دلالت حدیث «طیر»
دلالت حدیث «طیر»
حدیث طیر بر چه فضائلى از فضائل امیرالمؤمنین دلالت دارد؟
از این حدیث شریف نکات بسیارى استفاده مى شود؛ از قبیل:
1 ـ امام على(علیه السلام) محبوب ترین افراد نزد خداوند است
پیامبر از خداوند درخواست نمود که محبوب ترین افراد نزد خود را پیش ایشان بفرستد، و خداوند امام على(علیه السلام) را به نزد او فرستاد. از این حدیث به طور صراحت استفاده مى شود که حضرت على(علیه السلام) محبوب ترین افراد نزد خداوند است.
2 ـ برترى امام على(علیه السلام) بر سایر صحابه
هر کس که محبوب ترین افراد نزد خداوند باشد، افضل افراد است. این نکته در کلام قسطلانى(1) و قاضى سبکى(2) و ابوحامد غزالى(3) و قاضى عیاض(4) و نووى(5) و فخر رازى(6) به آن اشاره شده است.
برخى از علماى اهل سنت نیز به دلالت «حدیث طیر» بر افضلیّت امام على(علیه السلام) بر سایر صحابه اشاره کرده اند؛ از قبیل:
1 ـ علماىِ عصر مأمون.(7)
2 ـ حاکم نیشابورى.(8)
3 ـ فخر رازى.(9)
4 ـ محمّد بن طلحه.(10)
5 ـ حافظ گنجى.(11)
3 ـ امامت حضرت على(علیه السلام)
ابن تیمیه و دیگران مى گویند: هر کس افضل امت است او سزاوارتر به امامت و خلافت است. با اثبات افضلیت حضرت امیر(علیه السلام) بر صحابه به «حدیث طیر»، امامت و خلافت او نیز به اثبات مى رسد.
4 ـ امام على(علیه السلام) برتر از تمام انبیا است
در برخى از طرق حدیث طیر، امام على(علیه السلام) احبّ و افضل خلق خداوند از اوّلین و آخرین معرفى شده است.(12) این گونه تعبیر دلالت دارد بر این که حضرت امیر(علیه السلام) افضل از انبیاى پیشین است، و به دلیل آیه «مباهله»« أنفسنا و أنفسکم» مساوى با پیامبر اسلام مى باشد.(13)
پی نوشت:
(1). المواهب اللدنیة، ج 7، ص 42.
(2). طبقات الشافعیة، ج 2، ص 187.
(3). احیاء العلوم، ج 4، ص 327.
(4). الشفاء، ج 3، ص 372.
(5). المنهاج فى شرح صحیح مسلم، ج 15، ص 151.
(6). التفسیر الکبیر، ج 8، ص 18.
(7). عقد الفرید، ج 5، ص 354ـ358.
(8). تذکرة الحفاظ، ج 2، ص 1039.
(9). نهایة العقول.
(10). مطالب السؤول، باب اوّل، فصل پنجم، ج 1، ص 42و43.
(11). کفایة الطالب، ص 151.
(12). مناقب ابن مغازلى، ص 168و169.
(13). گردآوری از کتاب: امام شناسی و پاسخ به شبهات، علی اصغر رضوانی، انتشارات مسجد مقدس جمکران، چاپ اول، ج 2، ص 517.