آثار گوناگون گناه
امیرمؤمنان على علیه السلام فرمود:
ما جَفَّت الدّموعُ الاّ لِقَسوة القُلوب و ما قَست القُلوب الاّ لِكَثرة الذّنوب (1)؛ اشك چشمها نخشكد مگر به خاطر قساوت و سختى دلها، و دلها سخت نشود مگر به خاطر گناهان بسیار .
۲- سلب نعمت
امام صادق علیه السلام مىفرماید: پدرم همواره مىفرمود:
اِنّ الله قَضى قَضاء حَتماً الاّ یُنعِمُ على العبد بِنِعمةٍ فَیَسلُبها ایّاه حتّى یُحدِث العبد ذَنباً یَستَحقّ بذلك النّقمة (2)؛ خداوند حكم قطعى فرموده كه نعمتى را كه به بندهاش داده، از او نگیرد، مگر زمانى كه بنده گناهى انجام دهد كه به خاطر آن سزاوار كیفر گردد.
3- عدم استجابت دعا
امام باقر علیه السلام فرمودند: همانا بنده از خدا حاجتى مىخواهد، اقتضا دارد كه زود یا دیر برآورده شود، سپس آن بنده گناهى انجام مىدهد خداوند به فرشته مىفرماید: حاجت او را روا مكن و او را محروم ساز زیرا موجب خشم من شده و سزاوار محرومیت شده است.(3)
4- الحاد و انكار
رسول اكرم صلّى الله علیه وآله در ضمن گفتارى فرمودند:
فاِنّ المَعاصى تَستَولى الضَّلال على صاحِبها حتّى تُوقِعُه رَدّ ولایَة وصىِّ رسول الله و دفع نبوة نبى الله و لا تزال بذلك حتّى توقعه فى ردّ توحید الله و الالحاد فى دین الله (4)؛ همانا گناهان، گمراهى را بر گنهكار مسلط مىنماید تا آنجا كه او را به رد ولایت و امامت وصى رسول خدا و انكار نبوت پیامبر و به همین منوال انكار یكتایى خدا و الحاد و كفر در دین خدا، آلوده مىگرداند.
۵- قطع روزى
امام باقر علیه السلام مىفرماید:
إنّ الرّجُل لَیَذنب الذَّنْب فَیَدرء عنه الرّزق (5)؛
6- محرومیت از نماز شب
امام صادق علیه السلام مىفرماید:
إنّ الرّجل یَذنب الذَّنْب فَیحرم صَلاة اللیل (6)؛ انسان بر اثر ارتكاب گناه از نماز شب محروم مىگردد.
7- عدم امنیت از حوادث
امیرمؤمنان على علیه السلام فرمودند:
گنهكار نباید خود را از بلاهاى شبانه و حوادث ناگهانى ایمن بداند.(7)
و عواقب شوم دیگر كه فهرستوار ذكر مىكنیم؛
8- قطع باران.
9- ویرانى خانه.
10- حبس صد ساله قیامت.
11- خشم و لعن الهى.
12- بلاهاى بى سابقه.
13- پشیمانى.
14- پردهدرى و رسوایى.
15- كوتاهى عمر.
16- زلزله.
17- فقر عمومى..
18- اندوه.
19- بیمارى.
20- تسلط اشرار
روایات در این زمینه، بسیار است.(8) براى رعایت اختصار این فصل را با پنج روایت ذیل به پایان مىبریم:
در منزل ابو ایّوب انصارى و در محضر پیامبر (صلّى الله علیه وآله) بودم كه از آن حضرت پرسیدم، منظور این آیه چیست؟
یوم یُنْفخ فى الصّور فَتَاتون افْواجاً(۱۰)؛ روز قیامت در صور دمیده مىشود، پس مردم گروه گروه مىآیند.
آن حضرت (صلّى الله علیه وآله) در پاسخ فرمود:
مَن وَلِىَ عَشرةً فلم یَعدِل فیهم جاءَ یومَ القِیامة وَ یَداه و رِجلاه و راسُه فى ثقْب فاءس (۱۲)و(1۳)؛ هر كس سرپرست ده نفر شود ولى رفتارش با آنها عادلانه نباشد روز قیامت در حالى بیاید كه دست و پا و سر او در سوراخ تبرى باشد.
مَن سوّد إسمه فى دیوان ولد فُلان حَشَره الله یَوم القِیامة خِنزیراً (۱۴)؛
و رسول خدا صلّى الله علیه وآله فرمودند:
هنگامى كه عمل زنا آشكار شود، مرگ ناگهانى زیاد مىگردد ... و هنگامى كه در ترازو كم فروشى شود، خداوند قحطى و كمبود را بر مردم فرود مىآورد و هنگامى كه مردم زكات اموال خود را ندهند زمین بركتهاى خود، از زراعت و میوه و معادن را بروز نمىدهد،... و هنگامى كه قطع صله رحم رواج یافت؛ ثروتها در دست اشرار قرار مىگیرد و هنگامى كه امر به معروف و نهى از منكر ترك گردید خداوند اشرار را بر مردم مسلط مىكند، كه هر چه نیكان آنها دعا كنند به استجابت نمىرسد.(1۵)
1- كافى، ج 2 ص 271.
2- كافى، ج 2 ص 273.
3- كافى، ج 2 ص 271. بحار، ج 73 ص 329.
4- بحارالانوار، ج 73 ص 360.
5- كافى، ج 2 ص 271.
6- كافى، ج 2 ص 271.
7- كافى، ج 2 ص 269.
8- كافى، ج 2 ص 272- 275 و 445- 446.
9- سفینة البحار، ج 2 ص 44.
۱۰- نبا / 20.
1۱- مجمع البیان، ج 1 ص 423.
1۲- عقاب الاعمال صدوق، ص 592.
1۳- ناگفته نماند درباره ى پاداش و كیفر گناه، شیخ صدوق(ره) (متوفى 381) كتاب جامعى به نام «ثواب الاعمال و عقاب الاعمال»، تاءلیف نموده است.
1۴- عقاب الاعمال، ص 594..
۱۵- وسائل الشیعه، ج 11 ص 513.