بانک مقالات جغرافیا

امروزه در ساخت شهرها و تعيين اندام جغرافيايي آنها به تعادل شهر و ناحيه، روابط هماهنگ شهر و روستا، توازن فضايي و تعادل انسان و محيط مي انديشند. ايجاد و رويش قارچ ‎گونه شهري با اندام بلند جغرافيايي، در نواحي کشور آن ‎جا که روستاها پراکنده و نافشرده هستند و روابط ارگانيکي بين شهر و روستا وجود ندارد به فروپاشي اين تعادل ‌ها خواهد انجاميد. بايستي برنامه‎ ريزي ‎ها به پيروي از ويژگي ‌هاي فيزيکي، اقتصادي و انساني ناحيه روي تمام شهرهاي ناحيه، از کوتاه ‎اندام گرفته تا روستاها توزيع و پخش شود تا ارتباط هماهنگ و متعادل ناحيه با تمام مراکز شهري حفظ شود. در مقاله‎ حاضر به بررسي عملکرد جمعيتي - اقتصادي شهر مياني مرند در سطح فضايي شهرستان مرند پرداخته شده است. مدل ‌هاي جمعيتي نشان مي ‌دهند که شهر مرند، به ‎تنهايي %80 از جمعيت شهري شهرستان را دارد و 16 برابر شهر دوم شهرستان است. همچنين، %50 کل جمعيت شهرستان تنها در شهر مرند ساکن هستند. ضريب کشش ‎پذيري نشان مي ‌دهد که شهر مرند از توان کشش ‎پذيري جمعيتي بالايي برخوردار بوده، در حالي که ضريب کشش ‎پذيري بقيه‎ شهرهاي شهرستان پايين ‌تر يا منفي بوده است، همچنين موازنه‎ مهاجرت در شهر مرند مثبت بوده و در مقابل موازنه مهاجرت کل شهرستان منفي است. مدل ‌هاي اقتصادي بيانگر نقش خدماتي شهر مرند در شرايط اقتصاد پايه ‌اي است و بعد از آن بخش صنعت شرايط اقتصاد پايه ‌اي را دارد، ولي بخش کشاورزي، هم در سطح شهرستان و هم در سطح شهر مرند، جزء اقتصاد پايه ‌اي محسوب نمي‌ شود. بررسي حوزه‎ نفوذ شهر مرند نشان مي ‌دهد که اين شهر بخش عمده‌ اي از خدمات را به حوزه‎ نفوذ اختصاص داده و در رفع نيازهاي خدماتي براي حوزه‎ نفوذ در اهميت نخست قرار دارد. در نهايت، پيشنهاد مي ‌شود که در کنار سرمايه ‎گذاري در شهر ميانه‎ مرند بايد به شهرهاي کوچک شهرستان، مانند کشکسراي، زنوز، يامچي و بناب جديد و روستاهاي اطرف آنها از نظر تامين خدمات، تاسيسات زيربنايي و رفع نيازها و کمبودها و ايجاد زمينه ‌هاي اشتغال نيز توجه کرد تا از اين طريق با بهره‎ گيري از تمامي ظرفيت هاي شهرستان مرند به توسعه‎ همه ‎جانبه‎ آن کمک نمود.

 نسخه قابل چاپ