بانک مقالات زبان و ادبیات فارسی

اصلاح شناسي، از طريق مفهوم، که بخشي از دانش است، با مهندسي دانش رابطه نزديک دارد. رابطه اين دو از اين امر آشکار است که، در سطح نظري، علم اصطلاح شناسي بخش اصلي علم شناسي است و، در سطح عملي، اصطلاحات پايه اصلي مهندسي دانش است. در شبکه مفاهيم، واژه هايي را که به مفاهيم اطلاق مي شوند اصطلاح مي نامند. اصطلاحات، در پرتو ساختار نظام مندشان، چارچوب آرايش و نظم دهي دانش و لازمه آن و نظام هاي خبره است. در مرکز اين نظام ها، بنيادهاي ساختمند دانش، يعني واقعيت ها، قاعده ها و راهبردهاي حل مساله، جاي دارند.
علم اصطلاح شناسي، از ديدگاه عملي، با مثلث شي – مفهوم – نماد سر و کار دارد و در جست و جوي راه حل هايي براي مسائل اصطلاح شناسي است. منطق نيز، که شاخه اي از علم شناسي است، از ديدگاهي نظري، علاوه بر اين مثلث، مثلث واقعيت – گزاره – جمله و نيز استنتاج را بررسي مي کند که هم به مهندسي دانش و هم به معرفت شناسي – که بخش اصلي علم شناسي است – مربوط است.
بدون اصطلاحات دقيق علمي نمي توان در علم و فناوري پيشرفت خوبي داشت. در قرن هجدهم، لاووآزيه، خالق نامگان شيمي، خاطر نشان کرد که علوم تجربي از واقعيت هاي بسيار و انگاره هايي که از طريق اين واقعيت ها حاصل مي شوند و کلمه ها تشکيل مي يابند. هرگاه انگاره هايي که به کلمه ها مربوط اند درست نباشند، واقعيت ها معتبر نخواهند بود. شوخارد، زبان شناس مشهور، بر اين باور بود که تيرگي اصطلاحات، مانند مه در دريانوردي، خطرناک است و خطر بيشتري هم دارد، چون به ندرت تشخيص داده مي شود. نمادهاي مفاهيم، يعني واژه ها يا نمادهاي نوشتاري، بايد بدون ابهام بر مفاهيم، که به اشياي دنياي خارج صورت ذهني مي دهند، اطلاق شوند. براي اين که بتوان اين نمادها را بدون ابهام بر مفاهيم اطلاق کرد، بايد مفاهيم را، با استفاده از ويژگي هاي کيفي اشيا، در درون شبکه مفاهيم توصيف کرد. در سازمان هاي علمي و فني و حرفه اي، اين کار را متخصصان هر رشته در گروه هاي اصطلاحات انجام مي دهند. البته نمي توان به نقش فعاليت آنها در کمک به جامعه اطلاعاتي آينده زياده بها داد. متاسفانه، تاکنون پذيرش اين نوع فعاليت ها و حمايت از آنها ضعيف بوده است. چون، در هر زبان، شمار عناصر واژگاني براي ساخت هاي ترکيبي (ستاک ها و وندها) فقط به چند هزار مي رسد و شمار مفاهيم در حوزه هاي متعدد از يک ميليون فراتر مي رود. در اين صورت، بديهي است که به سختي مي توان واژه ها را بدون ابهام بر مفاهيم اطلاق کرد ...

 نسخه قابل چاپ