امام زاده ابوالعبّاس سلام الله علیه

نسب :
طیق روایت معتمدین شهر:
نسب این امام زاده بزرگوار به حضرت ابوالفضل العباس(ع) می رسد.
طبق نوشته ی بالاى دَرِ ضریح مطهّر:
نَسَب این بزرگوار اینگونه یاد شده است: نسب وی با شش واسطه، به حضرت أباالفضل العبّاس علیه السلام و با هفت واسطه، به أمیرالمؤمنین على علیه السلام مى رسد،
مساحت :
مساحت کل امام زاده قریب به 4000 متر و زیر بنای آن به اتفاق رواقها و حرم به 800 متر می رسد.
توصیف امام زاده:
امام زادهاى است مورد توجّه،از أولاد و أحفاد علمدار بزرگ کربلا، باب الحوائج الى اللَّه، أبا الفضل العبّاس علیه السلام بشمار آمده است. در یک قطعه سنگ مرمرىِ جالب، که در دیوار حرم امام زاده ابوالعبّاس، (ساختمان قدیمى) نصب گردیده بوده و فعلاً در محلّ ویژهاى نگهدارى مى شود، این جمله ها با خطّ ثلث برجسته، حجّارى شده است: بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحیمِ، ألْحَمْدُ للَّهِ رَبِّ الْعالَمینَ وَ الصَّلوةُ وَ السَّلامُ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِه أجْمَعینَ، فَهذَا النَّسَبُ مُقابلٌ مُطابقٌ بِالْجامِعِ الْمَنْسُوبِ إلى أبى الشَّیْخِ الْحَرْبِ مُحَمَّدِ الدّینَوَرى رَحِمَهُ اللَّهُ و النَّسَبُ هذا:
ابوالْعَبَّاسِ، مُحَمَّدُ بْنُ أبى عَبْدِاللَّهِ مُحَمَّدِ، بْنِ عَبْدِاللَّهِ، بْنِ جَعْفَرِ، بْنِ قاسِمِ، بْنِ حَسَنِ، بْنِ عُبَیْدِاللَّهِ، بْنِ عَبَّاسِ، بْنِ أمیرِالْمُؤمِنینَ و إمامِ الْمُتّقینَ و یَعْسُوبِ الدّینِ، أسَدِاللَّهِ الْغالِبِ، عَلىِّ بْنِ أبى طالِبٍ عَلَیْهِ الصَّلوةُ وَ السَّلامِ.
بنابر این نوشته، امام زاده ابوالعبّاس، نام او محمّد و کنیه او ابوالعبّاس ولى در سنگ لوحه دیگرى، که به دیوار سر در و ایوان ورودىِ قدیمىِ امام زاده، نصب گردیده و در حال حاضر مقدارى از سطح صحن جنوبى امام زاده، پائین تر است (و در گودى قرار دارد و با پنجره شیشهاى، محافظت مىشود) چنین آمده است: بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمن الرَّحیمِ، قالَ اللَّهُ تَبارَکَ وَ تَعالى: وَ ما أرْسَلْناکَ إلاّ رَحْمَةً لِلْعالَمینَ، ألّلهُمَّ صِلِّ عَلى مُحَمَّدٍ الْمُصْطَفى و عَلىٍّ الْمُرْتَضى و حَسَنِ الرِّضا و حُسَیْنِ الشَّهیدِ بِکَرْبَلا وَ عَلىٍّ زَیْنِ الْعابِدینَ وَ مُحَمَّدٍ الْباقِرِ وَ جَعْفَرٍ الصَّادِقِ وَ مُوسَى الْکاظِمِ وَ عَلىِّ بْنِ مُوسَى الرِّضا وَ مُحَمَّدِ التَّقىِّ وَ عَلىِّ النَّقىِّ وَ حَسَنِ الْعَسْکَرىّ وَ مُحَمَّدِ الْمَهْدىِّ، صَلَواتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ أجْمَعینَ، هذا مَزار مُتَبَرِّک حَضْرَتِ امام زاده مَعْصُوم، الْمَظْلُومِ الشَّهید، تَغَمَّدَهُ اللَّهُ بِغُفْرانِه وَ أسْکَنَهُ فى رِیاضِ جَنانِه، ابوالْعَبَّاسِ عَلىِّ، بسعى و عمارتها کدخداى محترم و عزیز و صالح، محمود شاه بن شمس الدّین، علىّ بن رکنشاه المشتهر... خوراسجانى، فى تاریخِ مُحَرَّمِ الْحَرامِ، سَنَةِ عِشْرینَ وَ تِسْعَمِأت....
(در محلّ نقطه چین ها، کلماتى بود که خوانده نشد و ضمناً عبارات یاد شده، از نظر رعایت قواعد أدبى عرب، اشکالاتى دارد که بر أهل فن پوشیده نیست.)
از عبارت یاد شده، که ظاهراً در سال نهصد و بیست هجرى قمرى، حجّارى و نصب گردیده، استفاده مىشود که نام امام زاده، على و کنیه او، ابوالعبّاس است (که مشهور مىباشد).
تزیینات حرم و رواقهای آن شامل نقاشی و آینه کاری های نفیس و هنرمندانه می باشد.
ضریح فلزی امام زاده به ابعاد 4×5/2 روی امام زاده قرار گرفته و زیر گنبد تا سقف حرم آینه کاری شده است. در ضلع جنوبی حرم ایوانی مطلا قرار گرفته که قدمت آن به 400 سال قبل و زمان قاجاریه می رسد.
یکی دیگر از ویژگی های این امام زاده سقف سالن شرقی امام زاده است به مساحت 110 متر مربع که یکپارچه کاشیکاری و معرق شده است. ارتفاع گنبد دوپوش امام زاده از کف به 24 متر می رسد و در کنار امام زاده مجتمعی فرهنگی درمانی به مساحت 1200 متر ساخته شده و در اختیار مردم قرار گرفته است. همچنین زیارتگاه دارای کتابخانه ای با 17000 جلدکتاب جهت استفاده برای عموم ساخته شده است.
مردم و اهالی شهر خوراسگان به این مکان مقدس و امام زاده شریف احترام خاص و ویژه قایل می باشند.
ساختمان قدیمى امام زاده ابوالعباس سلام الله علیه
حرم و بقعه امام زاده ابوالعباس، یک ساختمان قدیمى داشته، که متعلّق به قرن دهم هجرى بوده و مخروبه گردیده و در سالهاى اخیر تجدید و توسعه یافته و فقط یک ایوان و سردَرِ جالب و زیبا، که داراى قطار بندى هشت ترک گچ برى مىباشد، از آن ساختمان قدیمى باقى مانده، که از میراثهاى فرهنگى به شمار مى رود. در طرف راست ایوان یاد شده، سنگ لوحهاى وجود دارد، که بر روى آن جمله هاى زیر حجّارى شده است: هو الباقى و کلّ شى هالک وفات مرحومه شهر بانو خانم، بنت مرحمت پناه، میرزا محمّد نظیر، شهر رجب.116 و در طرف چپ ایوان، سنگ لوحه دیگرى است، که بر روى آن، این عبارتها حجّارى شده: ألحکم للَّه وفات مرحمت پناه، مولانا محمّد بن علیشاه خوراسگانى، شهر ربیع الثّانى سنه 1059 ه’ و در وسط صحن جنوبى، پاىِ یک درخت، سنگ قبرى است، که روى آن حوضچهاى حجّارى شده و در أطراف آن حوضچه، أشعارى نوشته شده و در بالاى آن سنگ، این جمله ها حجّارى گردیده است: ألحکم للَّه وفات مرحوم المغفور روح اللَّه... مولانا نور اللَّه... فى تاریخ جمادى الاُولى 1089.
از تاریخ هاى موجود در سنگ نوشته هاى متعلّق به امام زاده ابوالعبّاس سلام الله علیه که قدیمى ترین آنها تاریخ 920 مى باشد، به خوبى روشن مى شود که ساختمان و بناى امام زاده، متعلّق به قرن دهم به بعد بوده و نشانهاى که از پیش از این تاریخ حکایت کند، به دست نیامد.
ساختمان مفصّل و باشکوه فعلى
از سال 1385 قمرى، علاقمندان به آستان مقدّس أهل البیت علیهم السلام شروع به تجدید بناء و توسعه حرم و آستان مقدّس حضرت ابوالعبّاس نمودند، که تاکنون فعّالیّت آنها ادامه دارد و مرتّباً در حال اقدام براى توسعه صحن مقدّس و تکمیل ساختمان و تزیینات گسترده، مىباشند.
در ساختمان فعلى، حرم مجلّلى وجود دارد، که أطراف آن را، رواقى مفصّل و به سبک باستانى (با استفاده از طاق چشمه متعدّد) احاطه کرده است و دو صحن بزرگ جنوبى و شمالى و گنبدى باشکوه و دو مناره جالب و ضریحى زیبا (با استفاده از طلا و نقره) موجب جلب توجّه زائرین و عابرین مىباشد و یک سردَرِ ورودى مجلّل به داخل حرم (از طرف صحن شمالى، که مشرف بر جادّه اصلی اصفهان. نائین مىباشد) و یک سر دَرِ ورودى دیگر، در همان طرف، به داخل صحن جنوبى، بر عظمت این مجموعه دینى مى أفزاید.
در تزیین گنبد و مناره ها و دیوارهاى دو صحن و سردرها، از کاشى هاى معرّق (و مقدارى کاشى خشت) و آجرهاى تزیینى، استفاده شده و نماى بسیار جالبى را شکل بخشیده است.
در داخل حرم و رواق بزرگى که محیط بر حرم مىباشد، از بهترین گچ برىها و آینه کارى ها و خطّاطى ها و نقّاشى هاى هنرمندانه استفاده شده و مجموعه آثار هنرى و تزیینى به کار گرفته شده، در این بارگاه مقدّس، از یادگارهاى این دوره مىباشد و استاد کارانى که در این مجموعه زحمت کشیدهاند، ذوق و ابتکار سلیقه و حوصله و تجربه خود را در راه شکوهمند ساختن این مجموعه بزرگ دینى، به کار گرفتهاند و ایمان قلبى و علاقه خود را به آستان مقدّس أهلالبیت علیهم السلام بالأخص حضرت أباالفضل علیه السلام (جدّ بزرگوار این امام زاده عظیم الشّأن)، به نمایش گذاردهاند.
در کتیبه هاى داخل گنبد و بیرون آن و نیز در کتیبه هاى کاشى کارى هاى سردرها و صحن ها، از آیات قرآن و کلمات دینى و أحادیث شریفه، استفاده شده و جلوه دینى و ولایتى یافته است.
در پایه گنبد امام زاده (از خارج) سوره مبارکه جمعه کتیبه شده و در یک لوح کاشى نوشته شده است: به همّت أهالى، ساختمان امام زاده ابوالعبّاس ( محمّد) 1385 و خاتمه 1397 قمرى، سرپرست حاج عبّاس قدر خواه، معمار ، استاد محمّد و استاد مهدى بدیع الصّنایع.
البته این تاریخ ها، مربوط به قسمتهاى أوّلیّه ساختمان است و گرنه، صحن جنوبى و کاشى کارى ها و نقّاشى و آینه کارىِ داخل رواق و حرم مطهّر توسعه یافته است.
کرامتى بزرگ، از امام زاده ابوالعبّاس سلام الله علیه
در حدود سال 1373 قمرى، شبى، جمعیّتى از متدیّنین و علاقمندان به أهلالبیت علیه السلام، در حدود سى نفر، به همراهى مرحوم آیت اللَّه العظمى، آقاى حاج سیّد على علاّمه فانى قدس سره، متوفّاى 1409 قمرى، به قصد زیارت امام زاده ابوالعبّاس، (پیاده) عازم خوراسگان مى شوند ولى در میان راه اتومبیلى مىرسد و آنها را به مقصد مى رساند و شب را در جوار امام زاده ابوالعبّاس، بیتوته مىنمایند و در هنگام سحر (در نزدیکى أذان صبح) ، چند نفر از زائرین که مشغول نماز شب و دعا بودهاند، ناگاه مشاهده مى نمایند، گلوله نورى از طرف قبله نمایان گردید و دو، دور، بالاى سر حرم، دور زد و سپس روى گنبد و حرم و صحن منتشر گردید و تا حدود 7. 8 دقیقه، فضا روشن بود 0 وقتى مرحوم آیت اللَّه فانى، چنین کرامت بزرگى را مشاهده نمودند ، مدّت زیادى به ضریح امام زاده چسبیدند و به شدّت گریستند و مجموعاً هفت. هشت نفر از آن جمعیّت، که بیدار بودند و به نماز و دعا اشتغال داشتند، این صحنه نور را مشاهده نمودند .
مرحوم آیت اللَّه فانى، قبل از حرکت به سوى امام زاده، فرموده بودند، دلم مىخواهد که این امام زاده مقام خودش را در نزد پروردگار، به ما بنمایاند و با معرفت کاملترى نسبت به مقام او وى را زیارت کنیم.
این قضیّه را، یک نفر از موثّقین که کاملاً مورد اعتماد مىباشد، یعنى آقاى حاج عبدالرّسول شعرباف دام عزّه، که خود در صحنه بودهاند و نور را مشاهده کردهاند، براى نویسنده نقل نمودند و دو نفر از دوستان کاملاً مورد اعتماد، یعنى حضرت حجّة الإسلام آقاى حاج شیخ جعفر آزادمنش و آقاى حاج مرشد عبّاس تولاّ، دام عزّهما، از قول مرحوم آیت اللَّه علاّمه فانى نقل نمودند. از حاضرین در آن صحنه معنوى، آقاى حاج آقا رسول باطنى و حاج محمّد علىِ حاج شفیعى و آقاى شعرباف دام عزّهم، در قید حیات هستند.
مرحوم آیت اللَّه فانى قدس سره وقتى هوا روشن گردید، به جستجو پرداختند و سنگ لوحهاى که نسب امام زاده را به حضرت أباالفضل علیه السلام مىرساند، پیدا نمودند و متوجّه گردیدند که این بزرگوار، از نسل آن بزرگ پرچمدار رشید إمام حسین علیه السلام در کربلا، مىباشند.
آخرین تعمیرات امام زاده:
ساختمان قدیم امام زاده بقعه ای خشت و گل که در سال 1340 تخریب و به همت هیئت امناء و خیرین بازسازی شده است.
علما و بزرگان مدفون در اطراف امام زاده:
عدّه زیادى از مؤمنین و صلحاء و بالأخص از علماء و روحانیّین ( إمام جماعت، مدّرس واعظ...) در جوار امام زاده ابوالعبّاس علیه السلام و مرقد مرحوم آیت اللَّه إمامى قدس سره، مدفون گردیدهاند و لذا در حرم و صحن امام زاده، قبرستانى از قبور علماء و صلحاء و مردم با ایمان، تشکیل شده است.
اطلاعات بیشتر:
خوراسگان، در قدیم الأیّام، از روستاهاى مجاور اصفهان و در.1 کیلومترىِ شرق آن بوده است ولى در حال حاضر، به علّت توسعه شهرها و روستاها، تبدیل به شهر شده و کاملاً به شهر اصفهان، متّصل گردیده است.
آدرس :
5 کیلومتری شهر اصفهان - شهر خوراسگان - شهر سلمان فارسی

http://www.abolabbas.com