زندگانی حضرت امام جعفر صادق علیهالسلام
مشخصات کتاب
زندگانی امام صادق جعفر بن محمد
مؤلف: سید جعفر شهیدی
نوبت چاپ: سوم
تاریخ چاپ: 1378
شمارگان: 2000 نسخه
ناشر: دفتر نشر فرهنگ اسلامی
مقدمه
یا اباعبدالله یا جعفر بن محمد ایها الصادق یا ایها العزیز مسنا و اهلنا الضر و جئنا ببضاعة مزجاة فتصدق علینا
ای یوسف خاندان نبوت،
ای عزیز ملک رسالت،
ای هشتمین خورشید فلک عصمت و طهارت،
ای ششمین ماه تابان آسمان ولایت و امامت،
ای گرهگشای مشکلات و رهنمای علوم انسانیت،
کون و مکان از دانش و ورع و صدق و صفای تو سخن گویند. مغزهای متفکر جهان از کرانههای دریای دانش تو در حیرتند. عمری است در دریای قصور و تقصیر مستغرق و پس از اعتراف به ناتوانی خود با سرمایه اندکی به محضرت تقرب جسته، امید است که این ناتوان را با الطاف و احسانات بیپایان خود بنوازی.
العبد الطاغی جواد الحسینی المراغی
[صفحه 12]
زندگانی حضرت امام صادق علیهالسلام
بسم الله الرحمن الرحیم
نام پیشوای ششم جعفر، کنیهاش ابوعبدالله، لقبش صادق، پدر ارجمندش امام باقر علیهالسلام و مادرش امفروه میباشد.
او در هفدهم ربیعالاول سال 83 هجری در مدینه چشم به جهان گشود و در سن 65 سالگی در سال 148 هجری دیده از جهان فروبست و در قبرستان معروف بقیع در کنار مرقد پدر بزرگوارش به خاک سپرده شد.
گفتار رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم در رابطه با تولد امام محمدباقر و امام جعفر صادق علیهمالسلام
در حدیثی از حضرت رسولالله صلی الله علیه و آله و سلم نقل شده است که فرمود:
«یخرج الله من صلب محمد الباقر کلمة الحق و لسان الصدق؛ از نسل محمدباقر پروردگار منان مولودی که دارای صداقتی بینظیر و زبانی فصیح و بیانی دلنشین است بوجود میآورد.»
ابنمسعود پرسید: «یا رسولالله این فرزند چه نامی خواهد داشت؟»
حضرت رسول فرمود: «جعفر صادق».
و سپس حضرت باوقار خاصی فرمود: «بدخواهان وی بدخواهان منند و منکرین مقام او عصیانگران خدا میباشند.»
از حضرت امام زینالعابدین علیهالسلام سؤال کردند که امام بعد از تو کیست؟ فرمود: فرزندم محمدباقر که علم دین را میشکافد و تشریح میکند.
[صفحه 13]
پرسیدند: امام بعد از او کیست؟
حضرت فرمود: فرزند وی جعفر است که نام او در نزد اهل آسمان صادق میباشد. سؤال کردند همهی شما خاندان نبوت صادق و راستگویید پس چطور این فرزند صادق نامیده میشود؟ در جواب فرمود: زیرا که یکی از نوادگان ایشان دعوی امامت میکند. و او در نزد خدا «جعفر کذاب» است. حضرت امام زینالعابدین علیهالسلام پس از این بیانات با حزن مخصوصی گریه کردند و فرمودند:
«میبینم جعفر کذاب را که با تحریکات او مأموران جلاد خلیفه وقت برای دستگیری امام (صاحب زمان) به خانهی او ریختهاند و همه جای خانه را تفتیش میکنند.»
تمامی مورخین نامی عالم در شخصیت حضرت امام صادق علیهالسلام سخن گفتهاند چنان که در فصل خود مطالعه خواهید فرمود و از حضرت به قدری صدق و صفا مشاهده شده که مشهورترین القاب او «صادق» گردیده است و از جمله القاب وی فاضل، کافی، منجی و قائم است. و نیز مشهورترین کنیه وی را ابوعبدالله گفتهاند.
دوران ولادت حضرت صادق علیهالسلام مصادف با عصر منحوس آل مروان بود.
حضرت امام محمدباقر علیهالسلام دارای فرزندان متعدد میباشد ولی امام صادق علیهالسلام در بین برادران خود در تمام اوصاف کمالیه ممتاز و شاخص آن خاندان بوده است.
[صفحه 14]
متن نامه امام صادق علیهالسلام
این حدیث شریف در بسیاری از کتابهای معتبر اسلامی نقل شده است. از جمله دانشمند مشهور اسلامی مرحوم ثقة الاسلام کلینی قدس سره نویسندهی کتاب معروف روضهی کافی آن را به عنوان نخستین حدیث آورده است و راویان این حدیث شریف عبارتند از:
1- علی بن ابراهیم از پدرش و او از ابنفضال و وی نیز از حفص الموذن؛ و وی از ابیعبدالله علیهالسلام
2- محمد بن اسماعیل ابن بزیع از محمد بن سنان و وی نیز از اسماعیل بن جابر و او هم از حضرت ابیعبدالله علیهالسلام، جعفر بن محمد الصادق علیهالسلام؛
3- حسن بن محمد از جعفر بن محمد بن مالک کوفی و وی نیز از قاسم بن ربیع صحاف و او هم از اسماعیل بن مخلد سراج و او نیز از جعفر بن محمد صادق علیهالسلام.
این حدیث شریف به صورت نامهای است همگانی از جانب حضرت صادق علیهالسلام خطاب به تمامی شیعیان جهان میباشد و حضرت امر فرمودند که مفاد این نامه را مسلمین به همدیگر بیاموزند و درباره آن سخت بیاندیشند و بر پایه این نامه پیوندها و پیمانهای خود را استوار سازند. پیروان حضرت همین نامه را در نمازخانه های خود می آویختند و پس از ادای فریضهی نماز فرمان حضرت امام صادق علیهالسلام خوانده و اجرا میکردند و
[صفحه 15]
نیز از مضمون همین حدیث چنین برمیآید که صدور آن فرمان در زمانی بوده است که فشارهای شدید منصور عباسی و خصومتهای دیرین بنیمروان و بنیامیه از یک سو و فشارهای بعضی از علویین (به قول بعضی از بزرگان) و همچنین برخی از نهضت طلبان و جاهطلبان از فرزندان امام حسن مجتبی علیهالسلام از سوی دیگر حضرت و شیعیان خاص وی را از همهی جوانب احاطه کرده بودند. به طوری که نوشتهاند که این نهضت طلبان بنیحسن حضرت صادق علیهالسلام را در مجلس خود به طور بیادبانه برای بیعت گرفتن چندین بار حاضر کردند. بنابراین، در آن زمان حضرت امام صادق علیهالسلام در چنین جو خفقانی به سر میبرد.
در این نامه حضرت امام صادق علیهالسلام دوستان و حقیقت پرستان را هشدار میدهد و حقایق را بر آنان بازگو میکند تا بدین وسیله بتواند در میان مسلمین حقیقی جهان حرکت فکری ایجاد کند و این خود نه تنها جهادی بزرگ است؛ بلکه از بزرگترین مجاهدات به شمار میرود. اگر در قسمتهای این حدیث دقیقا بررسی شود، درخواهید یافت که این نامه دستورالعملها و مقرراتی است که هر مسلمان پاکی در هر دوره از زمان با چنین جوی مواجه بوده و یا در مسیر چنین پیشآمدی قرار گرفته است همان طوری که حضرت امام صادق علیهالسلام قرار گرفته بود. این فرمان شریف دستورالعمل کاملی بهزیستی اجتماع را تا آخرین مرحله به تحقیق بیان کرده است.
گفتار امام معصوم است. بیان بیشائبهی فردی است که به سوگند تاریخ
[صفحه 16]
اقیانوس پهناور تمام علوم و فنون بوده است. گفتار شخصیتی است که درهای تمام خزائن و گنجینههای دانش الهی و بشری را به روی همه جهانیان بازمینماید و بدون تردید هر جملهای از آن دریایی حکمت و دانش عمیق و ژرفی را در خود نهان دارد که نمونه بارز و ارزنده آن را در قرن بیستم به چشم خود نظارهگر هستیم و هماکنون در بسیاری از دانشگاههای بزرگ جهان از معلومات شاگردان این مکتب بهره میجویند ولی دم نمیزنند!!
[صفحه 17]