آشنایی با تاریخچه طب سنتى ایران

طب در تمام ادوار تاریخ زندگى بشر، با او همراه بوده است. همچنان که درد و رنج جزئى از زندگى بشر است، پس او همواره به دنبال راه علاج گشته و مى گردد. در ایران، یونان، روم، آشور، کلده، مصر و تمامى جهان متمدن قدیم مردم از طب اطلاعاتى داشتند و کسانى که طبابت مى کردند، گاهى به صورت موبدان خدمت مى کردند و این بقراط حکیم بود که توانست طب را از این شکل خرافاتى و معبدى بیرون آورد. او ثابت کرد که مرگ و زندگى بر طبق قوانین منظم جهان رخ مى دهد و به علاوه مسائل اجتماعى و وجدانى خاصى نیز براى طبیب معین نموده است که گواه آن “سوگند نامه بقراط” است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از موسسه طب سنتی ایران    ،  در کشور ایران طب و طبابت ادوار مختلفى دارد که مهم ترین آنها عبارتند از:
الف) دوران هخامنشى ب) دوران ساسانى ج) دوران اسلامى
الف )دوران هخامنشى

این دوره یکى از ادوار درخشنده و پرثمر طب ایران است و در ۲۵۰۰ سال پیش از این علم داراى منزلت خاصى بوده است چرا که در کتب مذهبى زرتشت نیز به خصوص از بهداشت، بسیار سخن گفته شده است. لذا از این دوران پزشکان طبقه بندى شده اند که مهم ترین آنها طبیب (پزشک)، جراح (کارد پزشک)، منتر پزشک و گیاه پزشک یا پسیانز هستند که در اوستا مى توان به یادداشت هایى در این مورد دست یافت.
ب) دوران ساسانیان

انتقال اصل و مایه طب، از دوران هخامنشى به دوران ساسانى بود اما بر اثر اختلافات مذهبى که در امپراتورى روم شرقى بین امپراتوران با دانشمندان و پزشکان پیدا شد، دوران جدیدى در تاریخ طب ایران و نتیجتاً در طب اسلامى پدیدار شد. ایران از همسایگان کشور هاى روم شرقى بود بنابراین دانشمندان و پزشکان عالى رتبه از مرز ها به ایران مهاجرت کردند و به تعلیم این دانش اشتغال ورزیدند و به این ترتیب بیمارستان و مدرسه جندى شاپور تأسیس شد. در دوران انوشیروان انقلاب بزرگى در علم طب ایران و جهان به وقوع پیوست که همانا تأسیس اولین کنگره پزشکى براى مناظره و مباحثه پزشکان در مورد فلسفه و طب بوده است.
ج) دوران اسلامى

واگذارى تمام میراث ساسانیان علاوه بر میراث بزرگ یونانیان به مسلمانان، پس از غلبه اعراب بر ایران و انقراض سلسله ساسانیان و اشاعه زبان عربى بود. مثلاً در دوران عباسیان “جندى شاپور” به بغداد انتقال یافت به این ترتیب کم کم بغداد مرکز علم و دانش پزشکى شد و جندى شاپور از رونق افتاد، خلاصه آن که به برکت تعالیم اسلامى مسلمانان به خدمات بزرگى در علم طب، ترجمه و تألیف متون پزشکى توفیق یافتند.در دوران اسلامى به خصوص در باب ترجمه در اثر تشویق هاى افراد درجه اول اجتماع، باب جدیدى بر مترجمین باز شد و آثار زیادى به صورت کتاب هاى طبى، علمى، فلسفى، تاریخى و غیره از زبان یونانى به عربى ترجمه شد.
گروهى از مترجمان نیز در غرب کشورهاى مسلمان یعنى مراکش، الجزایر، اسپانیا، تونس و… نیز به ادامه این خدمت اشتغال داشته اند.گروه بزرگى از مولفان بودند که پس از مطالعه کامل ترجمه کتاب هاى یونانى، خود توانسته اند کتاب هایى را نوشته و حتى به صورت نظم درآورند و از خادمان جهان پزشکى هستند. ولى پزشکان مشرق زمین قدم هاى بزرگ ترى در راه پیشبرد علم طب برداشته اند. بیشترین سهم در طب اسلامى، متعلق به ایرانیان است.از بهترین شاگردان بقراط و جالینوس مى توان از پزشکان مسلمان نام برد که با حفظ اخلاق پزشکى و سایر صفات نیک، بعدها بر کتب اساتید خود نقد و بررسى نمودند!
آنها عقل سلیم و تجربه را سرچشمه تحقیقات خود قرار دادند و بدین ترتیب استادان بزرگ و بى نظیرى در آسمان علم و دانش چونان ستاره هایى پرفروغ درخشیدند، مانند:

- محمدزکریاى رازى صد و چند جلد کتاب و رساله در طب مانند حاوى و المنصورى و مرشدو «آبله و سرخک» تالیف نمود
- شیخ ابوعلى سینا صاحب و مولف کتاب «قانون» و «نبض» و امثال آنها
- اسماعیل جرجانى صاحب کتاب “ذخیره خوارزمشاهى”، «یادگار» و اغراض
- ابن رشد قرطبى صاحب کتاب “کلیات”، “سموم” و “شرح بر قانون”
 - على بن عباس مجوسى ارجانى مولف کتاب “کامل الصناعه الطبیه الملکى”
 - ابوالقاسم بن خلف الزهراوى مولف کتاب “التصریف”

طى قرون سوم، چهارم، پنجم و ششم هجرى قمرى، پزشکان ایرانى توانستند برگ هاى زرینى بر تاریخچه طب جهان اضافه کنند و تحولات و انقلابات بزرگى را در طب ایجاد نمایند. از جمله محمد زکریاى رازى، عباس مجوسى اهوازى، شیخ الرئیس ابوعلى سینا و اسماعیل جرجانى .
اگر بخواهیم مرورى بر دستاوردهاى تلاش هاى بى شائبه دانشمندان ایرانى و ثمرات آن در جهان پزشکى داشته باشیم مى توانیم بگوییم.

۱ _ بیرون آوردن علم طب از صورت نظرى و متحول ساختن این علم با ایجاد بستر مناسب براى عرضه طب عملى، گامى بسیار مثبت در راه توسعه و پیشبرد این دانش بوده است.
۲ _ ایجاد نظم و ترتیب در دانش طب پراکنده و بى سر و سامان یونانى و افزودن اطلاعاتى جدید در زمینه پزشکى و تکمیل اطلاعات قبلى.
۳ _ با نظر بر وظایف و طبایع شرح داده شده براى اعضاى بدن، تاثیر دارو و درمان را با توجه به طبیعت داروها و شرایط اقلیمى بیماران وارد علم پزشکى ساخته اند و توانستند تا قرن شانزدهم، هفدهم و نیمه هاى قرن هجدهم در علم پزشکى اروپا، تاثیرات حیرت انگیزى به جا بگذارند. حتى عده زیادى از پزشکان اروپایى (آلمان و اتریش) تحت تاثیر افکار و تحقیقات پزشکان اسلامى قرار گرفتند و آنان را آرابیست (Arabistes) مى نامیدند که تا اوایل قرن هفدهم میلادى در اروپا از حامیان زیادى برخوردار بودند و افکارشان مورد توجه بوده است.
کار آنها تحقیق و بررسى عینى روى نتایج به دست آمده از پژوهش هاى پزشکان اسلامى و بسط و ترویج افکار آنها بوده است که گروه بزرگى از پزشکان را تشکیل مى داده اند. خود این پزشکان گروه هاى فکرى و مکتب هاى علمى در اروپا ایجاد کردند که از آن شمار مى توان مکتب سالرن و پادوا در ایتالیا را نام برد که تحت تاثیر و نفوذ مستقیم دانشمندان علم طب اسلامى بوده اند. ترجمه هایى از آثار دانشمندان اسلامى نیز نشان دهنده نفوذ همه جانبه آثار آنها بر نام آوران عرصه علم طب در دیار فرنگ است براى مثال مى توان از ترجمه کتاب «آبله و سرخک» رازى که به زبان لاتین ترجمه شده و همچنین ترجمه «قانون» ابوعلى سینا یاد کرد که هر یک حدود چهل تا پنجاه بار به زبان هاى زنده دنیا تجدید چاپ شده است.
علاوه بر آن ژراد دو کرمن فرانسوى از معروف ترین کسانى است که به ترجمه قانون شیخ و حاوى و منصورى زکریاى رازى و کتاب تصریف ابوالقاسم پرداخته است و از کسانى که اطلاعات طب اسلامى ایران را به اروپا برده اند و همچون گنجینه اى از آن مراقبت کرده اند مى توان از ژرد برد وریاک و آشوک ریموند نام برد .
- عصر تحول طب اسلامى ایران

این مهم از زمانى شروع مى شود که کتاب ذخیره خوارزمشاهى توسط سید اسماعیل جرجانى نوشته و تالیف مى شود (متوفى به سال ۵۳۱ هجرى قمرى). این دانشمند والامقام ایرانى جنبش عظیمى در نشر متون پزشکى در تمدن اسلامى در آن زمان ایجاد کرد که کتب نوشته شده خود را به زبان فارسى به رشته تحریر درآورد که همان «ذخیره خوارزمشاهى» است.
 کتاب ذخیره خوارزمشاهى مشتمل بر ده جلد کتاب کوچک تر است، بدین شرح:
- کتاب اول: درشناختن حد وحدود طب، هدف آن وگنجینه بدن انسان از مواد، خلط ها، مزاج ها، طبیعت بدن ها، عادت ها و شرح هر یک از اعضاى بدن.
- کتاب دوم: در تشخیص بیمارى از حالت هاى بدن انسان و انواع و درجه بندى بیمارى ها و دلایل بروز آن و تشخیص و شناسایى نبض بیمار، تفسیر و شناسایى حال بیمار مبتنى بر موارد زائدى که از تن بیرون یا خارج مى شود مانند عرق و ادرار.
- کتاب سوم: در حفظ تندرستى و چگونگى انجام این امر و شناخت نوشیدنى ها و خوراکى ها و میزان و چگونگى خواب و بیدارى، و حرکت، سکون و بازشناسى انواع رایحه ها و عطردرمانى (Aromatherapy ) و تدابیر و راه هاى به کارگیرى روغن ها، مصرف مسهل و ملین و مواد تهوع آور، چگونگى انجام فصد و حجامت و فواید شادى و مضرات غم و مسائل فرهنگى روانشناسى که لفظ قدیم بسیار زیبا و دلنشین بیان شده است و تشخیص نشانه هاى بیمارى و پرورش بچه ها و نگهدارى از پیران و مسافران از جمله مطالب بسیار شیوا، دقیق و مهمى است که از آن سخن به میان آمده است.
- کتاب چهارم: در تشخیص مرض و بیمارى و راه هاى آن که بسیار ظریف و مدبرانه بیان شده است.
- کتاب پنجم: علل و علامت و عوارض تب و چگونگى معالجه آن .
- کتاب ششم: در معالجه بیمارى ها از فرق سر تا نوک پا
-کتاب هفتم: در معالجه ورم ها، آماس ها، زخم ها و چگونگى شکافتن و داغ کردن آنها (جراحى) و معالجه کردن عضوى که سیاه شده و مى میرد، چگونگى معالجه شکستگى و ضرب خوردگى.
- کتاب هشتم: در زمینه راه هاى حفظ بهداشت و آراستگى ظاهرى.
- کتاب نهم: در زمینه چگونگى کارکرد و استفاده از زهرها و پادزهرهاى مهم در پزشکى.
- کتاب دهم: در تعب هایى که به شکل هاى گوناگون پدیدار مى گردند.

در نوشته پیشین تا جایى پیش رفتیم که به معرفى کتب ده جلدى خوارزمشاهى پرداختیم. بد نیست بدانیم که سه کتاب دیگر نیز به زبان فارسى نوشته شده است که عبارتند از «یادگار» – «اغراض الطبیه و مباحث العلائیه» و “خف علایى و یا خفى علایى”.
از جمله کتاب هایى که در چنین دورانى تالیف شد مى توان از کتاب قانون شیخ که شامل پنج کتاب بدین ترتیب است، نام برد:
۱- کلیات که شامل چهار فن و چهار شیوه است.
۲ _ ادویه مفرده (داروهایى گیاهى) که شاملیت آن بر دو جمله است.
۳ _ بیمارى هاى اعضاى بدن از سر تا نوک پا که شامل بیست و دو تکنیک است.
۴ _ بیمارى هاى تخصصى که به عضو خاصى اختصاص ندارد.
۵ _ داروهاى گیاهى مرکب که در بردارنده مقالات و دو جمله است.
یکى از مولفین بزرگ کتاب هاى طبى در تمدن اسلامى، سید اسمعیل طبیب بوده است. از دوران حمله مغول و خسارات فراوان وارده بر ایران زمین، تا دوران قاجار هیچ کتاب و رساله پزشکى اى نوشته نشده است.
کتاب “تحفه حکیم مومن” اثر محمد مومن بن میرزا محمد زمان تنکابنى از آثار درخشان در زمینه طب سنتى و خواص گیاهان، کانى ها، روغن ها و مواد طبیعى درمانى است که قدمت آن حدوداً از زمان صفویه انتشار یافته است.«تحفه حکیم مومن» در نتیجه و حاصل مطالعات نویسنده آن در دوران خود است، قابل توجه است که عموماً در آن دوران تحصیل علم پزشکى که به همراه حکمت و فلسفه و تواماً آموخته مى شده است شکل یادگیرى در حضور استاد به صورت دیدن چهره و حال و هواى بیمار (معاینه)، نبض گیرى و نسخه نویسى (تغذیه و گیاهان مفرده و مرکبه دارویى) بوده است، چنانچه تا حدود نیم قرن پیش در کشور ایران هنوز این روش وجود داشته است.
یکى از کتب قابل توجهى که در این دوره تالیف شد کتاب «مالا یسع الطبیب جهله یا مالا یسمع الطبیب» تالیف یوسف بن اسماعیل خویى شافعى معروف به «ابن الکبیر» است که نام آن را «جامع» گذاشته اند که شامل دو کتاب یا دو قسمت است که اولى در دوا هاى مفرده و تغذیه و دومى در داروهاى مرکب است.
کتاب دیگر به نام «جامع المفردات الادویه و الاغذیه» تالیف ابن ابیطار (ضیاءالدین عبدالله بن احمد مالقى اندلسى) «اهل اسپانیا» است.
 کتاب دیگرى که در این زمینه خوش درخشیده است «تذکره شیخ داود انطاکى»میباشد این کتاب، نوشته شیخ داود بن انطاکى پزشک است که ملقب به بینا بوده و شامل چند باب است:
باب اول: در زمینه کلیات علوم پزشکى
باب دوم: در قوانین افراد و ترکیب
باب سوم: در مفردات و مرکبات
باب چهارم: در بیمارى ها
کتاب هایى که در این زمینه به تالیف رسیده است کتاب «حاوى رازى» و اختیار «شرح جالینوس بر بقراط» و «قرا با دین موجز» و حواشى بر قانون ابن سینا” و «رساله در فصد» است.
کتاب قانون اثر ابوعلى سینا، سال هاى سال در کشورهاى اروپا مورد توجه بوده و تدریس شده است و در دانشکده هاى پزشکى سراسر جهان به زبان هاى مختلف تدریس گشته است.
کتاب معالجات بقراطى نیز در این زمینه در آن دوران منتشر شد.
کتاب حاوى کبیر و صغیر: کتاب حاوى به زبان ساده تالیف «محمدبن زکریاى رازى» پزشک نامى ایران است. این کتاب بعد از مرگ رازى با کمک و زحمت خواهر رازى تدوین گشته است. به طورى که در اخبار است رازى یادداشت هاى حاوى را تهیه کرده است ولى عمرش براى تدوین کامل آن کفاف نداده است و همان گونه که مى دانیم کتاب «حاوى» دایره المعارفى است که شامل ماوقع و آنچه است که در مطب رازى رخ داده و حاصل معالجه و روایت علایم بیمارى بیماران در بیمارستان است و شاهکار بزرگ علم پزشکى و مایه افتخار تمدن بزرگ اسلامى است.
کتاب حاوى شامل ۱۲ باب است بدین شرح:
۱ _ در درمان بیمارى ها و بیماران
۲ _ در حفظ بهداشت
۳ _ در بخیه و شکسته بندها و زخم ها
۴ _ در نیروى داروها و غذاها
۵ _ در داروهاى مرکب
۶ _ در صنایع پزشکى و وسایل مورد استفاده در این صنعت
۷ _ در داروسازى رنگ و مزه و بوى داروها
۸ _ در بدن ها، انواع طبایع و چگونگى عملکرد آنها
۹ _ در وزن ها و پیمانه ها
۱۰ _ در تشریح اعضاى بدن، آناتومى و فواید و کارآمدى هر عضو بدن
۱۱ _ در دلایل و اسباب و وسایل طبیعى در پزشکى
کتاب حاوى همچنین به زبان لاتین «Continent» نیز ترجمه شده است. بهترین نسخه کتاب حاوى همان است که در کتابخانه اى در نزدیکى مادرید اسپانیا موجود است که بهترین نسخه این کتاب است که با اقتباس از آن جلدهاى دیگرى بدین شرح منتشر شده است:
جلد اول: بیمارى هاى مربوط به سر (مغز و اعصاب)
جلد دوم: بیمارى هاى چشم
جلد سوم: بیمارى هاى گوش و بینى و دندان
جلد چهارم: بیمارى هاى ریه
جلد پنجم: بیمارى هاى مرى و معده
جلد ششم: استفراغ ها، چاقى و لاغرى
جلد هفتم: بیمارى پستان، کبد و قلب
جلد هشتم: ورم امعا و بیمارى هاى مربوطه
در ادامه معرفى تاریخچه بزرگان و آثار طب سنتى ایران زمین مى توان از نام ایلاقى (شرف الزمان) که از شاگردان بنام بوعلى سینا در طب بود نام برد. کتب “طب ایلاقى”،”فصول ایلاقى” و «فصول ایلاقیه» یا «ایلاقیه الفصول» در کتابخانه ها و فهرست ها دیده مى شود و مورد اعتبار بوده است.
کتاب «کوناش فاخره»: از نوشته هاى محمدبن زکریاى رازى بوده است که در زمان خود براى طلبگان علم طب و دانشجویان این رشته داراى ارزش ماهیتى فراوان بوده است.
نام دیگرى که در دوران خلفاى عباسى بر سر زبان ها بوده است «یوسف ساهر» معروف به «یوسف القس» است. وى به علت داشتن نوعى بیمارى به «یوسف ساهر بیدار» مشهور گشته است. نوشته هاى او شامل دو فصل مجزا مى شود قسمت اول: بیست باب (فصل) در مورد اعضاء و جوارح بدن انسان و قسمت دوم حدود ۶ فصل است و در مورد وظایف اعضاى بدن به صورت نامرتب توضیح مى دهد.
در تاریخ طب همچنین به کلمه اى برمى خوریم که به معناى خاندان پزشکى است که در پیشبرد اهداف دانشگاه “جندى شاپور” سهم بسزایى داشته اند که به آنها «بختشیوع» مى گفتند.
یکى از مورخین بزرگ اروپایى در مورد خاندان پزشکى «بختشیوع» چنین مى نویسد:
۱ _ بختشیوع اول (بنیانگذار)
۲- جرجیس طبیب (۷۶۱ میلادى)
۳- بختشیوع دوم (۸۰۱ میلادى)
۴ – جبرائیل (۸۲۸ میلادى)
۵- جرجیس دوم
۶- بختشیوع سوم (۸۷۰ میلادى)
۷- عبیدالله
۸- یحیى یا یوحنا
۹- جبرائیل (۱۰۰۶ میلادى)
۱۰- بختشیوع چهارم (۹۴۵ میلادى)
“جالینوس” حکیم از پزشکان بزرگ و بى نظیر یونان است که دنباله رو تحقیقات بقراط است و علم طب بسیار مدیون اوست. نوشته هاى او اغلب به زبان عربى ترجمه شده و مدت ها به جهان پزشکى جسم و ذهن خدمت کرده است. در این زمان حکام هندى و یونانى از خود آثار بسیار ارزشمندى به جاى گذاشته اند که در جاى خود از آن یاد خواهد شد. در این دوران مى توان از آثارى چون: «کتاب النبض الکبیر» ، «سته عشر»، «کتاب النفس»، «کتاب حیله البرء»، «کتاب ایام البحران»، «کتاب القوى الطبیعه»، «کتاب صرع الاطفال»، «کتاب الذبول»، «کتاب التریاق»، «کتاب الادویه المفرده» و «الاخلاط لبقراط» مى توان نام برد که هر یک از این کتب از طرف دانش پژوهان طب مورد استقبال و توجه شایانى قرار گرفت و سال هاى سال منبع اطلاعاتى براى این گروه بوده است.
کتاب دیگرى که در این زمینه مورد بررسى و توجه قرار گرفته “کتاب کامل الصناعه” تالیف و نوشته «ابوالحسن مجوسى اهوازى» است که از پزشکان بزرگ و نامى مسلمان و حاذق و دانشمند بوده است.
وى در ساختن مراکز درمانى معروف در زمان عضدالدوله دیلمى خدماتى انجام داده و کتاب او «کامل الصناعه» مبتنى بر دو بخش مهم و عمده است. قسمت تئورى و قسمت پراکتیکال (عملى) که داراى فصل ها و مقالات و بخش هاى کوچکتر است. قابل ذکر است که این کتاب در حدود سال ۱۵۰۰ میلادى ترجمه و در حدود سال ۱۵۲۵ میلادى در فرانسه چاپ شد و بسیار مورد استفاده پزشکان در دانشکده هاى پزشکى آن زمان قرار گرفته است، این کتاب در ایتالیا و فرانسه ترجمه شده است.
جالب توجه است که یک دوره کامل جراحى که از زمان یونانیان شروع شده در این کتاب به رشته تحریر درآمده است و بسیار مورد استفاده جراحان اروپا قرار گرفته است.
منابع و مراجع غنى در این مورد کتب: «اهوازى کیست» و «ملکى چیست» هستند. همچنین «پندنامه اهوازى» که در حدود سال ۱۳۲۶ در تهران چاپ شد و چاپ مجدد آن در سال ۱۳۲۶ شمسى بوده است. کتاب «تحفه حکیم مومن» نیز از کتب گرانمایه در زمینه طب قدیم است که حدود ۳۰۰ سال است که مورد تحقیق پزشکان علوم قدیم قرارگرفته و قرار دارد. این کتاب یکى از پرارزش ترین کتب طبى در اسلام و ایران است که در نوع خود کم نظیر، کامل، پویا و مفید است و به کلیه علاقه مندان توصیه مى شود در صورت داشتن دانش زبان عربى حتماً آن را مورد تحقیق و مطالعه قرار دهند. این کتاب ارزشمند در زمینه درمان بیمارى ها با داروهاى گیاهى با منشاء طبیعى و معدنى، حیوانى و غیره است.
* با تشکر از استاد گرانمایه دکتر محمود نجم آبادى

آشنایی با تاریخچه گیاه درمانی و طب سنتی

برای پیگیری تاریخچه گیاهان دارویی ابتدا باید تاریخچه فارماکولوژی ( داروشناسی) را بررسی نمود زیرا تا قرن ۱۹ میلادی کلاً از گیاهان دارویی برای درمان بیماریها استفاده می شد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  به نقل از پارسی طب ،  کشف ویژگی های درمانی گیاهان باید ناشی از نوعی غریزه انسانی باشد. انسان اولیه از گیاهان به عنوان غذا و دارو استفاده می کرد. دراین راستا انسان به مرور زمان و در اثر آزمایش و خطا و نیز تجربه های ناموفق فراوان، موفق به کشف برخی ویژگی ها در بعضی از گیاهان شد و براساس این گونه ویژگی ها، گیاهان را شناسایی و طبقه بندی کرد. او همچنین مشاهده کرد که چگونه حیوانات به هنگام بیماری از گیاهان استفاده می کنند.
به عنوان مثال وقتی دید یک گوزن زخمی برای تسکین درد، تن خود را به علف مبارک می مالد، به خاصیت ضد درد آن گیاه پی برد. و بعدها برای تسکین درد زخمهایش آن را به کار گرفت. مثال دیگر، گیاه مَرغ است که گربه ها از آن استفاده می کنند و خاصیت قی آور دارد. بسیاری از نویسندگان به دانش غریزی حیوانات از گیاهان دارویی اشاره کرده اند، مثلاً سیسرو به استفاده گوزنهای ماده از زراوند برای تسهیل زایمان اشاره می کند و پلوتارک از کاربرد گیاه شیپوری وحشی توسط خرسها یاد می کند. پیش از تشخیص گیاهان سودمند و درمانگر از گیاهان سمی، احتمالا موارد مسمومیتهای اتفاقی بسیاری رخ داده است.
مولیسچ گیاه شناس آلمانی مشاهده جالبی در مورد شش گیاه حاوی کافئین( قهوه، کولا، ماته، چای، کاکائو، گوارنا) دارد.
میان تعداد بیشماری از انواع مختلف گیاهان، بشر این شش گیاه را با دقت کامل شناسایی کرده است، با اینکه این گیاهان، فاقد هر گونه مشخصه ظاهری نمایانگر خاصیت درمانی هستند.
اطلاعات اولیه دانش گیاه شناسی در مورد مصارف درمانی گیاهان، بیشتر حکایت از نقش غریزه در انتخاب آنها دارد ولی با گذربشراز دوران ماقبل تاریخ به دوران باستان، انسان شروع به کاربرد عقل و منطق نموده، با محاسبات منطقی به خلاقیت های خاصی برای بهبود روش و کیفیت زندگی خود دست یافت.
بین ملل جهان، مصریان قدیم را باید نخستین ملتی دانست که از گیاهان دارویی به نحو گسترده ای استفاده می کردند. درعصر هومر کشور مصر به عنوان منطقه ای غنی از گیاهان دارویی و سمی شهرت یافت. پاپیروس مشهور ابرز که گمان می رود ۳۵۰۰ سال قبل نوشته شده است، حاوی مجموعه ای از نسخ و دستورالعملهای دربردارنده بسیاری از داروهای دارای منشاء گیاهی است که از آن جمله اند: روغن، سرکه، تربانتین، انجیر، روغن کرچک، سیر، کـُندر، افسنطین، صبر زرد، تریاک، زیره سبز، نعناع، انیسون، رازیانه، زعفران، سدر، تخم کتان، صمغ عربی و اقسام بالزامها. برخی داروهای دارای منشاء معدنی که توسط مصریان مورد استفاده قرار می گرفته اند شامل: آهن، سرب، منگنز، شنگرف، سولفات مس، سفیداب، کربنات سدیم، نمک طعام و احجار کریمه می باشند.
از سنگ نوشته های میخی برمی آید که بابلی ها نیز همانند مصریان از خواص و کاربردهای دارویی گیاهان آگاه بودند.
درکتابخانه ساندرا پالوسی ( آشوربانی پال) که ۲۶۵۰ سال قبل دایر بوده است چندین لوح گلی که موضوعات طبی و دارویی روی آنها حک شده، یافت گردیده است. فهرست داروهای مندرج روی الواح مذکور، بسیار شبیه فهرست داروهای مورد استفاده در مصر باستان بود که شامل ۲۵۰ نوع گیاه و داروی معدنی می باشد. برخی از داروهای مذکور عبارتند از : سنا، دارچین، قسط بحری، انیسون، یاسمین، خرزهره، نعناع، بذرالبنج، شیرین بیان، اقسام روغن ها، موم، تربانتین، قیر طبیعی و آلوم. چنانچه در کتاب مقدس نیز آمده، عبریان از ارس وزوفا برای درمان بیماریهای مختلف استفاده می کردند . در چین یک کتاب شبه فارماکوپه به نام پن تاسو یعنی دارونامه برگ گیاهی که ۴۰ مجلد و حاوی چند هزار نسخه دارویی بوده، وجود داشته است. کتاب مذکور حدود ۲۷۳۵ سال قبل از میلاد مسیح(ع) نوشته شده و مولف آن یکی از امپراطوران آن کشوربه نام شینون بوده است.

از دیگر کتب دارویی چین باستان، کتابی بوده که مشخصات، رویشگاهها و نحوه درمان با بیش از یک هزار گیاه دارویی مفید در آن موجود بوده است. در طب چینی از داروهایی همچون جلبکهای دریایی، ریوند، آقونیطون، شاهدانه، کافور، اقسام افدرا، آهن، گوگرد جیوه و آلوم استفاده می شده است. اصول طب چینی در کتابی با عنوان ” هدیه امپراطور زرد در طب داخلی هاوینگ دی نی جینگ ” و با عنایت به دو مفهوم اسامی ین و یانگ و نیز عناصر پنج گانه وی یوسینگ که محتملاً طی سالهای ۲۰۰ قبل از میلاد تا ۱۰۰ میلادی نگاشته شده، مدون می باشد. از دیگر کتب سنتی چین” تحفه کشتزارهای الهی ” است که طی قرن اول میلادی تدوین گردیده و شامل شرح و توصیف ۲۵۲ داروی گیاهی است.
در سال ۱۹۷۷ ” دایرة المعارف ترکیبات دارویی مورد استفاده در طب سنتی چین” به زبان انگلیسی انتشار یافت که دربردارنده ۵۷۵۷ دارو است که بخش عمده آنها منشاء گیاهی دارند.
استفاده از خواص درمانی گیاهان نزد هندیان باستان، رواج کامل داشته است. منابع طب هندی شامل ریگ ودا که طی سالهای ۴۶۰۰ الی ۱۶۰۰ سال قبل از میلاد تالیف گردیده و نیز ایورودا که طی سالهای ۲۶۰۰ الی ۲۵۰۰ سال قبل از میلاد تالیف گردیده ، هستند.
از دیگر کتب معروف طب هندی می توان از “شاراکا سمهیتا” که واجد آثار درمانی ۵۰۰ گیاه طی ۵۰ دسته می باشد و نیز کتاب سوس روتا که شرح ویژگی های ۷۶۰ گیاه در ۳۷ دسته را در بردارد، یاد نمود.
طب آیورودایی که امروز هم در هند رواج دارد، نظامی فراگیر و مستند به اندر کنش جسم، عقل و روح است. در طب مذکور انرژی و ماده از یک مقوله شمرده شده اند که به پنج صورت اتر، هوا، اتش ، آب و خاک تجلی می نمایند. بر اساس مبانی طب آیورودایی این عناصر پنج گانه با عملکردهای حواس پنج گانه ارتباطی محکم و ناگسستنی دارند. عناصر مورد بحث در تشکیل نیروهای سه گانه تریدوشا دخیلند. بدین ترتیب که اتر و هوا عنصر “واتا”، آب و آتش عنصر” پیتا ” و آب و خاک عنصر “کافا” را تشکیل می دهند و تعادل عناصر مذکور در تداوم سلامت نقش اساسی دارد. براساس طب ایورودایی مواد دارای طعم های شیرین، ترش و شور موجب افزایش کافا و کاهش واتا می گردند. حال آنکه داروهای واجد طعم های تلخ و گزنده عملکردی معکوس دارند و گیاهان دارای طعم های ترش، شور و گزنده موجب افزایش عنصر پیتا می گردند.
متاسفانه در سال ۱۸۳۳ میلادی دولت استثمارگر بریتانیا به بهانه مبارزه با خرافات تمامی مدارس طب آیاورودایی موجود در هند را تعطیل و آموزش طب مزبور را ممنوع نمود، لیکن خوشبختانه پس از استقلال هندوستان این مکتب پزشکی جایگاه خویش را بازیافت و امروزه به عنوان یکی از مکاتب درمانی ارزشمند مطرح است.
در مورد پزشکی ایران باستان اطلاعات زیادی برجای نمانده ، لیکن به نظر می رسد در قلمرو گسترده هخامنشیان تشکیلات پزشکی منظمی وجود داشته است و ظاهراً مفهوم ” اخلاط رابعه” که مبنای طب بقراطی می باشد از ایران باستان به یوانان راه یافته است. انتقال مذکور به دنبال حمله اسکندر به ایران وطی دوران سلوکی صورت پذیرفته است . طب ایرانی در دوره اشکانی آمیخته ای از طب یونانی در دوره اشکانی آمیخته ای از طب یونانی و طب زرتشتی بود. برخی پزشکان نامور عصر مذکور از قبیل آزوتکس و فرهاته( فرهاد) بر همین منوال عمل می نمودند. این روند تا زمان ساسانیان نیز ادامه یافت و آموزه های پزشکی ملغمه ای از مکاتب طب یونان، هند و نیزتعالیم زرتشتی بود.
در این دوران رئیس کل بهداری کشور به نام ” درذستبد= درستبد” خوانده می شد. در همین دوران دانشگاه و بیمارستان ” گندی شاپور” در شمال غربی خوزستان تاسیس گردید که در دوران انوشیروان به حداکثر اعتلا رسید. در دانشگاه مذکور اساتید یونانی، سریانی، هندی و ایرانی به تدریس اشتغال داشته، کتابهای گوناگون را به زبان پهلوی در می آوردند . پزشکان نامور قرون نخستین اسامی از قبیل حنین بن الحق، سهل بن شاپور، عیسی بن مهاربخت، عیسی بن شهلافا، یوحنابن سرافیون، داویدبن سرافیون و نیز اعضای خاندانهای بختیشوع و ماسرجویه که در مباحث بعدی بدانها اشارت خواهد رفت، عموماً از دست پروردگان همین دانشگاه بودند.
بنیانگذار طب یونانی اسکولاپیوس می باشد که احتمالا یک شخصیت نیمه تاریخی نیمه افسانه ای واجد جنبه الهی بوده است. بقراط پزشک یونانی ( ۳۵۷-۴۶۰ ق.م) که عموماً او را بنیانگذار دانش پزشکی می دانند، بر طب رومی و نیز طب رایج در قرون وسطی تاثیرعمیقی گذارد. گرچه شهرت وی به دلیل آثار فصیح به جا مانده از او( از قبیل” سوگند نامه بقراط” و یا کتاب همه گیری=Epidemy) می باشد، لیکن نسخه ها، روش های تجویز، و برنامه های دارویی ابداع شده توسط وی نیز نقش عمده ای در شهرت او دارند . نکته جالب توجه آن است که درخت چنار تناوری که امروزه نیز بر مزار این دانشمند بزرگ درایالات آی آرسا واقع در شمال یونان، سایه افکنده ، همان درختی است که وی در زمان حیاتش در سایه آن به تدریس طب می پرداخته است.
نخستین رساله مکتوب و مدون در زمینه گیاه شناسی دارویی مقارن ظهور تمدن یونان توسط تئوفر است ( ۲۸۵-۳۷۰ ق.م) ارائه شد. این رساله با عنوان تاریخچه گیاهان بود و گرچه نمایانگر تلاش ارزنده نویسنده در ارائه یک موضوع مهم با انسجام علمی لازم می باشد، ولی در عین حال نشانگر مرزهای محدود کار مولف است که خود ناشی از محدودیت اطلاعات و دانش موجود در زمینه گیاهان دارویی در آن زمان بوده است. باز این وجود در کتاب مزبور علاوه بر مطالب جالب توجه در زمینه گیاهان دارویی مختلف برای نخستین بار به سرخس هایی اشاره شده که به عنوان داروی ضد کرم به کار می رفته اند. همچنین در این کتاب برای اولین بار تفاوت های بین فلفل گرد و دراز بیان شده است. از قضا مطالعه این کتاب چندان آسان نیست، زیرا نام های گیاهان مذکور در این کتاب با اسامی رایج و امروزی آنها کاملاً متفاوت است و این موضوع بازشناسی آنها را سخت مشکل می کند.
به هر حال کتاب طبی تدوین شده توسط پدانیوس دیوسکوریدس اهمیت بیشتری دارد. وی در قرن اول میلادی ( سالهای ۹۰-۴۰ میلادی) می زیست و جراح ارتش نرون بود. حین سفرهای نظامی به بررسی گیاهان و جانوران برخی مناطق از جمله ایتالیا، یونان، آسیای صغیر ، اسپانیا و فرانسه پرداخت و تعداد معتنابهی از نمونه های معدنی، گیاهی و جانوری را جمع آوری نمود و درهر فرصت ممکن به تحقیق پیرامون خواص درمانی نمونه های جمع آوری شده پرداخت.
اثر مذکور در ۵ جلد به رشته تحریر در آمده و حاوی تمام اطلاعات مربوط به دانش پزشکی در آن روزگار و شامل شرح و توصیف ۶۰۰ نمونه گیاهی می باشد. دراین اثر نیز تلاشی برای طبقه بندی بر اساس حروف الفبا نبوده ، بلکه مبتنی بر وجوه اشتراک گیاهان و شباهت های آنهاست. توصیف ها بسیار دقیق و به زبانی بسیار ساده و دور از ابهام ارائه شده اند و و روش های تهیه نیز به نحو دقیق و صحیح بیان گردیده اند . سفرهای مکرر دیوسکوریدس به عنوان پزشک ارتش فرصت مناسبی برای مطالعه و ثبت تمام کاربردها و فواید گیاهان سرزمین های بیگانه را برای او فراهم نمود. در واقع تقریباً تا پایان قرن شانزدهم میلادی نوشته های او اثر مرجع و استاندارد درحوزه فارماکولوژی به شمار می رفت و این نشانگر وسعت اطلاعات او درباره موضوع مورد بحث است. کتاب دیوسکوریدس نخستین بار در سال ۱۴۹۹ میلادی به زبان یونانی چاپ گردید.
اهمیت آثار دیوسکوریدس بسیاری از نویسندگان دیگر را بر آن داشت تا به گسترش موضوعات مورد اشاره وی یا نقد نوشته های او همت گمارند. مباحث کتابهای نوشته شده اغلب لغوی بوده، ولی بی شک کاملترین کتاب در این زمینه کتاب آی دیسکوریدس اثر پزشک ایتالیایی پی. ای . ماتیولی می باشد که در قرن ۱۶ میلادی نگاشته شده است. کتاب وی به عنوان یک اثر پذیرفته شده، جایگزین کتاب دیوسکوریدس شد. دکتر ماتیولی به نقد و تجزیه و تحلیل بیانات دیوسکوریدس پرداخت و با نامگذاری دقیق هر گیاه به رفع نارسایی ها و موارد ابهام موجود در کتاب وی و طبقه بندی مجدد گیاهان موجود در آن همت گماشت. او دراثر خود گیاهان جدیدی مانند آفتابگردان را ثبت کرد و تعداد دیگری از گیاهان خارجی ( بیگانه) مانند شاه بلوط هندی را به این مجموعه افزود.
از دیگر نویسندگان رومی می توان اسکریبونیوس لارگوس ( ۷۹- ۲۳ میلادی) ، پلینی بزرگ ، اوریباسیوس را نام برد. امروزه لارگوس را به خاطر وضع واژگانی از قبیل آنودین ( مسکن) واپیسپاتیک ( داروی باز کننده تاول) می شناسند که در فرهنگ واژگان دارویی رایج هستند، گو اینکه فعالیت او تنها در زمینه گیاهشناسی دارویی بود. اگر چه اوریباسیوس در زمینه شناخت گیاهان دارویی گامهای موثری برداشت لیکن پلینی با نوشتن اثر چند جلدی خود با عنوان ” تاریخ طبیعی ” بیشترین سهم را در این زمینه داشت. وی دراین اثر، دانش و اندیشه علمی زمان خود را به دقت شرح داده است. حاصل کار او که گردآوری نظریات و دیدگاههای حدود ۴۰۰ محقق آن دوران بود، هم اکنون به عنوان یکی از کتب مرجع فارماکولوژی دنیای قدیم به شمار می رود.
جالینوس( ۲۰۱-۱۳۱ م) چهره شناخته شده جامعه پزشکی است و یقیناً به عنوان پزشک بیش از دیوسکوریدس شهرت دارد . این طبیب که از اهالی پرگاموس یونان بود ، داروها را بر اساس نوعی مقیاس حرارتی طبقه بندی عامل مناسبی برای شناسایی داروی مناسب برای هر بیماری ارائه داد. وی در زمینه های مختلف علم طب تالیفاتی دارد که اهم آنها در ۱۶ جلد گرد آوری شده است . دانشمند مزبور طی یادداشتهای خود از ۴۷۳ داروی گیاهی یاد کرده است

ذرات ریز فلزی در هوای آلوده شهرها می‌تواند در ایجاد انواع معینی از سرطان ریه نقش داشته باشد

آلودگی هوا به سرطان ریه می‌انجامد .

یک بررسی بر روی ساکنان تکزاس آمریکا نشان می‌دهد که ذرات ریز فلزی در هوای آلوده شهرها می‌تواند به ایجاد انواع معینی از سرطان ریه نقش داشته باشد.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از هلث‌ دی نیوز  ،   دکتر ایون کویل استادیار طب داخلی در مرکز پزشکی جنوب غربی دانشگاه تکزاس در دالاس و سرپرست این تحقیق گفت: بسیار نگران‌کننده است که یک ماده آلاینده هوا در سرطان ریه نقش داشته‌باشد، بنابراین لازم است در مورد نقش این ذرات فلزی تحقیق بیشتری انجام شود.
به گفنه کویل ۰ تا ۱۵ درصد موارد سرطان ریه در غیرسیگاری‌‌ها رخ می‌دهد و یک توضیح احتمالی برای ابتلای این افراد به سرطان استنشاق هوای آلوده به خصوص ذرات بسیار ریز فلزی موجود در آن است که قابل مشاهده با چشم غیر مسلح نیستند، اما می‌توانند وارد ریه‌ها شوند.

به گفته دکتر کویل حفر معادن، ذوب فلزات و استخراج و تصفیه نفت و از همه مهم‌تر دود اگزوز ماشین‌ها این ذرات فلزی میکروسکوپی را وارد هوا می‌کند.
پژوهش‌های قبلی رابطه مستقیم میان آلودگی هوا و با بیماری‌های تنفسی و قلبی را ثابت کرده، اما نقش آلاینده‌های هوا در ایجاد سرطان ریه مورد بحث بوده‌است.
کویل و همکارانش میزان بروز سرطان ریه را در ۲۵۴ ناحیه ایالت تکزاس در سال‌های ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۰ با گزارش‌های مربوط به آلاینده‌های هوا در همین مدت تطبیق دادند.
نتیجه آن بود که میان بروز انواع سرطان ریه و ورود روی، کروم و مس به هوا توسط کارخانه‌ها “همراهی” وجود دارد.
اما این تحقیق روشن نمی‌کند که قرار گرفتن در معرض این آلاینده‌ها چه مقدار خطر سرطان ریه را بالا می‌برد.
دکتر مایکل تون رئیس بخش همه‌گیرشناسی انجمن سرطان امریکا هم معتقد است با توجه به اینکه در این تحقیق سیگار کشیدن مبتلایان به سرطان ریه مد نظر قرار داده نشده، در مورد پذیرش یافته‌های آن باید احتیاط به خرج داد تا تحقیقات دقیق‌تری در آینده انجام شود.

آلودگی هوا، استرس های قلبی و خطر بروز بیماری های قلبی را افزایش می دهد

افراد در معرض آلودگی، نوار قلبی غیرطبیعی دارند .

نتایج جدیدترین تحقیقات پژوهشگران علوم پزشکی نشان می دهد که آلودگی هوا، استرس های قلبی و خطر بروز بیماری های قلبی را افزایش می دهد. بر این اساس گروهی از پژوهشگران در کالج ایالتی پنسیلوانیا اعلام کردند: توانایی بدن افراد برای تنظیم ضربان قلبشان در وضع آلودگی هوا کمتر می شود.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  به نقل از پارسی طب ،  به گفته این محققان، آلودگی هوا با افزایش بیماری های قلبی – عروقی همراه است و افرادی که در معرض آلودگی هوا قرار می گیرند، نوار قلبی غیرطبیعی دارند.

این گروه از محققان با بررسی ضربان قلب ۱۰۶ فرد غیرسیگاری ۴۵ سال و بالاتر، به مدت بیست و چهار ساعت، دریافتند؛ پس از گذشت شش ساعت از قرار گرفتن فرد در معرض آلودگی هوا به ذرات معلق کوچک، نوار قلبی آنان به طور محسوسی، تغییرات تخریبی نشان می دهد.

پژوهشگران می گویند در روزهای بحرانی آلودگی هوا حتی الامکان از تردد در محدوده های مرکزی و پر ترافیک شهر اجتناب کنید . استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی  در سفرهای روزانه درون شهری خود را جایگزین خودروهای  شخصی نمائید . فعالیت یا بازی کودکان در محیطهای باز را محدود نمائید . و افراد مسن یا افراد با بیماریهای قلبی ، ریوی نظیر آسم ، برونشیت مزمن و نارسائی قلبی از خروج از خانه اجتناب نمایند .
 

همچنین  دانشمندان  در تحقیقات  که در نشریه تحقیقات بالینی منتشر شده اعلام کردند ذرات ریز آلودگی هوا که کوچکتر از یک دهم قطر تار موی انسان هستند می‌توانند موجب لخته شدن خون شوند. این یافته دانشمندان را در توضیح اینکه چگونه آلودگی هوا موجب سکته قلبی و مغزی می‌شود، یاری می‌دهد.

تحقیقات در مورد آلودگی هوا نشان داده است که آلودگی ناشی از دود اگزوز کامیونها و اتوبوس‌ها و همچنین کارخانه‌های زغال سوز، خطر بروز سکته‌های قلبی و مغزی مهلک را افزایش می‌دهد.

اما محققان هنوز کشف نکرده‌اند که در واقع چگونه این ذرات میکروسکوپی انسان را از پا در می‌آورد.

دکتر “گوکان موتلو” از دانشگاه نورث وسترن شیکاگو که تاثیرات آلودگی هوا را بر موش‌ها مطالعه کرده است، گفت: اکنون می‌دانیم چگونه التهاب ریه ناشی از آلودگی هوا منجر به مرگ ناشی از بیماری قلبی می‌شود.

ریه‌های ملتهب از آلودگی، اینترلوکین ‪ ۶‬که یک ترکیب سیستم ایمنی است و موجب التهاب می‌شود ترشح می‌کنند و نشان داده شده است که این امر احتمالا خون بیشتری را به لخته تبدیل می‌کند.

مطالعه‌ای هفته گذشته در نشریه پزشکی نیو اینگلند منتشر شد که نشان می‌داد استنشاق دود دیزل در توانایی بازمانده‌های سکته قلبی برای بازکردن لخته‌های خونی تداخل ایجاد می‌کند.

موتلو دو سال پیش در حین مطالعه تاثیرات آلودگی هوا بر نارسایی قلبی موشها به شواهدی درباره مساله لخته‌شدن خون در آنها دست یافت. بر اساس آن تحقیقات موشهایی که درمعرض آلودگی هوا قرار داشتند خون ریزی بسیار کمتری داشتند.

در تحقیق اخیر، وی و همکارانش، موش‌ها را در معرض آلودگی هوا جمع‌آوری شده توسط سازمان محافظت از محیط زیست آمریکا قرار دادند. این آلودگی با محلول نمک ترکیب شده و به ریه موشها تزریق شد.

موش‌های قرار گرفته در معرض آلودگی هوا، تنها ‪ ۲۴‬ساعت پس از این تزریق، ‪ ۱۵‬برابر افزایش اینترلوکین- ‪ ۶‬داشتند. این چارچوب زمانی مهم است چراکه برخی مطالعات نشان داده‌اند افزایش آلودگی هوا می‌تواند خطر سکته قلبی را طی ‪ ۲۴‬ساعت افزایش دهد.

به گفته موتلو و دکتر اسکات بودینگر می‌توان با سرکوب سلولهای ایمنی ریه موسوم به ماکروفاژها که به مواد خارجی حمله کرده و اینترلوکین- ‪۶‬ ترشح می‌کنند، مانع از لخته شدن خون شد.

موش‌هایی که پاسخ‌های سیستم ایمنی آنها سرکوب شده بود، دچار افزایش لخته‌های خونی نشدند. این امر حاکی از آن است که اینترلوکین- ‪ ،۶‬یک نیروی محرک است.

وی افزود اغلب افراد می‌دانند میزان زیاد آلودگی هوا می‌تواند موجب بیماری ریوی از جمله وخیم شدن آسم شود.

وی با اشاره به اینکه این امر در بیماران مبتلا به عروق کرونر و یا نارسایی قلبی مشخص نشده است خاطرنشان کرد، فکر می‌کنم باید آگاهی خود را از ارتباط بین این عوامل افزایش دهیم.

دانشمندان اکنون قصد دارند این امر را بررسی کنند که آیا آسپیرین می‌تواند با تاثیرات لخته‌شدن خون در موش‌ها مقابله کند یا خیر. دوز کم آسپیرین که به رقیق شدن خون کمک می‌کند در حال حاضر برای افراد مبتلا به مشکلات قلبی توصیه می‌شود.

* شواهد قدرتمندی نشان می دهد که آلودگی هوا مضرات بسیار زیادی برای سلامت قلب انسان دارد.

همچنین سازمان قلب آمریکا اعلام کرد به شواهد بسیار قدرتمندی دست یافته است که نشان می دهد آلودگی ناشی از ترافیک، صنایع و کارخانه باعث بروز سکته و حمله قلبی می‌شود و مردم باید تا حد امکان از نفس کشیدن در این آلودگی‌ها اجتناب کنند.
در این گزارش آمده است ذرات بسیار ریز حاصل از سوخت بنزین، زغال و روغن از آشکارترین ترکیبات مضر برای سلامت بدن هستند.
دکتر رابرت بروک از دانشگاه میشیگان که گروه نویسنده این گزارش را رهبری کرده است در این باره گفت: این ذرات می‌توانند ظرف چند ساعت یا چند روز قرار گرفتن در معرض مقادیر بالای آلودگی، خطر سکته و حمله قلبی را افزایش دهند.
بازبینی یک مطالعه ۶ ساله شواهدی بسیار قدرتمندی را در اختیار دانشمندان قرار داده است که نشان می‌دهد آلودگی هوا می‌تواند خطر لخته شدن خون در رگ‌ها را افزایش داده و هم‌چنین این آلودگی‌ها می‌تواند منجر به مرگ زودرس شوند.
مهم‌ترین پیامی که این تحقیقات به همراه دارد این است که گروه‌های در معرض خطر باید فاکتورهایی مانند فشار خون، کلسترول و دیابت را کنترل کرده و حتما از کشیدن سیگار اجتناب کنند.
سازمان قلب آمریکا اعلام کرد این ذرات به شکل‌های گوناگون می‌توانند باعث بروز تورم شوند.
بروک در ادامه گفت: این احتمال وجود دارد که این ذرات بسیار ریز یا مواد شیمیایی که همراه با آن هستند وارد جریان خون شده و به طور مستقیم به بدن آسیب برسانند.
این عامل می‌تواند خطر لخته شدن خون را افزایش داده که عملکرد قلب و جریان خون را با اختلال روبه رو می کند.هم‌چنین افزایش فشار خون و کارکرد نامنظم فعالیت‌های الکتریکی قلبی نیز از دیگر عوارض ناشی از قرار گرفتن در معرض آلودگی‌هاست.
در این گزارش به سالمندان و افراد دارای بیماری‌های قلبی، فشار خون بالا، کلسترول بالا و دیابت توصیه شده است که محیط زندگی خود را از شهرهای آلوده منتقل کنند و یا حداقل در زمان‌هایی که میزان آلودگی هوا بالاتر از حد مجاز است از خانه خارج نشوند.

بسیاری از کودکان مبتلا به هپاتیت C شناسایی نمی شوند

عدم درمان کودکان مبتلا به هپاتیت C، صدمات جدی به کبد آنها وارد می‌کند .
پژوهشگران هشدار دادند: بسیاری از کودکان مبتلا به هپاتیت C شناسایی نشده و در نتیجه درمان نمی‌شوند که این خود صدمات جدی به کبد آنها در آینده وارد می‌کند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،   پژوهشگران دانشگاه میامی میلر آمریکا تاکید کردند: بر اساس آمارهای رسمی اعلام شده، دو دهم تا چهار دهم درصد از کودکان آمریکایی مبتلا به این گونه از هپاتیت هستند و این در حالیست که تنها کمی بیش از ۱۴ درصد از آنها شناسایی و تحت درمان قرار می‌گیرند.

اهمیت این مسئله در آن است که عدم شناسایی و درمان این دسته از کودکان، آنها را در آینده دچار صدمات و نارسائیهای جدی کبدی و سرطان می‌کند.

محققان همچنین یاد آور شدند که هپاتیت C به مانند یک بمب ساعتی عمل می‌کند که تا زمان انفجار بی‌ضرر به نظر می‌رسد.

پژوهشگران علت عدم شناسایی کودکان مبتلا به این نوع از هپاتیت را ناشی از عدم بروز نشانه‌های مشخص آن می‌دانند.

نتایج این تحقیق در کنفرانس هفتگی بیماریهای گوارشی در نیواورلئان ارائه می‌شود.

افرادی که دارای ژن عامل بروز بیماری دیابت نوع ۲ هستند بیش از سایر افراد دچار اضافه وزن و چاقی می شوند

ژن عامل دیابت نوع ۲ موجب چاقی می‌شود .
پژوهشگران استرالیایی دریافتند افرادی که دارای ژن عامل بروز بیماری دیابت نوع ۲ هستند بیش از سایر افراد دچار اضافه وزن و چاقی می شوند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  محققان موسسه تحقیقات پزشکی گاروان در سیدنی به منظور دستیابی به این نتایج از دو گروه شرکت کننده استفاده کردند.

گروه اول افرادی بودند که در تاریخ خانوادگی خود افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ داشتند و گروه دوم دارای ژن عامل بروز این بیماری نبودند.

برای افراد هر دو گروه به مدت حدود یک ماه رژیم غذایی محتوی هزار و ۲۵۰ کالری تجویز شد. نتایج این بررسیها نشان داد افرادی که دارای سابقه دیابت فامیلی بودند ۴/۳ کیلوگرم اضافه وزن داشتند. درحالی که در افراد گروه بدون سابقه خانوادگی بیماری دیابت نوع ۲ به طور متوسط ۲/۲ کیلوگرم اضافه وزن به ثبت رسید.

براساس گزارش  International Business Times ، نتایج این تحقیقات نشان داد که افراد با سابقه خانوادگی دیابت، پس از گذشت سه روز از اضافه وزن خود یک مقاومت انسولین را نشان دادند.

مقاومت انسولین به شرایطی گفته می شود که در آن سلولهای بدن نسبت به هورمون انسولین حساسیت کمتری نشان می دهند.

ژن CBLB با بیماری MS ارتباط دارد

کشف ژن عامل بروز “ام. اس”
گروهی از پژوهشگران ایتالیایی ژن جدیدی را کشف کردند که می تواند با بروز بیماری خود ایمنی “ام. اس” ارتباط داشته یاشد ..

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از آنسا ،  “ام. اس” یک بیماری التهابی مزمن است که به دستگاه عصبی مرکزی آسیب می رساند. این بیماری خود ایمنی به اشکال مختلفی بروز می یابد و بر اساس قدرت تخریب میلین (غشای نورونها که انتقال دهنده پالسهای عصبی است) علائم بالینی حاد و یا کم شدت را نشان می دهد.

فرایند ساخت میلین تا دو سال اول زندگی یک فرد تکمیل می شود (در موارد بسیار نادری حداکثر تا ۱۰ سالگی) و این غشاء پس از تخریب دیگر قادر به ترمیم نیست.

امروزه با دارو امکان کاهش علائم بیماری وجود دارد اما تاکنون هیچ درمان قطعی برای این بیماری ارائه نشده است. این بیماری در افراد بین ۱۴ تا ۴۰ ساله بروز می یابد و در حال حاضر به سه میلیون نفر در دنیا و نیم میلیون نفر در اروپا آسیب می رساند.

به همین منظور گروهی از دانشمندان شورای ملی تحقیقات ایتالیا که نتایج بررسیهای خود را در مجله نیچر ژنتیک منتشر کرده اند با مطالعه بر روی هزار و ۷۵۵ فرد شامل ۸۸۳ بیمار و ۸۷۲ داوطلب سالم موفق شدند یک گونه از ژنی با عنوان CBLB را شناسایی کنند که خطر توسعه این بیماری را افزایش می دهد.

این محققان در این خصوص توضیح دادند: “این ژن یک تنظیم کننده سیستم ایمنی است که پروتئینی را تولید می کند که عملکردهای چندگانه ای به عهده دارد و قادر است فعالیت گیرنده های لنفوسیتی را تنظیم و کنترل کند.”

نتایج تحقیقات مشابهی که بر روی موشها انجام شد نشان داد که فقدان این ژن منجر به بروز یک بیماری مشابه ام. اس در مدلهای آزمایشگاهی می شود.

 بررسی تغییرات DNA در بروز این بیماری می تواند منجر به ارائه درمانهای جدید شود.

* ( Multiple Sclerosis  )   ام اس  چیست؟‌

این بیماری مختص اعصاب مرکزی بوده ( مغز و نخاع ) و ایجاد لکه های سفید یا پلاکهای متعددی در مغز می کند.

پلاکها گویای سفت شدگی غلافهای سلولهای (میلین ها) عصبی مغز می باشند, که این سفت یا سخت شدگی جلوگیری از انتشار جریان الکترو شیمیایی رشته های عصبی و اختلال در حرکات می شود.

در نتیجه فرمانی که از مغز صادر می شود براحتی به اعضاء و ماهیچه ها نمی رسد و کار براحتی انجام نمی شود. مغز فرمانده, کل بدن بوده و در جایگاه رفیعی قرار دارد. شخص باید دقیقا این اندام مهم و حیاتی را بشناسد و حداکثر مراقبت را از این اندام مهم بنماید.

زیرا هر عضوی از بدن کار خاصی را انجام می دهد و تغذیه خاصی را نیز دارد.

مساله مهم و حیاتی این که کلیه اندامهای انسان تحت نظارت و کنترل این عضو مهم یعنی مغز می باشد و کوچکترین عصبیت ها و نگرانی های بی مورد در این عضو اثر مخربی داشته و کار کرد این اندام را مختل خواهد کرد.

درآینده د رمورد حساسیت ها,‌ عصبیت ها و نگرانی ها صحبت کرده و علت آن را بیان خواهم کرد. شما عزیزان با رعایت نکات بیان شده, از حساسیت و عصبی شدن و نگران بودن بلطف پروردگار ایمن خواهید شد. تا این عضو حاکم بر جهان تن و بدن سالم بماند و در واقع با این روش از بسیاری از بیماری ها پیشگیری می شود.

امروزه بر همگان روشن و مسجل است که پیشگیری مهمتر از درمان بوده و هزینه ای در بر ندارد و اما عدم رعایت مسائل گفته شده انواع بیماریهای جسمی خصوصا بیماری های اعصاب و روان را ایجاد خواهد نمود از جمله بیماری قرن حاضر یعنی بیماری ( MS ) که از نظر علم پزشکی روز (‌مدرن‌)‌ ناشناختـــــــه باقی مانده و تاکنون درمانی بر آن نیافته اند. در واقع این نوع بیماری علائم و خصوصیات خاص خود را دارد از جمله: بیمار مبتلا به این مرض نمی تواند براحتی حرکت کند. این بیماری مثل سایر بیماری ها دارای علائم بالینی خاصی می باشد که شخص مبتلا به این بیماری چنین علائمی را در خود می بیند و آن را حس می کند.

مصرف انواع مغزها ، علاوه بر این در کاهش کلسترول و تری گلیسیرید خون موثر است

مصرف روزانه ۶۷ گرم (یک بسته کوچک) از انواع مغزها، سطح کلسترول خون را حدود ۷ درصد کاهش می‌دهد.
محققان آمریکایی اعلام کردند: مصرف انواع مغزها می‌تواند در کاهش کلسترول خون موثر باشد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  محققان دانشگاه لوما لیندای امریکا معتقدند؛ مغزها در جلوگیری از جذب کلسترول در بدن موثرند.

مطالعات قبلی هم به نتایجی مبنی بر مفید بودن خوردن روزانه مغزها دست یافته بودند. همچنین مطالعات جدید که نتایج آن در نشریه طب داخلی منتشر شده اطلاعات آماری دقیقی در این مورد ارائه داده است.

طبق نتایج این مطالعه، مصرف مغزها علاوه بر این در کاهش تری گلیسیرید خون نیز موثر است. تری گلیسیرید نوعی چربی خون است که با بروز بیماری‌های قلبی در ارتباط است. به علاوه این اثر مغزها به میزان مصرف آنها وابسته است و در مورد تمام انواع آنها صادق است.

این نتایج از بررسی ۲۵ مطالعه به دست آمده است .

آیا می توان نمونه الکترونیکی مغز انسان را با تراشه های کوچک هوشمند ساخت ؟

ساخت نمونه الکترونیکی مغز انسان با تراشه های تلفنهای هوشمند .
دانشمندان در تلاش هستند که با استفاده از ایجاد شبکه ای هوشمند از تراشه های تلفنهای هوشمند ساختاری ابداع کند که از مهارتها و توانایی های مشابه مغز طبیعی برخوردار است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از نیوساینتیست  ،  اگر دارای یک تلفن همراه هوشمند هستید پس حتما بخشی از مغز “استیو فربر” را همیشه به همراه دارید، دانشمندی که در تلاش است مغز سیلیکونی یک بیلیون نرونی را با استفاده از میکروتراشه های موجود در تلفنهای هوشمند در تایوان تولید کند. مهندسان رایانه از گذشته در تلاش بودند توان بالای مغزهای بیولوژیکی را شبیه سازی کنند اما در بهترین حالت تنها موفق به شبیه سازی آن در ابررایانه ها شده اند.

فربر دانشمند علوم رایانه ای در دانشگاه منچستر می گوید در صورتی که بخواهیم از رایانه ها به عنوان بخشی بسیار کوچک از مغز استفاده کنیم باید از ابزار در دسترس، موثر و کم مصرف استفاده کنیم. برخی از دانشمندان باور دارند فربر با شیوه ای که برای شبیه سازی یک مغز بیولوژیکی در پیش گرفته قادر به ساختن و کپی کردن تمامی ویژگی های یک نرون واقعی را نخواهد داشت.

با این حال حتی همین اندازه از شبیه سازی نیز برای فربر که قصد دارد در اولین فرصت ممکن رایانه مغز مانند خود را از جهان اطرافش مطلع سازد کافی خواهد بود. اولین هدف فربر آموزش حرکت دادن یک بازوی روباتیک به این مغز الکترونیکی است. به گفته فربر روباتها محیطی طبیعی و حساس را برای آزمایش بر روی رایانه های شبیه به مغز فراهم می آورند.

رایانه یا مغز فربر بر اساس پردازشگری که وی در سال ۱۹۸۷ ابداع شده بود ساخته شده است. با وجود اینکه این تراشه با هدف پشتیبانی از رایانه های تخریب شده ابداع شده بود به سرعت به یکی از پردازشگرهای پر مصرف در تلفنهای هوشمند و کتاب خوانهای الکترونیک تبدیل شد.

اما یاد دادن رفتارهایی مشابه مغز به رایانه فرایندی بسیار سخت است، نورونها و مدارهای رایانه ای با کمک سیگنالهای الکترونیکی ارتباط برقرار می کنند اما کابلهای حامل این سیگنالها در محیط بیولوژیکی مشابه ثابتی در تجهیزات الکترونیکی ندارند. اهمیت یک اتصال نورونی ویژه یا سیناپس، همزمان با اینکه شبکه می آموزد تاثیر سیگنالهای مختلف دریافتی اش را متعادل سازی کند، تغییر می کند و این توازن سیناپسی باید در مغزهای سیلیکونی نیز به وجود آید.

تراشه های در دست ساخت فربر از ۲۰ هسته پردازشگر ARM برخوردارند که هر یک از آنها هزار نورون را شبیه سازی می کنند. با قرار دادن ۲۰ هزار نورون بر روی هر تراشه برای دست یافتن به یک بیلیون نورون به ۵۰ هزار تراشه نیاز خواهد بود.

تراشه حافظه ای در کنار هر یک از پردازشگرها تغییرات توازن سیناپسی را به عنوان اعداد ساده ای که میزان اهمیت اتصالات داده شده را در هر لحظه نشان می دهند به ثبت می رسانند. به گفته فربر در ابتدا این فرایند به واسطه یک رایانه خانگی نظارت خواهد شد اما با بزرگتر شدن و هوشمند تر شدن دستگاه تنها رایانه ای که توانایی نظارت و انجام چنین فرایندی را خواهد داشت خود دستگاه خواهد بود.

توانایی دیگری که مغز سیلیکونی فاربر باید بیاموزد، یافتن مهارت برای هماهنگ شدن با جرقه های ولتاژی است، پدیده ای که ارسال سیگنالها به وجود می آید. در لحظه یک رایانه برای هماهنگ شدن با سرعتی که یک نرون در آن سیگنال را آزاد می کند مشکلی ندارد اما نرونها در گروه های بسیار بزرگتر و هماهنگ تری از هوش سیلیکونی فعالیت می کنند.

در حالی که دانشمندان در تایوان در انتظار دریافت تراشه ها برای ساخت مغز سیلیکونی به سر می برند، نمونه ای از این مغز را با ۵۰ نورون ساخته و توانستند به آن یاد دهند تا کنترل برنامه ای رایانه ای را به عهده بگیرد. موفقیتی که نشان می دهد تلاش چهار ساله آنها برای طراحی و ساخت چنین سیستمی بیهوده از بین نرفته است.

ممکن است رنگ موی حنا خطر ابتلا به سرطان خون میلوئید را افزایش ‌دهد

نتایج یک تحقیق جدید در دانشگاه امارات متحده عربی نشان داده است که رنگ موی حنا خطر ابتلا به سرطان خون  را افزایش می‌دهد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از تلگراف   ،  در این تحقیق مشخص شد که نرخ ابتلا به سرطان خون در امارات در بین زنان دو برابر بیشتر از مردان این کشور است و درعین حال میزان ابتلا به این سرطان در بین زنان اماراتی ۶۳ درصد بیشتر از زنان مهاجر است.

این روزنامه چاپ انگلیس در این باره نوشت؛ محققان پس از مطالعه روی ۲۳۶ بیمار مبتلا به این سرطان در کشور به نتایج فوق دست یافته‌اند.

دکتر عنان حسن استادیار دانشگاه امارات متحده عربی در این تحقیق خاطرنشان کرد که مواد شیمیایی موجود در رنگ موی حنا و فقدان تماس با نور خورشید عامل اصلی افزایش نرخ ابتلا به این سرطان در بین زنان اماراتی است.

 واژه لاتین لوکمی به معنای خون سفید است که فرآیند تکثیر، خونسازی و ایمنی طبیعی بدن را مختل می‌کند.

به گفته متخصصان؛ اجتماع این سلول‌های سرطانی در خارج از مغز استخوان، موجب تشکیل توده‌هایی در اندام‌های حیاتی بدن، نظیر مغز و یا بزرگ شدن غده‌های لنفاوی، طحال، کبد و ناهنجاری عملکرد اندام‌های حیاتی بدن می‌شوند.

آمارها نشان می‌دهد که لوسمی یا سرطان خون شایع‌ترین نوع سرطان اطفال در جهان محسوب می‌شود. لوسمی از نظر وسعت، شدت و سرعت پیشرفت بیماری به دو دسته حاد و مزمن تقسیم می‌شود.

لوسمی حاد عبارت از رشد سریع همراه با تعداد زیاد گلبول‌های سفید نارس است و فاصله زمانی بین شروع بیماری و گسترش آن بسیار کوتاه می‌باشد.

لوسمی مزمن، رشد آهسته، همراه با تعداد بیشتری از سلول‌های سرطانی بالغ‌تر است و مدت زیادی تا بروز علائم بالینی آن طول می‌کشد. لوسمی نیز با توجه به نوع سلول موجود در بافت مغز استخوان که دچار تراریختگی و سرطان شده است، تعریف می‌شود.

محققان می‌گویند؛ اشکال مختلفی از این نوع سرطان وجود دارد که هر کدام نشانه‌ها و عوارض خاص خود را دارند.

سرطان خون یا همان «لوسمی» یکی از شایع ترین و مهلک ترین بیماری هایی است که هر ساله تعدادی از افراد جهان را قربانی می کند.
طبق تحقیقات سلول های اجدادی یا همان سلول های بنیادین مغز استخوان اقدام به تولید گلبول های قرمز، گلبول های سفید با ۲ نام عمده نوتروفیل، لنفوسیت، مونوسیت و نهایتا ذرات پلاکتی می کنند. این گونه بخش جامد خون را تشکیل می دهد و جز» مایع آن «پلاسما» نام دارد که حاوی پروتئین ها، املاح، هورمون ها و آب است.
تنظیم تعداد سلول ها در خون مستقیما به عهده عوامل کنترلی رشد در مغز استخوانند.
منظور از سرطان خون این است که سلول های اجدادی (بنیادین)  مهار طبیعی رشد را برنمی تابند، یعنی زیر بار قدرت کنترل بدن نمی روند و بی رویه تکثیر می کنند و در یک کلام لوسمی یعنی تکثیر بی رویه سلول های بنیادین خون ساز در مغز استخوان که وقتی شروع به تکثیر می کنند، فقط همانند خود را تولید می کنند و جلوی ساخت عوامل طبیعی دیگر سلولی را می گیرند که نتیجه آن تولید یک رده سلولی بیش از حد طبیعی است که بالغ شده و با ایجاد سلول نهایی منجر به سرطان خون مزمن می شود.
در این نوع سرطان سلول بنیادین سرطانی شده و در حال تکثیر بی رویه است و راه بلوغ سلولی باز است و معمولا بیمار سنی بالای ۵۰ سال دارد و ممکن است مدت ها و حتی سال ها دچار این بیماری باشد و از آن خبر نداشته باشد و به طور تصادفی در آزمایش های چکاپ از بیماری خود مطلع شود یا این که چندین سال بعد به دلیل کاهش وزن، بزرگی طحال، تعریق، تب و خستگی پیش رونده مشخص شود که فرد به لوسمی مزمن دچار شده است.
ولی در لوسمی حاد تکثیر بی رویه سلول های بنیادین خون ساز در مغز استخوان، در شرایطی که حتی بلوغ این سلول ها هم ساقط شده است، سلول های بنیادین (Blast) شروع به تکثیر سلول های مشابه خود می کنند و مغز استخوان سرشار از این سلول ها می شود، بی آن که راه بلوغش باز باشد.
در لوسمی حاد، مغز استخوان با تعداد کثیری سلول مواجه است که نه تنها جای زیادی را برای سایر سلول های طبیعی اشغال کرده اند، بلکه حتی خودشان هم قادر به بلوغ و سیر فرآیند رشد نیستند و نتیجه آن می شود که فرد بیمار گلبول های سفید، پلاکت ها و گلبول های قرمز خود را از دست می دهد.
آمار نشان می دهد علائم بالینی سرطان خون حاد به مراتب جدی تر از سرطان خون مزمن است که به شکل کم خونی، ضعف، بی حالی و رخوت از جانب گلبول های قرمز خود را نشان می دهد و وقتی گلبول های سفید کاهش پیدا می کنند، عفونت های پرخطر فرد را تهدید به مرگ می کند و هنگامی که پلاکت های خون افت کرد، فرد مستعد خونریزی های غیرعادی و غیرمترقبه می شود.
خونریزی، تب و عفونت، ضعف و بی حالی و خستگی می تواند از دلایل مراجعه فرد به پزشک باشد،  در برخورد با افراد مشکوک به سرطان لازم است مغز استخوان آنها که سرچشمه سلول های خون ساز است، مورد بررسی قرار گیرد.
درمان

امروزه سرطان خون مزمن (میلوئید)  با کپسول های خوراکی درمان می شود ، این نوع از سرطان بیشتر در سالمندان مشاهده می شود و به قدری سیرش آرام است که تا پایان عمر نیازی به درمان ندارد و گاهی به اندازه ای سریع رشد می کند که با بهترین درمان ها هم بیش از چند ماه نمی توان به بیمار کمک کرد.در حالی که در لوسمی حاد لنفوئید که بیشتر در کودکان شایع است، در ۸۰ درصد مواقع بیماری قابل درمان است و بالعکس آن، این بیماری در بزرگسالان سرنوشت درخشانی ندارد و کمتر از ۳۰ درصد از آنها در پایان ۵ سال زنده می مانند.
از هر ۱۰۰هزار نفر در طول سال، ۱۰ تا ۲۰ نفر به لوسمی حاد مبتلا می شوند که عوامل محیطی و ژنتیکی در ایجاد آن نقش موثری دارند.
عوامل محیطی همچون پرتوهای رادیواکتیو، پرتوهای الکترومغناطیسی، داروهای شیمی درمانی، بنزن و سیگار و عوامل ژنتیکی در بروز و ظهور سرطان ها نقش بسیار مهمی دارند، بنابراین بخشی از درمان های مدرن سرطان خون  حاد بر پایه تغییر رفتار ژنتیکی سلول سرطانی پی ریزی شده است.
استفاده از میوه و سبزیجات می تواند سیستم ایمنی افراد را تا حدی قوی نگه دارد و مانع از بروز برخی از سرطان ها شود; ولی این موضوع هم کاملا ثابت نشده است.

بنیاد گیتس پشتیبانی مالی ۷۸ نوآوری پزشکی را پذیرفته است

۷۸ نوآوری پزشکی تحت پوشش بنیاد خیریه گیتس
تلاش برای تولید واکسنهایی که به واسطه تعریق بدن انسان فعال می شوند و مهار حشرات با کمک گیاهان گوشت خوار در میان ۷۸ پروژه علمی قرار دارند که بنیاد بیل و ملیندا گیتس پشتیبانی مالی از آنها را به عهده گرفته اند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از رویترز  ،  این بنیاد با بودجه ای برابر ۳۴ بیلیون دلار که با هدف بهبود سلامت جهانی بسیاری از تحقیقات علمی را حمایت می کند اعلام کرد هر یک از این پروژه ها مبلغی برابر ۱۰۰ هزار دلار را برای ادامه تحقیقات خود دریافت خواهند کرد.

از دیگر پروژه هایی که بنیاد گیتس پشتیبانی مالی آنها را پذیرفته است می توان به تولید میکروسکوپ ارزان قیمت تلفن همراه برای تشخیص مالاریا، استفاده از ماوراء صوت برای عقیم سازی قابل بازگشت و استفاده از سیستم تصویربرداری مجهز به سیستم هدف گیری لیزری برای تعقیب و نابودی حشرات ناقل مالاریا اشاره کرد.

بنیاد گیتس اعلام کرده است پروژه های انتخاب شده از میان دانشگاهها، موسسه های تحقیقاتی و سازمانهای مختلف از ۱۸ کشور جهان برگزیده شده اند. گروهی از آلمان از این بودجه برای ساخت نانو ذراتی استفاده خواهند کرد که از طریق فولیکول مو به پوست نفوذ کرده و در تماس با عرق بدن از هم پاشیده شده و واکسن را در پوست آزاد می کنند.

بیل گیتس یکی از ثروتمندترین مردان جهان و بنیانگذار شرکت مایکروسافت، ریاست این بنیاد خیریه را به عهده داشته و از سال ۱۹۹۴ تا به حال هزینه ای برابر ۲۱ بیلیون دلار را برای پروژه های علمی مختلف تامین کرده است.

مبتلایان به اختلال خونی گلبول‌های داسی شکل ( Sickle cell anaemia) در انجام تست‌های حافظه‌ای، عملکرد ضعیف و نامطلوبی دارند

بیماری خونی گلبول‌های داسی شکل  ( Sickle cell anaemia) روی عملکرد ذهن تاثیر نامطلوب دارد .
محققان در یک پژوهش جدید دریافتند که بیماری گلبول داسی شکل که نوعی اختلال خونی است، روی عملکرد مغز بیماران بالغ تاثیر نامطلوب دارد.  این پژوهش نشان داد: مبتلایان به این اختلال خونی در انجام تست‌های حافظه‌ای، عملکرد ضعیف و نامطلوبی دارند.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز به نقل از لوس آنجلس تایمز ،   در این تحقیق از سوی انستیتو قلب، ریه و خون و نیز انستیتوهای ملی سلامت، دانشمندان عملکردهای ذهنی ۱۴۹ بیمار بالغ مبتلا به اختلال خونی سلول داسی شکل را مورد آزمایش قرار دادند که بین ۱۹ تا ۵۵ سال داشتند و آنها را با ۴۷ شرکت کننده سالم در همان گروه سنی و سطح تحصیلاتی از یک جمعیت مشابه مورد مقایسه قرار دارند. تمام شرکت کنندگان آمریکایی‌های آفریقایی تبار بودند.

محققان دریافتند: تمام شرکت‌کنندگان که مبتلا به این اختلال خونی بودند در انجام تست ذهنی مثل توان هوشی، حافظه کوتاه مدت، سرعت پردازش و توجه نسبت به شرکت کنندگان سالم، امتیازات پایین‌تری گرفتند.

این پژوهش نشان می‌دهد برخی از مبتلایان به این بیماری خونی به مشکلات ذهنی از قبیل دشواری و سازماندهی افکار، تصمیم گیری و یا یادگیری دچار بودند.

* کم خونی داسی شکل Sickle cell anaemia چیست ؟

بیماری Sickle Cell میلیون ها نفر را در سراسر جهان مبتلا می کند و بخصوص در میان آفریقایی تبارهای جنوب صحرای بزرگ آفریقا، مناطق اسپانیایی زبان در نیمکره غربی (آمریکای جنوبی، کوبا و آمریکای مرکزی)، عربستان سعودی، هند، کشورهای مدیترانه از قبیل ترکیه، یونان و ایتالیا معمول است. به همین دلیل، بیمارستان های ایالات متحده آمریکا تمام نوزادان تازه متولد شده را برای بیماری Sickle Cell غربالگری می کند.
انواع مختلف متعددی از بیماری Sickle Cell وجود دارد. افرادیکه دو ژن Sickle Cell را به ارث می برند، یک ژن از هر یک از والدین، Sickle Cell موسوم به ss را دارند. این بیماری معمولاً آنمی داسی شکل نامیده می شود و شدیدترین نوع بیماری است.

 
افرادی‌که یک ژن Sickle Cell را از یک والد و یک ژن برای نوع دیگری از هموگلوبین غیر طبیعی را از والد دیگر به ارث می برند، نوع متفاوتی از بیماری Sickle Cell را دارند. هموگلوبین پروتئینی است که به گلبول های قرمز خون اجازه می دهد تا اکسیژن را به تمام بخش های بدن حمل کنند.

کم‌خونی داسی شکل، یک بیماری ارثی است که بخاطر شکل غیرطبیعی هموگلوبین در خون بوجود می‌آید. وراثت بگونه‌ای است که والدین هر دو حامل یک ژن غیرطبیعی هستند اما خودشان سالمند. شانس ابتلاء هر کودک در چنین خانواده‌ای یک به چهار است (یعنی هر کودکی که در این خانواده‌ها بدنیا می‌آید ۲۵% احتمال دارد که بیمار باشد) در این بیماری علائم کم‌خونی در بدو تولد وجود ندارد بلکه در ۶ ماهه اول بعد از آن اتفاق می‌افتد. هموگلوبین، پروتئینی است که در گلبولهای قرمز خون وجود دارد کار آن گرفتن اکسیژن از ریه و رساندن آن به قسمتهای مختلف بدن است

زمانیکه گلبولهای قرمز این افراد در شرایط غیرطبیعی کمی اکسیژن قرار بگیرند به شکل داس در می‌آیند در کودک مبتلا به این بیماری، خون بطور موثر منعقد نمیشود و آرامتر از خون یک بچه طبیعی در رگهای خونی جریان پیدا می‌کند اگر رگهای خونی را بسته شوند کودک در محل انسداد احساس درد می‌کند و این موجب وخیم‌تر شدن کم‌خونی، ایجاد یرقان و افزایش خطر بیماریهای عفونی مانند سرفه‌ها و سرماخوردگیها میشود تقریباً همیشه آفریقایی‌ها یا سیاه پوستها دچار این بیماری میشوند.

ایرانی ها سه برابر میانگین جهانی نمک مصرف می کنند

رئیس اداره بهبود تغذیه وزارت بهداشت ایران با اعلام اینکه مصرف زیاد نمک و غذاهای شور از عوامل موثر بر افزایش فشارخون و بروز بیماریهای قلبی و عروقی است، اظهارداشت: مصرف نمک در ایران دو تا سه برابر میانگین جهانی است.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  دکتر پریسا ترابی گفت: در حال حاضر مصرف نمک خصوصا در غذاهای آماده که به میزان زیاد مورد استفاده قرار می‌گیرد در کشور ما بالا است و این موضوع موجب افزایش فشارخون و بیماریهای قلبی و عروقی به ویژه در افرادی که دارای سابقه این قبیل بیماریهاست، می‌شود.

ترابی افزود: طبق توصیه سازمان بهداشت جهانی، حداکثر مقدار مصرف روزانه نمک پنج گرم است، در حالی که میزان مصرف نمک در کشور ما دو تا سه برابر این مقدار برآورد شده است.

رئیس اداره بهبود تغذیه جامعه تصریح کرد: نمک یکی از مواد مورد نیاز برای سوخت و ساز مواد در بدن، انتقال پیامهای عصبی و کارکرد صحیح عضلات است و مصرف محدود و متعادل آن توصیه می‌شود.

وی در خصوص عوارض مصرف زیاد نمک یا غذاهای شور گفت: در صورتی که نمک به مقدار مناسب مصرف شود و کلیه‌ها هم سالم و عملکرد خوبی داشته باشند، نمک مورد نیاز بدن تامین می‌شود اما در صورت تداوم مصرف زیاد نمک و مواد شور و یا اختلال در کارکرد کلیه‌ها، نمک اضافی موجب تجمع آب در بدن شده و ایجاد ورم در تمام و یا قسمتهایی از بدن می‌کند.

ترابی تصریح کرد: مهمترین منابع دریافت نمک در رژیم غذایی شامل نمک آشپزخانه و سفره، غذاهای آماده، انواع کنسروها، تنقلات شور، لبنیات شور، ترشی‌ها، آجیل و مغزهای شور است.

وی برای پیشگیری از افزایش فشارخون و بیماریهای قلبی به شهروندان توصیه کرد: به میزان نمکی که هنگام پخت به غذا اضافه می‌شود را کاهش دهند و برای اجتناب از مصرف بی‌رویه نمک؛ در سر سفره از نمکدان استفاده نکنند.
رئیس اداره بهبود تغذیه جامعه خاطرنشان کرد: برای بهبود طعم غذا و کاهش مصرف نمک در هنگام تهیه غذاها به جای نمک از سبزی‌های تازه و معطر، سیر، لیموترش، آب نارنج، آویشن، شوید و… استفاده نمایند.

آیا سونوگرافی می تواند جلوی تولید اسپرم در مردان را بگیرد ؟

سونوگرافی، راهی جدید برای سترون کردن مردان
دانشمندان آمریکایی سرگرم آزمایش در این زمینه‌اند که آیا سونوگرافی می تواند جلوی تولید اسپرم توسط مردان را بگیرد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ،  کارشناسان دانشگاه کارولینای شمالی در آمریکا معتقدند که سونوگرافی می تواند به مدت شش ماه تولید اسپرم را در مردان متوقف کند بدون این که خطری برای آنان داشته باشد.

اکنون بنیاد بیل و ملیندا گیتس، یک کمک ۱۰۰ هزار دلاری به این دانشگاه کرده است تا آزمایش‌های بالینی بیشتری در این باره انجام شود.

پژوهشگران امیدوارند که نهایتا بتوانند به یک راه جدید برای جلوگیری از بارداری دست یابند.

دکتر جیمز تسوروتا که ریاست این تحقیقات را به عهده دارد می گوید: نظر ما این است که این وسیله (سونوگرافی) می تواند موجب سترون شدن مردان به مدت شش ماه شود. این وسیله کم هزینه است و از روش های امن جلوگیری، بدون استفاده از هورمون است.

دکتر تسوروتا افزود: هدف دراز مدت این است که برای سونوگرافی از وسیله های موجود در کلینیک ها که برای معالجه بیماری های مرتبط با ورزش یا فیزیو تراپی از آن استفاده می شود، به عنوان یک وسیله کم هزینه استفاده کنیم و به کار بردن سونوگرافی با هدف سترون کردن مردان را به کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه تعمیم دهیم.

با استفاده از سونوگرافی هنگامی که تولید اسپرم توسط بیضه ها متوقف شد و تمام اسپرم های موجود از بین رفتند مردان به طور موقت عقیم می شوند.

بنیاد بیل و ملیندا گیتس که برای پیشبرد این پروژه کمک مالی کرده است، بنیادی با بودجه ۳۴ میلیارد دلار است که توسط بیل گیتس رئیس شرکت رایانه‌یی مایکروسافت و همسرش ملیندا تاسیس شده است.

از سال ۱۹۹۴ تا کنون این بنیاد بیش از ۲۱ میلیارد دلار را وقف کمک به اجرای پروژه های مختلف انسان دوستانه کرده است.

شنیدن صدای مادر به ویژه برای دختران بین هفت تا ۱۲ سال آرامبخش و تسکین کننده است

شنیدن صدای مادر، اضطراب را از بین می‌برد .
محققان در پی یک تحقیق به این نتیجه دست یافتند که شنیدن صدای مادر اضطراب کودکان را از بین می‌برد.

به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز  ،  «لسلی سلتزر» ـ یکی از محققان دانشکده پزشکی «ویسکانسین» در ایالات متحده آمریکا ـ در مصاحبه‌ای با رسانه‌های دولتی این کشور، عنوان کرد: شنیدن صدای مادر به ویژه برای دختران بین هفت تا ۱۲ سال آرامبخش و تسکین کننده است.

وی خاطر‌نشان کرد: طی تحقیقاتی که صورت گرفت این موضوع مشخص شد که می‌توان با استفاده از این روش اضطراری و استرس و تنش‌های روحی و روانی را در کودکان کاهش داد و از بین برد.

با این حال، دستیابی به درون کامل نیازمند انجام تحقیقات و بررسی‌های فراوان است.

بر اساس این تحقیق، این موضوع مشخص شد که به هنگام شنیدن صدای مادر یک نوع هورمون آرامبخش در بدن کودک ترشح می‌کند و اضطراب و استرس را از بین می‌برد.