معارف قرآن

قرآن دریای مواجی است که مشتریان فراوانی مخصوصاً از جوانان و جوان دلان – همان ها که قرآن با گوشت و خون شان ممزوج شده – بر ساحل، و در اعماق خود دارد.
 
جمعی به تماشای آن نشسته و عده ای به شنا و معدودی هم در ژرفای آن به استخراج درّ و گروهر مشغولند.
خلاصه کلام این که، کتابی مملو از معارف الهی پیش روی ماست و تکلیف ما در برابر آن ابتدا قرائت و سپس عمل به آن معارف است. چنان چه پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله و سلم می فرماید: «إقرؤا القرآن واعملوا به؛ قرآن را بخوانید و به آن عمل کنید». (1)
مقام معظم رهبری که خود تالی و قاری و مجری احکام قرآنی هستند با توجه به اصل عمل قرآن، پرداختن به ظواهر بسیار لازم و ضروری دانسته و می فرمایند: «عمل به قرآن به معنای پرهیز از آرایه های قرآنی نیست... قرآن را حفظ کنید مخصوصاً جوان ها، شما می توانید. حفظ قرآن باعث تدبر و انس بیشتر با قرآن است». (2)
ایشان به طور جدی نظام آموزش معارف را به نقد کشیده و می فرمایند: «هر چند معارف و فقهی را که می خوانند بالاخره فقه قرآن و محصول قرآن است اما متن قرآن و خواندن آن در برنامه ها نیست». (3)
پس از تلاوت قرآن نوبت عمل به معارف آن می رسد. اصلی که اگر به فراموشی سپرده شود اول بدبختی جوامع اسلامی خواهد بود. مقام معظم رهبری در این مورد می فرمایند: «بدبختی جوامع اسلامی به خاطر دوری از قرآن و حقایق معارف آن است... همین معارف است که ملت بزرگ ما را وادار کرد و مجهز نمود که با دنیای مدرن جاهلیت قرن بیستم مقابله کند». (4)
قرآن معجزه ای است جاودان که دمادم منکران خدا و پیغمبر را به مصاف می طلبد و هر لحظه ایمان آوردندگان به خدا و پیغمبر را راهنمایی می کند. این کتاب عظیم و والا منزلت چنان مملو از معارف والای الهی است که منحصر به زمان و مکان خاصی نیست. بلکه ناجی همه ی نسل ها در همه اعصار است. و به تعبیر مقام معظم رهبری: «هر وقت که زمینه عالم و زندگی بشر از معنویت تهی شود. همین معارفی که قرآن کریم به آن ناطق است می تواند در هر زمانی بیاید و آن خلأ را پر کند». (5)
«اللهم فاجعل نظرنا فیه عبادۀ و قرائتنا فیه فکراً و فکرنا فیه اعتباراً...». (6)

پى‏نوشت‏ها

1. نهج الفصاحه، باب قرآن، ح 4، ص 425.
2. در جمع قاریان و حافظان قرآن، رمضان 1385.
3. 27/12/68 دبیرستان معارف شهید مطهری.
4. خطبه های نماز جمعه، 1/1/69.
5. دیدار با کارگزاران، عید مبعث، 2/10/72.
6. قسمتی از دعای ختم قرآن از امام صادق علیه السلام.