سروستان

کاخ ساسانی سروستان قدیمی ترین گنبد آجری ایرانی در 9 کیلومتری جنوب غربی سروستان شیراز در میان دشتی وسیع قرار دارد.
هنگام ورود از شیراز به سروستان بنای عظیم کاخ از دور به مسافت زیادی از جنوب پدیدار می شود.
این بنای عظیم از سنگ و گچ ساخته شده است و گنبدها ، ایوان ها ، اطاق ها و دهلیزهای متعددی دارد.
در خصوص تاریخ ساخت کاخ سروستان نظرهای متفاوت وجود دارد.
این بنا احتمالاً از آثار بهرام گور یا بهرام پنجم ساسانی است که مهرنرسی وزیر معروف او که صدارت یزدگرد اول و یزدگرد دوم را عهده دار بود ساخت.
کاخ سروستان که از باشکوه ترین کاخ های ساسانی است جنبه تقدس دارد که شامل یک ایوان ورودی و گنبدی در مرکز و حیاط است.
استفاده از فن بسیار زیبای معماری با پلان های پیچیده از ویژگی های این کاخ نسبت به دیگر کاخ های ساسانی است.
نمای اصلی بنا در ضلع شرقی قرار دارد که شامل یک ایوان مرکزی و دو ایوان کوچک تر در دو طرف است و ایوان مرکزی به تالار اصلی و پس از آن به چهار حیاط متصل می شود که فضای میانی بنا را تشکیل می دهند.
دیوار جنوبی تالار اصلی به یک ایوان جانبی خارجی راه می یابد در دو طرف این بنا دو اتاق باریک با طاق گهواره ای قرار دارد که مقابل هم قرار نگرفته اند و استفاده از فیلپوش برای قرار گرفتن گنبدها روی بنا به وضوح دیده می شود.
تپه ها و ناهمواری های زمین های مجاور نشانه ابنیه ای است که حول و حوش کاخ بنیاد نهاده بوده‌اند.
شهرستان سروستان در 85 کیلومتری جنوب شرق شیراز قرار دارد.