مشکل رفتاری شایع و نحوه مدیریت آنها - جیغ زدن
🔷چرا اتفاق می افتد؟
🔺شاید باور نکنید، بالا رفتن تن صدای نوپایتان به این خاطر نیست که قصد آزار شما را دارد، بلکه به این خاطر است که او از حس نشاط زندگی سرشار است. وی در حال کشف قدرت صدای خود و کارهایی ست که می تواند با آن انجام دهد. چرا باید همیشه، وقتی در سوپر مارکت یا بانک هستید از شما جدا شود؟ رانی لیدرمن معاون مرکز خانواده دانشگاه جنوب شرقی نووا در فورت لادردیلِ فلوریدا می گوید وقتی در مکان های باز بزرگ فریاد می زنید، انعکاس صدای دوست داشتنی به وجود می آید، و اگر این رفتار مورد تشویق قرار گیرد، نوپایان می فهمند که می توانند با جیغ زدن در اماکن عمومی توجه والدینشان را بیشتر جلب کنند.
🔺بعضی از نوپایان هرگاه توجه والدینشان را می خواهند، جیغ می زنند. این روش مختص آنها است تا بگویند «هی، به من نگاه کنید». بقیه وقتی چیزی را می خواهند که نمی توانند به دست آورند مثل یک تکه آبنبات، جیغ می زنند. در این مورد، جیغ زدن به این معنی است، «من خواسته خودم را می خواهم -آن را همین حالا به من بدهید!».
🔷چه اقداماتی می بایست انجام داد :
🔺فریاد کشیدن بر سر نوپایتان برای پایین آوردن صدای او فایده ندارد-این کار تنها این پیام را می رساند، که هرکس صدای بلندتری داشته باشد بر دیگری چیره می شود. بهترین و قابل اعتمادترین برخورد آن است که کودک را از وضعتی که در آن بوده دور کنید. وقتی جیغ می زند توجه او را به چیز دیگری جلب کنید. در ادامه ایده هایی برای نحوه ی انجام این کار آمده است:
🔺به برنامه روزانه اش سرکشی کنید. همیشه نمی توانید نزدیک نوپایتان کار کنید، اما هروقت می توانید، مطمئن شوید وقتی خانه را ترک می کنید، با شکمی سیر و مثانه ایی خالی در حال استراحت است. لیدرمن می گوید، «اگر خسته و گرسنه باشید، صبر و انرژی کافی برای خرید خواربار در سوپر مارکت با هوای سرد را نداشته باشید، آیا به خرید می روید؟ این موضوع برای کودک نوپای شما نیز صادق است.»
🔺به فروشگاه ها و رستوران های شلوغ بروید. اگر با کودک نوپایتان هستید، از مکان های آرام، صمیمی یا رسمی دوری کنید. به جای آن، به مکانی بروید که خانواده های دیگر می روند. وقتی کودکتان در رستورانی که به خودی خود پر سر و صداست، جیغ می زند احساس شرمساری کمتری می کنید، و کمتر تلاش می کند تا با تایید رفتا کودک وی را گول بزنید و آرامش کنید.
🔺از او بخواهید با تن صدای خانه صحبت کند . اگر کودکتان به این خاطر جیغ می زند که خوشحال است، سعی نکنید او را تفسیر یا نقد کنید. ما اگر واقعا اذیتتان می کند، از او بخواهید با تن صدای خانه صحبت کند و از فریاد زدن دست بردارد. صدایتان را پایین بیاورید، بنابراین او مجبور می شود برای شنیدن صدای شما ساکت شود، و به آرامی بگویید، «عزیزم، من نمی توانم این جیغ کشیدن را تحمل کنم. سرم درد می گیرد».
🔺از آن یک بازی بسازید. با در نظر گرفتن نیازش به بلند داد زدن بگویید، «بیا دوتایی تا جایی که می تونیم بلند داد بزنیم، و بعد از آن او را در این کار همراهی کنید. سپس صدا را پایین بیاورید و بگویید «حالا وقت آن است که ببینیم چه کسی می تواند بهتر زمزمه کند». بعد از آن، مثل بازیِ «سیمون می گوید»، کارهای دیگری انجام دهید، مثل گذاشتن دستهایتان روی گوش ها یا بالا و پایین پریدن. این کار باعث می شود زمزمه کردن مثل بسیاری از کار ها جالب به نظر برسد. لیدرمن می گوید، «اگر در مکانی عمومی هستید، می توانید مثلاً چیزی شبیه این بگویی که «اُو، صدایت شبیه یک شیر است! می توانی شبیه یک بچه گربه باشی؟».
🔺احساساتش را جدی بگیرید. اگر کودکتان برای جلب توجه شما جیغ می زند، از خودتان بپرسید که شاید او واقعا ناراحت یا بی قرار است.اگر فکر می کنید موضوع محیط اطراف است، فکر درستی می کنید، مثلاً سوپرمارکت بزرگ مملو از آدم، این برایش غیر قابل هضم است، در خریدتان عجله کنید و به سرعت بروید. سپس از سوپرمارکت های کوچکتر خرید کنید (یا از سوپر مارکت بزرگ، در ساعات خلوت استفاده کنید) و به تدریج، دوباره به سمت سوپر های بزرگتر و کامل تر بروید.
🔺اگر احساس می کنید کمی کسل و بدخلق است، به احساساتش توجه کنید. به آرامی بگویید،« می دانم می خواهی بروی خانه، اما فقط چند دقیقه صبر کن، کارمان تقریبا تمام شده است» و به گشت و گذارتان ادامه دهید. این کار نه تنها به وی اطمینان می دهد که می دانید چه احساسی دارد، بلکه به او کمک می کند یاد بگیرد چطور احساساتش را در قالب کلمات بیان کند.
🔺اگر می دانید کودک نوپایتان داد می زند چون فکر می کند با این کار به وی شیرینی می دهید، کوتاه نیایید. وقتی جیغ می زند و خواسته اش برآورده می شود، فقط بر رفتارش صحه می گذارید.به جای آن، به آرامی بگویید، «می دانم شیرینی می خواهی، اما باید اول این کار را تمام کنیم. وقتی رسیدیم خانه می توانی یک شیرینی بگیری.» وقتی شیرینی را می گیرد نمی خواهد بگویید تنها در صورتی شیرینی را می گیری که به سرعت رفتارت را بهتر کنی، احتمالا به خاطر نمی آورد برای به دست آوردنش چه کرده است. تنها بعدا در خانه به او شیرینی بدهید.
🔺او را مشغول نگه دارید. در هنگام انجام کارهای خود، می توانید با مشغول کردن وی در یک فعالیت، کمی سرگرمش کنید. دو تاکتیک را امتحان کنید: بازی انجام دهید. مادرِ کودکی 15ماهه به ما گفت « وقتی بیرون در حال انجام کاری هستیم، با پسرم حرف می زنم. به او می گویم که در حال انجام چه کاری هستم، چه چیزی اطراف ما اتفاق می افتد و چه کسی کنار ما است. فهمیده ام که وقتی مشغول کاری است، آرام است».
🔺از نوپای خود بخواهید برای پایین آوردن اشیا از قفسه های سوپرمارکت به شما کمک کند. یا، درباره آنچه انجام می دهید شعر بسازید. لیدرمن می گوید همین که شعر بخوانید «ما داریم دنبال موز می گردیم، موز، موز!» این کار را برای کودکتان جالب تر کرده اید.
🔺به او اسباب بازی و میان وعده بدهید. فقط دقت کنید قبل از آنکه گریه کند، به او بدهید. اگر صبر کنید تا جیغ بزند تا بهش شیرینی بدهید به کودک این پیام را می دهید که با این کار به تمام خواسته هایش می رسد. در زمانی که آرام است، به او میان وعده یا اسباب بازی بدهید، و ببینید آیا نمی توانید بیشترش کنید.
🔺راز یک مادر: « برای پسرم یک کاسه کوچک با درِ گردان خریدم، بنابراین نمی تواند غذا را در بیاورد. سرگرم درآوردن غذا می شود. بنابراین وقتی این کار را انجام می دهد، آنقدر مشغول جویدن است که جیغ نمی زند.»
🔺مادر دیگری می گوید،«پسر من اسباب بازی دارد که در ماشین می ماند، بنابراین برایش از اسباب بازی هایی که در خانه دارد، خاص تر است و واقعا وقتی برای انجام کاری بیرون هستیم، توجهش را جلب می کند.»
🔺در آخر، تماشاگران را نادیده بگیرید. برای بسیاری از مادران، سختترین بخشِ کنار آمدن با کودکی که دوست دارد جیغ بزند، نادیده گرفتن نگاه ناخوشایند دیگران است.
🔺در اینجا چگونگی اداره کردن این وضعیت توسط مادری که برای بار دوم صاحب فرزند شده است، آمده: «دختر 12 ماهه من تا جایی که می تواند بلند جیغ می زند. درد ندارد یا پریشان نیست - فقط می خواهد جیغ بزند. در 12 ماهگی، نمی فهمد چرا نباید این کار را انجام دهد.
🔺«وقتی که یک مادر بی تجربه بودم، این اتفاق خیلی شرمسارم می کرد. حالا فکر می کنم، چه اهمیتی دارد چه فکری می کنند؟ فهمیدم که فرقی نمی کند که مردم چطور فکر کنند». و اگر این هم برایتان کافی نیست تا متقاعد شوید که تنها نیستید، پیشنهاد مادران قبلی را پذیرا باشید: هیچگاه فکرش را نمی کردم که روزی خودم این را بگویم، چون من و همسرم عادت داشتیم که زل بزنیم، اما حالا می گویم بگذار نگاه کنند!»
🔺«بدیهی است، اگر در مکانی مثل کلیسا یا رستورانی آرام هستید، که جیغ زدن کودکتان برهم زننده ی آرماش آن جاست، او را برای مدت کوتاهی بیرون ببرید. اما در مکانی مثل خواروبار فروشی، بگذارید نگاه کنند. آنها می پذیرند!».
