بانک مقالات جغرافیا

داده‌هاي درجه حرارت حداکثر، حداقل و متوسط روزانه چهار ايستگاه کرمانشاه، اسلام‌آباد غرب، سرپل ذهاب و کنگاور به عنوان نمايندگان اقليم‌هاي مختلف استان کرمانشاه براي يک دوره آماري 15 ساله از سال 1986 تا 2000 ميلادي انتخاب و پس از بررسي و اطمينان از مناسب بودن کيفيت و کميت آنها براي اين مطالعه مورد استفاده قرار گرفت. داده‌هاي حرارتي روزانه در قالب متوسط‌هاي 7 روزه مرتب گرديدند به ‌طوري‌که از اين طريق 52 عدد براي دماي حداقل، 52 عدد براي دماي حداکثر و 52 عدد نيز براي ميانگين دما معين گرديد. در مرحله بعد داده‌هاي آماده شده از طريق روش خوشه‌بندي تجمعي "وارد"که يکي از متداول‌ترين روش‌هاي خوشه‌بندي است مورد تحليل قرار گرفتند.نتايج به دست آمده براساس شاخص‌هاي حرارتي مورد استفاده نشان مي‌دهند که در استان کرمانشاه اساساً سال را مي‌توان به دو فصل اصلي گرم و سرد يعني تابستان و زمستان تقسيم کرد. فصول انتقالي پاييز و بهار بسيار کوتاه و زودگذر هستند. بر اساس شاخص مرکب حداکثر، حداقل و متوسط دما در استان کرمانشاه، زمستان 16 هفته و تابستان 19 هفته دوام دارند. فصول بهار و پاييز نيز به ترتيب 9 و 8 هفته تداوم دارند.

فصول طبيعي در استان کرمانشاه با تاريخ آغاز فصول رسمي مطابقت نمي‌کند.بر اساس شاخص مرکب حرارتي، فصل زمستان از هفته 48، بهار از هفته 12، تابستان از هفته 21و پاييز از هفته 40 شروع مي‌شود. بر اساس شاخص متوسط حرارتي در بخش گرمسيري استان که ايستگاه سرپل ذهاب آن را نمايندگي مي‌کند، بهار موقعي شروع مي‌شود که دماي هوا به 3/24 درجه سانتي‌گراد مي‌رسد. تابستان با 5/36 درجه، پاييز با
5/34 و زمستان با 3/21 شروع مي‌شود. در بخش سردسيري استان نيز که ايستگاه کنگاور آن را نمايندگي مي‌کند بهار با 7/10 درجه سانتي‌گراد، تابستان با 3/19 درجه، پاييز با
8/15 درجه و زمستان با 7/7 درجه سانتي‌گراد آغاز مي‌شود. علي‌رغم تصور عمومي درباره طولاني بودن فصل زمستان در بخش سردسيري و طولاني بودن تابستان در بخش گرمسيري استان کرمانشاه، نتايج اين مطالعه موضوع را به اثبات نمي‌رسانند.