نگاه اسلام به خانواده
نگاه اسلام به خانواده
تکریم و تعظیم خانواده در اسلام بسیار ممتاز است. کتاب آسمانی اسلام به ازدواج و تشکیل خانواده توصیه بسیاری مینماید و پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله و سلم میفرمایند: «ما بنی فی الاسلام بناء احب الی الله من التزویج؛ هیچ بنایی در اسلام محبوبتر از بنیان خانواده برپا نشده است و در احادیث دیگر معصومین علیهمالسلام، به شدت به ازدواج توصیه گردیده و عزوبت نهی شده است.
اخلاق خانواده در قرآن
خدای متعال، همسر را محل آرامش و خانواده را کانون مودت و رحمت معرفی میکند: «وَ مِنْ آياتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْواجاً لِتَسْكُنُوا إِلَيْها وَ جَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَ رَحْمَةً إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ» (سوره روم/ آیه 12) و در جاى دیگر از زن و مرد به عنوان لباس یکدیگر یاد مینماید: «هن لباس لکم و انتم لباس لهن؛ آنها لباس شما هستند و شما لباس آنهایید». (سوره بقره/ 187)
علامه طباطبائی رحمه الله این عبارت قرآنی را با توجه به کل آیهای که در آن واقع شده این گونه معنا نمودهاند که هر یک از زن و مرد وسیله حفظ دیگری از انجام فجور است. و در عین حال همچون لباس که بدن را از همه مستور میکند ولی بر خودش بدن پوشیده نیست. هر یک از این دو بر خودشان طرف مقابل پوشیده نیست.
قرآن هر فردی را علاوه بر حفظ خود بر حفظ خانواده خود نیز مسئول مینماید و میفرماید: «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قُوا أَنْفُسَكُمْ وَ أَهْلِيكُمْ ناراً وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجارَة»؛ ای کسانی که ایمان آوردهاید خود و اهلتان را از آتشی که هیزم آن مردم و سنگها هستند حفظ کنید. (سوره تحريم/ آیه 6)
از امام صادق علیهالسلام روایت گردیده که فرمودند: وقتی این آیه نازل شد مردم گفتند: ای رسول خدا چگونه خود و اهلمان را حفظ کنیم؟ پیامبر صلی الله علیه و آله جواب دادند: «عمل شایسته را انجام دهید و اهل خود را نیز بدان متذکر کنید. پس آنان را بر طاعت خدا ادب نمایید». سپس امام صادق علیهالسلام فرمودند: آیا نمیبینید که خدا به پیامبرش میفرماید: خانواده خود را به نماز امر کن و بر آن مداومت بنما (سوره طه/ 132) و میفرماید: و ياد كن در كتاب خود شرح حال اسماعيل را كه بسيار در وعده صادق و رسول و پيغمبرى بزرگوار بود و هميشه اهل بيت خود را به اداى نماز و زكات امر مى كرد و او نزد خدايش بنده اى پسنديده بود. (سوره مریم، آیه 54، ترجمه الهیقمشهای)
قرآن به فرزندان سفارش كرده كه در برابر پدر و مادر مؤدب و متواضع باشند و بپاس تربيت درباره پدر و مادر دعاى خير كنند: «وَاخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَ قُلْ رَبِّ ارْحَمْهُما كَما رَبَّيانِي صَغِيراً»؛ و هميشه پر و بال تواضع و تكريم را با كمال مهربانى نزدشان بگستران و بگو: پروردگارا، چنان كه پدر و مادر، مرا از كودكى (به مهربانى) بپروردند تو در حق آنها رحمت و مهربانى فرما. (سوره اسراء، آيه 24، ترجمه الهیقمشهای)