اى كسانى كه ایمان آوردهاید! اموال یكدیگر را در میان خود به باطل نخورید، مگر اینكه تجارتى با رضایت یكدیگر باشد. و خود (و یكدیگر) را نكشید، همانا خداوند نسبت به شما همواره مهربان بوده است.
نکته ها
رمز اینكه نهى از قتل، «لاتقتلوا» بدنبال نهى از حرامخورى، «لاتأكلوا» آمده است، شاید آن باشد كه سیستم اقتصادى ناسالم، زمینهى قیام محرومان علیه زراندوزان و بروزدرگیرىها و پیدایش قتل و هلاكت جامعه است.
امام صادقعلیه السلام به هنگام تلاوت این آیه فرمود: كسى كه قرض بگیرد و بداند كه نمىتواند بازپرداخت كند، مال باطل خورده است.[260] امام باقرعلیه السلام در ذیل آیه فرمود: ربا، قمار، كمفروشى و ظلم از مصادیق باطل است.[261]
رسول خداصلى الله علیه وآله درباره وضو و غسل با آب سرد، آنجا كه خطر جانى دارد فرمود: «و لاتقتلوا انفسكم انّ اللَّه كان بكم رحیماً».[262]
امام صادقعلیه السلام فرمود: اگر مسلمانى به تنهایى وارد منطقه كفّار شد و كشته شد، خودكشى كرده است.[263]
كشتن رهبران معصوم یكى از مصادیق خودكشى و به هلاكت انداختن جامعه است، امام صادقعلیه السلام دربارهى «لا تقتلوا انفسكم» فرمودند: یعنى اهلبیت پیامبر خود را نكشید.[264]260) كافى، ج 5، ص 95.
261) تفسیر نورالثقلین.
262) تفسیر نورالثقلین.
263) تفسیر برهان، ج1، ص363.
264) تفسیر فراتكوفى، ص101.
پيام ها
1- مالكیّت فردى محترم است و تصرّف در اموال دیگران، جز از راه معاملات صحیح و بر اساس رضایت، حرام است. «لاتأكلوا... الا... تجارة عن تراض»
2- جامعه، داراى روح واحد و سرنوشت مشترك است. اموال دیگران را همچون اموال خودتان محترم بدانید. «اموالكم بینكم»
3- هر نوع تصرّفى كه بر مبناى «حقّ» نباشد، ممنوع است. «لاتأكلوا... بالباطل»
4- داد و ستدها باید با رضایت طرفین باشد، نه با اجبار واكراه. «عن تراض منكم»
5 - جان انسان محترم است، لذا خودكشى ویا دیگركشى حرام است. «لاتقتلوا انفسكم»
6- احكام و مقرّرات اسلام پرتوى از رحمت خداوند است. «كان بكم رحیماً»