بانک مقالات زبان و ادبیات فارسی

در حوزه مطالعات قرآني، بررسي واژگان دخيل معمولا با دو دشواري اصلي همراه است. نخست: محققان در بررسي اين واژه ها، به مواردي بر مي خورند که ريشه و معناي دقيق آنها براي متقدم ترين لغويان معلوم نيست. بنابراين، هم فهم آيات مشتمل بر اين واژه ها با ابهامات لغوي همراه است، هم اين سردرگمي لغويان متقدم، پيگيري ريشه اصلي واژه را دشوارتر مي سازد. دوم، در توضيح اين واژه ها عموما تعداد قابل توجهي روايات تفسيري وجود داردکه توضيحاتي تاويلي و مصداقي ـ و در موارد اندکي، توضيحات لغوي ـ درباره اين واژه ها به دست مي دهند. اين دسته از روايات به سبب اساس و صبغه تاويلي غير زبان شناختي شان، نه تنها به کار معناشناسي واژگان دخيل نمي آيند، بلکه فهم خود آنها و کشف ارتباط مصداق هاي تاويلي مطرح شده در آنها با معناي لغوي واژگان، مستلزم آگاهي به معناي دقيق واژه دخيل است. با اين وصف، اگر اين روايات را در کنار آيات قرآني مشتمل بر واژه هاي دخيل به عنوان بخشي از متون مقدس يا ماثور به حساب آوريم، فهم دقيق آنها در گرو مطالعات زبان شناختي در باب ريشه و معناي واژه هاي دخيل است. در اين نوشتار«سجيل» از واژگان دخيلي است که ريشه هاي مختلفي براي آن پيشنهاد شده و روايات تفسيري مختلفي در توضيح آن وجود دارد. دستيابي به فهم دقيقي از اين واژه در درجه نخست مستلزم تحليل و نقادي ريشه يابي هاي زبان شناسان است. با تحليل اين ريشه يابي ها ابتدا معلوم مي گردد که مناسب ترين ريشه پيشنهادي، ريشه فارسي است. ضمنا نشان داده مي شود که پذيرش هر ريشه و معناي متناسب با آن چگونه بر فهم ما از روايات تفسيري و قبول يا رد آنها تاثير مي گذارد.