امامت در نهج البلاغه
14. فضيلت خاندان رسول
هم الذين يخبركم حُكمهم عن علمهم، و صمتُهم عن منطقهم، و ظاهرهم عن باطنهم؛ لا يخالفون الدين و لا يختلفون فيه؛ فهو بينهم شاهد صادق، و صامت ناطق.
آل محمد صلى الله عليه و آله هستند كه حكمشان (درباره واقعيات) خبر از علمشان مى دهد و سكوتشان از گفتارشان و آشكارشان از نهانشان. نه با دين مخالفت مى ورزند و نه در دين اختلافى با يكديگر دارند، پس دين در ميان آنان شاهدى است راستگو و ساكتى است گويا.14
17. خواسته على (علیه السلام(
نسأل الله منازل الشهداء، و معايشة السعداء، و مرافقة الانبياء.
از خداوند، منزلت شهيدان و همزيستى با نيك بختان و همراهى با پيامبران را مسألت داريم.17
18. خصايص اولياى خدا
ان أولياء الله هم الذين نظروا الى باطن الدنيا اذا نظر الناس الى ظاهرها، و اشتغلوا بآجلها اذا اشتغل الناس بعاجلها، فأماتوا منها ما خشوا أن يميتهم، و تركوا منها ما علموا أنه سيتركهم، و رأوا استكثار غيرهم منها استقلالا، و دركهم لها فوتا، أعداء ما سالم الناس و سلم ما عادى الناس! بهم علم الكتاب و به علموا، و بهم قام الكتاب و به قاموا، لا يرون مَرجُوّا فوق ما يرجون، و لا مخوفا فوق ما يخافون.
همانا دوستان خداوند كسانى هستند كه به باطن دنيا نگريستند، در حالى كه مردم معمولى به ظاهر آن نگاه مى كنند، اولياء الله به آخر دنيا (پس از مرگ) مى نگرند، در آن هنگام كه مردم به آنچه كه در دنيا به سرعت مى گذرد مى نگرند.
پس اولياء الله از اين دنيا ميراندند آنچه را كه ترسيدند آنان را بميراند و رها كردند از دنيا آنچه را كه مى دانستند كه به زودى آنان را رها خواهد كرد و آنچه را كه ديگران افزون گرايى (تكاثر) مى ديدند، اينان آن را تمايل به ناچيز گرايى تلقى نمودند و آنچه را كه ديگران دريافت كردند اولياء الله آن را از دست دادن تلقى كردند و دشمن چيزى بودند كه مردم با آن سر آشتى داشتند و با چيزى آشتى بودند كه مردم آن را دشمن مى دانستند. به وسيله اولياء الله بود كه قرآن شناخته شد و با همين قرآن بود كه به علم دست يافتند و قرآن با آنها برپا شد و خود آنان با قرآن قيام كردند. آنان به فوق آنچه اميدوارند نظری ندارند و از فوق آنچه از آن مى ترسند بيمى ندارند.18
19. عدم مخالفت با فرمان خدا و رسول
لقد علم المستحفَظون من أصحاب محمد صلى الله عليه و آله أنى لم أردّ على الله و لا على رسوله ساعة قطّ. و لقد واسیتُه بنفسی فى المواطن التى تنكص فيها الابطال، و تتأخّر فيها الاقدام، نجدةً أكرمنى الله بها.
ياران امانتدار و نگهداران اسرار محمد صلى الله عليه و آله به طور قطع مى دانند كه من حتى ساعتى فرمان خدا و فرمان رسول خدا را رد نكرده ام. من در مواردى با جانم به پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله يارى نمودم كه دلاوران در آن موارد به عقب بر مى گشتند و گام ها برمى گشتند. اين شجاعت و دليرى همان است كه خداوند به من عنايت فرمود و به وسيله آن مرا تكريم نموده است.19
21. عترت پيامبر
هم أزمّة الحق، و أعلام الدين و ألسنه الصدق، فأنزلوهم بأحسن منازل القرآن، وَ رِدوهم ورود الهيم العِطاش.
در توصيف خاندان محمد صلى الله عليه و آله فرمود: آنان زمامداران حق و پيشتازان دين و زبان هاى صدق اند، آنان را در بهترين و مناسب ترين مقام قرآنى كه دارند تلقى نماييد و وارد شويد به آنان مانند ورود شتران تشنه به چشمه سارهاى گوارا.21
20. ستاره های هدایت
ألا ان مثل آل محمد صلى الله عليه و آله كمثل نجوم السماء؛ اذا خَوى نجمٌ طلع نجم، فكانّكم قد تكاملت من الله فيكم الصنائع، و أراكم ما كنتم تأملون.
آگاه باشد و بدانيد كه مثل آل محمد صلى الله عليه و آله مانند مثل ستارگان آسمان است كه هرگاه ستاره اى نهان گردد، ستاره اى ديگر طلوع مى كند. پس گويى كه نعمت هاى خدا درباره شما كامل گرديده و آنچه را آرزو داشته ايد خداوند به شما نشان داده است.20
22. تبعیت از پیشوا
و ناظر قلب اللَبيب به يُبصر أمدَه، و يعرف غوره و نجده، داعٍ دعا و راعٍ رَعى، فاستجيبوا للداعى و اتبعوا الراعى.
انسان عاقل با چشم دل، غايت و هدف نهايى خود را مى بيند و فراز و نشيب زندگى خود را مى شناسد، دعوت کننده ای (پیامبر) دعوت کرد و امیری (امام علی) حکومت کرد؛ پس استجابت کنید دعوت كننده را و پيروى كنيد از پيشوایتان.22
23. جایگاه امام على نسبت به پيامبر اکرم
قد علمتم موضعى من رسول الله صلى الله عليه و آله بالقرابة القريبة و المنزلة الخصيصة. وضعنى فى حجره... و ما وجد لى كذبة فى قول، و خَطلة فى فعل.
شما موقعيت و رابطه مرا با رسول خدا صلى الله عليه و آله از جهت خويشاوندى نزديك و مقام و منزلت اختصاصى مى دانيد، او مرا در اتاق خويش مى نشاند، ... آن حضرت هيچ دروغى در سخن از من نشنيد و خطايى در كارى از من نيافت.23
24. تشبيه خاندان رسالت
نحن النُمرُقة الوسطى، بها يَلحق التالى، و اليها يَرجع الغالى.
ما خاندان رسالت همانند بالشى هستيم در ميانه (كه از دو سوى به آن تكيه مى كنند) آن كس كه وامانده سرانجام خود را به آن مى رساند و آن كس كه پيشى گرفته است عاقبت به سوى آن برمى گردد.24
25. رابطه امام با رسول خدا
أنا من رسول الله كالضوء من الضوء، و الذراع من العضد.
ارتباط من با رسول خدا همچون نورى است روشنى يافته از نورى ديگر و همچون پیوستگی ساعد و بازو.25