0

شرح خطبه حضرت زهرا ( سلام الله علیها ) (منبع سوال 2)

 
ravabet_rasekhoon
ravabet_rasekhoon
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : دی 1392 
تعداد پست ها : 8847
محل سکونت : اصفهان

شرح خطبه حضرت زهرا ( سلام الله علیها ) (منبع سوال 2)

 

همه‌ی حمد و ستایش مخصوص ذات الهی است

در (فن اصول فقه) ثابت شده است که الف ولام که برجنس و صنف وارد می‌شود مانند الرجل والماء والانسان برای آنست که خود صنف رجل و یاماء را در تحت لحاظ حرفی قرار میدهد باین معنا که-الف ولام- حرفی است که خود طبیعت را می‌رساند بدون چیز زائد- حتی بدون جهت شمول و عموم و عهد ذکری- مورد لحاظ حرفی واقع شده است و استغراق افراد و یا عهد ذکری و خارجی همه احتیاج بقرینه دارد زیرا خارج از ملاحظه‌ی خود طبیعت است. بنابراین در این جمله اسمیه الحمد لله- طبیعت حمد و ستایش بدون ملاحظه‌ی چیز دیگر، حتی شمول افراد مورد ملاحظه قرار گرفته و ثابت بذات احدیت- الله- شده است و مثل اینست که بجای الحمد لله گفته شود: (طبیعة الحمد یختص للذات الجامع اله الکمالات) طبیعت حمد مخصوص ذات جامع کمالات است. در حالیکه ستایش برای غیر ذات اقدس الهی فراوان است. پس چگونه می‌توان گفت برگشت تمام حمدها به حق متعال است؟ میتوان این موضوع را به چند وجه بیان نمود:
1- کسی که یک چیز خواه، نیکی آن اختیاری باشد و خواه غیر اختیاری باشد، ستایش کند در حقیقت ستایش کمال کرده است. نه ستایشی در مقابل کمال محدود آن چیز بلکه در مقابل خود کمال. زیرا ستایش کمال محدود معنای نقص و سلبی است و قابل ستایش نیست مثلا کمال کل از جهت رنگ آمیزی و عطر دلاویز آن میباشد. اما نه از جهتی که کمال دیگر رنگها و عطرها را فاقد است. لذا اگر در عین اینکه واجد همان کمال رنگی است کمال رنگی، دیگری هم

[ صفحه 47]

میداشت بطور مسلم دائره‌ی ستایش بیشتر میشد و مثلا در صورت داشتن رنگ و عطر مخصوص در تعریف آن می‌گفتیم: گل خوبی است. و حال که واجد کمال بیشتری است، میگوئیم گل بسیار خوبی است. پس باطن همه‌ی حمد و ستایش‌ها، حمد و ستایش صرف الکمال (نیکی و زیبائی محض) میباشد. در جای دیگر چنین نوشته‌ام «ستایشگر بهنگام حمد فقط خود کمال را متذکر است نه کمالی که آمیخته به نقصان است. پس اگر فردی از مشاهده‌ی زیبائی گل به شگفت آید: اگر بر باغ سرسبز خرمی داخل شود و یا به سرچشمه‌ی کمال اتصال یابد حال او چگونه خواهد بوده!؟ [27]

باده درد آلودمان مجنون کند
صاف اگر باشد ندانم چون کند!؟

ازطلب خویش کس آگاه نیست
ورنه که جوینده‌ی این راه نیست

در طلب هرچه بسر میبری
آن طلب اوست اگر بنگری

2- در کتاب بیان [28] میفرماید: فئ کل یعمل علی شاکلته [29] بگو هرکسی برطبق سرشت و نیت خود عمل را انجام میدهد- به حکم این آیه‌ی شریفه حسن و کمال فعل تابع حسن و کمال فاعل میباشد، هر اندازه فاعل و انگیزه فعل کاملتر باشد بهمان درجه نیکی فعل بیشتر و کمال آن زیادتر است. بعد از این مقدمه میگوئیم که ذات مقدس احدیت منزه از هر نقصان است و مبدء کمال و حسن است و بنابراین لازمه‌اش آنست که فعلش در اعلی درجه‌ی حسن و کمال باشد، و اما غیر او از ممکنات ذاتا ناقص و محدود و مشوب به نقصان است پس

[ صفحه 48]

فعل او هم بحکم- سنخیت فعل و فاعل- از یک و یا چند نقصان خالی نخواهد بود. بنابراین مستحق حمد و ستایش، خداوند متعال است که جامع کمالات میباشد و ممتنع است که دیگری مستحق حمد گردد، و لذا موضوع استحقاق در کلمه‌ی مبارکه‌ی- الحمد لله- در خود الله قرار داده شده که علم به ذات مقدسش جامع کمالات است تا اشاره بجهت و علت حکم باستحقاق باشد. باین معنا که نفرمود الحمد للکریم و یا الحمد للرحیم که اشاره بیک جهت کمال است. ولی لفظ الله تمام کمالات را در بردارد. و نیز دلیل بر این معنا روایتی است از امام صادق (ع) امام فرمود: استری از پدرم (ع) گم شد. پدرم فرمود اگر این حیوان پیدا شد و خدا آنرا بمن رد فرمود خدا را بستایشهائی یاد خواهم کرد که مورد رضایت الهی واقع شود. کمی نگذشت که استر را بازین و لجام آوردند و سپس پدرم سوار حیوان شد و لباسهای خود را جمع نمود و فرمود: الحمد لله. دیگر چیزی نگفت! بعد فرمود چیزی را (ازستایش) ترک و فرو گذار ننمودم و همه‌ی ستایشها و انواع آنرا مخصوص ذات احدیت قرار دادم و هیچ قسمی از حمد نیست مگر اینکه داخل در این حمد میباشد. و نیز در روایت دیگر وارد شده است: هیچ نعمتی را چه بزرگ و چه کوچک، خداوند به بنده‌ای از بندگانش ارزانی نداشت مگر اینکه او در مقام سپاس گفت: الحمد لله- و حق سپاسگزاری را انجام داد. و از این دو روایت استفاده میشود که حمد مختص ذات احدیت است زیرا در روایت اولی امام(ع) فرمود همه‌ی انواع ستایشها را بخدا نمودم و هیچ حمدی نماند مگر اینکه کلمه الحمد لله آنرا فرا گرفت و در دومی نیز با کلمه الحمد لله حق سپاسگزاری و شکر ادا شده است.
آنچه بنظر می‌آید این بیان تمام نیست زیرا مدعای ما اینست که

[ صفحه 49]

طبیعت و جنس حمد مخصوص ذات احدیت است باین معنی که هر حمد و ستایشی که از دیگری در مقابل عمل نیکی صادر میشود آنهم مخصوص خدا است. ولی بیان فوق بیشتر از اینکه مرتبه‌ی شامخی از حمد را که ذات اقدس الهی استحقاق دارد محال است دیگری استحقاق داشته باشد نمی‌رساند و این موضوع مسلم است اما دعوی ما را که هر ستایشی در برابر هر فعل نیک اختیاری مخصوص خدا است اثبات نمی‌کند. و اما روایت اولی این مقدار را اثبات میکند که با این جمله الحمد لله همه‌ی ستایشها انجام شده است از این جهت که ذات باریتعالی مرتبه‌ای از حمد را مستحق است که ممتنع است دیگران مستحق آن باشند پس حمد در مرتبه‌ی خاصی مخصوص خدا است نه طبیعت حمد. یعنی تمام حمدها در مراتب طولی (حمد در مرتبه خاص و سپس در مرتبه عمومی که به غیر حق تعالی ممتنع نباشد) اختصاص بذات احدیت دارد. و نیز روایت دومی هم ظاهرش عبارت از آنست که با این جمله (الحمد لله) حق شکر ادا شده یعنی طبیعت و جنس حمد مخصوص خدا است و آنهم بجهت شایستگی خدا به مرتبه‌ای از حمد که ممتنع است ممکنات آن شایستگی را داشته باشند و همان ایراد اولی پیش می‌آید. 3- حکما گفته‌اند هر موجودی دو کمال را دارا است. کمال اول و کمال دوم. مراد از کمال اول عبارت است از افاضه‌ی وجود و هستی به تمام موجودات. کمال دوم بعد از وجود و خلقت عبارت است از هدایت خاص و غریزی هر موجودی به کارهائی که در تکمیل خلقت خاص وی لازم است و اگر هدایت غریزی نباشد بکمال خاص خود نرسیده تباه خواهد شد.

[ صفحه 50]

لذا در قرآن کریم فرمود: الذی أعطی کل شی‌ء خلقه ثم هدی [30] پروردگار متعالی که خلقت همه چیز را نیکو کرد و سپس بآنچه لازم دوام و بقاء زندگی اوست هدایت فرمود- مانند هدایت حیوانات و حتی حشرات بآنچه که در زندگی لازم دارند و منافع و ضررهای خود را تشخیص میدهند و بهدایت غریزی آنچه منفعت است بسوی خود جلب و آنچه ضرر است ازخود دور می‌نمایند. و بدیهی است که همه‌ی اینها از ناحیه‌ی پروردگار متعال است. میماند کارهای نیکی که به طور اختیار از افراد سرمیزند مانند خدمات اجتماعی که همه از آنها بهره‌مند میشوند. اگرچه در این مورد صحیح است خود شخص نیکوکار را ستایش نمائیم اما در عین اختیاری بودن عمل منتهی میشود بمسبب الاسباب جلت قدرته. زیرا پر واضح است تا توفیق ربانی و هدایت خاص او یار و مددکار نباشد شخص را آن قدرت نخواهد بود که عمل خیر از او اختیارا صادر گردد. پس اگر این فرد را ستایش کنیم چون سررشته کارها بدست توانای قادر متعالی است که آن شخص را موفق بکار خیر نموده و چنانچه توفیق همراهی نمیکرد محال بود از او چنین کار خیری صادر شود؟ لذا برگشت ستایش هرکسی که خیری را بطور اختیار انجام می‌دهد بذات کبریائی خواهد بود. پس بدین بیان صحیح است که گفته شود: جنس حمد مخصوص ذات احدیت است.
4- سید استاد حکیم بارع آقای طباطبائی رحمة الله علیه در تفسیر نفیس (المیزان) می‌نویسند: بعد از اینکه میفرمایند (ال) در الحمدلله جنس و یا استغراق است. خلاصه آن که، همه چیز بدون استثناء

[ صفحه 51]

مخلوق خدا است و چون همه‌ی مخلوقات پدیده‌ی او است نیکو و حسن است. و از طرفی خلقت هم در کمال اختیار و بدون جبر و قهر میباشد، پس چنین نتیجه می‌گیریم تمام افعالی که از انسان بطور اختیار واقع میشود همه از ناحیه‌ی حق متعال صادر شده است، چون یکی از مخلوقات خداوند سبحان اینست که انسان عمل نیکو را با اختیار خود انجام می‌دهد پس برگشت هر ستایشی بخداوند متعال است و هیچ ستایشی صادر نمی‌شود مگر اینکه در حقیقت از او صادر شده آنگاه سید استاد تمام این مطالب را از آیات استشهاد می‌فرمایند:
اما اینکه همه چیز مخلوق خدا است در آیه‌ی شریفه می‌فرماید: ذلکم الله ربکم خالق کل شی‌ء [31] - این خدا پروردگار شما پدید آورنده هر چیز است- واما اینکه همه‌ی مخلوقات نیکو و حسن است، در آیه دیگر می‌فرماید: الدی أحسن کل شی‌ء خلقه [32] - مفهوم این آیه شریفه اینست که هر چیز از او جل شأنه صادر شده نیکو و زیبا است پس بنابراین نیکوئی و زیبائی دائر مدار خلقت است: مخلوقی نیست مگر اینکه نیکوست، چون احسان اوست و هیچ نیکی و زیبائی نیست مگر اینکه منسوب باو و مخلوق او میباشد. واما اینکه همه‌ی مخلوقات در کمال اختیار از او صادر شده صریح آیه شریفه است: هوالله الواحد القهار عنت له الوجوه للحی القیوم [33] اوست خدای یگانه، کردگار قهار، و همه‌ی صورتها در برابر قدرت حی قیوم او خاضع میباشد. خدای متعال میفرماید: او قهار (بسیار چیره‌ی) بر همه‌ی قاهران است پس کیست که بتواند او را مقهور و مجبور سازد؟ و خلقت او از راه کمال اختیار است، بنابراین

[ صفحه 52]


هر کار نیک و زیبائی فقط با کمال اختیار و آگاهی از او صادر میگردد و نتیجه عبارت از اینست که ذات متعال فاعل حقیقی هر کار نیکی است که از کسی صادر میگردد پس هیچ ستایشی از کسی برای کار خیر صادر نمیشود مگر اینکه- حقیقت آن- بخدای متعال برمیگردد.
اصلی که استاد فرموده‌اند صحیح و متین است اما استشهاد بآیات خالی از نظر نیست زیرا ظاهر از: خالق کل شی‌ء موجوداتی است که بالاستقلال وجود دارند مانند خلقت آسمان و زمین و آنچه که در آنها میباشد و این آیه در مقابل مشرکین است که مخلوقات از قبیل سنگ و چوب را می‌پرستیدند: «قل أرونی ماذا خلفوا من السماوات والأرض [34] - ای پیامبر بگو (آنچه که شما می‌پرستید) بمن نشان دهید چه چیزی از آسمان و زمین را آفریده‌اند!؟- و نیز آیه (الذی أحسن...) احسان خلق هم از این قرار است.
و مراد از آیه: عنت له الوجوه... خضوع اضطراری در قیامت است که فایده‌ای بحال خاضع نمی‌بخشد و لذا در بقیه‌ی آیه فرمود: قد خاب من عمل ظلما- کسی که ظلم میکند حتما ناکام است- و چون در وقتش میبایست خضوع کند و تسلیم نشده است و ستم ورزی کرده اکنون ستمگر است. و باید از آیه ثابت شود که خضوع تکوینی است تا شاهد مقدمات باشد در هر حال اصل موضوع به براهین عقلی ثابت است.

[ صفحه 53]

 
       
جمعه 11 تیر 1395  4:31 PM
تشکرات از این پست
nazaninfatemeh rasekhoon_m shirdel2 SABOORI omiddeymi1368 rozgol fsmuosavi galaxy_gerash
ravabet_rasekhoon
ravabet_rasekhoon
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : دی 1392 
تعداد پست ها : 8847
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:شرح خطبه حضرت زهرا ( سلام الله علیها ) (منبع سوال 2)

الهام چیست
اشاره

اگرچه تحقیقات صناعی (اصطلاحی) در فرق میان وحی و الهام زیاد شده اما برای بدست آوردن معنای اصیلی باید از موارد استعمال در کتاب و سنت استمداد جست: الهام عبارت از حالت دریافتی است که شخص در خود بدون مقدمه احساس میکند خواه در موضوع علمی و یا غیر علمی از اخلاق و تقوی باشد. چنانکه در دعای مکارم الاخلاق می‌خوانیم: اللهم ألهمنی التقوی. پروردگارا! تقوی را بمن الهام نما- یعنی لذت دریافت تقوی را که از جمله لذائذ معنوی است بمن برسان. در دعای دیگر وارد شده است: اللهم ألهمنی الخیر والعمل به- خدایا! خیر را بمن الهام کن و عمل به آنرا یعنی الهام خیر چه از نظر دانستن موارد خیر (که کدام عمل خیر است) و چه از نظر عمل که لذت دریافت قلبی است و بالاترین لذتها است بمن مرحمت فرما.

اگر لذت ترک لذت بدانی
دگر لذت نفس لذت نخوانی

سفرهای علوی کند مرغ روحت
گر از چنبر قید بازش رهانی


[ صفحه 54]

همه‌ی افراد بشر اگرچه بطور بسیار کم هم که شده در خود حالت پیش فهمی را بدون مقدمه در طول عمر احساس میکنند و این غریزه کم و بیش در بشر موجود است. چیزی که هست این حال در اثر اشتغال حواس انسان بافکار گوناگون و هراس و سرگرمی روزمره‌ی زندگی از بین می‌رود و چه بسا آنچنان این گرفتاریها در انسان تولید انقلاب می‌کند که بطور کلی وجود چنین احساسی را در خود انکار می‌کند. ولی بهر حال در وجود معلوماتی که ناگهان به قلب انسان وارد میشود شکی نیست و روشن است چنین احساسی هرگز بوسیله‌ی مقدمه حاصل نمی‌شود.
و شاید این غریزه را خدای متعال در افراد نهاده تا دریابند که مشت نمونه خروار و اندک دلیل بسیار است. وقتی که اصل چنین دریافتی را انسان در درون خود احساس نمود بآسانی میتواند از این نمونه‌ی اندک باصل چیزیکه در انبیاء (ع) (وحی) است پی برد. زیرا بحکم فطرت عقل «حکم الامثال فیما یجوز و مالا یجوز واحد [35] ».
و این همان است که مولای متقیان (ع) در وصف ائمه (ع) فرمودند: «هجم بهم العلم علی حقیقة البصیرة و باشروا روح الیقین.- علم آنها بر اساس حق و حقیقت هجوم آورد و آنان با روح یقین مباشرت و تماس مستقیم داشتند.
پس بطور خلاصه الهام یعنی حصول و دریافت حالات انجذاب

[ صفحه 55]

(کشیده شدن و جذب شدن) به اعمال صالحه و حقایق عالیه است بدون مقدمه و فکر و استدلال که معلوم نمی‌شود چگونه و از کجا حاصل شد؟ بلکه شخص آنرا بطور دفعی درمی‌یابد. این چنین حالت را الهام ونفث در روع یا نفث در قلب می‌نامند

انگیزه‌ی این حالت

بدون شبهه روان آدمی استعداد آنرا دارد که حقایق معلومات در آن منعکس گردد، اما حجابهائی مانع از درک و اتصال بمنبع خروشان حقیقت میگردد، که از آن منبع در عرف شرع به لوح تعبیر میشود. روان انسان در مقابل حقایقی که در لوح نقش بسته، مانند دو آینه که رویاروی هم قرار گیرند. حال همان حجاب پرده‌ای است در میان این دو آینه. گاهی همین پرده با استدلال و فرا گرفتن که آنرا اعتبار واستبصار (که مخصوص دانشمندان است) برطرف شده و واقع درک میشود. و گاهی با هجوم بر قلب چنانکه اشارت رفت.
در قسمی که در قلب انسان القاء میشود، اگر از القاء کننده اطلاعی حاصل نشد، یعنی ملکی که آن را در قلب می‌اندازد، دیده نشد، آنرا الهام، ونفث در روع [36] میگویند. چنانچه در حدیث وارد شده «إذا أراد الله بعبد خیرأ نکت فی قلبه نکتة من نور» [37] - وقتیکه خدای متعال خیری را برای بنده‌ای اراده فرماید نکته‌ای از نور در قلب او قرار میدهد. گفتگو با ملک اگر شنیدن با گوش باشد از مختصات ائمه

[ صفحه 56]

هداة و اولیائی [38] است که از انوار آنها اقتباس می‌کنند؟ و اگر ملک مشاهده شد آنرا وحی مینامند.
در کتاب بصائر الدرجات، بسند خویش از امام صادق (ع) نقل کرده است: «کان علی سلام الله علیه محدثا قال قلت له فما له آیة المحدث؟ قال یاتیه ملک فینکت فی قلبه کیت و کیت» فرمود: علی امیرالمؤمنین (ع) محدث بود گفت پرسیدم نشانه‌ی محدث چیست؟ فرمود فرشته می‌آید و در قلبش نقش می‌کند چنین و چنان. و نیز روایت دیگر از آن حضرت (ع) وارد شده است که فرمود: ان علیأ (ع) کان یوم بنی قریظة و بنی النضیر کان جبرئیل عن یمینه و میکائیل عن یساره یحدثانه در روز جنگ بنی قریظه و بنی نضیر جبرئیل از طرف راست و میکائیل از طرف چپ با او صحبت میکردند- و نیز باین مطلب در زیارت ششم اشاره شده: «السلام علی من أیده الله بجبرئیل و أعانه بمیکائیل و ازلفه فی الدارین و حباه بکل ماتقربه العین» درود بر کسی که خداوند متعال او را با جبرئیل و میکائیل تأیید و اعانت فرمود، و او را در دنیا و آخرت منزلت عظیمی عطا فرموده و آنچه که موجب روشنی چشم است به او مرحمت کرده- و نیز در بصائر الدرجات بسند صحیح از امام صادق از پدر بزرگوارش (ع) نقل کرده: «قال کان رسول‌الله (ص) یملی علی علی فنام نومة و نعس نعسة فلما رجع نظر إلی الکتاب فمد یده قال من أملی هذا علیک عال أنت قال لابل بجبرییل» وقتیکه رسول‌الله (ص) بر حضرت علی (ع) املاء میفرمودند مقدار مختصری خوابیدند و پس از بیداری، به کتاب نگاه فرمودند و سپس فرمودند: چه کسی این را بر تو املا کرد حضرت علی(ع) در جواب فرمودند شما، حضرت فرمودند نه بلکه جبرئیل

[ صفحه 57]

و البته ائمه (ع) بنابر آنچه از روایات بدست میآید با روح القدس که بالاتر از جبرئیل و میکائیل است اتصال دارند و در کافی به باب علم ائمه(ع) مراجعه شود. پس بنابراین فرق میان استدلال والهام آنست که اولی بمقدمه حاصل میشود و دومی بدون مقدمه و وسیله‌ی اختیاری واقع و حقیقت درک میشود. و فرق میان الهام و وحی آنست که در وحی ملکی که حقیقت را میرساند مشاهده میشود و مستقیما وحی از او دریافت میگردد واما در الهام، ملکی مشهود نیست. و مراد از الهام، در این خطبه‌ی شریفه عبارت از دریافتهای خاصی است که خود وجود مقدس صدّیقه طاهره (ع) احساس میفرمود نه مطلق الهام، زیرا آن طاهره‌ی مطهره در مقام انشاء شکر است و در تعریف شکر هم گفته شد که سپاسی است در مقابل نعمتهائی که بسپاسگزار رسیده باشد پس لازمه‌ی انشاء شکر، آنست که دریافتها و الهاماتی مخصوص حضرتش بوده و چون مقام خطابه بوده و اقتضاء شرح بیشتر را نداشته باشاره کفایت فرموده و برای اثبات این مطلب به دو حدیث اکتفاء می‌کنیم:
1- حمادبن عثمان روایت کرده است از حضرت صادق (ع) شنیدم میفرمود: «یقول یظهر الزنادقة فی سنة ثمان وعشرین مأة وذلک انی نظرت فی مصحف فاطمة (ع) قال. قلت: وما مصحف فاطمة؟ قال إن الله لما قبض نبیه (ص) دخل علی فاطمة من الحزن مالا یعلمه إلا الله عزوجل فأرسل إلیها ملکا یسلی غمها و یحدثها فشکت ذلک إلی أمیرالمؤمنین (ع) فقال لها إذا احسست بذلک و سمعت الصوت فولی لی ما علمته بذلک فجعل أمیرالمؤمنین یکتب کل ما یسمع حتی اثبت ذلک مصحفا قال. ثم قال: أما أنه لیس فیه شی‌ء من الحلال والحرام لکن فیه علم...» در سال 128 زندیقان ظهور خواهند نمود و این خبر را از آنجا دریافتم که نگاه در مصحف فاطمه (ع) نمودم.

[ صفحه 58]

حماد گوید من گفتم مصحف فاطمه (ع) کدام است؟ فرمود وقتی که خدای متعال پیغمبرش را قبض روح نمود فاطمه را آنچنان غم و اندوه فرا گرفت که فقط آنرا خدای متعال میدانست. خدای متعال ملکی را فرستاد تا اندوه و غصه‌اش را تسلیت دهد رعب این حال را بامیرالمؤمنین(ع) شکایت فرمود. حضرت فرمود: هر وقت احساس آمدن ملک و شنیدن صدا را نمودی مرا آگاه کن. فاطمه (ع) نیز حضرت را آگاه ساخت حضرت آنچه که از فاطمه (ع) می‌شنید می‌نوشت تا یک مصحف کامل شد. سپس حضرت صادق (ع) فرمود: معلوم باشد که در آن مصحف از احکام الهی چیزی نیست، اما در آن اخبار حوادثی است که اتفاق خواهد افتاد. 2- در کافی از حضرت باقر (ع) نقل می‌کند: «لما ولدت فاطمة أوحی الله الی ملک فانطلق به لسان محمد صلی الله علیه وآله فسماه فاطمة ثم قال إنی فطمتک بالعلم وفطمتک من الطمث». ثم قال ابوجعفر: والله لقد فطمها ألله بالعلم وعن الطمث فی المیثاق» وقتی که فاطمه (ع) متولد شد خدا بفرشته‌ای وحی کرد و او زبان رسول (ص) را جاری ساخت و فاطمه را بنام فاطمه نام نهاد. سپس رسول اکرم (ص) فرمود: من ترا مخصوص بدانش نمودم و از خون عادت ترا بازداشتم سپس ابوجعفر فرمود بخدا سوگند در وقت اخذ میثاق فاطمه مخصوص بدانش و از پلیدیها پاک بود.
با در دست داشتن این روایات بخوبی میتوان پی برد که شکر در مقابل نعمتهای خاصی بوده که بخود صدیقه طاهره رسیده است.

[ صفحه 59]

 
       
جمعه 11 تیر 1395  4:33 PM
تشکرات از این پست
nazaninfatemeh rasekhoon_m shirdel2 omiddeymi1368 rozgol fsmuosavi
ravabet_rasekhoon
ravabet_rasekhoon
کاربر طلایی1
تاریخ عضویت : دی 1392 
تعداد پست ها : 8847
محل سکونت : اصفهان

پاسخ به:شرح خطبه حضرت زهرا ( سلام الله علیها ) (منبع سوال 2)

 

بحثی کوتاه در علم صدیقه طاهره

چون باتفاق و اجماع ثابت شده است یکی از اهل‌بیت که در حقشان آیه‌ی تطهیر نازل گشته وجود مقدس صدیقه طاهره (ع) میباشد. پس، از نظر علم و دانش بهمان اندازه که ائمه (ع) دارا هستند این بزرگوار هم نیز همان مرتبه را واجد است.
و در مورد علم ائمه (ع) روایات زیادی وارد شده و ما برای نمونه بیک روایت از کافی اکتفاء می‌کنیم و سپس به توضیح آن می‌پردازیم.
«جابر جعفی میگوید از امام باقر (ع) در مورد علم امام سؤال کردم!؟ در جواب فرمودند: جابر برای انبیاء و اوصیاء پنج روح است: 1- روح القدس 2- روح ایمان 3- روح حیوة 4- روح قوة و نیرو 5- روح شهوت جابر! ائمه با روح القدس آنچه را که در عرش تا آنچه در زمین است می‌دانند. سپس فرمود: جابر! آن چهار روح دچار دگرگونی میشود مگر روح القدس که هرگز به لهو ولعب

[ صفحه 60]

نمی‌پردازد. [39] .
توضیح: چنانچه در محل خود ثابت شده وقتی نفس به آخرین مرحله‌ی کمال عقلی و عملی نائل گردید و از حرکات و افکار برای رسیدن بمطلوب و مجهول بی‌نیاز شد، قدرت علمی و عملی وی متحد میگردند، علمش عمل و عملش علم میشود. مانند علم و قدرت در مجردات نسبت بمادون خود چنین است. و بدینسان نفس انسان همه قوی و جوارح و عین بدن گشته وبدن هم عین نفس میگردد. و ظل وحدت حقه جمعیة الهیه تعالی شأنه و تماجد عزه میگردد.

رق الزجاج و رقت الخمر
فتشابها فتشاکل الأمر

فکانما خمر ولا قدح
و کانما قدح ولا خمر

از صفای می ولطافت جام
بهم آمیخت رنگ جام و مدام

همه جام است نیست گوئی می
یا مدام است نیست گوئی جام

در چنین مرتبه‌ای است که انسان در ملک و ملکوت تصرف کرده، و همه‌ی جهان به فرمان وی میگردد. حکیم سبزواری گوید: «قوه و نفس آدمی تا بجائی میرسد که هیولی این جهان در فرمانش می‌آید که آن را از صورتی درآورده و بصورت دیگر مبدل میسازد مثلا هوا را منقلب می‌نماید و بخواست وی باران میآید و یا باراده‌اش طوفان فرا می‌رسد و یا تبهکار هلاک می‌شود. و خلاصه عنصر این عالم در اطاعت از فرمان او مانند بدن شخص میگردد و همه‌ی این جهان مانند

[ صفحه 61]

بدن او واو- باذن الله- روح کلی این عالم می‌گردد.» [40] .

و برای مثال می‌توان به کتابهائی که در قدرت و اعجاز ائمه طاهرین (ع) تألیف شده مراجعه کرد مانند خرائج و جرائح قطب راوندی و بحارالأنوار و یا عیون أخبارالرضا(ع) در مورد امر بشیرهای پرده و شیر شدن آنها و بهلاکت رساندن آن مرد جسور و بی‌ادب.
آری در ممکنات اشرف از عقل و پست‌تر از ماده عنصری نیست و به عبارت دیگر: دو حاشیه‌ی وجود است و هر دو در انسان کامل جمع میشوند: بطور کلی در تمام مراتب هستی جدائی و فطور نیست و انسان در وحدت خود مشتمل بر همه‌ی هستی است. در دیوان منسوب بمولای متقیان (ع) است:

دوائک فیک و ما تشعر
وداءک منک ولاتبصر

داروی بیماریها در خودت هست اما نمیدانی. درد هم از خودت هست اما نمی‌بینی.

وأنت البکتاب الذی
بآیاته یظهر المضمر

و تو آن کتاب مبین هستی که بآیات او باطن این عالم ظهور کند.

أتزعم انک جرم صغیر؟!
وفیک انطوی العالم الأکبر!!

آیا گمان داری جرم کوچکی هستی وه! چه گمان باطلی زیرا در تو جهان بزرگ نهفته است.
در مصباح الشریعه میگوید:
«صورت و حقیقت آدمی بزرگترین دلیل قادر متعال است. و آن

[ صفحه 62]

صورت کتابی است که رب العزة بقلم قدرت خویش نوشته، وآن بنائی است که بحکمت خود ساخته، و همان صورت به تنهائی همه‌ی صورتها و حقایق آفرینش است و همان مختصری از دانشهای لوح محفوظ است، و آن بر همه غائب شاهد و دلیل بر همه معاند و منکر است و همان راه مستقیم به خیر و نیکوئی و صراط موجود در میان بهشت و دوزخ است» [41] .
پس در انسان متعارف چنین قدرتی هست که می‌تواند تا این پایه‌ها برسد. ولی انسان قدر خود را نشناخته و گوهری که از صدف کون و مکان بیرون است آنرا به سفال بی‌ارزش مادی این دنیا فروخته، تا چه رسد به بلند پایگانی که خدا آنها را بدون مقدمه‌ی تحصیل و ریاضت چنانکه در روایت فوق دیدیم مخصوص روح القدس فرموده باشد. در زیارت جامعه می‌فرماید: وذل کل شی‌ء لکم-هر چیز در مقابل‌شما خاضع است- پس با در دست داشتن این مدارک عقلی و نقلی سزاوار نیست اشخاصی که تحصیلات متعارفی دارند در این موضوع قلم فرسائی نمایند با اینکه نوابغ بشریت به عجز از درک مقامات این بزرگواران اعتراف دارند
شیخ الرئیس در مقامات العارفین میگوید: پیش مردم، ساده لوح کسی است که آنچه را شنید باور کند. و نزد من ساده‌تر از او کسی است که آنچه را از مقامات این بلند پایگان بشریت شنید انکار نماید [42] .

[ صفحه 63]

بنابراین باید به دستور خود ائمه (ع) رفتار نمود که فرمودند.
هر چه از مقامات ما را شنیدید و در قلب خود یارای تحمل آنرا دیدید بپذیرید. و گرنه در مقام انکار نیائید.
و نیز ابن ابی‌الحدید معتزلی می‌گوید: «حکماء و فلاسفه چه مقامی در مقابل افرادی که مظهر اسمای الهی‌اند و فرشتگان بر آنان سجده می‌کنند دارند، ارسطو و افلاطون! تو کجا و درک حقیقت مقام این بلند پایگان!؟» [43] .
در روایت مفصل در کافی و در عیون اخبارالرضا از عبدالعزیز مسلم از حضرت ثامن الأئمه (ع) روایت کرده است که میفرمایند: «هرگز، هرگز عقلها گمراه و افکار دچار ضلالت و خردمندان سرگشته و چشمها خیره و بزرگان احساس کوچکی و حکما متحیر، و صاحبان حلم و خطبا و شعراء و ادیبان و صاحبان بلاغت عاجزند و نمی‌توانند یک شأنی از شئون امام (ع) و یا فضیلتی از فضائل او را توصیف کنند، و بعجز خود اعتراف میکنند. چرا اینگونه نباشد!؟ چه اینکه امامت همچون ثریا است که از دست جویندگان و توصیف کنندگان دور است» [44] .

[ صفحه 65]

 
       
جمعه 11 تیر 1395  4:37 PM
تشکرات از این پست
nazaninfatemeh rasekhoon_m omiddeymi1368 fsmuosavi
دسترسی سریع به انجمن ها