چرب و مرطوب نگه داشتن دستها با استفاده از کرم مرطوب کننده بعد از شست وشو و پرهیز از کار زیاد را توصیه میکنند و معتقدند در هربار شست و شو باید حلقه و انگشتر را از دست خارج کرد چون باعث جمع شدن صابون و رطوبت در زیر آنها و بروز عارضه در پوست میشود.
● مراقب بچهها باشید
پاشیده شدن شویندههای مایع به چشم کودکان بسیار خطرناک است. مواد شوینده غلیظ به شدت به سلولهای پوشاننده قرنیه آسیب میرسانند. این مواد آسیبهای بسیار شدیدی به بافت ملتحمه چشم که روی کره چشم را میپوشاند وارد میکند. این آسیبها اگرچه بهبود مییابند اما احتمال آسیب درازمدت و مشکلات ناشی از آن در این کودکان وجود دارد.
مواد شوینده بسیار قلیایی میتوانند به سلولهای زایا در چشم که مسوول ساخت مجدد سلولهای مسن در چشم هستند آسیب برساند. این فرآیند فرد را مستعد کوری میکند. مواد سوزاننده قلیایی بدترین مواد آسیبرسان شیمیایی محسوب میشوند. اگر در شستشوی چشم با آب تاخیر شود میزان آسیبها شدیدتر خواهد بود. مواد شوینده باید از دسترس بچهها دور نگهداشته شوند و در صورت تماس با چشم باید بلافاصله با مقدار زیادی آب شسته شوند.
● خانه تکانی به سبک فنگ شویی
هرکاری دارای سبک و روشهای مختلفی است و خانه تکانی هم از این قاعده مستثنی نیست. فنگ شویی یکی از این روشهاست که با هدف هماهنگی و تعادل میان انرژیهای پیرامون انجام میشود. در این روش قبل از هر کاری باید چیزهای معیوب و بیاستفاده را از خانه بیرون بریزید. حالا نوبت به ساماندهی خانه میرسد. کمدها و گنجههایتان را خالی کنید و مرتب و براساس احتیاجات واقعی بچینید. توجه داشته باشید که در روند زندگی ایجاد تغییر بسیار ضروری است و حتی در طبیعت هم ما همواره شاهد این تغییر و دگرگونی هستیم.
هرگز خانهتان را تبدیل به موزه اشیای یادگاری نکنید. هیچ کس دلش نمیخواهد در اتاق دوران کودکیش زندگی کند پس مصرانه سعی نکنید هر چیز بیاستفادهای را همچنان نگهدارید. علیرغم تصور بسیاری که گمان میکنند فنگ شویی به معنای خرید و استفاده از وسایل چینی است باید بگوییم خرید و گذاشتن زنگولههای بادی و آینه پاکوآ چیزی را عوض نمیکند.
بلکه گاهی میتواند مخرب هم باشد مهمترین چیز حذف چیزهای اضافی و غیرضروری است. هرچیزی را که جلوی دست و پایتان را میگیرد از سر راه بردارید. پشت درها چیزی نگذارید درها باید بتوانند آزادانه و به طور کامل باز شوند. راهروی ورودی را خلوت کنید و زیر تختخوابها چیزی نگذارید.
جدول برنامه نظافت منزل
در زندگی روزمره خیلی مواقع پیش میآید که افراد به دلیل کار و مشغله زیاد، وقت کافی برای نظافت خانه ندارند. در مدت زمان کم هم میشود خانهای تمیز و مرتب داشت و آلودگیها را از خانه بیرون کرد. فقط کافی است برنامه داشته باشیم و بدانیم چه طور این کار را انجام دهیم...
داشتن خانهای تمیز و مرتب به این معنی نیست که وقت زیادی برای این کار اختصاص بدهید و وسایل تزئینی، گلدانها و مجسمهها را هر هفته تمیز کنید. در زندگی روزمره خیلی مواقع پیش میآید که افراد به دلیل کار و مشغله زیاد، وقت کافی برای نظافت خانه ندارند. در مدت زمان کم هم میشود خانهای تمیز و مرتب داشت و آلودگیها را از خانه بیرون کرد. فقط کافی است برنامه داشته باشیم و بدانیم چه طور این کار را انجام دهیم. برای اینکه بدانید برای نظافت خانه چه چیزهایی و آن هم هرچند وقت یکبار نیاز به نظافت دارند، به این مطلب نگاهی بیندازید....
هر روز
پس از استفاده از وسایل آنها را جمع کنید و سر جایشان بگذارید.ظرفها را بشویید. میز آشپزخانه و قسمت روی کابینتها را با دستمال تمیز کنید. اجاق گاز و ذرات غذایی را که روی آن ریخته، پاک کنید و سطل زباله را خالی کنید.
برای پیشگیری از تهنشین شدن رسوب و تجمع میکروب، شیر آب را تمیز کنید.سینک ظرفشویی را شسته و خشک کنید.
ملافهها را مرتب و اتاقها را جمع و جور کنید.
هر هفته
یکبار
شستن حمام و توالت
شستن ملافهها و روبالشیهاتمیز و مرتب کردن یخچال
گردگیری و تمیز کردن تلویزیون
دوبار
کفپوشهای چوبی را با دستمال گردگیری کرده و تمیز کنید. در غیراین صورت ممکن است آلودگی و جرم روی آنها باقی بماند و برای از بین بردنش نیاز به سابیدن و خراشیدن داشته باشید.وسایل اضافهای را که موجب به هم ریختگی خانه میشود، بردارید.
اگر در منطقه آلودهای زندگی میکنید، از پرندگان خانگی نگهداری میکنید، یا بچه دارید و خانهتان زود به زود کثیف میشود، دوبار در هفته خانه را جاروبرقی بکشید. اگر تعداد افراد خانهتان کم است، ساعات زیادی در خانه نیستید و رفت و آمد زیادی ندارید، هفتهای یکبار جاروبرقی هم کافی است.
هر ماه
چهارچوب درها و سطوحی که در معرض دید نیست را جارو برقی کرده و دستمال بکشید.
پارکینگ، حیاط، بالکن و راهروها را جارو بکشید.سطح مبلها و صندلیها را تمیز کرده و با برس مخصوص گرد و خاک آنها را بگیرید.
هر ماه سقف یکی از اتاقها را تمیز کنید. پادری جلوی حمام و توالت را بشویید و برای گرفتن گرد و خاک قالیچهها، آنها را در فضای باز برده برس بکشید و بگذارید مدتی زیر نور آفتاب بمانند.
پنکه سقفی و دریچههای کولر را گردگیری کنید..
هر فصل
وسایل و مبلمان چوبی را تمیز کنید. برای این کار ابتدا با دستمال مرطوب گرد و خاکشان را گرفته، سپس با دستمال دیگری آنها را خشک کرده و سپس روغن بزنید.گرد و خاک باقی مانده و تار عنکبوتها را از گوشه و کنار سقف، راه پلهها و جاهای دیگر برداشته و تمیز کنید.
فیلتر هود آشپزخانه و تهویه هوا را تمیز کرده یا تعویض کنید.اجاق گاز را بهطور کامل و به دقت تمیز کنید. در صورتی که زیاد از آن استفاده میکنید، لازم است این کار را در فواصل کوتاهتر انجام دهید.هر شش ماهپنجرهها را از داخل و بیرون تمیز کرده و بشویید. لازم است پنجرههای آشپزخانه که نزدیک اجاق گاز یا سینک ظرفشویی هستند و زودتر کثیف میشوند هر سه ماه یکبار تمیز شوند.
به وسایلی که در زیر زمین، خرپشته و پارکینگ انبار کردهاید سری بزنید و آنها را مرتب کرده و وسایل اضافه را دور بیندازید.اتاق خواب را تمیز کنید. زیر تختخواب را جارو کرده و تشکها را با چوب ضربه بزنید و بتکانید.
بالشها را در معرض هوای آزاد و زیر نور آفتاب قرار دهید.کمد لباسها را مرتب کرده و لباسهای اضافهای که مربوط به فصل نیست را کنار بگذارید.
ظروف نقره را تمیز کنید.
هر سال
مبلمان سنگین را جابهجا کرده و قسمت زیر و پشت آنها را تمیز کنید.زیر فرشها و قالیچهها را جارو بکشید و قالیچههای کثیف را بشویید.
فرشها و پردهها را تمیز کنید.
این کار را میتوانید با بخارشو انجام دهید. در صورتی که خیلی کثیف هستند آنها را بشویید.دیوارها را بشویید.
لوسترها را تمیز کنید.
خانهداری چیست
به مجموعه کارهای مربوط به گرداندن امور یک خانه، خانهداری میگویند. بیشترین امور خانهداری آشپزی، نظافت منزل، شستوشوی ظروف و پوشاک، اتوکشی، امور آموزش فرزندان و گاه باغبانی و خرید منزل میباشد. به فردی که به این امور میپردازد خانهدار گفته میشود. خانهداری مطابق یک توافق نانوشته وظیفه زنان محسوب میشد اما امروزه در جامعههای نوین مردان نیز بسیاری نیز به خانهداری میپردازند.
تاریخچه خانهداری
قبل از شهرنشینی، کار در خانه سختتر از امروز بود. ورود آب لوله کشی گرم و سرد به درون خانهها بسیاری از اموری را که مستلزم صرف وقت زیاد بود حذف کرد؛ پیش از آن آب نیز میبایست به خانه حمل شده و هرگاه آب گرم مورد نیاز بود در آنجا گرم شود. کابلکشی و لولهکشی برق و گاز، بخاریهای زغالی و چوبی را منسوخ کرد، و کارهایی مانند خرد کردن منظم چوب، حمل ذغالسنگ و تمیز کردن دایمی بخاری؛ از بین رفتند. وسایلی که باعث صرفهجویی در کار میشوند مانند جاروبرقی، وسایل شستوشو و وسایل آشپزی کار سخت را کاهش دادند. وسایل خانگی برخی از کارهای سنگینتر را حذف کردهاند، اما به جای آنها مسایل جدیدی به وجود آمدهاند. زمانی که صرف نگهداری از کودکان، خرید برای رفع نیازمندیهای خانه و تهیه غذا میشود؛افزایش قابل توجهی یافتهاند.
خانهداری در ایران
خانهداری در ایران، بهطور سنتی از وظایف زنان بودهاست و در زبان فارسی برای زنی که در کار و پیشه خانهداری مهارت دارد واژه کدبانو به کار برده میشود.
در تحقیقی که درباره کارهای خانهداری در تهران سال ۱۳۸۶ انجام شد، مواردی شامل: نظافت روزانه منزل، نظافت کلی منزل، ظرفشویی، آشپزی، رسیدگی به درس بچهها، گردش و تفریح بردن بچهها، مراقبت از فرزندان هنگام بیماری ، توجه به شستن و مرتب کردن لباس بچهها، خریدهای روزانه، تعمیرات جزیی ، پذیرایی از مهمانان، جمع کردن میز غذا یا سفره، و شستن سرویسهای بهداشتی بررسی شده و نتیجه نشان میداد زنان بار اصلی کارهای خانه را بر دوش دارند. که با توجه به حجم بالای کار و مسئولیت های خانمها در خانه می توان به نقش زنان در زمینه ها و ابعاد مختلف اذعان نمود و اگر بگوییم هیچ مردی بدون داشتن یک کدبانوی خانه دار هرگز روی موفقیت در زندگی را نخواهد دید سخنی یه گزاف نگفته ایم.
در سال ۱۳۸۶ مجلس جمهوری اسلامی ایران خواستار محاسبه ارزش اقتصادی فعالیتهای خانگی زنان شد. بر اساس این مصوبه، ارزش کار خانگی زنان میبایست در تولید ناخالص داخلی محاسبه گردد. مجلس شورای اسلامی همچنین برای حمایت کردن از کار خانگی پیشنهاد کرد که زنان خانهدار تحت پوشش بیمه قرار بگیرند. نظرسنجیهای دانشگاه شهید بهشتی، نشان داد که زنان خانهدار بهترین وسایل آگاهسازی جامعه از ارزش کار خانگی را تلویزیون، روزنامهها و رادیو دانستهاند.
نگرش اسلام به اداره امور خانه
مراد از کار درون منزل عمدتاً سه امر «همسرداری»، «فرزندداری» و «خانه داری» است. از لحاظ شرع اسلام نمیتوان زنان رابه فعالیتهای درون خانه مجبور نمود و این امر از وظایف آنان نیست. بلکه حتی تهیهٔ غذا، رعایت نوع غذا، از نظر فقهی در زمرهٔ وظایف مردان است.
چگونه هوای خانه را پاك سازی كنيم؟
هوای خانه هم میتواند آلوده باشد.تاثیر این آلودگی حتی گاهی میتواند خیلی زیانآورتر و خطرناکتر از آلودگی فضای بیرون باشد.
وقتی صحبت از آلودگی هوا به میان میآید، تصویر خیابانی شلوغ و پرترافیک یا دود خارج شده از کارخانههای صنعتی در ذهن ایجاد میشود. هر چند خودروها و وسایط نقلیه از علل اصلی آلودگی هوا هستند اما آلودگی هوا تنها مربوط به خیابانها و مناطق صنعتی نیست،
هوای خانه هم میتواند آلوده باشد.
تاثیر این آلودگی حتی گاهی میتواند خیلی زیانآورتر و خطرناکتر از آلودگی فضای بیرون باشد. افراد زمان زیادی از شبانهروز را در خانه و فضاهای بسته میگذرانند. کودکان، سالمندان و بیماران که در برابر آلودگی هوا آسیبپذیرتر هستند بیشتر از دیگران در خانه هستند، به همین دلیل لازم است به آلودگی هوای خانه و راههای کاهش آن بیشتر توجه شود. برای شناسایی و بررسی منابع آلودگی هوا در قسمتهای مختلف خانه با ما همراه شوید.
گیاهان هوای خانه را تمیز میکنند
وجود گل و گیاهان در خانه در کاهش آلودگی هوای خانه موثر است. گیاهان دیاکسیدکربن را به اکسیژن تبدیل میکنند. هوا را تصفیه میکنند و قادرند آلایندههای مضر را از بین ببرند.
با وجود گیاهان هوا تمیزتر شده و رطوبت هوا به طور طبیعی حفظ میشود. بررسیها نشان داده است علایمی مانند سردرد، استرس، خوابآلودگی و سرماخوردگی در صورت وجود گل و گیاه در خانه کاهش پیدا میکند.
هوای تمیز در خانه در سلامت افراد خانه تاثیر زیادی دارد.
وجود گیاه در خانه موجب تصفیه هوا میشود. گیاهانی مانند پیچک، فیکوس، شیپوری، زنبق، سرخس، گل داوودی و نخل مرداب در از بین بردن آلایندههای شیمیایی موجود در هوای خانه مانند رنگ، محلولهای شوینده و دود سیگار موثرترند. در واقع این گیاهان آپارتمانی فیلترهای طبیعی تصفیه هوا هستند.
بررسیها نشان داده است که گل و گیاهان آپارتمانی میتوانند کیفیت هوا را بهتر کنند.
در واقع گیاهان آپارتمانی قادرند 87 درصد سموم هوا را طی 24 ساعت از بین ببرند. برای تمیز نگه داشتن هوای خانهای با مساحت 167 مترمربع تعداد 15 تا 18 گیاه آپارتمانی با اندازهای حدود 15 تا 20 سانتیمتر توصیه میشود. گیاهان میتوانند انواع مختلف سموم از جمله آمونیاک، فرمالدیید، منوکسیدکربن، بنزن، زایلن و تریکلرواتیلن را از بین ببرند.
گیاهان آپارتمانی در كاهش میزان گاز ازن كه یكی از مهمترین گازهای آلوده كننده هوا است نیز نقش دارند.
تحقیقات پژوهشگران دانشگاه پنسیلوانیا نشان داده است، گیاهان آپارتمانی سطح ازن در فضاهای بسته را کاهش میدهند. توصیه میشود برای تصفیه آلایندههای مختلف انواع گیاهان را در خانه نگهداری کنید.
گیاهان خستگی و سرماخوردگی را از بین میبرند
طبق نتایج تحقیقات پژوهشگران دانشکده کشاورزی دانشگاه نورثوی گلها و گیاهان آپارتمانی میتوانند با افزایش رطوبت و کاهش گرد و غبار مشکلاتی مانند خستگی، سرفه، گلودرد و سایر علایم و مشکلات مرتبط با سرماخوردگی را تا 30 درصد کاهش دهند. فرمالدیید در محصولات چوبی، دود سیگار، گاز طبیعی و نفت وجود دارد. تماس با آن موجب تحریک بینی، چشم و گلو میشود. بنزن در جوهر، روغن و برخی انواع رنگ وجود دارد و تماس طولانی مدت با آن موجب سردرد، خواب آلودگی و در برخی افراد کاهش اشتها میشود.
رنگها و جلادهندهها هم منبع اصلی تریکلرواتیلن در خانه هستند. این مواد در تمیزکنندهها، عطرها، مبلمان و وسایل خانه هم وجود دارند. با استفاده از گل و گیاهان آپارتمانی میتوان علایم ناشی از تماس با این آلایندههای شیمیایی را که شبیه علایم سرماخوردگی هستند، کاهش داد.
نکات ایمنی و بهداشتی
با قرار دادن یک یا دو گیاه میتوان هوای یک اتاق را تازه نگهداشت و برای مساحت 9 مترمربع حداقل یک گیاه آپارتمانی لازم است اما هنگام نگهداری از گل و گیاهان آپارتمانی لازم است نکات ایمنی و بهداشتی هم مورد توجه قرار گیرد. مثلا برخی گیاهان سمیاند و
باید در هنگام انتخاب گیاه به این نکته توجه داشت. به ویژه اگر در خانه کودکی دارید توجه به این نکته ضروری است. همچنین قرار دادن گلدانها جایی دور از دسترس کودکان و استفاده نکردن از سنگها و وسایل تزئینی جذاب در خاک گلدانها از دیگر مواردی است که برای پیشگیری از حوادثی مانند خفگی و مسمومیت در کودکان باید به آنها توجه داشت. کودکان عادت دارند همه چیز را به دهان ببرند و در صورت در دسترس بودن گلدانها ممکن است با گیاه و یا کود مسموم شوند.
گاهی اوقات خاک گلدانها و آب و آلودگیهای موجود در زیرگلدانی موجب رشد قارچها و کپکها و لارو حشرات و انتشار آلودگی در خانه میشود که لازم است با رعایت بهداشت و تعویض به موقع خاک گلدانها از چنین مشکلی پیشگیری کرد. به خطر سقوط نیز توجه داشته باشید و گلدانها را در داخل یا بیرون ساختمان طوری قرار دهید که احتمال سقوط و افتادن وجود نداشته باشد.
4 جای خانه، 4 روش برای پاکسازی هوا
اتاق خواب:
وسایل و لوازم موجود در اتاق خواب طوری است که گرد و غبار را به خود جذب میکند. گرد و خاک هم آلرژی و آسم را تشدید میکند. لازم است ملافهها و رختخوابها بهطور مرتب شسته و لوازم اتاق، مبلمان و فرش گردگیری و جارو شوند.
اتاق نشیمن:
اتاق نشیمن میتواند محل تجمع آلایندههای موجود در خانه باشد و به همین دلیل باید تهویه مناسب داشته و هوا در آن جریان داشته باشد و به طور منظم گردگیری و جارو شود. دود سیگار حملات آسم را تشدید کرده و در کودکان مشکلات تنفسی ایجاد میکند. در خانه سیگار نکشید و به دیگران هم اجازه ندهید در فضای بسته خانه سیگار بکشند. برای خوشبو کردن هوا از اسپریهای خوشبوکننده که حاوی مواد شیمیایی حساسیتزا هستند، استفاده نکنید.
اگر در خانه شومینه دارید مراقب منوکسیدکربن باشید، از باز بودن راه خروج هوا و مسدود نبودن دودکش مطمئن شوید. به تهویه هوای خانه توجه کنید و روزی چند بار پنجرهها را باز کنید تا هوا در خانه جریان داشته باشد.
حمام:
حمام مرطوبترین محل در خانه است و تهویه مناسب در آن برای از بین بردن رطوبت و خشک شدن سطوح مهم است. رطوبت موجب رشد قارچها شده و آلرژی، آسم و مشکلات تنفسی را تشدید میکند. تهویه مناسب و خشک نگهداشتن سطوح از رشد و انتشار قارچها پیشگیری میکند.
آشپزخانه:
حشرهکشها که برای ازبین بردن حشرات و جوندگان استفاده میشود میتواند چشم، بینی و گلو را تحریک کند و به کلیهها و سیستم اعصاب مرکزی آسیب رسانده و خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهد. برای کنترل حشرات و جوندگان، مواد غذایی را بیرون نگذارید و اگر مجبور به استفاده از حشرهکش شدید، هنگام استفاده و پس از آن پنجرهها را باز کرده و تماستان را محدود کنید. در صورت امکان از راههای غیرشیمیایی برای مبارزه استفاده کنید.
محصولات سفیدکننده و ضدعفونیکننده که معمولا زیر سینک ظرفشویی نگهداری میشوند در صورت استفاده و نگهداری ترکیبات آلی فرار آزاد میکنند. بهتر است آنها را طبق دستورالعمل روی بستهبندی استفاده کنید و دور از دسترس کودکان قرار دهید. هنگام خرید محصولاتی بدون ترکیبات آلی فرار را انتخاب کنید. برای پیشگیری از انتشار منوکسیدکربن در آشپزخانه مطمئن شوید که اجاق گاز تهویه مناسب دارد. سیستم هود آشپزخانه باید به طور مناسب نصب، استفاده و تعمیر شود.
درخانه باید هوا جریان داشته باشد
در روزهایی که میزان آلودگی هوا بالاست توصیه میشود افراد از تردد غیرضروری در شهر اجتناب کنند و افراد آسیبپذیر مانند سالمندان، نوزادان و بیماران ریوی و تنفسی در خانه بمانند، اما این موضوع نباید موجب شود که افراد تصور کنند تنها هوای بیرون از خانه آلوده است. هوای داخل خانه گاهی ممکن است از هوای بیرون آلودهتر هم باشد. فضای خانه فضای محدود و بستهای است و افراد ساعات طولانی در خانه حضور دارند،
وجود آلودگی در هوای خانه میتواند سلامت افراد خانه را به خطر بیندازد. سیگار کشیدن، استفاده از مواد سفیدکننده و ضدعفونیکننده شیمیایی، اسپریها و خوشبوکنندههای شیمیایی از منابع آلودگی هوای خانه هستند. برای داشتن هوای پاک در خانه بهتر است حتیالمقدور کارهایی که موجب انتشار و بیشتر شدن آلودگی هوا میشود محدود شود.
بستن پنجرهها در تمام طول روز به هیچ وجه توصیه نمیشود. منوکسیدکربن یکی از آلایندههای خطرناک در هوای خانه است که در اثر احتراق در وسایل گازسور مانند بخاری و شومینه ایجاد میشود، توصیه میشود برای پیشگیری از مسمومیت با منوکسیدکربن روزی چند بار پنجرهها باز شود تا هوا در خانه جریان پیدا کند. با رعایت این نکات، آلودگی هوای خانه کاهش پیدا میکند اما افراد با مشکلات خاص مانند افراد مبتلا به بیماریهای تنفسی بهتر است از دستگاه تصفیه هوا استفاده کنند
تارعنکبوت
برای برداشتن تار عنکبوت از سقف یک جوراب را به سر یک چوب قرار دهید و بانوار چسب آن را محکم کنید و سقف را تمیز کنید برای تمیزکردن زیر یخچال هم از این روش استفاده میکنیم.
- گزش زنبور
بهتر است محل گزش زنبور را با جوش شیرین و آب آغشته نماییم سپس یک تکه پیاز روی محل گزش میگذاریم تا زهر را کاملاً جذب کند.
- مورچه
با ریختن نمک درمحل حرکت، مورچه حرکت خود را در آن محل متوقف میکند از حشرهکش و پودرهای ضد مورچه نیز میتوان استفاده کرد، به صورتی که آنها را در مسیر حرکت آنها میریزیم و بعد از ۳ روز محل را با جارو برقی تمیز میکنیم.
- مگس
برای جلوگیری از ورود مگس ابتدا درهای ورودی را با توری میپوشانیم و زبالهها حتماً درون کیسه زباله باشد. سطل زباله زود به زود خالی شود. از تجمع ظروف کثیف جلوگیری شود.
- بید
از ورقههای آماده ضدبید برای کمد لباس میتوان استفاده نمود و یا از مواد ضد بید که به صورت گلولههای کوچک ریز وجود دارد در بین پتوهای پشمی استفاده نموده و یا کمی از نفتالین استفاده مینماییم.
ترفندهای شستن ظرف
یک گیره بزرگ کاغذ را به ابر یا اسکاچ ظرفشویی وصل کنید و از آن به منزله دسته استفاده کنید، به این ترتیب از زبر یا کثیف شدن ناخن و انگشتان شما هنگام ظرفشویی جلوگیری خواهد شد.
* رقیق کردن مایع ظرفشویی
برای صرفه جویی در مصرف مایع ظرفشویی می توانید آن را با آب رقیق کنید. یعنی مایع ظرفشویی را به نسبت مساوی با یکدیگر مخلوط ساخته و درون ظرفی (مانند بطری خالی مایع ظرفشویی) بریزید. در عین حال که از تاثیر آن کاسته نمی شود، از لحاظ اقتصادی بسیار باصرفه خواهد بود.
* زدودن لکه از ظروف نچسب و بچسب
برای پاک کردن ماهیتابه یا قابلمه هایی که سوخته و ته گرفته، هرگز با قاشق یا دیگر وسایل فلزی به جان آنها نیفتید، زیرا نتیجه چیزی جز خراشیده شدن ته ماهیتابه یا قابلمه نخواهد بود. برای آنکه این کار را به راحتی انجام دهید به روش زیر عمل کنید؛ ته ظرف سوخته مقدار زیادی جوش شیرین بریزید و آن قدر آب به آن اضافه کنید که فقط مرطوب شود، بگذارید چند ساعت بماند.
معمولاً با این اقدام می توانید قسمت سوخته را بلند کنید و ظرف را به راحتی بشویید. لکه های سرسخت را هم از ظروفی که معمولاً غذا به ته آنها نمی چسبد می توان به روش زیر از بین برد؛ دو قاشق غذاخوری جوش شیرین، نصف فنجان سرکه و یک فنجان آب در ظرف بریزید و به مدت ۱۰دقیقه بجوشانید
نکاتی در تمیز کردن شیشه ها
برخلاف تصور بسیاری از مردم بهترین زمان برای تمیز کردن شیشه صبحها نیست! بلکه برعکس عصرها آنهم هنگام غروب میباشد...
برخلاف تصور بسیاری از مردم بهترین زمان برای تمیز کردن شیشه صبحها نیست! بلکه برعکس عصرها آنهم هنگام غروب میباشد، زمانی که آسمان هنوز روشن است اما نور آفتاب دیگر تابش مستقم ندارد. شاید باور نکنید اما بهتر از آن روزهایی است که هوا کمی ابری است و بارانی نمی بارد، به عبارتی خورشید زیر ابر میباشد. میپرسید چرا؟ برای آنکه تابش نور خورشید به شیشه و گرمایی که در آن تولید میکند باعث تبخیر و خشک شدن سریع آب یا مایعی که برای
تمیز کردن شیشه از آن استفاده میکنید، میشود و زمانی برای شما باقی نمی گذارد تا با دستمال شیشه را تمیز کنید و عملا شما دستمال را روی شیشه تقریبا خشک خواهید کشید. اما چگونه شیشه را تمیز کنیم؟ فرض را بر این میگذاریم که نمی خواهیم از تمیزکنندههای شیمیایی برای اینکار استفاده کنیم. آب سرد بهترین انتخاب برای حرفه ایهایی میباشد که شیشههای ساختمانهای بسیار بزرگ را تمیز میکنند. اگر شیشهها خیلی کثیف باشند کافی است 2 تا 3 قاشق غذاخوری سرکه را در یک گالن (حدود 4 لیتر) آب سرد مخلوط کنید و از محلول به دست آمده برای تمیز کردن استفاده کنید. برای دستمال کشیدن بهتر است که از ارزان ترین وسیله یعنی روزنامههای باطله استفاده کنید، چرا که بهتر از آن چیزی پیدا نخواهید کرد. قسمت بیرونی شیشه را به صورت عمودی و قسمت داخلی را به صورت افقی با روزنامه تمیز کنید. در این صورت چنانچه قسمتی از شیشه کماکان کثیف باشد به سادگی خواهید فهمید که مربوط به کدام طرف میباشد، این مشکلی است که اگر اقدام به تمیز کردن شیشه کرده باشید حتما با آن برخورد کرده اید.
ترفندهایی برای نظافت منزل
اینكه هر كسی برای تمیز كردن منزل راهكار خود را دارد و به روش خود خانه را تمیز می كند، درست. اما تا چه اندازه به كاری كه می كنید اعتماد دارید و مطمئن هستید كه شما در این كار به سلامت خود لطمه ای نمی زنید و از موادی استفاده نمی كنید كه آثار بدی داشته باشند. حتی علاوه بر مواد شوینده، گرد و خاك موجود روی مبل و میز و... شما هم برای سلامتی شما مضر هستند. راه حل وجود دارد. نشریه ریدرز دایجست در مطلبی سیزده روش برای تمیز كردن سالم و آسان معرفی كرده است كه با هم می خوانیم.
ترفند شما برای تمیزكردن منزل چیست؟
روش ما را امتحان كنید:
اینكه هر كسی برای تمیز كردن منزل راهكار خود را دارد و به روش خود خانه را تمیز می كند، درست. اما تا چه اندازه به كاری كه می كنید اعتماد دارید و مطمئن هستید كه شما در این كار به سلامت خود لطمه ای نمی زنید و از موادی استفاده نمی كنید كه آثار بدی داشته باشند. حتی علاوه بر مواد شوینده، گرد و خاك موجود روی مبل و میز و... شما هم برای سلامتی شما مضر هستند. راه حل وجود دارد. نشریه ریدرز دایجست در مطلبی سیزده روش برای تمیز كردن سالم و آسان معرفی كرده است كه با هم می خوانیم.
۱- برنامه ریزی شده تمیز كنید. این بدان معناست كه ابتدا زمین را تمیز نكنید و سپس به سراغ سقف و پنجره بروید. یك برنامه ریزی درست این است كه شما تمیز كردن منزل را از بالاترین نقطه در خانه آغاز كنید و به پایین ترین آن برسید.
۲- تمیز كردن وسایلی كه هرگز فكرش را نمی كنید. به عنوان مثال تلفن. دكتر گربا متخصص امور بهداشتی در آمریكا با تحقیقات گسترده به این نتیجه رسیده است كه باكتری های خطرناكی در گوشی تلفن تولید می شوند كه به خاطر تماس زیاد با آن به راحتی به دهان منتقل می شود.
ظروف آشغال: مخصوصاً آنهایی كه در آشپزخانه و حمام منزل قرار دارند، پس از خالی كردن ظرف آشغال، حتماً آنها را بشویید.
پرده حمام: پرده حمام از آن اشیایی است كه در طول روز معمولاً مرطوب هستند و محل جمع شدن باكتری ها و قارچ ها است.
ماشین ظرفشویی: در مورد ماشین ظرفشویی هم وضع همین طور است. شما ظرف داخل آن را خالی می كنید و آنگاه در آن را می بندید. به این ترتیب در آن رطوبت قارچ ها و باكتری ها روی در و لبه های آن فرصت رشد و تكثیر پیدا می كنند.
هواكش ها: این وسیله معمولاً برای از بین بردن گرد و خاك و هوای آلوده از خانه به كار برده می شوند، اما اگر به بهداشت آن اهمیت ندهیم، این دستگاه به جای كمك ممكن است خطرساز شود.
۳- گرد و خاك باقی مانده روی مبل ها باعث ایجاد بیماری های تنفسی می شود. این جمله را دكتر كیم كارلسون در خصوص لزوم تمیز كردن مبلمان منزل می گوید.
۴- تمیز كردن ظروف نقره با خمیر دندان. برخی از مواد تمیزكننده نقره حاوی مواد نفتی هستند. برخی هم از مشتقات بنزین تهیه شده اند. به جای استفاده از این مواد، پیشنهاد می شود از خمیر دندان استفاده كنید. خمیر دندان را با انگشت یا با پارچه ای روی وسایل نقره خود بكشید.
۵- در مورد شوینده ها باید توجه كنید كه مملو از مواد شیمیایی و خطرناك هستند و استفاده از آنها بسیار خطرناك است. به جای این مواد می توانید یك سطل پر از آب جوش بردارید، نیم لیوان سركه داخل آن بریزید و شست وشو را انجام دهید.
۶- برای شست وشوی پنجره ها از شوینده های موجود در بازار بهره نگیرید. خودتان به راحتی قادر خواهید بود یك شوینده و ضدعفونی كننده برای تمیز كردن پنجره ها استفاده كنید. برای تهیه شوینده خانگی كافی است یك سوم پیمانه سركه سفید، یك قاشق غذاخوری مایع ظرفشویی یا یك چهارم پیمانه الكل صنعتی را به نصف سطل آب ولرم اضافه كنید و برای شست وشو از آن استفاده كنید. نكات زیر را هم در نظر داشته باشید.
برای تمیز كردن شیشه از ابرهای اسفنجی استفاده كنید. به جای اینكه با اسپری مایع را روی شیشه بپاشید، اسفنج را داخل مایع بكنید و روی شیشه بكشید. مایع را به مدت پنج دقیقه روی شیشه بگذارید و سپس با دستمال تمیز كنید. نكته دیگر اینكه از تمیز كردن شیشه در روزهای آفتابی و در مقابل نور مستقیم آفتاب خودداری كنید. این كار باعث بخار و خشك شدن سریع ماده شوینده می شود. برای خشك كردن از دستمال كاغذی استفاده كنید.
برای شیشه هایی كه لكه های اساسی روی آن وجود دارد و با ابر پاك نمی شوند، ابتدا با آب و صابون روی قسمت را مرطوب كنید و سپس به وسیله یك تیغ آن اثر را محو كنید.
۷- باور نمی كنید كه تعداد باكتری های داخل دستشویی تا چه حد زیاد است. این جمله ای است كه دكتر گربا در خصوص كاسه توالت و سینك دستشویی می گوید. برای تمیز كردن توالت هم می توانید از همان سركه استفاده كنید. به وسیله آب پاش سركه را به اطراف توالت بزنید. علاوه بر آن داخل دستشویی هم یك پیمانه سركه بریزید و ۱۵ دقیقه صبر كنید و سپس آن را بشویید. پس از این كار برای ضدعفونی بیشتر چند قطره الكل صنعتی را به آب اضافه كنید.
۸- كف آشپزخانه را با روش ساده خودتان تمیز و ضدعفونی كنید. در مورد كف های چوبی و پاركت یك چهارم پیمانه سركه سفید را به یك لیوان آب اضافه كنید. فقط با پارچه نرم و كتانی كف های چوبی و پاركتی را تمیز كنید. برای شستن كاشی، سرامیك و موزاییك فقط از آب گرم استفاده كنید و هیچ ماده دیگری اضافه نكنید. برای كفپوش های موكت از آب داغ و اگر نیاز بود كمی مایع ظرفشویی استفاده كنید.
۹- شما تصور می كنید كه ماشین ظرفشویی شما كاملاً تمیز است و هیچ مشكلی ندارد. اما همانطور كه در بخش قبلی اشاره كردیم، بررسی ها نشان می دهد كه باكتری های متفاوتی در آن رشد و تكثیر می شوند. در ماشین لباسشویی هم شاهد وضع مشابهی هستیم. برای این وضعیت راه حل ساده ای وجود دارد. برای شست وشو از دستكش های پارچه ای استفاده كنید. به جای افزودن وایتكس، كمی پراكسید هیدروژن اضافه كنید. لباس ها را هم سعی كنید در بالاترین درجه گرما بشویید.
۱۰- به تخته آشپزخانه دقت كنید. منشأ بسیاری از میكروب هاست. دكتر گربا در بررسی هایی كه انجام داده به این نتیجه رسیده كه تخته آشپزخانه ۲۰۰ بار بیشتر از كاسه توالت استعداد آلودگی دارد. برای تمیز كردن بهتر تخته آشپزخانه، ابتدا آب داغ را روی آن بریزید. سپس روی آن سركه بپاشید. تمام قسمت های آن را دو تا سه ساعت به همان حال رها كنید و سپس آب كشی كنید. چند قطره الكل می تواند ضدعفونی كننده خوبی باشد.
۱۱- ابر و دستمال هایی كه برای تمیز كردن قسمت های مختلف خانه استفاده می كنید را باید روزانه سی ثانیه زیر آب گرم بگیرید. دكتر گربا می گوید: نزدیك به ۳۲۰ میلیون باكتری قابلیت رشد در این ابرها و اسفنج ها را دارند كه به راحتی به دست و دهان شما انتقال پیدا می كنند.
۱۲- مواد شوینده را خودتان بسازید. در بخش های قبلی توضیحاتی برای تمیز كردن دادیم و گفتیم كه از چه موادی استفاده كنید تا بتوانید خودتان ماده شوینده بسازید. مایع ظرفشویی، آب، سركه و الكل مواد اصلی شوینده های شما هستند. الكل یكی از مؤثرترین ضدعفونی كننده هاست. فقط باید توجه داشته باشید كه در نزدیكی آن كبریتی روشن نكنید.
۱۳- فرش را شامپو بزنید. به جای استفاده از مواد شیمیایی، كافی است خودتان قبل از اینكه روی فرش را جاروبرقی بكشید، كمی كربنات سدیم روی زمین بریزید. این كار كمك می كند تا باكتری و میكروب هایی كه زمان زیادی است باقی مانده اند، در هنگام كشیدن جارو از بین بروند.
به این ترتیب و در پیش گرفتن راه حل های بالا، می توانید خانه را از هرگونه ماده شیمیایی و البته میكروب دور كنید و در خانه ای سالم، تمیز و زیبا زندگی كنید.
نظافت دیوار،کاشی،شیشه
نظافت و پاکیزه کردن خانه همیشه دغدغه ی خانمهابوده است. چه نیکو رسمی است. خانه تکانی، سنتی ارزشمند و جالب برای پاک کردن و زیبا سازی خانه.در این سلسله مقالات، با راه کارهای مفیدی برای تمیز کردن منزل و وسایل آن آشنا میشوید:
تمیز کردن دیوارهای رنگ روغنی
برای تمیز کردن دیوارهایی که رنگ روغنی دارند، از این محلول استفاده کنید: یک سطل آب گرم، یک دوم پیمانه بوراکس (Borax)، یک دوم قاشق مرباخوری مایع ظرفشویی و یک قاشق غذاخوری آمونیاک؛ حین استفاده از محلول حتماً دستکش بپوشید. (بوراکس را میتوانید از مغازههای مواد شیمیایی- بهداشتی تهیه کنید.)
تمیز کردن کاشی و سرامیک
مخلوط یک پیمانه آمونیاک، یک چهارم پیمانه جوششیرین و یک دوم پیمانه سرکه در یک سطل آب داغ نیز فرمول دیگری برای تمیز کردن سطح دیوارهای رنگ روغنی و یا کاشی و سرامیک است.
پاک کردن لکّه مداد رنگی
لکّههای مداد رنگی بچهها روی دیوار را به وسیله یک مسواک کهنه و کمی خمیردندان پاک کنید.
پاک کردن لکّه مداد شمعی یا مداد آرایشی
بهترین کار برای پاک کردن این لکّهها استفاده از روغن بچه یا شیر پاک کن است. برای این منظور با پنبه آغشته به شیرپاک کن یا روغن بچه به محل لک بمالید.
لکّه شمع بر روی کاغذ دیواری
ابتدا پارافین را با قراردادن یخ بر روی آن جدا کرده و پس از کندن توسط جسمی تیز، لکّه و چربی باقی مانده را با روش اتو و کاغذ مومی و یا دستمال حولهای از بین ببرید. کاغذ و یا دستمال را بر روی لکّه قرار داده و اتوی گرم را بر روی آن بگذارید. سپس کاغذ و یا دستمال را جا به جا کرده تا برای دفعات بعدی همان محل جذب لکّه، به طور مجدد بر روی لکّه قرار نگیرد.
تمیز کننده دیوار
برای تمیز کردن دیوارهای رنگ شده ی منزل، ترکیب نصف پیمانه آمونیاک، یک چهارم پیمانه سرکه سفید و یک چهارم پیمانه جوششیرین در یک سطل آبگرم را امتحان کنید (منظور دیوارهایی با رنگ پلاستیک یا رنگ روغن است). این تمیز کننده ارزان و قوی ،دیوارها را تمیز و براق خواهد کرد.
پاک کردن شوره و سفیدک روی کاشی و سرامیک
شوره و سفیدک روی کاشی و سرامیک را میتوان با مالش دادن یک تکه لیموترش یا دستمال آغشته به سرکه روی سطح مورد نظر از بین ببرید.
تمیز کننده کاشی
واکس اتومبیل تمیزکننده خوبی برای کاشی است. آن را به کار گیرید و پیش از خشک شدن با دستمال نرم مالش دهید.
تمیز کردن دیوار آجری
برای پاک کردن لکّه از روی آجر، سطح مورد نظر را با آجر مشابه دیگر بسایید و یا از تکهای سمباده نرم کمک بگیرید
زمان تمیز کردن شیشهها
توصیه میشود در روزهای بسیار سرد که شیشهها یخ زدهاند آنها را پاک نکنید. در این وضعیت شیشهها بسیار ترد و شکننده میشوند و امکان شکستن آن زیاد است.
تمیز کردن شیشههای رسوب گرفته
شیشههایی که لکّه و رسوبات آب روی آن است را با مخلوط آب و سرکه سفید تمیز کنید.
شیشه پاک کن خانگی
برای تهیه یک شیشه پاککن خودتان در منزل اقدام کنید، دو پیمانه آب، نصف پیمانه الکل و یک قاشق چایخوری مایع ظرفشویی، محلولی معجزهآسا برای تمیز کردن شیشهها و آینه است. محلول را روی شیشه اسپری کنید و با دستمال تمیز شیشه را پاک کنید.
بر طرف کردن لکّه حشرات
لکّههایی که به وسیله حشرات روی پنجرهها بهوجود میآید، میتوانید با چای سرد از میان ببرید.
پاک کردن گوشههای پنجره
برای از بین بردن لکّههای سیاه که در گوشههای پنجره بهوجود میآید، از مسواک کهنه استفاده کنید. به این ترتیب که آن را در مخلوط آب و مایع سفید کننده وارد کنید و سپس روی محل مورد نظر بکشید.
استفاده از روزنامه
پنجرهها را میتوانید با روزنامه آغشته به مخلوط آب و سرکه سفید براق کنید.
شیشه پاک کن با سرکه
اگر شیشه پاک کن شما تمام شده است، دست نگه دارید و خودتان در منزل به روشی بسیار ساده، آن را تهیه کنید. در یک افشانه، سه قاشق غذاخوری آمونیاک، یک قاشق سرکه و مقداری آب سرد بریزید. این محلول را روی سطح شیشهای مورد نظر اسپری کنید و با دستمال یا روزنامه تمیز پاک کنید.
روش دیگر این است که یک چهارم فنجان سرکه را در دو لیتر آب گرم حل کنید و با دستمال آغشته به این محلول شیشه را پاک کنید. همچنین میتوانید محلول را روی سطح شیشه اسپری کنید و با روزنامه خشک کنید
تمیز کننده ارزان فر
برای تمیز کردن فرگاز میتوانید در منزل یک پاک کننده ی ارزان بسازید. یک قاشق چایخوری مایع ظرفشویی، یک قاشق چایخوری آب لیموترش و یک و نیم قاشق چایخوری مایع سفید کننده را در یک لیوان آب گرم حل کنید. محلول را با اسفنج به دیوارههای داخل فر بمالید و بگذارید 45 دقیقه بماند. سپس با دستمال مرطوب چند بار سطوح را تمیز کنید. این پاک کننده، مواد خشک شده و چربیهای سوخته را از دیوارهها جدا میکند.
تمیز کردن فر
در یک ظرف پلاستیکی، مقداری آمونیاک بریزید. ظرف را داخل فر بگذارید و اجازه دهید شب آنجا بماند. سپس از فر بیرون آورید. با پنج قاشق جوششیرین، سه قطره مایع ظرفشویی و چهار قاشق سرکه، خمیری درست کنید. این خمیر یک تمیزکننده ی طبیعی است آن را با اسنفج روی دیوارههای داخل فر بمالید و با دستمالی مناسب چند بار سطح را پاک کنید. از این خمیر میتوان برای تمیز کردن روی اسفنج و مسواک کهنه استفاده کرد.
برطرف کردن جرم اجاق گاز
مخلوط چهار قاشق جوش شیرین و چهار قاشق آب داغ را با استفاده از یک مسواک نرم و کهنه روی جرمهای اجاق گاز بمالید و بعد از ده دقیقه با اسفنج پاک کنید.
آسانتر تمیز کردن فر
پیش از تمیز کردن فر بهتر است پنج دقیقه آن را گرم کنید.میتوان ابتدا فر را با آب و اسفنج مرطوب و سپس دستگاه را روشن کرد. این کار به بهتر و راحت تمیز شدن فر کمک میکند.
یک نکته
پاک کردن فر از مواد شوینده و شیمیایی در پایان کار نکته ی مهمی است. آثار موادّ تمیز کننده را با دستمال مرطوب چند بار پاک کنید.
جرمگیر اجاق گاز
پنج قاشق جوششیرین، سه قطره مایع ظرفشویی و چهار قاشق سرکه را با هم مخلوط کنید تا خمیری به دست آید. این خمیر یک جرمگیر خانگی است که برای تمیز کردن اجاقگاز وکف قابلمه توصیه میشود. خمیر را روی محل مورد نظر بمالید و بعد از ده دقیقه با دستمال پاک کنید.
شیوهای آسان و ارزان برای داشتن فر تمیز
برای تمیز کردن فرگاز میتوانید در منزل، پاککننده ارزان بسازید. یک قاشق چایخوری مایع ظرفشویی، یک قاشق چایخوری لیموترش و یک ونیم قاشق چایخوری مایع سفیدکننده را در یک لیوان آب گرم حل کنید. محلول را با اسفنج به دیوارهای داخل فر بمالید و بگذارید 45 دقیقه بماند. سپس با دستمال مرطوب چند بار سطوح را تمیز کنید. این پاک کننده مواد خشک شده و چربیهای سوخته را از دیوارها جدا میکند.
حفظ دوام و زیبایی سرامیک
برای دوام و حفظ زیبایی سرامیکها بهتر است آنها را به طور مرتب با اسفنج مرطوب تمیز کنید و بعد با استفاده از پارچهای نرم یا اسنفجی خشک، رطوبت آنها را بگیرید. چنانچه بهطور مرتب سرامیکها را تمیز کنید، از تجمع لکّهها و به وجود آمدن لکّههای پایداری که به سختی پاک میشوند، جلوگیری خواهید کرد.
تمیز کردن خطوط میان سرامیک
هر زمان که متوجه شدید خطوط میان سرامیکها کدر و بد رنگ شده است، مقدار کمی ماده شوینده به یک لیتر آب بیفزایید. سپس با استفاده از اسفنج آغشته به این محلول، با دقت خطوط سرامیکها را پاک کنید سپس با استفاده از همان محلول یا حتی آب خالص سطح سرامیکها را تمیز کنید. مراقب باشید که از مواد شوینده غلیظ و قوی برای سرامیک استفاده نکنید؛ زیرا ممکن است روی سطح آنها خط بیفتد و آسیب جدی ببیند. همیشه پیش از استفاده از هر نوع ماده پاک کننده، بر چسب روی آن را مطالعه کنید تا با اطمینان کافی آن را به کار ببرید.
بهترین راه تمیز کردن هر نوع کفپوش
بهتر است برای تمیز کردن هر نوع کفپوش، کار را از قسمت انتهایی سالن یا اتاق و جایی که از در و راهرو دور است شروع کنید. تکه تکه کف را تمیز کنید و جلو بیایید تا به در نزدیک شوید. به این ترتیب، شما پایتان را روی قسمتهای تمیز شده نمیگذارید و از دوباره کاری جلوگیری میشود.
تمیز کردن سرامیکهای خیلی کثیف
چنانچه سرامیکها خیلی کثیفاند از روشها و فرمولهایی که برای تمیز کردن گفته شده استفاده کنید. البته حتماً پیش از استفاده از این محلول، هواکش را روشن یا حداقل پنجرهای را باز کنید و برای جلوگیری از ایجاد هر گونه حساسیت، دستکش بپوشید. محلول را حدود بیست دقیقه کنار بگذارید. سپس با استفاده از اسفنج به تدریج، همه قسمتها را با آن بپوشانید. حدود ده تا بیست دقیقه بعد، تمام قسمتها را به طور کامل با دستمال خیس پاک کنید. برای از بین بردن اثر ماده سفید کننده، در مرحله بعد از یک ماده شوینده ملایم استفاده کنید و دوباره تمام کف را با دستمال خیس پاک کنید. سپس همه بخشها را با پارچهای نرم خشک کنید.
پاک کننده کاشی و سرامیک
مخلوط یک چهارم جوششیرین، نصف پیمانه سرکه و یک پیمانه آمونیاک در یک سطل آب گرم، برای پاککردن و زدودن رسوبات و آلودگی و سرامیک فوقالعاده است.
سرامیك
امروزه بسیاری از منازل را با سرامیك كفپوش می كنند. كفپوشهای سرامیك در اندازهها، طرحها، رنگها و قیمتهای گوناگون در بازار موجودند. تمیز كردن سرامیك نسبتاً آسان است و البته نباید زیبایی آن را نیز فراموش كرد. با رعایت نكاتی می توان بر عمر كفپوش سرامیك افزود:
- برای دوام و حفظ زیبایی سرامیكها بهتر است آنها را به طور مرتب با اسفنجِ مرطوب تمیز كنید و بعد با استفاده از پارچه ای نرم یا اسفنجی خشك، رطوبت آنها را بگیرید. چنانچه به طور مرتب سرامیكها را تمیز كنید، از تجمع لكهها و به وجود آمدن لكههای پایداری كه به سختی پاك می شوند، جلوگیری خواهید كرد.
هر گاه متوجه شدید خطوط میان سرامیكها كدر و بد رنگ شده است، مقدار كمی ماده شوینده به یك لیتر آب بیفزایید. سپس با استفاده از اسفنجِ آغشته به این محلول، با دقت خطوط سرامیكها را پاك كنید تا لكهها و نیز مواد زایدی كه در این خطوط جمع شده از بین بروند و سرامیكها جلای خود را بازیابند. پس از تمیز كردن خطوط میان سرامیكها، با استفاده از همان محلول یا حتی آب خالص سطح سرامیكها را تمیز كنید. مراقب باشید كه از مواد شوینده غلیظ و قوی برای سرامیك استفاده نكنید، زیرا ممكن است روی سطح آنها خط بیفتد و آسیب جدی ببینند(همیشه پیش از استفاده از هر نوع ماده پاك كننده، برچسب روی آن را مطالعه كنید تا با اطمینان كافی آن را به كار ببرید).
- چنانچه سرامیكها باز هم تمیز و شفاف نشد، مقداری ماده سفید كننده را با آب مخلوط كنید (البته حتماً پیش از استفاده از این محلول، هواكش را روشن یا حداقل پنجرهای را باز كنید و برای جلوگیری از ایجاد هرگونه حساسیت، دستكش بپوشید). محلول را حدود بیست دقیقه كنار بگذارید. سپس با استفاده از اسفنج به تدریج همه قسمتها را با آن بپوشانید. حدود ده تا بیست دقیقه بعد، تمام قسمتها را به طور كامل با دستمال خیس پاك كنید. برای از بین بردن اثر ماده سفید كننده، در مرحله بعد از یك ماده شوینده ملایم استفاده كنید و دوباره تمام كف را با دستمال خیس پاك كنید. سپس همه بخشها را با پارچه ای نرم خشك كنید.
- بهتر است برای تمیز كردن هر نوع كفپوش، كار را از قسمت انتهایی سالن یا اتاق (جایی كه از در و راهرو دور است) شروع كنید. تكه تكه كف را تمیز كنید و جلو بیایید تا به در نزدیك شوید. به این ترتیب، شما پایتان را روی قسمتهای تمیز شده نمی گذارید و از دوباره كاری جلوگیری می شود.
فرش
برای نگهداری هرچه بهتر فرشها به این نكات توجه كنید:
- هرگاه لكه ای روی فرش به وجود آمد، بلافاصله برای برطرف كردن آن اقدام كنید تا لكه روی آن باقی نماند.
- برای پاك كردن لكههای قهوه، چای و مواد رنگی نظیر آب انگور، ابتدا برای جلوگیری از نفوذ بیشتر مادهِ ریخته شده، با حوله كاغذی یا دستمال كاغذی به آرامی رطوبت محل مورد نظر را بگیرید. سپس مقداری آب معدنی یا سودا روی آن بریزید و پس از چند دقیقه، محل را با دستمال پاك كنید. آن قدر این كار را تكرار كنید تا هیچ اثری از لكه بر فرش بر جای نماند.
- برای رفع لكه مواد چرب از جمله مداد شمعی و موادی همچون قیر ابتدا مقداری حلال غیرچرب كه زود خشك نمی شود بر مقداری پنبهِ مرطوب بریزید و آن را آرام روی لكه قرار دهید. به این ترتیب مقداری از ذرات جذب پنبه و حلال روی آن می شود. این كار را آن قدر تكرار كنید تا تمام لكه از بین برود. سپس محل را با پارچه مرطوب و تمیز پاك كنید.
- برای رفع لكه كاكائو، چسب و بستنی، ابتدا به آرامی اطراف محل مورد نظر را جمع كنید تا لكه بیشتر پخش نشود. سپس یك قاشق چایخوری مایع ظرفشویی را در یك فنجان آب حل كنید و این محلول را با پنبه یا دستمالی نرم و تمیز روی محل قرار دهید و بدون این كه محل لكه را بمالید، به آرامی آن را تمیز كنید. چنانچه چند بار این عمل را تكرار كنید، اثر ماده ریخته شده به طور كامل از بین می رود. سپس محل مورد نظر را با دستمال مرطوب تمیز كنید.
- برای برطرف كردن لكه شمع روی فرش، ابتدا تا حد امكان شمع ریخته شده را با دستمال بردارید. محل مورد نظر را به طور كامل با كاغذ قهوهای یا كاغذ خشك كن بپوشانید. سپس اتوی گرم را روی كاغذ بكشید. این عمل را چند بار تكرار كنید تا لك برطرف شود.
- برای رفع لكههای قدیمی بر جای مانده روی فرش كه احتمالاً هنگام لك شدن متوجه آن نشدهاید، مقداری كف خمیر ریش روی محل لك بریزید. سپس محل را با پارچه ای مرطوب بمالید و بعد آن را با دستمالِ خشك تمیز كنید. محل لك را با پارچه تمیزی بپوشانید و جسم سنگینی مثل كتاب روی آن قرار دهید. هرگاه پارچه مرطوب شد، آن را عوض كنید تا پس از گذشت مدتی، رطوبت فرش از بین برود.
- برای تمیز كردن فرش با شامپو، ابتدا تمام سطح فرش را با جاروبرقی تمیز كنید تا گرد و غبار آن گرفته شود. سپس از شامپوی فرش استفاده كنید.
پارچههای قدیمی
بسیاری از خانمها پارچهها و رومیزیهای قدیمی دارند كه برای تمیز كردن آنها دچار مشكل می شوند. شستشوی چنین پارچههایی در ماشین لباسشویی اصلاً عاقلانه نیست. بهعلاوه گاه لازم نیست برای حفظ و تمیز كردن آنها هزینه ای بپردازید. خودتان می توانید به راحتی از عهده نگهداری و تمیز كردن وسایل و پارچههای باارزش برآیید.
برای این كار به نكاتی كه در ادامه می آید توجه كنید:
- پارچه مورد نظر را به شكل مربع یا مثلث تا كنید و به حدی آن را كوچك كنید كه وقتی پارچه را خیس كردید، قادر به حمل آن در دستان خود باشید. سپس با نخی كه با جنس و رنگ پارچه همخوانی داشته باشد، لایههای پارچه را با دقت و احتیاط به هم كوك بزنید. حتماً دقت كنید كه نخ مورد استفاده رنگ پس ندهد.
- اگر پارچه قدری ضخیم است، شب آن را در محلول پودر صابون و آب گرم خیس كنید (بیش از این كه آن را در محلول قرار دهید، مطمئن شوید كه خردههای صابون به طور كامل در آب حل شده باشد). روز بعد محلول را به طور كامل خالی كنید و پارچه تاخورده را با دقت در ته تشت فشار دهید. ظرف را دوباره با آب ولرم یا سرد پر كنید و پارچه را آرام آرام آبكشی كنید. هر بار مراقب باشید تا پارچه صاف باقی بماند. آن قدر این عمل را تكرار كنید تا همه مواد صابونی از پارچه بیرون برود. هرگاه مطمئن شدید كه دیگر در پارچه اثری از محلول صابون نیست، با دست تا حد امكان آب اضافی پارچه را بگیرید. البته اصلاً پارچه را نچلانید و باز هم آن را صاف نگه دارید. سپس آرام آرام كوكهای دوخته شده را بشكافید و پارچه را همان طور صاف روی حوله ای قرار دهید تا خشك شود. می توانید آن را در هوای آزاد خشك كنید، اما مراقب باشید كه در معرض نور خورشید نباشد.
- برای شستن پردههای توری كه به مرور زمان در معرض نور خورشید مقاومت خود را از دست داده و نازك شدهاند نیز می توانید از همین روش استفاده كنید. با این تفاوت كه پیش از آبكشی آخر، چند قاشق نمك در آب بریزید تا پارچه صاف و شق و رق باقی بماند و كمتر چروك شود.
- اگر میخواهید پارچه قدیمی و باارزشی را اتو كنید، بهتر است زمانی كه هنوز خیس است این كار را انجام دهید. پارچه باید نه خیس خیس و نه مرطوب باشد؛ بلكه باید كمی آبدار باشد.
ملافه
ملافههای سفید به مرور زمان سفیدی خود را از دست می دهند و كم كم زرد می شوند، به گونه ای كه حتی در مواقعی شستشوی آنها هم بی فایده به نظر می رسد و سفیدی اولیه را به آنها باز نمی گرداند. اما با توجه به نكاتی می توانید بر عمر و زیبایی ملافههای سفید بیفزایید:
- ملافههای كتانی را به طور جداگانه با مواد پاك كننده معمولی در آب گرم بشویید و برای شستشوی آنها كمتر از حد معمول مواد پاك كننده استفاده كنید. در این صورت ملافهها مدت بیشتری سفید می مانند.
- نور خورشید برای از بین بردن هرگونه میكروب برجای مانده بسیار مناسب است. بهتر است ملافهها را در معرض نور خورشید خشك كنید.
خانه تکانی نوروز با قاعده
نظافت لزوما معادل با کار سخت نیست، یک برنامه رادیویی خوب و مفید میتواند شما را با اشتیاق بیشتری به تحرک وادارد. خانه تکانی یکی از رسوم بسیار قدیمی برای عید نوروز است و هر چند که آپارتمان های کوچک و بدون پستو و انباری و زیرزمین امروزی تقریباً در تمام مدت سال نسبتاً تمیز هستند. اما تمیزترین خانهها هم مدتی مانده به نوروز، برای شگونش هم که شده از بالا تا پایین شسته و روفته و برق انداخته میشوند.
1) از همین حالا شروع کنید
خانه تکانی شب عید، از کارهایی است که بر خلاف اسمش نباید «شب عید» انجام شود، بلکه باید از مدت قبل از رسیدن لحظات سال تحویل انجام شده باشد. علاوه بر کار نظافت، کارهای دیگری هم هست که باید از حالا تا آخر تعطیلات نوروزی انجام شوند؛ تهیه هدیه، نوشتن و ارسال کارت تبریک، شیرینی پزی- خرید خوراکیها و در کل «خرید شب عید» و پذیرایی از میهمانها.
از بچهها بخواهید که تختهای خود را مرتب کرده، اسباب بازیها و لوازم دیگر خود را جمع کرده و پس از گردگیری قفسهها، سرجای خود بگذارند
2) وقت برای خانه تکانی
در حقیقت، داشتن خانهای نظیف طی تعطیلات، بخصوص اگر از روش صحیحی استفاده کنید، سادهتر از چیزیست که تصور میکنید. خانه تکانی را قبل از دوران پر تنش آخر فصل انجام دهید. به این ترتیب کار را بدون عجله و فشار روحی انجام میدهید و به اندازه کافی برای پروژههای وقت گیری مانند تغییر دکوراسیون یا برق انداختن لوازم فلزی وقت خواهید داشت.
3) فهرست تهیه کنید
قبل از اینکه شروع کنید، فهرستی از تمام چیزهایی که باید تمیز شوند، تهیه کنید. کارها را براساس هر اتاق تقسیم کنید و زمانی برای هر کار در نظر بگیرید، به این ترتیب میتوانید بسته به زمان لازم برای هر کار، حتی از زمانهای اضافه بسیار کوتاه مانند پخش آگهی در تلویزیون نیز استفاده کنید و مثلا چند تکه لباس را در لباسشویی بریزید. هنگامی که به تدریج هر مورد موجود در فهرست را علامت میزنید، حس بسیار خوبی به شما دست می دهد و احتمال اینکه کارتان را تمام و کمال انجام دهید بسیار بیشتر خواهد بود.
4) کمی اینجا و آنجا نظافت کنید
برای داشتن خانهای تمیز و درخشان، نباید لزوما زمان ممتد زیادی در اختیار داشته باشید، در حقیقت خواهید دید که اختصاص دادن 30 دقیقه در روز به کار نظافت، نتایج بسیار رضایت بخشی خواهد داشت، برای مرتب کردن لوازم و خردهریزها، یک زمان ثابت مانند قبل از خواب یا قبل از صبحانه را کنار بگذارید، در این فاصله میتوانید به نظافت هم بپردازید. مثلا بعد از دوش صبحگاهی آینه حمام را تمیز کنید و یا کف وان را با کمی پودر یا مایع مخصوص برق بیندازید.
5) میانبر زدن اشکالی ندارد
اگر تا اینجا هر توصیهای را به جز مورد اول عملی کرده و یا به هر علت دیگر وقت کم آوردهاید، نگران نشوید. بخشهای اساسی و بیرونی خانه مانند پردهها، فرش و مبلمان را تمیز کرده و نظافت داخل کمدها، کابینتها و قسمتهای مخفی را به مدتی بعد موکول کنید، اما فراموشش نکنید!
6) کارها را به تنهایی انجام ندهید
این عید تنها عید شما نیست. پس نباید تمام نظافت آن را به تنهایی بر عهده بگیرید. در هر هفته زمان خاصی را برای نظافت اختصاص داده و کارها را با فرزندان و همسر خود تقسیم کنید. از بچهها بخواهید که تختهای خود را مرتب کرده، اسباب بازیها و لوازم دیگر خود را جمع کرده و پس از گردگیری قفسهها، سرجای خود بگذارند. این کار نه تنها باری از دوش شما بر میدارد، بلکه عادات خوبی به فرزندان شما میآموزد.